Tối 17.5, Cục Phòng bệnh (Bộ Y tế) cho biết, cùng ngày Tổ chức Y tế thế giới (WHO) thông báo dịch bệnh sốt xuất huyết do virus Ebola (bệnh Ebola) do chủng Bundibugyo của virus Ebola tại Cộng hòa dân chủ Conggo và Uganda đã được xác định là sự kiện y tế công cộng khẩn cấp gây quan ngại quốc tế.
Đây là cảnh báo y tế quan trọng để các quốc gia tăng cường giám sát, phát hiện sớm và chuẩn bị ứng phó, tuy nhiên không có nghĩa là dịch đã lan rộng toàn cầu.
Theo WHO, tính đến ngày 16.5, tại Cộng hòa dân chủ Conggo đã ghi nhận 8 trường hợp mắc bệnh được khẳng định bằng xét nghiệm, 246 trường hợp nghi ngờ và 80 trường hợp tử vong nghi ngờ có liên quan tại tỉnh Ituri.
Tại Uganda, ghi nhận 2 trường hợp mắc bệnh được khẳng định bằng xét nghiệm, trong đó có 1 trường hợp tử vong tại Kampala. Cả hai trường hợp đều là người đi từ Cộng hòa dân chủ Conggo.
Tại Việt Nam, Bộ Y tế đang theo dõi chặt chẽ diễn biến dịch bệnh, cập nhật thường xuyên thông tin từ WHO, cơ quan đầu mối thực hiện Điều lệ y tế quốc gia và tăng cường giám sát tại các cơ sở y tế và kiểm dịch y tế tại các cửa khẩu.
Bộ Y tế khuyến cáo người đi về từ khu vực đang có dịch cần tự theo dõi sức khỏe trong 21 ngày. Không tiếp xúc trực tiếp với người có triệu chứng nghi ngờ mắc bệnh Ebola, máu, dịch cơ thể hoặc đồ dùng của người bệnh.
Khi có biểu hiện sốt, mệt mỏi, đau đầu, đau cơ, nôn, tiêu chảy hoặc xuất huyết sau khi đi về từ vùng có dịch, cần đến ngay cơ sở y tế và thông báo lịch sử đi lại, tiếp xúc để được hướng dẫn kịp thời.
Người dân không hoang mang, theo dõi thông tin chính thức từ Bộ Y tế và WHO. Bộ Y tế sẽ tiếp tục cập nhật tình hình và hướng dẫn các biện pháp phòng, chống phù hợp với diễn biến dịch bệnh.
Theo Cục Phòng bệnh, bệnh Ebola là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, có thể gây bệnh nặng và tử vong. Bệnh lây qua tiếp xúc trực tiếp với máu, dịch cơ thể của người mắc bệnh hoặc người tử vong do Ebola; hoặc qua đồ vật, bề mặt bị nhiễm dịch cơ thể của người bệnh.
Các dấu hiệu thường gặp khi nhiễm virus gồm: sốt, mệt mỏi, đau đầu, đau cơ, đau họng, nôn, tiêu chảy, đau bụng, phát ban. Một số trường hợp có thể có biểu hiện xuất huyết. Thời gian ủ bệnh thường từ 2 – 21 ngày.
Nguy cơ này vừa được cảnh báo sau vụ tai nạn ngạt khí tại trang trại lợn ở Thanh Hóa tối 18/7 khiến 5 người tử vong. Các chuyên gia y tế và hóa học xác định thủ phạm chính là H2S, loại khí đặc trưng phát sinh từ quá trình phân hủy chất thải hữu cơ.
Tên gọi "trứng thối" xuất phát từ mùi đặc trưng của khí H2S, nảy sinh do quá trình phân hủy các protein chứa lưu huỳnh.
Trong tự nhiên, lòng đỏ trứng gà chứa một lượng lớn các axit amin có lưu huỳnh. Khi trứng bị hỏng, vi khuẩn phân hủy các hợp chất hữu cơ này và giải phóng ra khí H2S. Vì mũi người cực kỳ nhạy cảm với loại khí này ngay cả ở nồng độ siêu thấp (khoảng 0,01 ppm), chúng ta sẽ lập tức nhận diện được mùi hôi nồng nặc, khó chịu đó.
Cơ chế tương tự cũng diễn ra trong các hầm biogas, cống rãnh hay bể phốt. Tại đây, chất thải hữu cơ và phân động vật bị vi khuẩn phân hủy trong môi trường thiếu oxy (yếm khí), tạo ra lượng lớn H2S. Do đó, mùi hương "chết chóc" này trở thành dấu hiệu nhận biết trực giác nhất để cảnh báo con người về sự hiện diện của chất độc, dù bản chất khí này không có màu sắc.
Tiến sĩ Khuất Quang Sơn, giảng viên Đại học Phòng cháy Chữa cháy, đánh giá H2S là chất độc không màu, dễ cháy nổ và sở hữu độc tính vượt xa Carbon monoxide (CO). Khi xâm nhập cơ thể, khí này gây viêm kết mạc tại chỗ, sau đó tấn công trực tiếp hệ thần kinh trung ương làm tê liệt trung tâm hô hấp. Dấu hiệu nhận biết đặc trưng tại hiện trường là các vật dụng kim loại như đồng, bạc trên người nạn nhân thường xỉn màu hoặc chuyển đen do phản ứng hóa học.
Đặc tính nguy hiểm nhất của H2S nằm ở xu hướng tích tụ tại các vùng trũng, sâu và kín do trọng lượng nặng hơn không khí. Bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng, Hội Thể thao dưới nước và Oxy cao áp Việt Nam, phân tích rằng trong khi người đứng trên miệng hầm vẫn hít thở bình thường, thì người bước xuống sâu sẽ lập tức đối mặt với lớp khí độc đậm đặc.
H2S còn gây ra "ảo giác an toàn" cực kỳ nguy hiểm. Ở nồng độ thấp 0,01 ppm, con người dễ dàng nhận ra mùi trứng thối nồng nặc. Tuy nhiên, khi nồng độ đạt mức 100 ppm, khí này làm tê liệt dây thần kinh khứu giác. Nạn nhân đột ngột không còn ngửi thấy mùi khó chịu nên lầm tưởng nguy hiểm đã qua và tiếp tục đi sâu vào vùng độc.
Theo tiêu chuẩn an toàn quốc tế, nồng độ H2S từ 400 đến 700 ppm có thể tước đi mạng sống con người chỉ trong vòng 30 phút. Nếu nồng độ vượt ngưỡng 800 ppm, nạn nhân sẽ mất ý thức và tử vong ngay sau vài hơi thở. Cảm giác này được ví như bị một chiếc búa tạ giáng mạnh vào đầu, khiến nạn nhân ngã gục tại chỗ mà không kịp thực hiện bất kỳ phản ứng tự vệ hay tìm đường thoát thân. Ngoài ra, sự hiện diện của các loại khí độc khác như Ammonia, Phosphine cùng điều kiện thiếu oxy trong không gian hẹp càng đẩy nhanh tiến trình tử vong.
Để phòng tránh thảm kịch, các chuyên gia khuyến cáo người dân tuyệt đối không xuống cứu người theo quán tính nếu thiếu thiết bị bảo hộ chuyên dụng. Khi phát hiện sự cố, việc đầu tiên cần làm là mở thông thoáng khu vực, sử dụng quạt thổi công suất lớn để đẩy khí độc ra ngoài và nạp khí sạch vào trong.
Người xuống hầm bắt buộc phải trang bị mặt nạ chống độc kết hợp bình dưỡng khí, đồng thời thắt dây bảo hiểm liên kết với đội ngũ hỗ trợ bên trên.
Các trang trại chăn nuôi cần chủ động tập huấn an toàn lao động, trang bị đầy đủ bảo hộ và thiết lập quy trình kiểm tra nghiêm ngặt đối với mọi hoạt động trong không gian hạn chế để bảo vệ tính mạng công nhân.
Chia sẻ tại lễ ký kết, ông Nguyễn Minh Luân - Phó chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau - cho biết thời gian qua ngành y tế luôn được địa phương quan tâm và ưu tiên đầu tư cao nhất. Tuy nhiên, y tế Cà Mau vẫn gặp nhiều khó khăn do cơ sở vật chất chưa đồng bộ, trang thiết bị còn thiếu hụt. Tỉnh đang rà soát lại y tế tuyến xã, phường để tiếp tục đầu tư.
Theo ông Luân, cái khó lớn nhất hiện nay của Cà Mau là thiếu hụt nguồn nhân lực giỏi trong các lĩnh vực y tế. Do đó, tỉnh mong muốn TP.HCM giúp đào tạo đội ngũ y bác sĩ đáp ứng yêu cầu nhanh nhất có thể để cải thiện lòng tin của người dân. Cà Mau cũng cần sự hỗ trợ về các mô hình quản lý, quản trị hiệu quả, đặc biệt là thực hiện cơ chế tự chủ trong cơ sở y tế công lập để học hỏi và áp dụng.
Phản hồi kiến nghị này, PGS.TS Tăng Chí Thượng - Giám đốc Sở Y tế TP.HCM - đánh giá thời gian qua Cà Mau đã được đầu tư một số cơ sở vật chất mới, máy móc cùng đội ngũ ngày càng chuyên nghiệp. Vấn đề trong thời gian tới là làm sao phát huy tốt hơn nữa năng lực trong lĩnh vực khám chữa bệnh.
Ông Thượng khẳng định y tế TP.HCM sẽ tiếp tục chia sẻ, hợp tác toàn diện hơn nữa dựa trên những gì địa phương đang cần để phát triển y tế chuyên sâu. Riêng một số lĩnh vực như đột quỵ, tim mạch, ung bướu, sản nhi, các bệnh viện tại TP.HCM sẽ tiếp tục hỗ trợ trực tiếp để các bệnh viện ở Cà Mau hoạt động hiệu quả hơn.
Theo thỏa thuận hợp tác, hai bên thống nhất nguyên tắc tự nguyện, công khai và minh bạch. Trong quá trình này, 8 đơn vị y tế chủ lực tại Cà Mau sẽ nhận chuyển giao kỹ thuật từ các bệnh viện chuyên sâu của TP.HCM.
Để chuẩn bị cho việc tiếp nhận chuyển giao kỹ thuật, Cà Mau xác định nhu cầu đào tạo chuyên môn cho 33 bác sĩ, 3 kỹ sư vật lý, 13 kỹ thuật viên và 4 điều dưỡng. Hiện tại, hệ thống y tế công lập của Cà Mau có hơn 4.880 nhân sự, trong đó gồm 1.126 bác sĩ. Các bệnh viện trên địa bàn tỉnh cũng đã triển khai được gần 70% danh mục kỹ thuật của Bộ Y tế.
Thỏa thuận hợp tác chuyên ngành giữa Cà Mau và TP.HCM là bước cụ thể hóa chương trình hành động hướng đến nâng cao chất lượng khám chữa bệnh, giảm tỉ lệ chuyển tuyến và hạn chế tình trạng người dân phải đi xa chữa bệnh, đưa Cà Mau trở thành trung tâm y tế chất lượng cao của khu vực.
Ngày 26/5, nguồn tin của phóng viên Dân trí cho biết, Bệnh viện Nhi đồng 1 (TPHCM) những ngày qua tiếp nhận điều trị một trường hợp bị bỏng điện thương tâm.
Bệnh nhi là bé G.K. (15 tuổi, ngụ tỉnh Tây Ninh). Theo thông tin ban đầu, trước đó vì thấy con diều của em nhỏ chơi bị vướng đường dây điện, bé K. trèo lên mái nhà để tìm cách gỡ. Thấy có một thanh kim loại dài, bé cầm lấy để khều con diều thì bất ngờ xảy ra sự cố khiến đường dây điện phát nổ.
"Lúc đó, tôi đang ở ruộng phun thuốc thì nghe tiếng động lớn nên vội chạy về nhà. Nghe em gái nói con bị điện giật, tôi vào tắt cầu dao điện rồi nhờ người thân trèo lên cứu con.
Nhưng lúc này cháu đã nằm bất động, quần áo bị lửa cháy đen, bỏng khắp người. Gia đình đưa cháu vào bệnh viện tỉnh cấp cứu, nhưng họ chuyển bé đi ngay vì tình trạng nặng quá", chị T., mẹ bệnh nhi kể.
Tại khoa Phỏng và Phẫu thuật tạo hình, Bệnh viện Nhi đồng 1, bé được xác định bỏng điện hơn 50%, rải rác khắp nơi trên cơ thể như mặt, ngực, tứ chi...
Quá trình điều trị, các bác sĩ đã tiến hành thay băng, chăm sóc tích cực. Bệnh nhi đã trải qua 2 lần cắt lọc vết thương và một lần ghép da tự thân.
Dự kiến vài ngày tới, bé sẽ tiếp tục được mổ ghép da. Đến nay, quá trình điều trị đã kéo dài hơn 1 tháng, diện tích bỏng đã giảm còn hơn 20%, nhưng chưa biết khi nào sẽ được xuất viện.
Theo bác sĩ, tai nạn liên quan đến vật dụng điện, ổ điện hoặc đường dây điện không hiếm gặp với trẻ em và người dân nói chung. Trên thực tế, có hai cơ chế gây bỏng điện.
Một là bỏng do tia lửa điện, thường nhẹ và thời gian điều trị ngắn. Thứ 2 là bỏng do luồng điện đi qua cơ thể, tỏa nhiệt và cháy từ bên trong nên gây vết thương nặng và rất sâu.
Khi luồng điện tiếp xúc cơ thể trên đường truyền trực tiếp, chỗ nào điện trở cao (như cổ tay, khuỷu tay, nách, vùng gân cơ nhiều) thì tỏa nhiệt nhiều. Tổn thương tại những vị trí này thường rất nặng, nhiều trường hợp phải cắt cụt chi. Đó là chưa kể các biến chứng như rung tim, rung thất do điện gây ra, làm bệnh nhân ngưng tim tử vong tại chỗ...
Để phòng tránh những tai nạn đáng tiếc xảy ra với trẻ nhỏ liên quan đến điện, các bác sĩ khuyên cha mẹ cần chú ý che chắn, bảo vệ ổ cắm trong nhà; các thiết bị điện cần tìm cách để xa tầm tay trẻ. Ngoài ra, phụ huynh cần trông coi, theo dõi thật cẩn thận con em, nhất là trong thời điểm mùa hè trẻ được nghỉ học.
Bên cạnh đó, người xây dựng, quản lý đường điện cần tuân thủ khoảng cách an toàn, trang bị bảo hộ đầy đủ cho người lao động. Người dân - nhất là công nhân - hãy chú ý bảo đảm an toàn cho bản thân khi làm việc gần đường điện.