Theo Bệnh viện Bạch Mai, mới đây, một nam sinh viên năm cuối đại học đã phải nhập viện trong tình trạng méo miệng, mắt nhắm không kín sau một đêm ngủ dậy.
Theo chia sẻ, trước đó nam sinh có ngâm mình trong bể sục nước nóng khoảng 2-3 giờ. Sau đó trở về phòng nghỉ có bật điều hòa. Sáng hôm sau thức dậy, người bệnh hoảng hốt khi nhận thấy miệng không khép kín, uống nước khó, đánh răng bị chảy nước ra ngoài, không cười được, mắt nhắm không kín, lông mày một bên không cử động.
Ngay sau đó, người bệnh đến khám tại Bệnh viện Bạch Mai và được chẩn đoán liệt dây thần kinh số VII ngoại biên, còn gọi là liệt mặt.
Bệnh nhân được chỉ định điều trị bằng y học hiện đại sử dụng thuốc kháng viêm kết hợp y học cổ truyền điện châm, xoa bóp bấm huyệt, giác hơi. Sau một thời gian ngắn điều trị, tình trạng cải thiện rõ rệt, vận động cơ mặt phục hồi tốt hơn, ăn uống và sinh hoạt thuận lợi hơn.
Người bệnh cho biết ban đầu rất lo lắng vì khuôn mặt thay đổi đột ngột, nói chuyện khó khăn, mắt không nhắm kín gây bất tiện vô cùng trong quá trình sinh hoạt, ảnh hưởng đến ngoại hình và thẩm mỹ. Tuy nhiên, sau quá trình điều trị, các triệu chứng giảm nhiều nên tinh thần cũng ổn định trở lại.
Theo ThS. BS Hoàng Duy Luân, Khoa Y học cổ truyền – Bệnh viện Bạch Mai, liệt dây thần kinh số VII ngoại biên là tình trạng khá phổ biến, có thể gặp ở mọi lứa tuổi và do nhiều nguyên nhân khác nhau gây nên.
Bác sĩ cho biết, mùa hè là thời điểm nhiều người chủ quan, nghĩ thời tiết nóng nên không thể “trúng lạnh”. Thực tế, việc di chuyển liên tục giữa môi trường nóng và lạnh, đang ở ngoài trời nắng nóng vào phòng điều hòa ngay, để luồng gió lạnh thổi trực tiếp vào mặt, đầu hoặc gáy có thể khiến mạch máu co thắt gây thiếu máu cục bộ và viêm dây thần kinh dẫn tới liệt mặt.
Các dấu hiệu điển hình gồm: Mặt mất cân đối, miệng méo lệch sang bên, mất nếp nhăn trán, mắt bên liệt nhắm không kín, uống nước dễ chảy ra ngoài khóe miệng, nói không tròn tiếng, không huýt sáo, không phồng má được, có thể kèm đau tai, ù tai, giảm vị giác ở phần trước lưỡi…
Theo ThS. BS Luân, bệnh tuy không đe dọa tính mạng nhưng nếu chậm điều trị có thể để lại di chứng kéo dài như co cứng cơ mặt, méo miệng dai dẳng, giảm vị giác, ảnh hưởng ngoại hình và tâm lý.
Liệt mặt ngoại biên nếu được phát hiện sớm trong “giai đoạn vàng”, điều trị đúng hướng sẽ có khả năng hồi phục cao. Tùy từng trường hợp, người bệnh có thể được điều trị nội khoa, kết hợp y học cổ truyền như châm cứu, giác hơi, xoa bóp bấm huyệt để tối ưu hiệu quả.
Các bác sĩ khuyến cáo, khi xuất hiện dấu hiệu méo miệng, mắt nhắm không kín, cười lệch mặt… cần đến cơ sở y tế sớm để được thăm khám. Không nên tự ý cạo gió, đắp thuốc hoặc trì hoãn điều trị tại nhà.
Các bác sĩ Khoa Ngoại Tiêu hóa 1, Bệnh viện K vừa thực hiện phẫu thuật thành công hai trường hợp ung thư thực quản phức tạp bằng phương pháp mổ nội soi 3D cắt thực quản kết hợp nạo vét hạch 3 vùng (cổ – ngực – bụng).
Ca mổ khó đặt ra nhiều thách thức với ekip phẫu thuật, và việc ca mổ thành công, người bệnh ổn định ra viện là minh chứng rõ nhất tiếp tục khẳng định trình độ chuyên môn của các phẫu thuật viên Bệnh viện K.
Điều trị ung thư thực quản phức tạp
Bệnh nhân đầu tiên là nam giới 48 tuổi, nhập viện trong tình trạng nuốt nghẹn kéo dài với chẩn đoán ung thư thực quản 1/3 dưới giai đoạn tiến triển và đã mở thông dạ dày trước đó để đảm bảo dinh dưỡng. Trường hợp thứ hai là bệnh nhân nam 61 tuổi, ung thư thực quản 1/3 giữa đã trải qua hóa xạ trị tiền phẫu. Cả hai bệnh nhân đều được chỉ định phẫu thuật nội soi 3D cắt thực quản kèm nạo vét hạch 3 vùng – một kỹ thuật phức tạp, đòi hỏi can thiệp đồng thời ở nhiều vùng giải phẫu và trình độ chuyên môn cao của ê-kíp phẫu thuật.
PGS.TS Kim Văn Vụ, Trưởng khoa Ngoại Tiêu hóa 1, Bệnh viện K, cho biết, điều trị ung thư thực quản phức tạp đòi điều trị đa mô thức với chuyên khoa phối hợp điều trị, bao gồm: phẫu thuật, hóa chất, xạ trị và liệu pháp miễn dịch. Trong những trường hợp phát hiện sớm hoặc khối u còn khu trú, phẫu thuật đóng vai trò then chốt và có thể mang lại khả năng điều trị triệt căn.
"Sau khi hội chẩn, chúng tôi quyết định phương án Phẫu thuật cắt thực quản kèm nạo vét hạch 3 vùng (cổ – ngực – bụng) cho người bệnh. Đây là một trong những phẫu thuật lớn, chuyên sâu và phức tạp nhất trong ngoại khoa tiêu hóa. Kỹ thuật này đã được phát triển tại các quốc gia có nền ngoại khoa tiên tiến như Nhật Bản và Hàn Quốc. Phẫu thuật này đòi hỏi nhiều yếu tố như: chỉ định đúng theo hướng dẫn, can thiệp đồng thời ở nhiều vùng giải phẫu, nạo vét hạch rộng, thời gian phẫu thuật kéo dài, kỹ năng cao của phẫu thuật viên và phối hợp ê-kíp gây mê hồi sức chặt chẽ. Chính vì vậy, nếu không được thực hiện tại các trung tâm có kinh nghiệm, kiểm soát tốt trong mổ thì có thể tiềm ẩn nhiều nguy cơ biến chứng", PGS Kim Văn Vụ cho hay.
Thách thức trong ca phẫu thuật
TS.BS Nguyễn Đức Duy, phẫu thuật viên trực tiếp thực hiện ca mổ đánh giá: "Đây là ca phẫu thuật thực hiện trong thời gian kéo dài, cần phối hợp của ekip chuyên sâu được đào tạo bài bản, thời gian phẫu thuật có thể lên tới 7 – 8 giờ, đòi hỏi kỹ năng thành thạo và sự tỉmỉ trong từng thao tác. Một trong những bước khó khăn nhất là nạo vét hạch quanh dây thần kinh thanh quản quặt ngược. Nếu dây thần kinh này bị tổn thương, bệnh nhân có thể gặp các biến chứng như: khàn tiếng, mất tiếng, rối loạn nuốt, viêm phổi hít (sặc) sau mổ. Đây là những biến chứng nặng, ảnh hưởng lớn đến chất lượng sống và quá trình hồi phục của người bệnh. Ekip cần kiểm soát thật tốt các yếu tố nguy cơ để ca mổ thành công".
Với kinh nghiệm lâu năm, chuyên môn cao cùng với việc được đào tạo chuyên sâu tại các trung tâm hàng đầu, đặc biệt là tại Đại học Y khoa Showa (Tokyo – Nhật Bản), nhờ đó, các phẫu thuật viên khoa Ngoại tiêu hóa 1 gồm: TS.BS Nguyễn Đức Duy, Ths. BSNT Thái Đức An, Ths.BSNT Nguyễn Duy Thanh đã thực hiện kỹ thuật nạo vét hạch 3 vùng một cách bài bản, an toàn và hiệu quả, hai cổ mổ thành công, người bệnh phục hồi tốt, ngày thứ 3 sau mổ bắt đầu ăn lỏng theo chương trình ERAS dưới sự hướng dẫn của ekip và bác sỹ dinh dưỡng. Hiện người bệnh được ra viện, tiếp tục theo dõi điều trị.
PGS.TS Kim Văn Vụ, Trưởng khoa Ngoại Tiêu hóa 1, Bệnh viện K, khuyến cáo: Ung thư thực quản là một trong những bệnh lý ung thư tiêu hóa thường gặp và là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu trong nhóm ung thư đường tiêu hóa.
Nguyên nhân chính là triệu chứng của bệnh trong giai đoạn sớm thường không rõ ràng, nhiều bệnh nhân phát hiện bệnh ở giai đoạn muộn. Trong khi đó, ung thư thực quản có đặc điểm tiến triển nhanh và di căn hạch sớm. Bệnh thường gặp ở nam giới trung niên, đặc biệt ở những người có tiền sử hút thuốc lá, uống rượu bia kéo dài. Ung thư thực quản là bệnh lý phức tạp, nhưng hoàn toàn có thể điều trị hiệu quả nếu được phát hiện sớm.
Chương trình hân hạnh có sự đồng hành của Tập đoàn Công nghiệp – Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam), Công ty TNHH – Tổng Công ty Tham dò Khai thác Dầu khí (PVEP) và Tổng Công ty Cổ phần Dịch vụ Kỹ thuật Dầu khí Việt Nam (PTSC).
Với thời lượng dự kiến là 80 phút, "Sáng mãi tên Người" được dàn dựng như một dòng chảy cảm xúc xuyên suốt từ quá khứ đến hiện tại, tái hiện hành trình cách mạng vĩ đại của Chủ tịch Hồ Chí Minh, đồng thời khẳng định giá trị trường tồn của tư tưởng, đạo đức và phong cách Hồ Chí Minh trong thời đại hôm nay.
Không chỉ là một chương trình nghệ thuật đơn thuần, "Sáng mãi tên Người" còn mang chiều sâu chính luận, văn hóa và tư tưởng, góp phần tuyên truyền, giáo dục truyền thống yêu nước, khơi dậy tinh thần trách nhiệm, khát vọng cống hiến của các tầng lớp nhân dân, đặc biệt là thế hệ trẻ.
Theo kịch bản dự kiến, mở đầu chương trình là điểm nhấn dàn dựng đặc biệt "Hành trình ánh sáng". Trong không gian sân khấu chìm trong bóng tối, tiếng sóng biển, tiếng gió và nhịp bước chân vang lên. Một em nhỏ cầm đèn dầu xuất hiện như biểu tượng cho ánh sáng lý tưởng dẫn đường. Từ đó, không gian sân khấu mở dần bằng công nghệ trình chiếu mapping hiện đại, tái hiện các dấu mốc lịch sử gắn với cuộc đời và sự nghiệp của Bác Hồ.
Ngay sau phần mở màn là mashup "Ai yêu Bác Hồ Chí Minh hơn thiếu niên nhi đồng" và "Bác Hồ một tình yêu bao la". Tiết mục được kỳ vọng tạo nên không khí xúc động, gần gũi và thiêng liêng trong đêm nghệ thuật.
Chương trình được thiết kế thành ba phần rõ nét.
Phần I – "Người đi tìm hình của nước" tái hiện hành trình ra đi tìm đường cứu nước của người thanh niên Nguyễn Tất Thành. Những ca khúc giàu cảm xúc như "Từ làng Sen", "Đêm nghe hát đò đưa nhớ Bác", "Dấu chân phía trước", "Khát vọng", "Đường chúng ta đi" sẽ dẫn dắt khán giả đi qua không gian quê hương xứ Nghệ, tình mẫu tử thiêng liêng và khát vọng cứu nước cháy bỏng.
Điểm nhấn của phần này là hoạt cảnh sân khấu hóa hình tượng Nguyễn Tất Thành trước giờ rời Bến Nhà Rồng – khoảnh khắc mang ý nghĩa lịch sử mở đầu cho hành trình tìm đường cứu nước của dân tộc.
Phần II – "Ánh sáng dẫn đường" tập trung khắc họa tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh và con đường cách mạng mà Đảng và Nhân dân ta đã lựa chọn. Không gian chương trình sẽ được nối tiếp bằng mashup "Lá cờ Đảng" và "Đảng là cuộc sống của tôi", phóng sự "Cờ Đảng bằng máu trong chốn lao tù" cùng phần giao lưu với cựu tù Phú Quốc Nguyễn Thế Nghĩa.
Các tiết mục "Lời Bác dặn trước lúc đi xa", "Bài ca Hồ Chí Minh" cùng phóng sự "Hồ Chí Minh – nguồn cảm hứng bất tận" sẽ tiếp tục tạo chiều sâu cảm xúc, lan tỏa tinh thần học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh.
Khép lại chương trình là Phần III – "Việt Nam khắc ghi lời Người", mang tinh thần tươi mới, hiện đại và giàu khát vọng phát triển đất nước. Các tiết mục "Còn gì đẹp hơn", "Yêu nụ cười Việt Nam", "Thịnh vượng Việt Nam sáng ngời", "Đất nước vươn mình" kết hợp hình ảnh đẹp về Việt Nam sẽ truyền tải thông điệp về một Việt Nam hội nhập, phát triển và tiếp tục vững bước trên con đường Bác Hồ đã chọn.
Đêm nghệ thuật dự kiến có sự tham gia của nhiều nghệ sĩ được công chúng yêu mến như NSND Quốc Hưng, NSƯT Tân Nhàn, Anh Thơ, Quang Hà, Nguyễn Trần Trung Quân, Hoàng Bách, Thu Hằng, Nhóm Thiên Thanh, Nhóm Tinh Tú, Câu lạc bộ Sao Tuổi thơ, Dương Đức Hải, Hợp xướng Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam cùng Vũ đoàn Selena.
Kết thúc ngày đầu tiên đi làm cho một công ty Đức, Thu Trang, 24 tuổi, nhận được email cảnh cáo vì lỗi "làm nhiều hơn 8 tiếng một ngày".
Đầu năm 2025, Trang sang bang Hessen, Đức học thạc sĩ. Sau 6 tháng tìm việc, cô trở thành nhân viên marketing bán thời gian cho một doanh nghiệp địa phương. Buổi sáng ngày đầu đi làm là thời gian đào tạo nhân viên mới. Hôm đó, Trang phải ở lại văn phòng đến gần 20h để giải quyết hết công việc.
Ngay khi về đến nhà, cô gái Việt nhận được email yêu cầu hôm sau họp với Phòng Nhân sự để giải trình. "Tôi nhận ra cân bằng công việc và cuộc sống ở Đức là nguyên tắc, không phải khẩu hiệu", Trang cho biết. "Bộ phận Nhân sự cho biết họ đánh giá nhân viên qua hiệu quả công việc, không dựa trên số giờ hiện diện".
Ranh giới giữa công việc và đời tư cũng là rào cản với Vân An, nhân viên marketing tại Amsterdam, Hà Lan. Cô không bao giờ nhận được phản hồi về công việc trước 8h hoặc sau 17h. Nếu gửi tin nhắn ngoài giờ làm, cô phải chờ đến sáng hôm sau. "Ban đầu, tôi sốt ruột vì mọi thứ diễn ra quá chậm. Ở Việt Nam, sếp thường phản hồi ngay để xử lý việc liên tục cho kịp tiến độ", An nói. "Sau này tôi mới hiểu công ty coi khoảng thời gian đó là của cá nhân nhân viên, không được xâm phạm".
"Cú sốc" lớn nhất của cô gái quê TP HCM là giám đốc bộ phận bất ngờ nghỉ phép một tháng để đi du lịch giữa lúc dự án quan trọng đang triển khai. Mọi công việc lập tức tạm dừng, vài tháng sau dự án vẫn chưa khởi động lại.
Tại Hà Lan, ngoài số ngày nghỉ phép năm, nhiều công ty có thêm ngày nghỉ cho những lý do riêng, ví dụ nhân viên chuyển nhà. Khi sếp nghỉ, cả tập thể chấp nhận tiến độ bị ảnh hưởng, không ai phàn nàn. Vào tháng 5, nhân viên thường nhận được khoản trợ cấp nghỉ hè tương đương một tháng lương để đi du lịch. "Ở Việt Nam, mọi người thường cố xử lý xong việc rồi mới nghỉ", An nói.
Cách giao tiếp không phân cấp bậc là điểm bất ngờ tiếp theo. An từng ăn trưa cùng giám đốc nhân sự toàn cầu của công ty ngay khi người này bay từ Mỹ sang Amsterdam. Lần đầu dùng bữa cùng lãnh đạo trong nhóm 5 người, cô "run đến mức chỉ muốn trốn đi". Tuy nhiên, buổi trò chuyện diễn ra hoàn toàn khác. Mọi người hỏi cô về việc học, cuộc sống và trải nghiệm công việc. "Ngồi một lúc tôi mới thả lỏng vì nhận ra mọi người xem đây chỉ là một bữa ăn bình thường", An kể.
Ông Kent Murphy, Giám đốc điều hành công ty tuyển dụng quốc tế Zlata Design Recruitment (Anh) cho rằng người Việt thường gặp sốc văn hóa khi gia nhập môi trường công sở châu Âu do khác biệt về triết lý lao động. Số liệu từ Cơ quan Thống kê châu Âu (Eurostat) cho thấy tỷ lệ lao động làm việc quá 49 tiếng mỗi tuần tại Đức và Hà Lan dao động 5-8%, thuộc nhóm thấp nhất khu vực.
Nghiên cứu của tổ chức tư vấn văn hóa Hofstede Insights cũng chỉ ra nhiều quốc gia Tây Âu có chỉ số khoảng cách quyền lực thấp, nhân sự quen với cấu trúc phẳng và giao tiếp trực diện. Nhiều lao động châu Á dễ bị ngợp trước tốc độ ra quyết định và sự thẳng thắn.
"Nhưng khác biệt lớn nhất của người Việt khi làm việc tại châu Âu thường nằm ở cách giao tiếp và vận hành công việc", ông Kent Murphy nói. Môi trường công sở châu Âu ưu tiên hiệu suất, trách nhiệm cá nhân. Tại Anh và Bắc Âu, phản hồi thường được đưa ra trực diện để xử lý vấn đề ngay lập tức. Với nhiều nhân viên Việt Nam, cách trao đổi này dễ tạo cảm giác gay gắt. Ở Việt Nam, nhân viên thường ít "dám" phản biện quản lý. Ngược lại, nhiều công ty châu Âu kỳ vọng nhân viên chủ động nêu ý kiến, phản biện và đưa ra sáng kiến mà không cần chờ cho phép.
Cách vận hành tổ chức cũng có sự khác biệt. Ở nhiều công ty châu Âu, nếu vấn đề nằm ngoài phạm vi, nhân viên sẽ chuyển cho người phụ trách thay vì tự xử lý. Hệ thống dựa trên quy trình cá nhân, trái ngược với sự linh hoạt và hỗ trợ chéo thường thấy ở Việt Nam.
Ở chiều ngược lại, doanh nghiệp châu Âu đôi khi hiểu chưa đúng về người Việt. "Cách giao tiếp quá thận trọng đôi khi bị hiểu nhầm là thiếu tự tin hoặc thiếu chủ động", ông Murphy nói.
Để thích nghi, Thu Trang mất nửa năm làm quen với nhịp độ họp hành ngắn gọn, đi thẳng vào vấn đề nên nhiều cuộc họp lên lịch 30 phút nhưng kết thúc sau 9 phút. Cô học được cách tập trung cao độ trong giờ làm và tắt thông báo công việc khi về nhà. Ngoài giờ làm và học, Trang có thời gian cho mình, xây dựng kênh TikTok ghi lại trải nghiệm tại Đức, dành thời gian du lịch các nước châu Âu.
Để giải quyết xung đột văn hóa công sở, ông Kent Murphy cho rằng doanh nghiệp cần giải thích rõ quy trình và kỳ vọng cho nhân sự mới. Đồng thời, người lao động nên rèn luyện cách đặt câu hỏi sớm, cập nhật tiến độ và xem các phản hồi trực tiếp là công cụ cải thiện hiệu suất.
"Cả hai phía cần cố gắng hiểu văn hóa làm việc của nhau thay vì chờ một bên phải thích nghi hoàn toàn", ông Murphy nói.
