Theo AFP ngày 16.6, cơ sở này dự kiến nằm ở bang Victoria, cách xa miền bắc Úc và được cho là ngoài tầm bắn của phần lớn tên lửa Trung Quốc. Đây sẽ là lần đầu tiên thủy quân lục chiến Mỹ triển khai một kho dự trữ loại này trên lãnh thổ Úc.
Các nhà phân tích cho rằng kế hoạch phản ánh nỗ lực của Mỹ trong việc tận dụng vị trí chiến lược của Úc ở Nam Thái Bình Dương.
Từ lâu, thủy quân lục chiến Mỹ đã xây dựng mạng lưới dự trữ quân nhu toàn cầu, gồm các kho nổi trên tàu và kho trong hang động ở Na Uy. Tại châu Á – Thái Bình Dương, kho dự trữ trên đất liền đầu tiên của lực lượng này dự kiến được đưa vào hoạt động trong năm nay tại Philippines.
Đầu tháng 6, các tài liệu do hải quân Mỹ công bố cho thấy Washington đang chuẩn bị cho một cơ sở lớn hơn tại Úc. Khoảng 30 triệu USD đã được phân bổ để xây dựng nhà kho và văn phòng tại đông nam bang Victoria, nhằm phục vụ năng lực hậu cần và tiếp tế thiết yếu cho các hoạt động tiền phương.
Kho dự trữ tại Úc dự kiến đạt công suất tối đa vào năm 2028. Trang thiết bị ban đầu sẽ được lưu giữ tại Melbourne, trước khi được chuyển đến các kho do Mỹ xây dựng từ năm 2027 tại một cơ sở quân sự của Úc ở Bandiana, vùng nông thôn bang Victoria.
Theo AFP, hải quân Mỹ đang thuê một nhà thầu quốc phòng toàn cầu để tuyển dụng khoảng 110 nhân sự, gồm kỹ sư, thợ cơ khí, chuyên gia vật tư và an toàn, nhằm quản lý kho dự trữ tại Úc. Danh mục thiết bị được đề cập bao gồm cả “vũ khí vận hành bởi kíp chiến đấu”.
Bộ Tư lệnh thủy quân lục chiến Mỹ tại Thái Bình Dương cho biết các hoạt động của lực lượng này tại Úc nhằm bảo quản trang thiết bị và vật tư ở trạng thái sẵn sàng, phục vụ các chiến dịch và cuộc tập trận trên khắp khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương.
“Những hoạt động này giúp cải thiện khả năng phản ứng, tăng cường khả năng phối hợp với các đồng minh và đối tác, đồng thời hỗ trợ nhiều nhiệm vụ trong khu vực”, lực lượng này cho biết. Thủy quân lục chiến Mỹ khẳng định trang thiết bị luôn được duy trì ở trạng thái “sẵn sàng cao”.
Trước đó, một số xe tải của lục quân Mỹ đã được để lại tại căn cứ Bandiana vào năm 2023 sau cuộc tập trận chung với Úc. Tuy nhiên, thủy quân lục chiến Mỹ cho biết kho dự trữ mới tại Bandiana, được phê duyệt vào tháng 7.2025 là một chương trình riêng.
Kế hoạch tại Úc diễn ra trong bối cảnh Lầu Năm Góc đã đề nghị Quốc hội Mỹ cấp 500 triệu USD trong năm 2027 để tăng cường dự trữ thiết bị và nhiên liệu trên khắp châu Á – Thái Bình Dương.
Hiện khoảng 2.000 lính thủy đánh bộ Mỹ luân phiên đến Úc mỗi năm để tập trận trong khoảng 6 tháng tại Darwin, thành phố ở miền bắc nước này.
Tuy nhiên, một báo cáo của Viện nghiên cứu chính sách Lowy (Úc) trong tuần này cảnh báo Trung Quốc có khả năng tấn công miền bắc Úc bằng tên lửa đạn đạo triển khai từ các tiền đồn ở Biển Đông. Phía Trung Quốc đã bác bỏ báo cáo này.
Giáo sư John Blaxland, chuyên gia an ninh quốc tế tại Đại học Quốc gia Úc, nhận định vị trí địa lý của Úc đang ngày càng có ý nghĩa trong cạnh tranh chiến lược tại Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương. “Trong bối cảnh cạnh tranh ảnh hưởng ở khu vực lên mức cao nhất trong hơn một thế hệ, không có gì đáng ngạc nhiên khi thủy quân lục chiến Mỹ tìm đến Úc như một địa điểm dự trữ trang thiết bị”, ông nói.
Reuters ngày 3.4 đưa tin Tổng thống Trump đã áp mức thuế quan đến lên tới 100% đối với các loại dược phẩm biệt dược nhập khẩu vào Mỹ. Biện pháp mạnh tay này nhằm buộc các nhà sản xuất dược phẩm phải đạt được thỏa thuận giảm giá với chính phủ hoặc cam kết chuyển quy trình sản xuất về Mỹ.
Mức thuế lớn sẽ nhắm trực tiếp vào các loại biệt dược gốc (brand name) không được sản xuất tại Mỹ và chưa có thỏa thuận về giá. Trong khi đó, thuốc generic - vốn chiếm hơn 90% số thuốc bán ra ở thị trường Mỹ - sẽ tạm thời được miễn thuế trong ít nhất một năm để đảm bảo nguồn cung.
Các loại biệt dược gốc vốn là những loại thuốc mới, do một hãng dược phẩm phát triển và được bảo hộ độc quyền bởi bằng sáng chế có thời hạn. Do công ty phải gánh chi phí nghiên cứu và thử nghiệm lâm sàng trong nhiều năm, giá của chúng thường rất cao.
Khi bằng sáng chế các loại thuốc "brand name" hết hạn, các công ty khác được phép tạo ra sản phẩm thuốc generic, được coi là “bản sao” của các loại biệt dược gốc. Đặc điểm của thuốc generic là giá thành rẻ hơn, trong khi có cùng hoạt chất, nồng độ và hiệu quả điều trị tương đương biệt dược gốc.
Với sắc lệnh của ông Trump, các tập đoàn dược phẩm lớn có 120 ngày để công bố kế hoạch nhằm tránh bị áp thuế, trong khi doanh nghiệp nhỏ hơn có 180 ngày. Các doanh nghiệp cam kết đưa sản xuất về Mỹ và ký thỏa thuận về giá sẽ được miễn thuế.
Đối với dược phẩm nhập từ các đối tác có thỏa thuận thương mại như Liên minh châu Âu (EU), Nhật Bản, Hàn Quốc và Thụy Sĩ, mức thuế được ưu đãi là 15%. Mỹ hiện đã đạt được thỏa thuận với 17 nhà sản xuất, trong đó các hãng lớn như Pfizer và Eli Lilly đã ký kết để được miễn thuế trong vòng 3 năm.
Tổng thống Trump kỳ vọng chính sách này sẽ chấm dứt tình trạng bệnh nhân Mỹ phải chi trả tiền thuốc cao gấp 3 lần so với các quốc gia phát triển khác.
Dù vậy, Liên minh Công nghệ sinh học quy mô vừa của Mỹ (MBAA) cảnh báo sắc lệnh nêu trên chỉ có lợi cho các tập đoàn lớn, trong khi các công ty tầm trung khó trụ vững trước sự gia tăng chi phí đột ngột này.
Theo báo Korea Herald, Chính phủ Hàn Quốc ngày 11-4 thông báo sẽ bắt đầu triển khai hỗ trợ tiền mặt cho 70% người có thu nhập thấp nhất tại nước này, nhằm giảm bớt áp lực tài chính do giá dầu tăng cao trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông vẫn chưa hạ nhiệt.
Theo kế hoạch, khoản hỗ trợ sẽ được chi trả trước tiên cho nhóm dễ bị tổn thương nhất trong nhóm thu nhập này từ ngày 27-4, sau đó mở rộng đến toàn bộ các đối tượng đủ điều kiện vào ngày 18-5.
Tổng cộng khoảng 32,5 triệu người dân sẽ được hưởng chính sách này, với mức hỗ trợ từ 100.000 won (khoảng 67,30 USD) đến 600.000 won mỗi người, tùy theo mức thu nhập và khu vực.
Người dân có thể nhận tiền qua thẻ ghi nợ, thẻ trả trước hoặc phiếu mua sắm địa phương. Khoản hỗ trợ phải được sử dụng trước ngày 31-8, nếu không sẽ bị thu hồi về ngân sách nhà nước.
Chương trình này có tổng kinh phí 6.100 tỉ won (tương đương hơn 4,1 tỉ USD), nằm trong gói ngân sách bổ sung 26.200 tỉ won vừa được Quốc hội thông qua nhằm ứng phó tác động kinh tế từ xung đột Trung Đông.
Cùng lúc, nhiều quốc gia châu Á cũng đang đồng loạt tung biện pháp ứng phó hệ lụy từ khủng hoảng năng lượng, theo báo Straits Times.
Tại Malaysia, chính phủ quyết định triển khai lực lượng cảnh sát túc trực tại các trạm xăng khu vực biên giới nhằm ngăn chặn tình trạng buôn lậu nhiên liệu khi giá xăng dầu tăng mạnh.
Theo thống kê từ đầu năm 2025 đến tháng 3-2026, lực lượng tuần tra biên giới Malaysia đã triệt phá 735 vụ buôn lậu, với tổng giá trị lên tới 2,81 tỉ ringgit (khoảng 708,9 triệu USD).
Chi phí trợ cấp nhiên liệu của nước này hiện lên tới 6 tỉ ringgit mỗi tháng, tăng mạnh so với mức 315 triệu ringgit trước khi xung đột bùng phát.
Trong khi đó từ ngày 13-4, Thái Lan cũng nâng mức trợ cấp chi tiêu thiếu yếu từ 300 baht lên 400 baht (12,46 USD) mỗi tháng, dành cho hơn 13 triệu người dân thuộc diện hưởng phúc lợi xã hội.
Bộ Tài chính Thái Lan cho biết biện pháp này nhằm bảo vệ các nhóm dễ bị tổn thương, đặc biệt là nông dân và các chủ doanh nghiệp nhỏ, đồng thời ngăn tác động lan rộng sang các lĩnh vực khác của nền kinh tế.
Chính phủ Thái Lan cũng triển khai các khoản vay ưu đãi cho các đối tượng trên, hỗ trợ người dân mua xe điện hoặc lắp đặt năng lượng mặt trời.
Giới chức nước này cảnh báo thách thức từ giá năng lượng có thể kéo dài, do đó cần kết hợp cả giải pháp ngắn hạn và dài hạn để thích ứng với chi phí tăng cao.
"Chúng tôi đang đưa ra thỏa thuận rất công bằng và hợp lý. Tôi hy vọng họ sẽ chấp nhận, nếu không Mỹ sẽ phá hủy mọi cây cầu và nhà máy điện ở Iran. Chúng tôi sẽ không đóng vai người tốt nữa. Iran sẽ sụp đổ nhanh chóng và dễ dàng", Tổng thống Donald Trump cho biết trong bài đăng trên mạng xã hội Truth Social hôm nay.
Ông Trump thêm rằng phái đoàn Mỹ sẽ đến thủ đô Islamabad của Pakistan vào tối 20/4 để đàm phán.
Đề cập đến tuyên bố tái phong tỏa eo biển Hormuz của Iran, Tổng thống Trump cho rằng "điều này thật kỳ lạ bởi chúng tôi đã đóng cửa nó rồi". Ông cáo buộc Iran vi phạm thỏa thuận ngừng bắn với Mỹ khi khai hỏa nhằm vào một tàu của Pháp và một của Anh.
"Iran đang giúp Mỹ mà không hay biết. Họ chính là bên thiệt hại khi đóng cửa tuyến đường này với 500 triệu USD mỗi ngày, còn Mỹ không mất gì cả. Nhiều tàu đang đến bang Texas, Louisiana và Alaska của Mỹ để bốc hàng nhờ Lực lượng Vệ binh Hồi giáo Iran (IRGC)", ông Trump viết.
Giới chức Iran chưa bình luận về những phát biểu trên. Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher, trưởng đoàn đàm phán của nước này, ngày 18/4 nói hai bên "vẫn còn rất xa cuộc thảo luận cuối cùng".
Quân đội Mỹ hôm 13/4 bắt đầu nỗ lực ngăn chặn tàu thuyền đến và đi từ các cảng của Iran, hai ngày sau khi cuộc đàm phán ở Pakistan kết thúc mà không có kết quả và Tehran không mở lại eo biển Hormuz.
Ngày 17/4, Iran thông báo mở cửa eo biển Hormuz để hoan nghênh lệnh ngừng bắn giữa Israel và Lebanon có hiệu lực, song tiếp tục phong tỏa tuyến hàng hải này chỉ sau một ngày để đáp trả chiến dịch ngăn chặn cảng biển do Mỹ thực thi.
Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baqaei sau đó tuyên bố Mỹ phong tỏa các cảng và bờ biển của Iran không chỉ vi phạm lệnh ngừng bắn do Pakistan làm trung gian, mà còn là "hành động bất hợp pháp, phạm tội và trừng phạt tập thể người dân".
Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran ngày 18/4 cho biết nước này đang xem xét "những đề xuất mới" từ Mỹ những ngày gần đây, nhưng chưa đưa ra phản hồi. Cơ quan này tuyên bố phái đoàn đàm phán của Tehran "sẽ không đưa ra bất kỳ nhượng bộ nào, dù là nhỏ nhất, và nỗ lực hết sức để bảo vệ lợi ích của quốc gia".
Trang tin Axios dẫn nguồn thạo tin cho biết Tổng thống Trump đã triệu tập cuộc họp cùng các quan chức nội các, tình báo và quân sự để bàn về cuộc khủng hoảng ở Hormuz cùng tiến trình đàm phán với Iran. Trả lời báo giới tại Nhà Trắng, ông Trump nói rằng Iran không được "tống tiền" Mỹ bằng cách liên tục thay đổi lập trường về eo biển Hormuz, nhưng thêm rằng hai bên đang đối thoại.
