Khoảng năm 2022, khi thị trường bất động sản rơi vào trạng thái “đứng hình”, tôi là một trong những người đứng ngoài quan sát với tâm lý vừa lo lắng, vừa dè chừng. Hàng loạt dự án “đóng băng”, ngân hàng siết chặt tín dụng, câu chuyện giảm giá, cắt lỗ xuất hiện khắp nơi. Không ít người khuyên nhau “cứ chờ thêm”, vì giá chắc chắn còn xuống nữa.
Tháng 3/2023, tôi đưa ra một quyết định mà đến giờ nghĩ lại vẫn thấy mình khá liều: xuống tiền mua một căn hộ ở vùng ven TP HCM, với mức giá 1,54 tỷ đồng. Thời điểm đó, phản ứng của bạn bè, người quen gần như giống nhau, ai cũng ngạc nhiên hỏi tôi: “Sao không chờ thêm?”, “giờ này mà còn mua là hớ rồi”. Nghe nhiều, tôi cũng hơi dao động, nhưng cuối cùng vẫn chọn mua vì nghĩ đơn giản: mình cần một chỗ ở ổn định, và mức giá đó nằm trong khả năng nên chốt luôn.
Những tháng sau đó, tôi vẫn theo dõi thị trường nhà ở với tâm trạng nửa hy vọng, nửa thấp thỏm. Nhưng điều khiến tôi bất ngờ là từ thời điểm mua nhà đến nay, gần như tôi không tìm thấy căn hộ nào có mức giá thấp hơn con số mình đã trả. Ngược lại, căn hộ của tôi hiện đang được chào bán lại trong khoảng 2,1 đến 2,3 tỷ đồng.
Tôi không phủ nhận cảm giác “mua đúng thời điểm” mang lại chút nhẹ nhõm. Nhưng đồng thời, tôi cũng thừa nhận, giá chung cư hiện nay dường như đang bị đẩy lên quá cao. Khó có thể lý giải việc chỉ trong một khoảng thời gian không quá dài, nhất là sau các thông tin sáp nhập tỉnh thành, mà giá nhà lại tăng nhanh đến vậy.
>> Tôi không thể mua lại chung cư từng bán lỗ vì nay ‘ngáo giá’ 7 tỷ
Tuy nhiên, khi tìm hiểu kỹ hơn, góc nhìn của tôi dần thay đổi. Một người bạn của tôi vừa mua nhà cách đây không lâu, và mức giá họ chấp nhận cũng nằm trong khoảng mà thị trường đang chào bán. Điều đó cho thấy, không phải chỉ là “giá ảo”, mà thực sự đã có giao dịch.
Tham gia các hội nhóm về nhà ở, tôi cũng nhận ra một thực tế khác: loại căn hộ như tôi đang sở hữu chỉ chiếm khoảng 20% thị trường. Trong khi đó, nhu cầu tìm mua lại khá lớn. Nhiều người hỏi mua, nhưng không có nhiều lựa chọn phù hợp. Khi cung không đủ cầu, việc giá bị đẩy lên cao là điều khó tránh.
Tôi không cho rằng mình đúng hay người khác sai khi khuyên nên chờ đợi vào thời điểm đó. Thị trường bất động sản vốn khó đoán, và mỗi quyết định đều phụ thuộc vào hoàn cảnh, nhu cầu của từng người. Với tôi, quyết định mua nhà khi thị trường ảm đạm xuất phát từ nhu cầu thật, và có lẽ chính điều đó đã giúp tôi không bị cuốn theo tâm lý đám đông.
Đến giờ, tôi vẫn giữ quan điểm thận trọng khi nhìn vào đà tăng giá hiện nay. Nhưng câu chuyện của bản thân khiến tôi tin rằng, đôi khi trong những giai đoạn nhiều người e dè nhất, lại là lúc mỗi người cần tỉnh táo để tự trả lời câu hỏi: mình đang mua vì nhu cầu thực, hay chỉ đang chờ một “điểm đáy” mà không ai có thể chắc chắn?
Hà Nội đang vào cao điểm nắng nóng với nhiệt độ trên 40 độ C. Tôi đã có dịp trải nghiệm cái nắng nóng của Hà Nội và đánh giá cá nhân thật sự khó chịu, nếu không muốn nói là khắc nghiệt. Cái nóng hầm hập ngay cả khi vào 9-10 h tối, có nghĩa là mặt trời đã tắt nắng vài tiếng đồng hồ.
Trong khi đó, ở TP HCM thì ngược lại, chỉ cần mặt trời lặn là không khí bắt đầu dịu đi, mát mẻ ngay, sướng nhất là được hưởng những cơn gió trời thổi đến. Tôi thấy nhiều người bảo rằng ở Hà Nội nóng hầm hập cả ngày lẫn đêm là vì nhiệt tỏa ra từ mặt đường, tường nhà, cục nóng điều hòa...
Nhưng những yếu tố đô thị hóa này ở TP HCM, Đà Nẵng, Hải Phòng vẫn có. Vậy yếu tố nào khiến cho thời tiết mùa hè ở Hà Nội nóng đến vậy?
Tôi năm nay 62 tuổi, vừa nghỉ hưu được hơn một năm. Vợ chồng tôi có hai con, một trai một gái, đều đã đi làm và lập gia đình riêng. Sau hơn 30 năm làm việc, tích cóp, chúng tôi hiện có một căn nhà 5 tầng ở Hà Nội và khoảng 10 tỷ đồng tiền tiết kiệm.
Nhiều người nhìn vào bảo rằng vợ chồng tôi "sướng", giờ chỉ việc an nhàn hưởng tuổi già. Nhưng cũng từ đó, tôi liên tục nghe những lời khuyên kiểu như: "Giữ nhiều tiền làm gì", "bán nhà to đi, mua căn chung cư vừa phải thôi", "chia cho các con ít vốn để chúng đỡ vất vả", "sau này chết rồi cũng để lại cho con chứ mang theo được đâu".
Nhưng tôi và vợ đều thống nhất một điều: chúng tôi sẽ không chia tài sản cho con lúc này. Căn nhà vẫn để chúng tôi ở, tiền tiết kiệm vẫn để dưỡng già, chữa bệnh và đi du lịch khi còn khỏe mạnh. Con cái nếu cần hỗ trợ lúc khó khăn thật sự, chúng tôi vẫn giúp trong khả năng. Nhưng cho hẳn vài tỷ để con "làm vốn" thì tôi không muốn.
Tôi sinh ra trong một gia đình nghèo. Từ năm 18 tuổi đã tự đi làm thêm để đóng học phí. Ngày lấy vợ, hai vợ chồng gần như trắng tay, ở trong căn phòng chưa đầy 20 m2. Có giai đoạn lương tháng chỉ đủ trả tiền thuê nhà và gửi con. Muốn mua cái quạt mới chúng tôi cũng phải đắn đo rất nhiều.
>> 15 năm nghỉ hưu giúp tôi nhận ra tuổi già đáng giá nhường nào
Căn nhà hiện tại không phải tự nhiên mà có. Nó được xây bằng hơn hàng chục năm dè sẻn, làm lụng và đánh đổi. Vợ tôi nhiều năm không dám mua bộ quần áo tử tế. Tôi từng chạy xe máy hàng chục cây số mỗi ngày chỉ để tiết kiệm tiền. Chúng tôi cũng không dám đi du lịch vì còn lo tiền học cho con.
Giờ vợ chồng tôi xem như đã hoàn thành trách nhiệm với con cái: nuôi nấng, cho ăn học đàng hoàng, cho tiền học đại học, hỗ trợ lúc lập gia đình. Đến đây, phần đời còn lại, tôi nghĩ mình có quyền sống cho bản thân một chút.
Tôi không đồng tình với suy nghĩ cha mẹ phải hy sinh đến tận cuối đời để tích tài sản cho con. Nhiều người già sống rất khổ. Có người bán nhà chia tiền cho con rồi về ở chung, vài năm sau cảm thấy lạc lõng ngay trong chính gia đình mình. Có người đưa hết tiền tiết kiệm cho con làm ăn, cuối cùng bệnh một trận lại phải ngửa tay xin ngược con cái.
Tôi không muốn sống như vậy. Tiền trong tay lúc tuổi già là sự chủ động, cảm giác an toàn và cả lòng tự trọng. Ở tuổi này, tôi sợ nhất cảnh muốn đi đâu cũng phải nhìn sắc mặt con cái, muốn mua thứ gì cũng phải cân nhắc xem có phiền ai không? Tôi muốn khi mình đau bệnh có tiền chữa trị tử tế, khi còn khỏe có thể cùng vợ đi đây đó, ăn những món mình thích, sống những ngày nhẹ nhõm sau cả đời làm việc.
Đúng là nếu còn dư tiền của, sau này con tôi vẫn hưởng. Nhưng đó là phần còn lại sau khi chúng tôi đã sống trọn vẹn tuổi già của mình, chứ không phải nhịn để dành hết cho con. Hai con tôi đều biết suy nghĩ của bố mẹ. May mắn là chúng không phản đối. Tôi luôn nói với các con rằng: "Bố mẹ không nợ các con một gia tài, cuộc đời sau này các con phải tự xây".
Tôi tin người trẻ cần tự lập. Có thể khởi đầu khó khăn hơn một chút, nhưng họ sẽ hiểu giá trị của đồng tiền và biết chịu trách nhiệm với cuộc sống của mình. Nếu cha mẹ cứ dọn sẵn mọi thứ, nhiều khi lại vô tình làm con mất động lực cố gắng. Người xưa có câu: "Đời cua cua máy, đời cáy cáy đào". Mỗi thế hệ có cuộc đời riêng, không ai sống thay ai được. Cha mẹ không thể đi theo con cả đời, và con cái cũng không có nghĩa vụ phải gánh tuổi già của cha mẹ nếu cha mẹ còn đủ khả năng tự lo.
Tôi nghĩ tuổi già tốt nhất là còn sức khỏe, còn tiền trong tài khoản và còn quyền quyết định cuộc sống của chính mình. Với tôi, đó mới là sự an tâm lớn nhất. Liệu tôi có sai?
Nhưng sáng nay tôi thất vọng vì nước phở đục ngầu màu nâu, chứ không trong như thường ngày, không những thế lại còn mặn nữa khiến tôi phải vắt tới gần một quả chanh. Mùi phở đặc trưng thường hòa quyện hương các loài thảo mộc cùng mùi thơm thịt bò nay cũng bớt đậm đà.
Tôi yêu quán phở này vì nước trong, ngọt khá tự nhiên và nhất là vẫn ngửi thấy trong làn hơi khói tỏa ra mùi vị rõ ràng của phở. Cũng vì thế nên tôi chỉ dùng ớt tươi xắt lát chứ không bao giờ thêm tương ớt, vì sẽ khiến bát phở thành màu cam đục ngầu. Với tôi bát phở không chỉ ngon mà còn phải đẹp nữa.
Bởi vậy sáng nay quá trời thất vọng. Tuy nhiên tôi chỉ thầm đánh giá "hai sao" cho riêng hôm nay chứ không vội kết luận chất lượng của quán. Hy vọng lần sau quay lại sẽ cho thấy hôm nay chỉ là một sự cố.
Nhưng bát phở ấy cũng khiến tôi nghĩ nhiều về phở khi có những người cho rằng số lượng quán phở ngày càng ít đi, rằng có phải giới trẻ ngày càng không thích ăn phở?
Mấy lần tôi đến quán ruột này ngày cuối tuần, khách rất đông, nhưng đúng là hầu hết trung niên. Mấy bạn thanh niên thường đi cùng phụ huynh. Còn các bé thì vẫn kiểu vừa ăn vừa nhìn điện thoại trong tiếng dỗ dành hay thúc ép, thậm chí quát mắng của cha mẹ.
Dù cho sở thích khác nhau: Người thích ăn kiểu nguyên bản, kẻ thích kiểu đậm đà thật nhiều tương ớt, nước chanh hay nước mắm... thì tôi vẫn cho rằng hồn cốt của một bát phở ngon vẫn phải là vị phở, hương phở.
Có phải mùi phở đăc trưng ngày càng trở nên nhạt nhòa? Trong nhiều quán phở ta không còn ngửi thấy hương quế, hoa hồi, thảo quả, đinh hương, gừng nướng, hạt mùi...
Có phải vì nhạt nhòa nên ngày càng ít quán phở, ít người ăn phở và chúng ta phải tổ chức nhiều hoạt động, sự kiện để hô hào mọi người ăn phở nhiều hơn, thay vì chỉ dùng nó để đánh giá sự lên xuống của thị trường khi giá xăng tăng?
Riêng tôi, vẫn mong mùi phở ấy vẫn đậm đà, trong lành khi cuối tuần này quay trở lại quán phở yêu dấu.
