Sáng 20/5, tại buổi làm việc với Ban Chính sách, chiến lược Trung ương và các cơ quan liên quan về đánh giá nguồn lực phát triển đất nước gắn với mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số và xác lập mô hình tăng trưởng mới, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định đất nước đang có những nền tảng lớn, quan trọng để bước vào giai đoạn phát triển cao hơn.
Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, để đạt mục tiêu Văn kiện Đại hội Đảng lần thứ 14 và Kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội 5 năm 2026-2030 đặt ra, cần thay đổi căn bản cách thức tổ chức, vận hành các nguồn lực phát triển. “Tăng trưởng hai con số không thể là kết quả của mô hình tăng trưởng cũ được kéo dài thêm”, ông nói.
Người đứng đầu Đảng và Nhà nước nhấn mạnh tăng trưởng không thể chỉ dựa vào tăng vốn đầu tư, mở rộng tín dụng, khai thác thêm đất đai, tăng thêm dự án, sử dụng lao động giá rẻ, gia công, lắp ráp hoặc thu hút FDI bằng ưu đãi đơn thuần. Nếu tiếp tục cách làm cũ, có thể tạo tăng trưởng nhất thời nhưng khó bền vững, khó nâng cao năng suất, năng lực tự chủ và vượt bẫy thu nhập trung bình.
Ông cho rằng cần đổi mới tư duy về nguồn lực, không coi nguồn lực là cái có sẵn để phân chia mà phải được kiến tạo, làm giàu, kết nối và nhân lên. Nhà nước không chỉ phân bổ nguồn lực mà phải kiến tạo môi trường, định hình không gian phát triển, giảm rủi ro ban đầu và kích hoạt nguồn lực xã hội, nguồn lực trong dân, nguồn lực tư nhân, dữ liệu, trí tuệ và văn hóa.
“Tăng trưởng hai con số là mục tiêu phát triển chất lượng cao, chứ không phải tăng trưởng bằng mọi giá. Không thể vì tăng trưởng mà đánh đổi ổn định; không thể vì tốc độ mà xem nhẹ chất lượng; không thể vì quy mô mà bỏ qua hiệu quả; không thể vì trước mắt mà làm suy giảm nền tảng dài hạn”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nói.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu đánh giá đúng và đầy đủ nguồn lực phát triển của đất nước, làm rõ nguồn lực nào là lợi thế nổi trội, nguồn lực nào có thể huy động ngay và nguồn lực nào mới là tiềm năng chưa được chuyển hóa thành động lực phát triển.
Ông cũng yêu cầu chỉ rõ ưu điểm, hạn chế và giải pháp phát huy các nguồn lực về kinh tế – tài chính; đất đai, tài sản công, hạ tầng và không gian phát triển; khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo và dữ liệu; con người, văn hóa, thương hiệu quốc gia, niềm tin xã hội; thể chế và quản trị.
Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, trọng tâm là cơ chế huy động, phân bổ, sử dụng và chuyển hóa nguồn lực; không phải chỉ hỏi chúng ta có nguồn lực gì, mà phải hỏi cơ chế nào để nguồn lực đi vào phát triển.
“Nhiều nguồn lực bị mắc kẹt. Nếu không tháo gỡ sẽ dẫn tới tình trạng có nguồn lực nhưng không sử dụng được; có tiềm năng nhưng không chuyển hóa được; có chủ trương đúng nhưng kết quả chậm; có mục tiêu cao nhưng công cụ thực hiện không đủ mạnh”, ông nói.
Do đó, cơ quan chức năng phải rà soát, phân loại và xử lý dứt điểm các nguồn lực chậm đưa vào sử dụng; không để nguồn lực quốc gia nằm im trong thủ tục, trong tranh chấp, trong tâm lý sợ trách nhiệm hoặc trong sự phối hợp chậm giữa các cơ quan.
Về phân bổ nguồn lực, ông yêu cầu chuyển từ phân bổ dàn trải, bình quân, cục bộ, theo nhiệm kỳ và địa giới hành chính sang phân bổ theo hiệu quả, năng suất, sức lan tỏa và kết quả đầu ra.
Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, nguồn lực công phải dẫn dắt nguồn lực tư nhân; đầu tư công phải kích hoạt đầu tư xã hội; FDI phải kéo theo doanh nghiệp trong nước; hạ tầng phải mở ra không gian phát triển; khoa học – công nghệ phải đi vào sản phẩm, doanh thu, năng suất, chất lượng và sức cạnh tranh.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh mô hình tăng trưởng mới phải dựa nhiều hơn vào năng suất, khoa học – công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và dữ liệu. “Đây phải là động lực chính, không phải khẩu hiệu”, ông nói.
Mô hình mới cũng phải dựa vào doanh nghiệp Việt Nam mạnh hơn, trong đó kinh tế tư nhân là một động lực quan trọng nhất. Doanh nghiệp nhà nước tập trung vào lĩnh vực then chốt, hạ tầng chiến lược và dẫn dắt đầu tư lớn; FDI chuyển từ thu hút bằng số lượng sang hấp thụ bằng chất lượng, công nghệ và liên kết nội địa.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước giao các cơ quan xây dựng gói thể chế khơi thông nguồn lực, trọng tâm là đất đai, đầu tư, quy hoạch, xây dựng, tài sản công, thị trường vốn, khoa học – công nghệ và mô hình kinh tế mới. Ông yêu cầu dứt khoát bỏ tư duy “không quản được thì cấm”; một vấn đề, một nội dung chỉ quy định tại một luật; cải cách tối đa thủ tục hành chính và chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm có kiểm soát.
Sáng 3.7, áp thấp nhiệt đới trên khu vực phía tây bắc đặc khu Hoàng Sa đã mạnh lên thành cơn bão số 1, có tên quốc tế là Maysak. Đây là cơn bão đầu tiên trên Biển Đông trong mùa bão năm nay.
Theo Phòng Khoa học công nghệ và Hợp tác quốc tế, Cục Khí tượng thủy văn, tên bão Maysak do Campuchia đặt. Maysak trong tiếng Khmer có nghĩa là cây gỗ tếch (hay còn gọi là gỗ Teak/cây giá tỵ).
Ở Việt Nam, gỗ tếch được xếp loại quý hiếm, ưu điểm vượt trội về độ bền và khả năng chống mối mọt, cong vênh nên được sử dụng trong xây dựng và đóng tàu thuyền.
Trong quá khứ, Maysak được đặt tên cho những cơn bão tại Thái Bình Dương xuất hiện vào năm 2002, 2008, 2015 và 2020.
Trong khi bão Maysak xuất hiện vào năm 2002 và năm 2008 chủ yếu hoạt động ngoài khơi và không gây thiệt hại lớn cho đất liền thì bão Maysak xuất hiện vào năm 2015 và 2020 đều là những siêu bão.
Năm 2015, bão Maysak là siêu bão cấp 5 đầu tiên trên tây bắc Thái Bình Dương trong năm 2015. Khi đổ bộ Philippines, siêu bão khiến nước này phải sơ tán 24.000 người trước khi suy yếu thành áp thấp nhiệt đới và tan dần trên Biển Đông.
Năm 2020, bão Maysak là siêu bão (cấp 15 - 16), hình thành vào cuối tháng 8, đổ bộ bán đảo Triều Tiên đầu tháng 9 và ảnh hưởng đến cả Hàn Quốc, Nhật Bản.
Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, lúc 10 giờ sáng nay 3.7, vị trí tâm bão Maysak ở vào khoảng 17,5 độ vĩ bắc; 110,0 độ kinh đông, cách đảo Hải Nam (Trung Quốc) khoảng 90 km về phía nam. Bão mạnh cấp 8 - 9 (62 - 88 km/giờ), giật cấp 11.
Dự báo, đến 4 giờ ngày 4.7, tâm bão Maysak (bão số 1) ở vào khoảng 19,5 độ vĩ bắc và 108,8 độ kinh đông, trên vùng ven biển phía tây đảo Hải Nam (Trung Quốc). Vùng gần tâm bão, gió mạnh cấp 8, giật cấp 10.
Theo Cục Khí tượng thủy văn, có nhiều cách gọi khác nhau tùy thuộc vào khu vực phát sinh bão. Các cơn bão hình thành trên Đại Tây Dương gọi là "Hurricanes". Trong khi bão hình thành trên Thái Bình Dương gọi là "Typhoon"; bão hình thành trên Ấn Độ Dương gọi là "Tropical Cyclones".
Các cơn bão có thể tồn tại trên biển trung bình từ 7 - 8 ngày hoặc lâu hơn. Trên cùng một khu vực, cùng một thời gian có thể có từ 2 - 3 cơn bão tồn tại, thậm chí có thể nhiều hơn. Vì vậy, việc đặt tên cho các cơn bão để tránh nhầm lẫn trong việc đưa ra các thông tin về từng cơn bão.
Trong thời gian xảy ra Chiến tranh thế giới thứ 2, các nhà khí tượng Lục quân và Hải quân Mỹ đã dùng tên của phụ nữ để đặt tên cho các cơn bão.
Trong khi, các cơn bão ở đông bắc Thái Bình Dương được đặt theo tên phụ nữ từ năm 1959 - 1960, đến năm 1978 sử dụng cả tên nữ giới và nam giới. Ở vùng bắc Ấn Độ Dương, các cơn bão nhiệt đới không được đặt tên. Ở tây nam Ấn Độ Dương, bão bắt đầu được đặt tên từ năm 1960. Ở châu Úc và nam Thái Bình Dương, bão bắt đầu được đặt theo tên phụ nữ từ năm 1964, đến năm 1973 thì sử dụng cả tên nam giới.
Các cơn bão trên khu vực tây bắc Thái Bình Dương (bao gồm cả Biển Đông của Việt Nam) được đặt theo tên phụ nữ chính thức bắt đầu từ năm 1945, đến năm 1979 thì bắt đầu sử dụng cả tên của nam giới.
Từ ngày 1.1.2000, các cơn bão ở tây bắc Thái Bình Dương được đặt tên theo danh sách các tên mới rất khác nhau. Các tên mới được bổ sung gồm các tên do 14 nước và vùng lãnh thổ thuộc khu vực châu Á - Thái Bình Dương là thành viên Ủy ban Bão của Tổ chức Khí tượng thế giới đề xuất.
Trong đó, mỗi thành viên cung cấp 10 tên, tạo thành danh sách 140 tên bão. Cạnh đó, danh sách tên bão không được sắp xếp theo thứ tự các chữ cái mà sắp xếp theo thứ tự chữ cái của tên các nước đề xuất tên.
Đặc biệt, sau một vài năm tổng kết, với các cơn bão gây ra thiệt hại nặng nề tại các nước đóng góp tên thì tên các cơn bão đó sẽ được đưa ra khỏi danh sách tên bão và được thay thế bằng một tên mới. Do vậy, danh sách các tên bão trên là không cố định và luôn có sự bổ sung.
10 tên bão được Việt Nam đề xuất gồm: Sontinh (Sơn Tinh), Comay (Cỏ May), Bavi (Ba Vì), Lucbinh (Lục Bình), Sonca (Sơn Ca), Trami (Trà Mi), Halong (Hạ Long), Banglang (Bằng Lăng), Songda (Sông Đà), Saola (Sao La). Trong đó, bão Trà Mi đã bị xóa tên và bão Sao La đổi tên thành Sao Biển.
Ngày 22/5, thông báo kết luận buổi làm việc với một số cơ quan về tình hình triển khai chỉ thị 34 của Ban Bí thư về nhà ở xã hội và định hướng phát triển nhà ở trong thời gian tới, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đánh giá việc phát triển nhà ở xã hội nói riêng và nhà ở nói chung còn một số hạn chế.
Phân khúc nhà ở phù hợp với khả năng chi trả của người có thu nhập trung bình, thu nhập thấp chưa được quan tâm đúng mức. Nguồn cung nhà ở xã hội còn thiếu, phân bổ chưa hợp lý; nhiều dự án thiếu kết nối với các hạ tầng xã hội thiết yếu; quy hoạch quỹ đất cho nhà ở xã hội thiếu đồng bộ, thiếu gắn kết với khu vực tập trung nhiều người lao động.
Các doanh nghiệp thiếu động lực tham gia vào phân khúc nhà ở xã hội, nhà ở có giá phù hợp; cơ cấu sản phẩm nhà ở còn thiên về sở hữu, trong khi nhu cầu thuê nhà ở với giá hợp lý của người lao động là rất lớn.
Vì vậy, thời gian tới, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu các cơ quan quán triệt quan điểm "quyền có nơi ở hợp pháp là quyền cơ bản của công dân". Tiếp cận nhà ở an toàn, phù hợp với khả năng chi trả là thước đo của tiến bộ xã hội, tạo nền tảng phát triển xã hội ổn định, bền vững.
Nhà nước có chính sách hướng tới mục tiêu mọi người đều có chỗ ở. Việc phát triển nhà ở trong giai đoạn tới theo cơ chế thị trường, có sự định hướng, quản lý hiệu quả của Nhà nước. Nhà nước không bao cấp về nhà ở, nhưng cũng không hoàn toàn để thị trường tự điều tiết.
Nhà nước giữ vai trò kiến tạo thông qua xây dựng thể chế, chính sách, quy hoạch để thị trường phát triển lành mạnh, minh bạch, doanh nghiệp tham gia xây dựng, vận hành với lợi nhuận hợp lý và người dân được tiếp cận chỗ ở ổn định, an toàn, phù hợp với khả năng chi trả.
"Bên cạnh nhà ở để bán, cần ưu tiên phát triển nhà ở cho thuê, nhất là mô hình chung cư cho thuê tại các đô thị lớn, khu công nghiệp, khu kinh tế, vùng động lực và các hành lang kinh tế quan trọng", kết luận nêu.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu phân loại nhà ở theo bốn nhóm gồm nhà thương mại, nhà cho thuê, nhà ở công vụ và nhà ở chính sách. Trên cơ sở này, Nhà nước sẽ có chính sách tương ứng, trong đó có thể hỗ trợ giá, cung cấp nhà miễn phí cho một số nhóm nhất định.
Đảng ủy Chính phủ được giao nghiên cứu xây dựng chính sách đất đai, tín dụng... phù hợp để phát triển nhanh thị trường nhà ở cho thuê với giá hợp lý, khuyến khích thu hút khu vực tư nhân tham gia. Thủ tục đầu tư, quy hoạch, giao đất, cấp phép xây dựng, tiếp cận tín dụng ưu đãi cần được rút ngắn, thuận lợi.
Địa phương rà soát quỹ đất, trong đó quy hoạch nhà ở trong mọi phân khúc phải gắn liền với quy hoạch hạ tầng kỹ thuật, dịch vụ xã hội thiết yếu, thiết chế văn hóa, y tế, giáo dục... trước hết tại các khu đô thị, khu kinh tế, khu công nghiệp, khu công nghệ cao và khu vực đô thị hóa nhanh.
Địa phương cũng cần chủ động giải phóng mặt bằng, chuẩn bị quỹ đất sạch để phát triển nhà ở cho thuê và kiểm soát chặt chẽ, minh bạch các trường hợp được ưu tiên về nhà ở, không để xảy ra trục lợi chính sách.
Trước đó tại buổi làm việc ngày 19/5, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh quan điểm: "Nhà là để ở chứ không phải để kinh doanh, tích sản". "Từ nay đến 2030, nhà ở để bán vẫn cần thiết nhưng nhà ở cho thuê phải được xác định là trụ cột chiến lược".
Các cơ quan chức năng xác định cơ sở sản xuất bánh mì Hồng Ngọc 12 đã có hành vi sản xuất, chế biến, cung cấp, bán thực phẩm gây ngộ độc thực phẩm ảnh hưởng đến sức khỏe từ 5 người trở lên mà chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự.
Theo đó, từ ngày 24-2 đến ngày 7-3 có tổng số 86 ca (86 người) ngộ độc thực phẩm do ăn bánh mì thịt của cơ sở sản xuất bánh mì Hồng Ngọc 12 (không có trường hợp tử vong).
Theo kết quả điều tra dịch tễ và xét nghiệm lâm sàng, Sở Y tế tỉnh Đồng Tháp xác định nguyên nhân gây ngộ độc nghi do vi khuẩn Salmonella.
Vi khuẩn này được tìm thấy trong sản phẩm bánh mì kẹp thịt (bao gồm các thành phần: patê gan, dưa chua, chả lụa, chả chiên và thịt nguội) tại cơ sở sản xuất bánh mì Hồng Ngọc 12.
Cơ quan chức năng nhận định nguồn nhiễm khuẩn có thể phát sinh trong quá trình chế biến, bảo quản hoặc phục vụ thực phẩm, khiến các nạn nhân bị nhiễm qua đường tiêu hóa.
Ngoài số tiền vi phạm hành chính, quyết định này cũng buộc hộ kinh doanh cơ sở bánh mì Hồng Ngọc 12 chịu mọi chi phí cho việc xử lý ngộ độc thực phẩm, khám, điều trị của 86 người bị ngộ độc thực phẩm với tổng số tiền hơn 175 triệu đồng.
Đồng thời áp dụng hình thức xử phạt bổ sung là đình chỉ hoạt động sản xuất trong thời hạn 4 tháng để cơ sở khắc phục các tồn tại, đảm bảo đủ điều kiện mới được phép hoạt động trở lại.
