Hoạt động quảng cáo thông qua người có ảnh hưởng (KOLs/Influencers) đã trở thành kênh bùng nổ những năm gần đây. Song việc thiếu thận trọng trong đánh giá sản phẩm trước khi quảng cáo dẫn tới đưa thông tin sai sự thật, ảnh hưởng quyền lợi người tiêu dùng.
Giải quyết vấn đề này, Nghị định 87/2026 được ban hành, có hiệu lực từ ngày 15/5 đã thiết lập một khung pháp lý riêng biệt và nghiêm khắc dành cho người Influencers/KOLs – nhóm đối tượng vốn chưa được định danh rõ ràng trong các quy định cũ.
Trước đây, khi người có ảnh hưởng thực hiện các hành vi quảng cáo sai sự thật, cơ quan chức năng thường phải áp dụng các quy định chung dành cho cá nhân quảng cáo không đúng sự thật với mức phạt 60-80 triệu đồng.
Nghị định mới đã cụ thể hóa trách nhiệm của nhóm đối tượng này với những chế tài mạnh hơn. Cụ thể, Influencers/KOLs sẽ bị phạt 80-100 triệu đồng nếu chưa sử dụng hoặc chưa hiểu rõ về sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ mà đã giới thiệu về nó.
Mức phạt 60-80 triệu đồng sẽ dành cho hành vi “không thực hiện thông báo về việc quảng cáo ngay trước và trong khi thực hiện hoạt động quảng cáo”. Điều này đồng nghĩa, nếu một nghệ sĩ, KOL đăng video quảng cáo sản phẩm thì ngay từ đầu video, phải thông báo cho người xem đây là video quảng cáo sản phẩm.
Ngoài xác minh sản phẩm, các KOL đồng thời có trách nhiệm xác minh về độ tin cậy của người quảng cáo; kiểm tra tài liệu liên quan đến sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ quảng cáo. Nếu vi phạm, họ có thể bị phạt 40-60 triệu đồng.
Điểm mới đáng chú ý khác trong biện pháp khắc phục hậu quả là người có ảnh hưởng vi phạm không chỉ bị phạt tiền mà còn buộc phải xin lỗi công khai bằng văn bản tới người tiêu dùng, một hình thức răn đe đánh trực tiếp vào uy tín cá nhân – “tài sản quý giá” của những người có ảnh hưởng.
Ngoài ra, các sai phạm loại này còn bị buộc thu hồi sản phẩm, hàng hóa hoặc dừng cung cấp dịch vụ và phải nộp lại số lợi bất hợp pháp là tiền đã bán sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ.
Số liệu của câu lạc bộ KOL và KOC Việt Nam (trực thuộc Liên chi hội quảng cáo và nội dung số Việt Nam) cho thấy cả nước ước tính có khoảng 300.000 KOL, KOC. Con số này gấp 6 lần so với năm 2022. Song chưa có tiêu chí đánh giá cụ thể để xác định “khi nào được coi là KOL” dẫn đến nhiều người “tự phong danh hiệu”.
“Nghề KOL” đang trên đà phát triển và trở thành mơ ước của giới trẻ hiện đại. YouTuber giàu nhất hiện tại, theo Celebrity là chủ kênh Mr.Beast, với 424 triệu người theo dõi riêng trên nền tảng này, nhiều nhất toàn cầu. Mỗi tháng, riêng quảng cáo từ YouTube mang lại cho anh 3-5,4 triệu USD. Hiện, KOL 27 tuổi này có khối tài sản ròng trên một tỷ USD.
Tại Mỹ “nghề KOL” ước tính sẽ thành một ngành công nghiệp trị giá 70 tỷ USD vào năm 2029.
Tại châu Á việc “nhắm mắt nhận tiền” quảng cáo sản phẩm dù không dùng đã dẫn đến nhiều bài học cay đắng cho cả các ngôi sao. Ngoài bị phạt tiền, “văn hóa” phong sát mạnh mẽ của các quốc gia Châu Á này khiến các KOL không thể nào kiếm sống nổi nếu bị tai tiếng.
Ví dụ, ở Trung Quốc, đầu tháng 11/2022 đã ra quy định cấm tất cả người nổi tiếng có “đạo đức sa sút” quảng cáo bất cứ thứ gì.
KOL bắt buộc phải sử dụng sản phẩm hoặc dịch vụ trước khi quảng cáo nó. Trong trường hợp quảng cáo sai sự thật, KOL dù biết hay không biết sản phẩm đó không như quảng cáo vẫn sẽ phải chịu trách nhiệm liên đới.
Tại Hàn Quốc, ngay từ 2020 quy định KOL và doanh nghiệp vi phạm quảng cáo sẽ phải đối mặt với mức phạt lên tới 2% doanh số và doanh thu liên quan hoặc 500 triệu won (khoảng 10 tỷ đồng)…
Ngày 29/4, VKSND Khu vực 1 tỉnh Đăk Lăk phê chuẩn quyết định khởi tố bị can với Nhi về tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Nhi được cấp giấy phép hành nghề ngày 3/7/2024, là bác sĩ chuyên môn kỹ thuật chuyên khoa Răng Hàm Mặt tại Phòng khám chuyên khoa răng hàm mặt ở phường Võ Cường, tỉnh Bắc Ninh.
Nhà chức trách cáo buộc, Nhi biết quy định không cho phép đứng tên chuyên môn kỹ thuật tại nhiều cơ sở khám chữa bệnh cùng lúc, nhưng từ tháng 1 đến tháng 3/2025 vẫn cung cấp thông tin sai sự thật rằng chưa đăng ký đứng tên tại bất kỳ cơ sở nào. Tin tưởng, đại diện một số công ty tại Đăk Lăk và các địa phương khác đã ký hợp đồng, chuyển tiền để nhờ Nhi đứng tên. Sau khi nhận tiền, Nhi không thực hiện cam kết mà chiếm đoạt tổng cộng 205 triệu đồng.
Ngày 25/5, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Hưng Yên cho biết đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với Trần Văn Minh (SN 1982, trú tại thôn Hữu, xã Bắc Tiên Hưng, tỉnh Hưng Yên), về tội Giết người quy định tại khoản 1 Điều 123 Bộ luật Hình sự.
Trước đó, vào khoảng 17h ngày 20/3, Trần Văn Minh và anh P.V.N. (SN 1980, cùng trú tại thôn Hữu, xã Bắc Tiên Hưng) đi đám tang tại nhà một hộ dân ở cùng thôn. Sau khi uống rượu, giữa Minh và anh N. có xảy ra mâu thuẫn xô xát với nhau. Minh về nhà lấy một con dao dài khoảng 30cm đâm một nhát vào vùng mạn sườn anh N.
Sau khi sự việc xảy ra, Minh bỏ về nhà còn anh N. được người dân đưa đi cấp cứu tại Bệnh viện Đa khoa Đông Hưng, sau đó điều trị tại Bệnh viện Đa khoa Thái Bình, tỉnh Hưng Yên.
Theo cảnh sát, tại thời điểm giám định, tỷ lệ phần trăm tổn thương cơ thể của anh P.V.N. là 43%, cơ chế hình thành thương tích do dạng vật sắc nhọn gây nên.
Công an tỉnh Hưng Yên khuyến cáo mỗi người dân cần nâng cao ý thức chấp hành pháp luật; không để tụ tập uống rượu bia say, không sử dụng hung khí nguy hiểm; nâng cao nhận thức về phòng ngừa tội phạm xâm phạm về nhân thân…
Ngày 3-4, Phòng Cảnh sát giao thông (PC08) Công an tỉnh Đắk Lắk cho biết vừa xử lý một trường hợp điều khiển ô tô "độ" nẹt pô, phát tia lửa khi lưu thông trên đại lộ Võ Nguyên Giáp (phường Buôn Ma Thuột, tỉnh Đắk Lắk), gây ảnh hưởng đến trật tự an toàn giao thông.
Người vi phạm là N.X.G. (21 tuổi, trú xã Đắk Mil, tỉnh Lâm Đồng) là chủ xe, cũng chính là người lái xe hơi có hành vi vi phạm nêu trên.
Theo cơ quan công an, trong quá trình lưu thông, tài xế G. liên tục rú ga, nẹt pô khiến ống xả phát ra tia lửa. Hình ảnh này sau đó được đăng tải lên mạng xã hội, thu hút sự chú ý của dư luận.
Ngay khi tiếp nhận thông tin, Đội Cảnh sát giao thông đường bộ số 1 thuộc PC08 đã nhanh chóng vào cuộc xác minh, xác định người điều khiển chiếc xe hơi có hành vi vi phạm.
Tại cơ quan công an, ông G. thừa nhận hành vi vi phạm, đồng thời cho biết đã thuê ông L.T.T. (30 tuổi, trú phường Buôn Ma Thuột) quay video, chỉnh sửa và đăng tải lên mạng xã hội.
Lực lượng chức năng xác định ông N.X.G. vi phạm 5 lỗi, gồm tự ý thay đổi màu sơn xe; rú ga gây mất trật tự; phương tiện không bảo đảm tiêu chuẩn khí thải, tiếng ồn; tự ý cải tạo kết cấu, hình dáng, kích thước của xe; và không có bảo hiểm trách nhiệm dân sự còn hiệu lực. Tổng mức phạt tiền là 76,9 triệu đồng.
Ngoài ra, người vi phạm còn bị tước quyền sử dụng tem kiểm định trong thời hạn 2 tháng; buộc khôi phục tình trạng kỹ thuật ban đầu của phương tiện, thực hiện đăng kiểm lại trước khi tham gia giao thông. Đồng thời phương tiện của G. bị tạm giữ để bảo đảm thi hành quyết định xử phạt.
Đối với người quay video vụ việc, chỉnh sửa và đăng tải lên mạng xã hội là ông L.T.T., cơ quan chức năng đã chuyển hồ sơ, tài liệu liên quan cho Công an phường Buôn Ma Thuột tiếp tục xử lý theo thẩm quyền.
