Những khoản tưởng không đáng kể này lại buộc người nộp thuế phải tự quyết toán, đối mặt nguy cơ bị phạt dù không cố tình sai phạm.
Anh H.D.M. (phường Tây Hồ, Hà Nội) cho biết mới nhận được thông báo của cơ quan thuế về việc nợ thuế các năm 2022 và 2024. Điều khiến anh bất ngờ là những năm qua anh đều ủy quyền cho cơ quan chi trả quyết toán thay, thậm chí có năm còn được hoàn thuế.
Nhưng đến khi cài ứng dụng eTax Mobile, anh mới phát hiện hai khoản thu nhập 500.000 đồng vào năm 2022 và năm 2024, đều chưa được khấu trừ thuế.
“Đây là thù lao đi họp, thật sự tôi không thể nhớ nổi để tự quyết toán. Đến khi vào eTax Mobile tra cứu mới biết, chứ tôi không hề có ý định trốn thuế”, anh M. nói và cho biết tuần rồi anh đã lập tờ khai quyết toán và nộp thuế ngay trên eTax mobile.
Do quá hạn nộp tờ khai quyết toán (năm 2022 là 2 năm và năm 2024 là 1 năm), nên ngoài số tiền thuế phải nộp thêm là hơn 100.000 đồng, anh còn bị phạt tiền chậm nộp 43.000 đồng. Nỗi lo lớn hơn là nguy cơ bị phạt vì chậm nộp tờ khai quyết toán. Mức phạt nếu lên đến vài triệu đồng thì quá nặng. Vì số tiền nhận chỉ vài trăm nghìn đồng và không phải cố tình trốn thuế.
Không riêng gì anh M., nhiều trường hợp rơi vào tình cảnh tương tự. Chị Trần Thu Trang (phường Cửa Nam, Hà Nội) cho biết cũng vừa phát hiện khoản thu nhập vãng lai 200.000 từ năm 2024 khi tra cứu eTax mobile.
“Tôi vừa hoàn tất quyết toán. Do quá hạn một năm nên ngoài số tiền thuế phải nộp thêm 307.000 đồng, tôi bị phạt 37.000 đồng tiền chậm nộp. Tôi đang lo có bị phạt chậm nộp tờ khai hay không. Nên ngày nào tôi cũng vào eTax Mobile kiểm tra thông báo”, chị Trang cho hay.
Anh N.K. (TP.HCM) cho hay năm 2025 ngoài thu nhập chính anh có phát sinh khoản thu nhập vãng lai 3,5 triệu đồng và đã nộp bổ sung thuế 40.000 đồng. Tuy nhiên điều anh lo lắng nhất là những khoản thu nhập vãng lai từ năm 2016 – 2022 không hiển thị trên ứng dụng eTax Mobile.
“Vừa qua tôi vô tình biết được trong những năm này tôi có thu nhập vãng lai dao động từ 8 – 15 triệu đồng/năm, nhưng do ứng dụng không hiển thị nên tôi không đóng được. Tôi cũng không tìm được chứng từ khấu trừ thuế trong giai đoạn này vì thời gian qua đã quá lâu. Trong trường hợp này tôi phải xử lý như thế nào?”, anh N.K. đặt câu hỏi.
Những lo lắng của người dân hoàn toàn có cơ sở vì trước đó Tuổi Trẻ từng phản ánh trường hợp của anh H., nhân viên chi nhánh một ngân hàng cổ phần lớn bị cơ quan thuế địa phương yêu cầu đóng bổ sung và phạt 20,7 triệu đồng vì khoản thu nhập vãng lai tổng cộng 3,6 triệu đồng chưa được khấu trừ thuế trong 2 năm.
Theo phản ánh, anh H. có nguồn thu nhập chính tại ngân hàng, phần thu nhập từ tham gia bán bảo hiểm qua ngân hàng (bancassurance) với công ty bảo hiểm mà ngân hàng ký độc quyền.
Phần thu nhập từ ngân hàng anh đã ủy quyền quyết toán thuế, phần thu nhập từ tham gia bán bảo hiểm qua ngân hàng đã được tạm khấu trừ 10%.
Ngoài ra anh còn phần thu nhập ở công ty chứng khoán, nhưng do khoản thu nhập này quá ít, năm 2022 chỉ 3,3 triệu đồng và năm 2023 là 300.000 đồng nên công ty chứng khoán đã không khấu trừ vì hiện nay các khoản thu nhập vãng lai từ 2 triệu đồng/lần mới khấu trừ 10%.
Đó chính là nguồn cơn khiến cơ quan thuế yêu cầu truy lại và buộc anh phải tổng hợp hết 3 khoản thu nhập để quyết toán và áp dụng theo biểu thuế lũy tiến từng phần, khiến anh phải đóng bổ sung và phạt tổng cộng lên đến 20,7 triệu đồng cho năm quyết toán 2022 và 2023.
Theo anh H., lỗi này không phải do người nộp thuế trốn tránh nghĩa vụ, nhưng mức phạt như vậy là quá nặng cho người nộp thuế. Trên thực tế nếu công ty chứng khoán tạm khấu trừ 10% thì anh sẽ không phải tổng hợp các khoản thu nhập để quyết toán lại vì theo thông tư 111 ban hành năm 2013 của Bộ Tài Chính, cá nhân có thu nhập vãng lai đã khấu trừ 10% tại nguồn không phải quyết toán nếu bình quân thu nhập không quá 10 triệu đồng/tháng (tương đương 120 triệu/năm).
Ông Lê Văn Tuấn, Giám đốc Công ty TNHH kế toán Keytas, đánh giá cách khấu trừ thuế 10% đang gây bất lợi cho người có thu nhập thấp, dù có nâng lên 5 triệu đồng/lần.
Ông phân tích, mức giảm trừ cho bản thân người nộp thuế là 15,5 triệu đồng/người/tháng, và 6,2 triệu đồng/tháng cho mỗi người phụ thuộc. Tổng thu nhập trên 21,7 triệu đồng/tháng mới phải nộp thuế.
Trong khi đó, người lao động tự do, theo thời vụ, thử việc thường là thu nhập thấp. Dù thu nhập chưa đến mức phải nộp thuế nhưng họ nhận được 5 triệu đồng/lần là đã bị khấu trừ 10%. Đợi đến sang năm, khi quyết toán thuế, họ mới làm thủ tục quyết toán để hoàn lại số thuế này.
“Thực tế, nhiều người lao động ngại quyết toán thuế mà đành ngậm ngùi bỏ số thuế đã nộp thừa. Bởi để được hoàn thuế, họ phải đề nghị đơn vị chi trả cấp chứng từ khấu trừ thuế. Trong khi đó, nhiều người không rành quy trình mà đi thuê dịch vụ kế toán thì tốn thêm chi phí”, ông Tuấn nói.
Theo ông, việc nộp mẫu cam kết thu nhập chưa đến mức phải nộp thuế để không bị trừ 10% tạo cơ chế xin – cho không đáng có cho người lao động. Còn với đơn vị chi trả, họ lại thêm thủ tục khi cuối năm phải lập danh sách, nộp cam kết cho cơ quan thuế.
Để khắc phục bất cập nêu trên, tạo thuận lợi cho người nộp thuế, ông kiến nghị bãi bỏ cơ chế khấu trừ 10% đối với thu nhập vãng lai, mà tính thuế theo biểu lũy tiến. Cách này vừa đảm bảo công bằng cho người nộp thuế. Đồng thời, đơn vị chi trả cũng không phải phân biệt người có hợp đồng lao động hay không và tạm khấu trừ 10% hay theo bậc lũy tiến. Còn với cơ quan thuế, công việc cũng nhẹ gánh hơn khi giảm tải số hồ sơ quyết toán thuế.
Theo báo Washington Post, một báo cáo của Lầu Năm Góc cho biết có thể mất đến 6 tháng để dọn sạch hoàn toàn thủy lôi do quân đội Iran triển khai tại eo biển Hormuz, và chiến dịch này khó có thể được tiến hành cho đến khi cuộc chiến giữa Mỹ và Iran kết thúc.
Nhận định này đồng nghĩa với việc tác động kinh tế của xung đột có thể kéo dài đến cuối năm nay hoặc thậm chí lâu hơn.
Theo các nguồn tin, Iran có thể đã triển khai từ 20 quả thủy lôi trở lên tại và xung quanh eo biển Hormuz - tuyến vận chuyển khoảng 20% lượng dầu toàn cầu trước khi chiến sự nổ ra.
Đặc biệt, một số thủy lôi được thả từ xa bằng công nghệ GPS, gây khó khăn cho việc phát hiện, còn số khác được đặt bằng tàu nhỏ.
Các thông tin trên được quan chức cấp cao của Bộ Chiến tranh Mỹ đưa ra trong cuộc họp kín với Ủy ban Quân vụ Hạ viện, khiến cả hai Đảng Dân chủ và Cộng hòa đều bày tỏ thất vọng, đồng thời cho thấy giá xăng dầu có thể vẫn ở mức cao ngay cả sau khi đạt được thỏa thuận hòa bình.
Ngoài tác động kinh tế, kịch bản này còn có thể ảnh hưởng đáng kể đến chính trị nội bộ Mỹ, đặc biệt là đối với Đảng Cộng hòa, khi cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tháng 11 đang đến gần.
Quyết định phát động chiến sự của Tổng thống Mỹ Donald Trump được cho là không được lòng đa số người dân Mỹ theo các cuộc thăm dò gần đây, thậm chí làm chia rẽ chính nhóm cử tri từng hậu thuẫn ông.
Theo Washington Post, giá xăng tại Mỹ đã tăng mạnh kể từ khi chiến sự bùng phát, hiện ở mức trung bình 4,02 USD/gallon, so với mức 2,98 USD trước đó.
Trong khi đó, ông Trump đưa ra các nhận định không nhất quán về khả năng hạ nhiệt giá nhiên liệu, còn Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent lại cho rằng phải đến cuối tháng 9 giá xăng mới có thể trở lại mốc 3 USD/gallon.
Kể từ khi xung đột nổ ra vào cuối tháng 2, hoạt động hàng hải tại eo biển Hormuz liên tục bị gián đoạn. Gần đây, Iran tuyên bố đóng cửa tuyến đường này và tấn công một số tàu chở dầu nhằm gây sức ép lên kinh tế toàn cầu và chính quyền Mỹ - trong bối cảnh cả Washington lẫn Tehran đều đưa ra yêu sách để chấm dứt xung đột.
Đáp lại, phía Mỹ yêu cầu Iran chấm dứt chương trình hạt nhân, bàn giao vật liệu hạt nhân và mở lại hoàn toàn eo biển Hormuz, đồng thời cảnh báo sẽ có hành động quân sự nếu Tehran không đáp ứng. Ngược lại, Iran tuyên bố sẽ không tiếp tục đàm phán nếu Mỹ không dỡ bỏ phong tỏa của hải quân Mỹ tại khu vực này.
Các chuyên gia cảnh báo việc tồn tại thủy lôi sẽ khiến các hãng tàu và công ty bảo hiểm dè dặt khi đi qua khu vực, làm gián đoạn chuỗi cung ứng năng lượng. Ngay cả khi không đóng cửa hoàn toàn, việc một phần eo biển không thể sử dụng cũng đủ gây tác động đáng kể tới thị trường dầu khí toàn cầu.
Theo thuyết minh báo cáo tài chính hợp nhất năm 2025 đã kiểm toán của Vietnam Airlines, Chủ tịch HĐQT Đặng Ngọc Hòa nhận hơn 2,3 tỷ đồng thu nhập trong năm ngoái. Mức này tăng khoảng 68% so với gần 1,4 tỷ đồng năm 2024.
Một số thành viên HĐQT như ông Lê Trường Giang, Tạ Mạnh Hùng có thu nhập khoảng 1,9 tỷ đồng mỗi người, tăng khoảng 70% so với cùng kỳ.
Ở khối điều hành, Tổng giám đốc Lê Hồng Hà cũng nhận hơn 2,3 tỷ đồng, tăng khoảng 69% so với mức 1,38 tỷ đồng năm trước đó. Các Phó tổng giám đốc phổ biến mức thu nhập quanh 1,9 tỷ đồng mỗi người, tăng khoảng 70% so với năm 2024. Thu nhập các thành viên Ban kiểm soát cũng ghi nhận xu hướng tương tự.
Một số nhân sự nhận thu nhập thấp hơn do không làm đủ năm, đơn cử như các thành viên HĐQT người nước ngoài. Kế toán trưởng mới nhận nhiệm vụ từ cuối tháng 5/2025 nhận khoảng 916 triệu đồng.
Mức tăng thu nhập lãnh đạo Vietnam Airlines năm ngoái được ghi nhận trong bối cảnh kết quả kinh doanh của hãng cải thiện mạnh. Theo báo cáo giải trình, lợi nhuận sau thuế 2025 của công ty mẹ đạt hơn 5.427 tỷ đồng, tăng trên 95%, tương đương gần 2.652 tỷ so với năm 2024.
Cũng theo báo cáo tài chính hợp nhất, tổng doanh thu và thu nhập khác của hãng hàng không quốc gia tăng trên 15% trong năm ngoái, tương đương khoảng 12.827 tỷ đồng. Điều này nhờ hãng đã khôi phục toàn bộ mạng bay nội địa, nối lại các đường bay quốc tế và mở thêm nhiều tuyến mới. Doanh thu từ mạng bay nội địa, quốc tế tăng lần lượt trên 15% và 17%.
Dù tổng chi phí tăng hơn 12% do mở rộng khai thác, tốc độ tăng doanh thu cao hơn vẫn giúp lợi nhuận gộp vượt 13.800 tỷ đồng và kéo lãi sau thuế đi lên.
Hãng ghi nhận lợi nhuận hợp nhất là 7.607 tỷ đồng, giảm khoảng 4,4% so với năm trước đó. Nguyên nhân chủ yếu do năm 2024 hãng có khoản thu nhập đột biến từ việc đối tác xóa nợ.
Năm ngoái, hãng hàng không quốc gia đã hoàn thành Đề án tổng thể phục hồi và phát triển bền vững giai đoạn đến 2035. Hãng cũng phát hành thành công hơn 897 triệu cổ phiếu, giúp vốn điều lệ tăng thêm 8.971 tỷ đồng, qua đó cải thiện vốn chủ sở hữu và không còn tình trạng âm vốn.
Theo Vietnam Airlines, dù xung đột Trung Đông từ cuối tháng 2 gây áp lực lên chi phí và mạng bay, hãng vẫn duy trì hoạt động liên tục và triển khai các giải pháp tối ưu chi phí, tái cơ cấu tài sản, nâng hiệu quả khai thác trong các năm tới.
Theo dự thảo Nghị định hướng dẫn Luật Thuế thu nhập cá nhân của Bộ Tài chính, chi phí khám và chữa bệnh thuộc phạm vi danh mục bảo hiểm y tế chi trả được giảm trừ tối đa 23 triệu đồng mỗi năm, trong khi chi phí cho giáo dục và đào tạo được giảm trừ tối đa 24 triệu đồng mỗi năm. Như vậy, tổng mức giảm trừ bổ sung cho 2 danh mục này có thể lên tới 47 triệu đồng mỗi năm cho một người nộp thuế.
Theo phương án này, mức giảm trừ y tế tối đa gấp 2,3 lần mức chi tiêu bình quân cho y tế, và mức giảm trừ giáo dục - đào tạo gấp 2,5 lần mức chi tiêu bình quân cho lĩnh vực này của cá nhân trong năm 2024.
Bản tổng hợp, tiếp thu, giải trình ý kiến góp ý dự thảo do Bộ Tài chính mới công bố cho thấy đa số ý kiến đồng tình với phương án này của Bộ Tài chính.
Nhóm ủng hộ gồm Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), Canon Việt Nam cùng nhiều địa phương như Sơn La, Thanh Hóa, Nghệ An, Quảng Ninh, Bắc Ninh, Đà Nẵng, Lâm Đồng, Cà Mau, Lai Châu, Điện Biên.
Các đơn vị cho rằng chi phí khám chữa bệnh, học tập và đào tạo đã tăng đáng kể trong những năm gần đây. Việc nâng mức giảm trừ sẽ phản ánh sát hơn chi phí thực tế của người dân, góp phần giảm gánh nặng thuế và khuyến khích sử dụng hóa đơn điện tử.
Tuy vậy, cũng không ít đơn vị cho rằng việc quy định một con số cố định có thể nhanh chóng lạc hậu trước biến động của giá cả và chi phí sinh hoạt.
Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam cho rằng việc thiết kế mức giảm trừ đối với chi phí y tế và giáo dục - đào tạo cần được đặt trong tổng thể mục tiêu của chính sách thuế thu nhập cá nhân, bao gồm bảo đảm công bằng, hỗ trợ người nộp thuế, duy trì tính bền vững của ngân sách và nâng cao tính ổn định của hệ thống pháp luật.
Tuy nhiên, để tối ưu hiệu quả, đơn vị này cần nghiên cứu bổ sung cơ chế điều chỉnh tự động mức giảm trừ theo các chỉ số kinh tế vĩ mô như chỉ số giá tiêu dùng (CPI) hoặc mức chi tiêu bình quân do cơ quan có thẩm quyền công bố.
Trong khi đó, UBND TP Huế cho rằng Dự thảo nên quy định mức trần giảm trừ theo tỷ lệ tham chiếu, chẳng hạn gắn với mức lương cơ sở hoặc mức giảm trừ gia cảnh, thay vì ấn định ở một con số tuyệt đối từ 20-24 triệu đồng/năm. Theo địa phương này, cách tiếp cận như vậy sẽ giúp chính sách linh hoạt hơn, hạn chế nguy cơ nhanh chóng trở nên lạc hậu trước tác động của lạm phát và biến động chi phí sinh hoạt.
Trong khi đó, UBND TP Đồng Nai đề nghị có cơ chế điều chỉnh định kỳ theo biến động giá cả và mức sống của người dân. Việc này nhằm bảo đảm tính thực chất của chính sách, tăng khả năng hỗ trợ người nộp thuế, phù hợp với xu hướng quốc tế.
Công ty TNHH Tư vấn Thuế Deloitte Việt Nam cho rằng cơ chế điều chỉnh các mức cố định trong nghị định thường không theo kịp diễn biến thị trường, dẫn đến nguy cơ các mức giảm trừ không còn phản ánh sát thực tế khi điều kiện kinh tế - xã hội thay đổi.
Do đó, doanh nghiệp này đề xuất Bộ Tài chính bổ sung cơ chế điều chỉnh mức trần giảm trừ theo biến động giá cả. Theo Deloitte Việt Nam, cách tiếp cận này sẽ giúp các mức giảm trừ luôn phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội từng thời kỳ và phản ánh kịp thời diễn biến của thị trường.
Dù vậy, cơ quan soạn thảo vẫn bảo lưu quan điểm. Bộ Tài chính cho biết mức giảm trừ được đề xuất trong dự thảo nghị định đã được tính toán trên cơ sở phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội, mức chi tiêu cho y tế và giáo dục - đào tạo trong thời gian qua, đồng thời có tính đến xu hướng trong thời gian tới.
Mức giảm trừ đề xuất đã được tính toán trong tổng thể chính sách và bảo đảm cân đối giữa mục tiêu hỗ trợ người nộp thuế với khả năng của ngân sách nhà nước.
