“Hôm bữa vợ tôi được đồng nghiệp cho một trái sầu riêng từ quê mang lên, cả nhà thèm nhưng đành để dành cho con ăn.
Đi ngoài đường, tôi thấy người ta bán sầu riêng 40 nghìn đồng một kg thì vợ bảo do họ nhúng thuốc nên rẻ vậy. Hôm nay tôi đọc được bài này hóa ra ở quê hiện giá bán lẻ cũng chỉ khoảng 40 nghìn đồng một kg, không biết nên vui hay buồn cho nông dân, bán đắt quá không ai mua, mà rẻ quá thì nghĩ đồ xấu nên mới rẻ nên cũng không ai mua.
Thế mới thấy marketing, truyền thông rất quang trọng mà người nông dân đa số còn yếu việc này nên cứ cái vòng giải cứu cứ lặp đi lặp lại mãi”.
Độc giả Minh Khue bình luận như trên, chỉ ra nút thắt của sầu riêng trong bài viết Nông dân miền Tây điêu đứng vì giá sầu riêng lao dốc. Theo đó, giá sầu riêng giảm sâu, thương lái bỏ cọc, chi phí sản xuất tăng khiến nhiều nhà vườn miền Tây thua lỗ, phải bán lẻ ven đường để gỡ vốn.
Cùng chung nỗi niềm, độc giả Ngô Lâm: “Tôi rất thích ăn sầu riêng, nhưng nghe nói họ hay dùng thuốc nên rất ngại ăn. Đặt biệt không bao giờ mua ở dọc đường. Phải vài siêu thị mới yên tâm hơn ở chất lượng”.
Đồng quan điểm, độc giả mr. Trí phân tích: “Với mức sống của người dân bây giờ, mua trái sầu riêng để thưởng thức là bình thường, vậy nên điều người dân quan tâm là chất lượng phải sạch. Cho dù giá cao hơn nhiều hiện nay thì vẫn bán ra thị trường tốt và xuất khẩu tốt.
Người dân không cần rẻ mà sợ chứa chất có hại. Đó là lý do sầu riêng thành sầu chung, sầu muộn. Vì khi trái sầu riêng đạt chuẩn an toàn, ngon sạch thì có giá cao đến đâu cũng mua ăn. Nhưng tình cảnh thuốc, bệnh… thì có rẻ cũng đâu ai mua (nên ế, ứ đọng…).
Nhà tôi gần như nói không với sầu riêng rẻ, có ăn thì người thân cho hoặc mua hàng được kiểm soát chất lượng.
Vậy nên Việt Nam phải tính toán đến các phương án trồng sao cho chất lượng sầu riêng thơm ngon, an toàn và giảm thiểu tối đa thuốc hay chất độc (không gây hại)…thì mới cạnh tranh, xuất khẩu được.
Ngoài ra, đừng ‘bỏ rơi’ thị trường trong nước. Mấy năm trước, nhà tôi luôn mua sầu riêng ăn, nhưng gần hai năm nay, lâu lâu chỉ dám mua một trái hoặc có người thân cho mới dám ăn (họ cho mà nói đây là trái dành riêng để ăn)…Vậy vì đâu nên nỗi? Và tôi nghĩ nhiều gia đình khác cũng như gia đình tôi thôi”.
Tiến sĩ Trần Hữu Hiệp cho rằng giá sầu riêng lao dốc, xuất khẩu gặp khó không chỉ do cung – cầu ngắn hạn mà còn phản ánh mô hình tăng trưởng thiếu bền vững, phụ thuộc lớn vào thị trường Trung Quốc, mở rộng diện tích quá nhanh và chậm chuẩn hóa chất lượng.
Theo ông, sản xuất hiện còn manh mún, nhiều vùng trồng chưa tuân thủ đồng bộ quy trình canh tác; việc sử dụng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật thiếu kiểm soát.
“Xuất khẩu đòi hỏi quản trị chuỗi, minh bạch dữ liệu và truy xuất nguồn gốc rõ ràng, trong khi hiện nay vẫn còn tình trạng mạnh ai nấy làm”, TS Hiệp nói.
Ông cho rằng sầu riêng Việt Nam khó mở rộng sang các thị trường cao cấp như EU, Mỹ, Nhật Bản hay Hàn Quốc do tiêu chuẩn kỹ thuật khắt khe hơn nhiều. Hiện ngành hàng này chủ yếu cạnh tranh nhờ lợi thế mùa vụ và vị trí địa lý gần Trung Quốc, chưa tạo được ưu thế về thương hiệu và tiêu chuẩn quốc tế.
Theo TS Hiệp, muốn mở rộng thị trường, ngành sầu riêng cần chuẩn hóa chất lượng theo tiêu chuẩn quốc tế, đầu tư mạnh vào chế biến sâu và xây dựng thương hiệu quốc gia. “Đây không còn là câu chuyện riêng của ngành nông nghiệp mà là năng lực cạnh tranh quốc gia”, ông nhấn mạnh.
"Chỗ tôi ở, khoảng giữa năm 2024 giá căn hộ là khoảng 3,8 tỷ - 4 tỷ đồng một căn 3 phòng ngủ, chưa ra sổ. Chỉ một năm sau, giá tăng lên 4,8 tỷ đồng mà chủ nhà chưa muốn bán mặc dù không có bất kỳ sự đột biến gì (giao thông, tiện ích...).
Tại thời điểm tăng nóng tôi có hỏi một môi giới thì cậu ấy bảo rao với giá vậy thôi chứ thanh khoản thấp lắm. Tôi có trực tiếp gọi dò hỏi một môi giới khác thì nhận được câu trả lời là "hết rồi, mời anh đi xem dự án abc".
Vậy nên cái sự tăng giá ảo này tôi nghĩ là có bàn tay của mấy bạn đầu cơ vùng ven. Rao giá như vậy, họ có mất gì đâu? Cứ đăng tin rao bán đẩy giá căn hộ vùng lõi lên, có người hỏi thì bảo hết hoặc thấy giá cao quá thì người mua sẽ phải dạt ra vùng ven mà mua. Chủ nhà thì lấy đó làm nền giá mới".
Độc giả nickname HoathaiSG bình luận như trên, kể câu chuyện căn hộ nơi đang sống đã từng tăng giá mạnh, dù không có đột phá đáng kể về tiện ích, giao thông.
Bình luận này được viết sau bài Vì sao người mua dè dặt xuống tiền dù chung cư chững giá?. Theo đó, chung cư chững giá nhưng vẫn neo ở mức cao, lãi suất biến động, hiệu suất cho thuê thấp khiến người mua đầu tư và ở thực đều thận trọng xuống tiền.
Phần lớn người mua đang giữ tâm lý chờ đợi và quan sát với kỳ vọng thị trường có nhịp điều chỉnh giá. Nguồn cung hết khan hiếm nhưng 80% nằm ở khu vực ngoại ô khiến người mua ở thực làm việc ở trung tâm "chưa vội vàng ra quyết định".
Theo một thăm dò của VnExpress với gần 8.500 độc giả, hơn 21% người tham gia cho biết tiếp tục thuê nhà và tích lũy tài chính trong bối cảnh giá nhà và lãi suất đều neo cao. Gần 20% độc giả cho biết hoãn kế hoạch mua nhà đầu năm nay và chờ nhịp giảm của thị trường.
Cách đây không lâu, tôi có dịp đến dùng bữa tối ở nhà một người bạn. Đó chỉ là một bữa cơm bình thường như bao ngày ở nhà bạn với vài món ăn bình dị như rau muống luộc, đĩa thịt lợn quay, thịt gà luộc, ít đậu rán, thêm dưa và cà muối. Nhưng điều khiến tôi chú ý không phải món ăn mà là trên mâm cơm hôm ấy có tới bốn loại nước chấm khác nhau.
Rau muống, dưa và cà chấm một bát nước mắm tỏi ớt vắt chanh, mà phải là mắm nguyên chất có vị mặn. Thịt ba chỉ quay có bát xì dầu pha tỏi ớt riêng. Thịt gà luộc chấm muối tiêu chanh. Đậu luộc lại phải đi kèm bát mắm tôm vắt quất. Tóm lại, mỗi món một loại nước chấm khác nhau. Ngay cả bát nước rau muống luộc cũng được bỏ thêm chút gia vị, cho đậm đà. Thấy tôi có vẻ ngạc nhiên, bạn nhanh tay gắp một miếng to, chấm đẫm nước mắm rồi hào hứng giải thích rằng mỗi món chỉ ngon khi đi với đúng thứ nước chấm của nó: "Ăn thế mới đúng vị".
Nhưng khi nhìn lại cả mâm, tôi cứ tự hỏi: ăn như vậy có phải là quá mặn không? Thực ra, nếu chỉ nhìn món ăn thì đây là một bữa cơm khá cân bằng, có rau, có thịt, có đậu. Thế nhưng lượng gia vị đi kèm lại rất lớn. Nước mắm, nước tương, mắm tôm, muối tiêu đều chứa nhiều muối hoặc các thành phần tạo vị mặn. Mỗi lần gắp một món là lại chấm một lần, thành ra vị mặn gần như theo suốt bữa ăn.
>> Sai lầm trên mâm cơm có hai bát nước chấm
Thực ra, không ít gia đình Việt cũng có thói quen như vậy - ăn món gì cũng phải có bát nước chấm riêng. Thậm chí, nhiều món vốn đã được nêm nếm vừa miệng vẫn phải chấm thêm mới thấy ngon. Vị mặn cứ nối tiếp vị mặn, lặp đi lặp lại trong từng bữa cơm mỗi ngày. Có lẽ vì đã quen từ nhỏ nên chúng ta ít khi để ý mình đang nạp bao nhiêu muối trong một bữa ăn?
Tôi không biết mâm cơm như ở nhà bạn tôi có được coi là "ăn mặn" hay không? Chỉ biết hôm đó, sau khi ăn xong, tôi cứ có cảm giác khát nước. Có thể khẩu vị mỗi người mỗi khác, nhưng tôi tin bớt ăn mặn vẫn tốt cho sức khỏe hơn. Dẫu biết thói quen thường khó bỏ, nhưng nếu cứ chọn cách ăn theo ý thích, bất chấp ảnh hưởng tiêu cực cho sức khỏe thì cái giả phải trả có thể sẽ rất đắt.
Chú của chồng tôi sống độc thân, không vợ con, tích cóp được khá nhiều tiền và vàng. Ai trong nhà cũng biết chú có điều kiện tài chính, nhưng điều khiến chúng tôi mệt mỏi là chú gần như không bao giờ chủ động chi tiêu cho bản thân.
Chú sống cùng khu vực gần nhà với vợ chồng tôi. Mỗi ngày, chuyện cơm nước gần như do chúng tôi lo. Thỉnh thoảng phải sai đứa con đem cơm cho chú, hoặc cuối tuần thì chú tự chạy xe qua nhà tôi ăn cơm.
Khi chú ốm phải đi viện, toàn bộ chi phí từ nhập viện, thuốc men đến chăm sóc đều do vợ chồng tôi đứng ra lo liệu. Chú không hề thiếu tiền nhưng lại luôn né tránh hoặc im lặng, chưa lần nào nói đến chuyện sẽ gửi lại tiền cho vợ chồng tôi.
Chồng tôi thì nghĩ "chú không có ai, mình giúp được thì giúp". Người trong họ hàng thừa biết chuyện này và xem đó là chuyện đương nhiên vì bố mẹ chồng của tôi đã mất, chúng tôi phải có bổn phận lo cho chú và "nhà, tài sản sau này cũng sẽ để lại cho vợ chồng tôi chứ ai vào đây".
>> Ác mộng 5 cục nóng máy lạnh của hàng xóm chĩa vào nhà tôi
Nhưng chính chuyện này lại làm tôi thấy bất ổn, khó xử vì "cho nhà, cho tài sản" cũng chỉ là lời nói suông của họ hàng khác chứ chưa bao giờ vợ chồng tôi nghe khẳng định từ chú.
Giúp đỡ người thân là chuyện nên làm, nhưng nếu thành trách nhiệm một chiều, kéo dài mà không có sự rõ ràng thì rất dễ dẫn đến ấm ức.
Tôi bắt đầu lo lắng cho tương lai. Nếu sau này chú tiếp tục ốm đau, chi phí lớn hơn, liệu vợ chồng tôi có phải tiếp tục gồng gánh? Trong khi đó, chúng tôi cũng còn con cái, cuộc sống riêng và nhiều khoản phải lo.
Tôi nên làm gì trong tình huống này? Nói thẳng với chú về chuyện tiền bạc thì sợ mang tiếng "tính toán", còn tiếp tục im lặng thì áp lực ngày càng lớn.
