Messi diễn cùng Người Nhện để chiều con

Một hành động rất nhỏ. Nhỏ đến mức nhiều khi chính chúng ta cũng không để ý. Nó diễn ra tự nhiên như việc đánh răng hay pha một tách cà phê buổi sáng. Một phản xạ đã hình thành từ lúc nào, có lẽ ít người còn nhớ.

Và đó không còn là câu chuyện của riêng ai.

Ở quán cà phê buổi sáng, trên xe buýt, trong thang máy, ở bàn ăn hay thậm chí trong phòng làm việc. Đâu đâu cũng dễ bắt gặp những con người mắt dán vào màn hình điện thoại, không phân biệt tuổi tác, nghề nghiệp hay nơi sống.

Chúng ta đang sống trong một sự thay đổi rất lớn và nó diễn ra quá tự nhiên nên ít ai nhận ra.

Ngày xưa, có một thời, thứ chúng ta đón nhận sớm nhất sau khi thức dậy là một ngày mới.

Nhìn ra ngoài cửa xem trời nắng hay mưa, nóng hay lạnh, pha ấm trà, đọc tờ báo đặt trước hiên nhà hay đơn giản là nghe tiếng gọi nhau ăn sáng.

Hôm nay, điều đầu tiên nhiều người tìm kiếm lại là một thông tin mới. Trong lúc mình ngủ, thế giới đã xảy ra chuyện gì? Có điều gì mình chưa biết? Có chuyện gì đang được mọi người quan tâm?

Chỉ vài phút sau khi thức dậy, chúng ta đã biết nhiều chuyện hơn cha mẹ mình từng biết trong cả một buổi sáng cách đây vài chục năm. Đó là một thành tựu đáng kinh ngạc.

Nhờ công nghệ, cả thế giới gần như nằm trong lòng bàn tay. Một sự kiện diễn ra ở bất cứ nơi nào trên trái đất cũng có thể xuất hiện trên màn hình chỉ sau vài giây. Chưa bao giờ con người tiếp cận thông tin nhanh chóng, dễ dàng đến thế.

Nhưng chính lúc ấy, tôi lại nghĩ đến một câu hỏi khác.

Nếu biết nhiều hơn là đáng mừng, thậm chí còn được coi là nhanh nhạy, vì sao không ít người vẫn cảm thấy mệt mỏi, chán nản hơn?

Nếu thông tin nhiều hơn là một bước tiến của văn minh, vì sao ngày càng có nhiều người thấy khó tập trung, khó phân biệt điều gì thật sự quan trọng, thậm chí khó giữ được sự bình tĩnh trước những sự việc diễn ra mỗi ngày?

Có lẽ, chúng ta đang dùng một cách nghĩ cũ để sống trong một thời đại mới.

Ngày trước, khó nhất là tìm kiếm thông tin.

Ngày nay, khó nhất là lựa chọn thông tin.

Không phải vì thông tin ít đi. Mà vì nó nhiều đến mức chúng ta đều muốn giành lấy.

Một bản tin quan trọng, một bài viết công phu, một đoạn video giải trí, một lời đồn, một cuộc tranh cãi, một quảng cáo... tất cả cùng xuất hiện trên một màn hình. Tất cả đều muốn được đọc trước, được xem trước, được chia sẻ trước, được tin trước.

Phần lớn những lựa chọn ấy diễn ra rất nhanh. Nhanh đến mức nhiều khi chúng ta không nhận ra mình vừa lựa chọn.

Chúng ta chỉ bấm. Rồi lướt. Rồi xem. Rồi tiếp tục xem. Ngày này qua ngày khác.

Chính những lựa chọn tưởng như rất nhỏ ấy lại âm thầm tạo nên một điều rất lớn. Đó là cách chúng ta nhìn cuộc sống.

Nếu mỗi ngày chỉ nhìn thấy những cuộc cãi vã, rất dễ nghĩ rằng xã hội chỉ toàn những điều đáng thất vọng.

Nếu mỗi ngày chỉ đọc những điều mình muốn tin, rất dễ quên rằng cuộc sống luôn có nhiều góc nhìn hơn cảm xúc của chính mình.

Thông tin không thay đổi một con người chỉ sau một đêm.

Nhưng những gì lặp đi lặp lại mỗi ngày sẽ dần dần trở thành lăng kính để người ấy nhìn thế giới.

Đó có lẽ mới là điều đáng để suy nghĩ.

Có một thời, biết nhiều là lợi thế. Ngày nay, khi tri thức ở khắp nơi và thông tin chỉ cách chúng ta một cái chạm tay, biết nhiều thôi có lẽ không còn đủ.

Điều ngày càng quan trọng hơn là biết điều gì đáng để đọc. Điều gì đáng để tin. Điều gì đáng để dành thời gian. Và điều gì nên bình thản bỏ qua.

Bởi cái quyết định chất lượng nhận thức của một con người không chỉ là những thứ họ tiếp nhận, mà còn là những gì họ lựa chọn giữ lại.

Có lẽ, mỗi buổi sáng, câu hỏi không chỉ là: Hôm nay có gì mới?

Mà còn là: Giữa rất nhiều điều mới, điều gì thật sự xứng đáng để mình mang theo suốt một ngày?

Và biết đâu, trả lời cho câu hỏi ấy cũng chính là câu trả lời cho một câu hỏi khác: Biết nhiều hay biết chọn?

Gia Hưng

Tin Gốc: Dân Trí

Bốn "ngự lâm" là các binh nhì gồm hai cặp anh em sinh đôi Bùi Trần Thiên Lộc và Bùi Trần Thiên Phúc, Nguyễn Huy Hoàng và Nguyễn Vinh Quang. Giữa thao trường nắng gió, nước da sậm màu hơn vì nắng song tình yêu trong họ đang lớn dần từng ngày cùng khát khao được cống hiến cho Tổ quốc.

Nắng tháng 3 rát mặt. Trên thao trường đại đội 2, tiểu đoàn 4, trung đoàn 5, sư đoàn 5 (Quân khu 7) vẫn sôi động nhịp huấn luyện chiến sĩ mới nhập ngũ năm 2026. Cả trăm tân binh miệt mài với bài điều lệnh đội ngũ đầu tiên, từng động tác dứt khoát dưới cái nắng như đổ lửa.

Đó là những ngày huấn luyện nền tảng, nơi các chiến sĩ trẻ bắt đầu làm quen với môi trường quân ngũ từ nếp sống kỷ luật, tác phong chính quy đến rèn luyện thể lực. Những động tác tưởng chừng đơn giản như đứng nghiêm, quay phải, quay trái... song được lặp đi lặp lại, uốn nắn từng chút để tạo nên sự thống nhất, chuẩn xác của cả đội hình.

Giữa hàng quân thẳng tắp, bốn gương mặt trẻ nổi bật vì quá giống nhau, đồng đội gọi vui là bốn "ngự lâm". "Vào quân đội để rèn luyện mình, thực hiện nghĩa vụ với Tổ quốc. Mấy ngày đầu bỡ ngỡ lắm nhưng giờ thấy mình trưởng thành hẳn", binh nhì Thiên Lộc cười nói vậy.

Ngày còn ở nhà hầu như sáng nào mẹ cũng phải gọi mới thức, chăn màn không biết gấp, việc gì cũng chậm chạp. Vậy mà lúc này tất cả đã vào nếp, thức đúng giờ, gấp nội vụ vuông vức, tác phong nhanh nhẹn, kỷ luật rõ ràng.

"Làm bộ đội, sống tập thể, ăn ngủ đúng giờ, tụi em thấy vui lắm. Nắng gió thao trường cũng vất vả chút nhưng thanh niên mà đen xíu đã sao", Thiên Phúc giọng nhẹ tênh.

Cặp song sinh này quê Tây Ninh, sinh năm 2007 và cùng yêu màu áo lính từ những năm còn ngồi ghế trường phổ thông. Bao băn khoăn liệu có chịu được gian khổ, có bị "bắt nạt" và những ý nghĩ khác tan biến ngay khi hai anh em bước vào môi trường quân ngũ.

Những bước chân lóng ngóng của ngày đầu huấn luyện trên thao trường đang dần thay bằng nhịp kỷ luật quân đội thật đều, tăm tắp. Quan trọng hơn, tuổi mười tám đôi mươi nhận rõ trách nhiệm của mình với Tổ quốc.

Cùng đại đội và cũng là đồng hương Tây Ninh còn có cặp anh em sinh đôi khác cùng tình nguyện nhập ngũ đợt này. Hai "ngự lâm" ấy là Nguyễn Huy Hoàng và Nguyễn Vinh Quang, sinh năm 2006. Huy Hoàng nói đã ước mong được làm bộ đội từ lâu và nay đang bước những bước đầu tiên trong đời quân ngũ.

"Mình muốn hoàn thành nghĩa vụ của một thanh niên với nước nhà và nếu có cơ hội được trở thành sĩ quan thì càng tốt. Môi trường quân đội sẽ giúp mình bản lĩnh hơn, không ngại khó khăn", Hoàng chia sẻ.

Như người anh em song sinh nhưng Vinh Quang đặt mục tiêu gắn bó lâu dài với môi trường quân đội, trở thành quân nhân chuyên nghiệp. Nỗi nhớ nhà đã dần vơi đi, họ đang thích nghi đời sống người lính với cả niềm tự hào khi khoác lên mình màu áo bộ đội Cụ Hồ.

Bốn bạn trẻ này đang cùng sinh hoạt tại trung đội 7 và đồng đội có người còn chưa phân biệt được giữa hai người khi không mang đồng phục có tên. Hình ảnh hai cặp song sinh cùng nhau luyện tập trên thao trường hay sinh hoạt thường ngày sát cánh bên nhau bỗng trở thành nét riêng đầy thú vị của đơn vị.

Nguồn: https://tuoitre.vn/gac-giac-mo-giang-duong-chon-thao-truong-20260410093139711.htm

Việc học bài, giao tiếp, giải trí, thể biện bản thân, tham gia đời sống xã hội hay theo dõi một xu hướng mới đều có thể bắt đầu từ cùng một siêu ứng dụng. Sự tiện lợi này giúp trẻ học tập và kết nối có phần dễ hơn nhưng cũng dẫn các em bước vào môi trường mạng xã hội sớm - nơi cũng tồn tại nội dung tiêu cực, thông tin độc hại, cơ chế gây nghiện và những tác động tâm lý khó nhận ra ngay.

Một khảo sát chuyên đề năm 2023 của Hiệp hội Tâm lý học Trung Quốc dựa trên 12.000 ca tại 60 trung tâm can thiệp khủng hoảng tâm lý cho thấy số trường hợp khủng hoảng tâm lý ở thanh thiếu niên có liên quan đến môi trường mạng tăng dần qua các năm và đạt mức 42,7% vào năm 2023.

Tháng 3-2026, truyền thông Trung Quốc nhắc nhiều đến trường hợp cậu bé 13 tuổi ở quận Hoàng Cô, thành phố Thẩm Dương như ví dụ trẻ gặp vấn đề do nghiện mạng và bị môi trường mạng tác động.

Sau giờ học, việc đầu tiên cậu bé làm khi về nhà là cầm điện thoại. Dù đã thỏa thuận với phụ huynh là chỉ dùng điện thoại trong nửa tiếng, thời gian này thường bị em kéo dài. Khi bị thu điện thoại, em thường phản ứng mạnh, có lúc xảy ra xô xát với người nhà, thậm chí xuất hiện phản ứng luống cuống, mất bình tĩnh của hội chứng cai nghiện.

Bà Tề Tú Mẫn - đại biểu Nhân đại toàn quốc, giám đốc một văn phòng luật sư tại Hà Bắc - chia sẻ bà từng nhận một yêu cầu pháp lý đặc biệt từ em học sinh 13 tuổi muốn kiện bạn cùng lớp vì đã chỉnh sửa hình ảnh em, dựng video chế giễu rồi lan truyền trên mạng xã hội.

"Sau vụ việc, em ấy không chịu đi học nữa", bà Tề nói trong sự bất lực và nhận ra rằng bạo lực mạng thực sự đang có dấu hiệu trẻ hóa.

Đứa trẻ trong câu chuyện muốn bảo vệ quyền lợi của mình nhưng kiểu hành vi được gọi là "đùa giỡn" như vậy hiện vẫn rất khó xử lý bằng pháp luật, thậm chí nhiều trường hợp chưa đủ điều kiện để lập án tại Trung Quốc.

Bà Tề từng khảo sát hơn 30 trường học và trao đổi sâu với hơn 2.000 giáo viên, học sinh, phụ huynh và thấy rằng trẻ nhỏ rất dễ hùa theo, dễ bị dẫn dắt và thiếu khả năng phân biệt đúng - sai khi tham gia công kích trên mạng.

Dù có nhiều ý kiến khác nhau, trong mắt nhiều phụ huynh, mạng xã hội đang khiến trẻ tiếp xúc với rất nhiều nội dung không lành mạnh, làm gia tăng nguy cơ lo âu, trầm cảm, mất tập trung, tự ti ở trẻ.

Bà Vương sống tại Thành Đô, chia sẻ với Pháp Trị Nhật báo rằng con trai bà đang học trung học và rất "nghiện" mạng xã hội. Sau giờ học, việc đầu tiên con bà làm là mở điện thoại lướt video, thậm chí trên đường từ trường về nhà cũng không rời màn hình. Tối đến, khi đi ngủ thì lén trùm chăn tiếp tục xem đến khuya.

Tại thành phố Hàm Đan, một phụ huynh họ Hác cho biết con gái đang học trung học phổ thông của bà bị ảnh hưởng đáng kể khi dành quá nhiều thời gian cho mạng xã hội và nền tảng video ngắn.

Từ khi nghiện mạng xã hội, con gái bà ít giao tiếp trực tiếp với bạn bè hơn, ngày càng thu mình, thị lực giảm rõ rệt, cân nặng tăng lên 80kg. "Nếu tình trạng này cứ kéo dài thì thật sự không biết phải làm sao", bà Hác thở dài nói.

Trong nỗ lực đối phó với các hệ lụy do mạng xã hội gây ra cho trẻ em, Trung Quốc đã đặt nền tảng pháp lý cho việc bảo vệ trẻ em trên mạng bằng Quy định bảo vệ thông tin cá nhân trẻ em năm 2019 và Luật Bảo vệ trẻ vị thành niên sửa đổi năm 2020, trong đó đưa các vấn đề như dữ liệu cá nhân và trách nhiệm của nền tảng đối với trẻ em vào khuôn khổ pháp lý.

Từ tháng 1-2024, nước này bắt đầu đưa xác thực danh tính thật vào ứng dụng có chức năng mạng xã hội bằng Quy định về bảo vệ trẻ vị thành niên trên môi trường mạng, đặt ra yêu cầu về quản lý nội dung, thuật toán và bảo vệ thông tin cá nhân trẻ em.

Đến tháng 11-2024, Cục Quản lý không gian mạng Trung Quốc tiếp tục ban hành văn bản hướng dẫn xây dựng chế độ trẻ vị thành niên trên Internet di động, áp dụng đồng thời cho thiết bị di động, ứng dụng và kho ứng dụng.

Văn bản này yêu cầu cơ chế ứng dụng và kho ứng dụng sẽ tự động chuyển sang chế độ phù hợp khi phụ huynh hoặc người dùng bật chế độ trẻ vị thành niên trên điện thoại. Hệ thống cũng sẽ phải mặc định giới hạn thời gian sử dụng theo độ tuổi: không quá 1 tiếng/ngày đối với trẻ dưới 16 tuổi và không quá 2 tiếng/ngày đối với trẻ từ 16 đến dưới 18 tuổi.

Đồng thời hạn chế phần lớn dịch vụ từ 22h đến 6h sáng, ngoại trừ các chức năng cần thiết như gọi điện, nhắn tin cơ bản, học trực tuyến hoặc ứng dụng được phụ huynh cho phép. Các nền tảng cũng phải xây dựng kho nội dung riêng cho từng nhóm tuổi, hạn chế nội dung độc hại, nguy hiểm hoặc dễ gây ảnh hưởng xấu tới hành vi và cảm xúc của trẻ.

Với mạng xã hội, chế độ này mặc định chặn tin nhắn từ người lạ, cho phép kiểm soát phạm vi hiển thị nội dung và tăng mức cảnh báo với các liên kết ngoài.

Những quy định hiện nay của Trung Quốc đã đặt trách nhiệm cho nền tảng. Nhưng khi triển khai trong thực tế, trẻ vẫn có rất nhiều chiêu để lách luật, như mượn tài khoản của người lớn, dùng thông tin của người lớn để đăng ký, hoặc thoát khỏi chế độ vị thành niên rồi xem bằng chế độ khách (guest mode).

Làm thế nào để quản lý tốt thiết bị trong tay trẻ hay có nên để trẻ nhỏ tiếp cận với môi trường có rủi ro cao như mạng xã hội là các chủ đề được thảo luận rất nhiều tại Trung Quốc trong thời gian gần đây. Trước kỳ Lưỡng hội tháng 3-2026, cụm từ "kiến nghị cấm trẻ dưới 16 tuổi sử dụng mạng xã hội" từng xuất hiện trên bảng tìm kiếm nền tảng Weibo của nước này.

Tại hai kỳ họp, một số đại biểu Nhân đại toàn quốc và ủy viên Chính hiệp toàn quốc đề xuất thúc đẩy lập pháp theo hướng cấm người dưới 16 tuổi sử dụng mạng xã hội.

Ủy viên Chính hiệp toàn quốc Vu Bổn Hoành là một trong những tiếng nói nổi bật khi đưa ra đề xuất này và lấy mốc 16 tuổi làm "tuổi trưởng thành số" cho trẻ em. Theo ông Vu, khả năng tự kiểm soát và điều tiết cảm xúc của trẻ ở độ tuổi thấp hơn vẫn chưa hoàn thiện, dễ bị tác động bởi môi trường mạng xã hội.

Bà Song Thiếu Mẫn - đại biểu Nhân đại toàn quốc, giáo sư Đại học Sơn Tây - cũng kiến nghị sửa Luật Bảo vệ trẻ vị thành niên, bổ sung mức tuổi tối thiểu được dùng mạng xã hội, trong đó quy định trẻ dưới 16 tuổi không được đăng ký hoặc sử dụng dịch vụ mạng xã hội. Bà cho rằng ngưỡng 16 tuổi không phải là tùy ý đặt ra, điều còn thiếu hiện tại là một hàng rào ngăn trẻ nhỏ tuổi tiếp xúc quá sớm với môi trường mạng xã hội nhiều rủi ro.

"Ý định của chúng tôi khi thúc đẩy việc này không phải là để cách ly trẻ em hoàn toàn khỏi thế giới số, càng không phải để lấy mất quyền giải trí và giao tiếp xã hội chính đáng của các em", bà Song chia sẻ với tờ Thời báo Sức Khỏe Trung Quốc. Ngược lại, mục đích chính là mở cho trẻ một cánh cửa khác, hướng ánh nhìn của các em từ chiếc màn hình nhỏ sang bầu trời rộng lớn hơn để các em bước vào đời sống thật sinh động hơn.

---------------------------

Kỳ tới: Đông Nam Á bảo vệ trẻ em trước mặt trái mạng xã hội

Tin Gốc: Tuổi Trẻ