Theo Bảo hiểm xã hội Việt Nam, cơ quan này nhận được ý kiến về một số cơ sở khám, chữa bệnh vẫn yêu cầu người bệnh thuộc trường hợp cấp cứu hoặc thuộc diện không phải chuyển cơ sở khám chữa bệnh phải xuất trình giấy chuyển viện.
Do vậy Bảo hiểm xã hội Việt Nam giao bảo hiểm xã hội các địa phương phối hợp với cơ sở khám, chữa bệnh không được yêu cầu người bệnh cấp cứu, mắc bệnh hiếm, bệnh hiểm nghèo hoặc các trường hợp không cần giấy chuyển tuyến phải quay về tuyến dưới làm thủ tục chuyển viện.
Hiện người tham gia bảo hiểm y tế đã được thông tuyến khám chữa bệnh cấp tỉnh trên toàn quốc.
Cụ thể từ ngày 1-1-2025, người mắc 62 bệnh hiếm và bệnh hiểm nghèo theo danh mục của Bộ Y tế được khám, chữa bệnh tại tuyến Trung ương mà không cần giấy chuyển tuyến. Trong đó có nhiều bệnh hiểm nghèo, bệnh hiếm và bệnh cần điều trị chuyên sâu như một số bệnh ung thư, bệnh về máu, tim mạch, thần kinh, rối loạn chuyển hóa hay ghép tạng.
Bảo hiểm xã hội Việt Nam cũng nêu không được để người bệnh tự chi trả chi phí khám chữa bệnh thuộc phạm vi, quyền lợi hưởng bảo hiểm y tế.
Trừ trường hợp được thanh toán trực tiếp hoặc người bệnh, người đại diện hợp pháp của người bệnh yêu cầu chọn dịch vụ khám chữa bệnh, thuốc, thiết bị y tế ngoài phạm vi thanh toán của quỹ bảo hiểm y tế.
Cơ quan bảo hiểm xã hội cũng nêu còn có nơi chưa kê đơn thuốc ngoại trú trên 30 ngày cho người bệnh đủ điều kiện hoặc người bệnh không được miễn cùng chi trả trong năm tài chính ngay tại cơ sở khám chữa bệnh khi đủ điều kiện.
Do vậy Bảo hiểm xã hội Việt Nam yêu cầu bảo hiểm xã hội các địa phương phối hợp với cơ sở khám chữa bệnh đảm bảo người bệnh được miễn cùng chi trả ngay tại cơ sở khi đã đủ điều kiện, đồng thời không yêu cầu người bệnh thanh toán số tiền cùng chi trả lớn hơn 6 tháng lương cơ sở mà người bệnh được hưởng. Từ 1-7-2026, lương cơ sở bằng 2,53 triệu đồng/tháng.
Ngành bảo hiểm xã hội cũng chỉ đạo tăng cường rà soát việc kê đơn thuốc ngoại trú tối đa 90 ngày đối với người bệnh thuộc danh mục khi đủ điều kiện, qua đó tiết kiệm thời gian, chi phí cho người bệnh và giảm tải bệnh viện.
Đảm bảo cung ứng thuốc, thiết bị y tế, dịch vụ khám chữa bệnh thuộc phạm vi thanh toán của quỹ bảo hiểm y tế đúng phạm vi chuyên môn. Nếu không cung ứng được hoặc quá khả năng chuyên môn thì cơ sở khám chữa bệnh cần chuyển người bệnh đến nơi khác đủ điều kiện cung ứng, chuyên môn phù hợp.
Thừa cân, béo phì có thể thúc đẩy phát triển tình trạng viêm trong cơ thể, tác động tiêu cực đến lượng đường trong máu. Duy trì cân nặng ổn định góp phần làm giảm nguy cơ mắc bệnh tiểu đường.
Hiệp hội Tiểu đường Mỹ khuyến cáo những người tiền tiểu đường hoặc có vấn đề về đường huyết, nếu thừa cân nên giảm ít nhất 5-7% trọng lượng cơ thể để phòng ngừa bệnh tiểu đường. Khi giảm mỡ, cơ thể có thể cải thiện độ nhạy với insulin, hỗ trợ hấp thụ và chuyển hóa đường trong máu hiệu quả hơn.
Ăn chất béo lành mạnh
Tránh ăn nhiều thực phẩm nhiều chất béo bão hòa (có nhiều trong các sản phẩm từ sữa và thịt) và giàu calo. Thay vào đó nên ưu tiên chất béo lành mạnh giúp giảm cân và kiểm soát cân nặng, tránh làm tăng đột biến lượng đường trong máu.
Chất béo không bão hòa hay chất béo tốt, hỗ trợ duy trì mức cholesterol trong máu khỏe mạnh. Các nguồn chất béo lành mạnh gồm dầu ô liu, dầu hướng dương, dầu hạt cải, quả bơ, các loại hạt như hạnh nhân, đậu phộng, hạt lanh và hạt bí ngô. Các loại cá béo chẳng hạn cá hồi, cá thu, cá mòi, cá ngừ và cá tuyết.
Vận động thể chất nhiều hơn
Theo MayO Clinic, thường xuyên vận động thể chất có thể mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe, bao gồm giảm cân, ổn định đường huyết, tăng cường độ nhạy cảm với insulin, giảm căng thẳng - các yếu tố quan trọng làm giảm nguy cơ mắc bệnh tiểu đường.
Người trưởng thành nên đặt mục tiêu vận động khoảng 30 phút hoặc hơn và đạt ít nhất 150 phút để hỗ trợ đốt mỡ, tăng cường sức mạnh cơ. Với người lớn tuổi, luyện tập giữ thăng bằng hai hoặc ba lần một tuần có thể giúp chuyển động linh hoạt, giảm nguy cơ té ngã.
Ưu tiên thực phẩm thực vật lành mạnh
Thực phẩm thực vật trong chế độ ăn uống cung cấp vitamin, khoáng chất và carbohydrate cùng chất xơ lành mạnh. Chế độ ăn giàu chất xơ làm chậm quá trình hấp thụ đường và hạ thấp lượng đường trong máu, cản trở quá trình hấp thụ chất béo và cholesterol trong thức ăn, giảm tình trạng viêm nhiễm.
Cà chua, ớt, trái cây, rau không chứa tinh bột như rau lá xanh, bông cải xanh và súp lơ. Các loại đậu, ngũ cốc nguyên hạt, bánh mì nguyên cám, gạo nguyên hạt, yến mạch... giúp no lâu hơn và cung cấp nhiều năng lượng hơn.
Kiểm soát căng thẳng
Khi bạn căng thẳng, lượng đường trong máu sẽ tăng, thúc đẩy phát triển bệnh tiểu đường. Mọi người nên làm việc điều độ, tránh áp lực quá mức. Giảm căng thẳng thông qua các bài tập hít thở sâu, yoga, thư giãn, đọc sách, nghe nhạc...
Hạn chế rượu bia
Kiểm soát lượng đường trong máu sẽ dễ dàng hơn nếu bạn không uống bia hoặc uống với một lượng vừa đủ. Theo WebMD, phụ nữ không uống quá một ly rượu mỗi ngày, và nam giới không nên uống quá hai ly. Rượu có thể làm cho lượng đường trong máu tăng quá cao hoặc hạ đường huyết đột ngột.
Bác sĩ chuyên khoa 2 Châu Thị Anh, Bệnh viện đa khoa Xuyên Á TP.HCM, cho biết ngủ đủ về lượng (khoảng 8 tiếng) nhưng vẫn mệt mỏi thường là dấu hiệu cho thấy chất lượng giấc ngủ hoặc trạng thái chuyển hóa của cơ thể đang có vấn đề. Bạn nên xem xét các yếu tố sau đây:
Một giấc ngủ tiêu chuẩn gồm nhiều chu kỳ, mỗi chu kỳ khoảng 90 phút. Nếu bạn thức dậy đúng vào giai đoạn ngủ sâu (Deep Sleep), cơ thể sẽ rơi vào trạng thái "quán tính giấc ngủ", gây cảm giác lờ đờ, mệt mỏi kéo dài.
Vậy nguyên nhân của mệt mỏi có thể do bạn đang thiếu giai đoạn ngủ sâu hoặc ngủ mơ (REM) - 2 giai đoạn quan trọng nhất để phục hồi não bộ và cơ bắp.
Đây là khía cạnh liên quan mật thiết đến dinh dưỡng. Nếu bữa tối có chỉ số đường huyết (GI) quá cao, nồng độ insulin tăng vọt rồi hạ thấp đột ngột trong đêm.
Hạ đường huyết về đêm khiến cơ thể tiết ra các hormone căng thẳng (như cortisol) để nâng đường huyết lên, làm giấc ngủ bị chập chờn dù bạn không hề tỉnh giấc. Do đó nên kiểm soát kỹ các thực phẩm GI (chỉ số đường) cao vào buổi tối để giữ mức năng lượng ổn định suốt đêm.
Ngưng thở khi ngủ thường bị bỏ qua. Lúc này đường thở bị hẹp khiến nồng độ oxy trong máu giảm xuống, buộc não bộ phải "giật mình" tỉnh giấc để thở (dù bạn không nhớ gì vào sáng hôm sau). Sáng dậy thường kèm theo đau đầu, khô miệng hoặc đau họng. Về lâu dài, điều này gây áp lực rất lớn lên hệ tim mạch
Nếu hệ thống tĩnh mạch và tuần hoàn làm việc không hiệu quả, các sản phẩm phụ của quá trình chuyển hóa (axit lactic, các gốc tự do) không được đào thải tốt khỏi cơ bắp trong đêm.
Cảnh báo: Cảm giác nặng nề ở chân hoặc mỏi cơ ngay khi vừa ngủ dậy. Điều này đôi khi liên quan đến việc lưu thông máu ở các chi dưới bị cản trở
Đôi khi cơ thể không mệt, nhưng tâm trí bị quá tải bởi những lo âu chưa được giải quyết. Theo quan điểm của triết học thực hành, việc để tâm trí "lang thang" quá nhiều vào những điều không thể kiểm soát sẽ tiêu tốn năng lượng nhiều hơn cả việc vận động thể chất. Điều này cảnh báo bạn đang trải qua tình trạng kiệt sức về thần kinh (burnout).
Các bước kiểm tra nhanh:
"Nếu tình trạng ngủ đủ giấc nhưng vẫn mệt mỏi kéo dài hơn 2 tuần dù đã điều chỉnh chế độ ăn (GI thấp, đủ protein), thì bạn nên cân nhắc thực hiện một vài xét nghiệm cơ bản về máu và tầm soát tim mạch để xác định chính xác nguyên nhân", bác sĩ khuyến cáo.
Bác sĩ ở Hàn Quốc dự đoán thai phụ có nguy cơ sinh non, trẻ phải nằm lồng kính. Chị về Việt Nam đến Bệnh viện Phụ sản Hà Nội, bác sĩ Ngô Thị Hương, Trung tâm Can thiệp bào thai, cho biết trường hợp mang thai ba tự nhiên như thai phụ này vốn ít gặp. Trường hợp này, hai thai nhi chung bánh nhau xuất hiện hội chứng truyền máu song thai giai đoạn II - một biến chứng nặng có thể đe dọa sự sống của thai nhi nếu không được can thiệp kịp thời.
Truyền máu song thai (TTTS) là hội chứng xảy ra trong thai kỳ, khi thai phụ mang một cặp song sinh cùng trứng chung bánh nhau nhưng khác túi ối. Đây là một tai biến trước sinh vô cùng nghiêm trọng. Hiệp hội Truyền máu song thai Mỹ ghi nhận hội chứng này xảy ra với khoảng 15% trường hợp mang song thai có chung một bánh nhau.
Tình trạng phức tạp hơn khi một thai có dấu hiệu thiểu ối nặng, không thấy bàng quang, gần như không cử động, thai còn lại đa ối do nhận quá nhiều máu. Ngoài ra, thai phụ còn bị nhân xơ tử cung, tăng thêm khó khăn trong quá trình can thiệp.
Các bác sĩ quyết định phẫu thuật can thiệp bào thai bằng laser đông cầu nối mạch máu giữa hai thai. Tuy nhiên thách thức chồng chất khi tuổi thai còn quá nhỏ (16 tuần) và bánh nhau bám mặt trước diện rộng, rất dễ gây chảy máu hoặc kích thích co bóp tử cung dẫn đến sảy thai.
May mắn, sau can thiệp, hai thai nhi đều phát triển tốt, tình trạng chuyển biến tích cực, nước ối dần tăng lên, bàng quang của thai nhi thiểu ối được quan sát rõ trên siêu âm. Thai nhi cử động tốt, phát triển ổn định, không ghi nhận dấu hiệu chảy máu hay bong nhau.
Thai phụ hồi phục tốt, không đau nhiều sau thủ thuật và có thể vận động nhẹ nhàng. Hiện, cả ba mẹ con đều ổn định.
"Với trường hợp tam thai có hội chứng truyền máu, theo dõi sát và can thiệp kịp thời là yếu tố quyết định cứu sống thai nhi", bác sĩ nói. Tỷ lệ giữ được thai sau can thiệp trong trường hợp này có thể đạt 70-80%, song cần theo dõi chặt chẽ trong suốt thai kỳ.
Trường hợp mang tam thai tự nhiên ít gặp, y văn thế giới ghi nhận tỷ lệ 1/8.000 ca sinh. Người mẹ mang tam thai dễ gặp các biến cố sản khoa nguy hiểm hơn so với bình thường, như sảy thai, sinh non, ngôi bất thường, thai nhi sa dây rốn, thai phụ bị tiểu đường thai kỳ, tăng huyết áp, tiền sản giật. Thai phụ thường phải sinh mổ, dễ bị đờ tử cung, băng huyết sau sinh.
Bác sĩ khuyến cáo thai phụ mang đa thai (hai, ba hay nhiều hơn) cần khám định kỳ, theo dõi sát diễn biến thai kỳ để bác sĩ kịp thời chẩn đoán bất thường và có giải pháp can thiệp kịp thời, bảo vệ cả mẹ lẫn con.
