Lâu nay, các bác sĩ xác định nhóm máu ở người dựa trên các kháng nguyên, thuật ngữ dùng để chỉ những hợp chất gồm đường và protein giúp hệ miễn dịch nhận diện các tác nhân lạ xuất hiện trong cơ thể.
Kỹ thuật trên là nền tảng của hệ nhóm máu ABO do nhà sinh học – bác sĩ người Áo Karl Landsteiner xây dựng từ năm 1901, theo trang Popular Mechanics hôm 27.4.
Kháng nguyên A có thành phần đường chủ yếu là N-acetylgalactosamine, đường của kháng nguyên B chủ yếu là D-galactose, trong khi nhóm máu AB mang cả hai loại kháng nguyên này.
Còn nhóm máu O dương tính sử dụng một loại kháng nguyên khác có tên Rh, và nhóm máu O âm tính không hề có bất kỳ kháng nguyên nào kể trên.
Toàn bộ thông tin về kháng nguyên được mã hóa bởi gen ABO nằm trên nhiễm sắc thể số 9.
Việc phân biệt nhóm máu thông qua kháng nguyên đặc biệt quan trọng khi cần truyền máu. Để việc truyền máu thành công, kháng nguyên của người cho và người nhận phải tương thích. Nếu không, hệ miễn dịch sẽ đào thải máu mới.
Đây là lý do nhóm O âm tính có thể được truyền cho bất kỳ nhóm máu nào vì không chứa kháng nguyên A, B lẫn Rh(D), từ đó gần như xóa sổ nguy cơ bị cơ thể nhận từ chối.
Tuy vậy, trên thế giới vẫn tồn tại những nhóm máu hiếm hơn cả O âm tính. Theo ghi nhận của giới y khoa, đến nay các bác sĩ chỉ phát hiện được khoảng 50 người mang nhóm máu Rh âm tính hoàn toàn, được đặc biệt danh là “máu vàng” vì không chứa bất kỳ kháng nguyên Rh nào.
Trong khi O âm tính chỉ được tìm thấy trong khoảng 7% dân số toàn cầu, các nhà nghiên cứu xét nghiệm máu ở các bệnh nhân và người hiến máu ở một bệnh viện Thái Lan hồi năm ngoái đã tìm ra một nhóm máu mới, hiện chỉ được ghi nhận ở 1 bệnh nhân và 2 người hiến).
Nhóm máu trên được gọi là B(A), chủ yếu mang kháng nguyên B nhưng vẫn có dấu vết của kháng nguyên A.
Giới khoa học cho rằng vẫn có thể còn những nhóm máu chưa được phát hiện, và đang nỗ lực tìm kiếm người thứ tư mang nhóm máu B(A).
NBC News cuối tuần trước dẫn lời các quan chức quốc phòng Mỹ cho biết đây là lần đầu cơ sở quân sự nước này bị máy bay cánh bằng có người lái của đối phương tấn công trong suốt nhiều năm qua. Chưa rõ làm cách nào tiêm kích F-5 Iran vượt qua lưới phòng không đa tầng Mỹ triển khai để bảo vệ căn cứ Buehring, trong đó có tổ hợp tên lửa tầm xa Patriot.
"Sự việc dường như diễn ra trong điều kiện rất đặc biệt. Phi công Iran có thể đã tận dụng thời điểm lưới phòng không Mỹ bị quá tải vì các trận tập kích tên lửa và máy bay không người lái (UAV) trong những ngày đầu xung đột", biên tập viên Stefano D'Urso của chuyên trang hàng không quân sự Aviationist nêu quan điểm hôm 27/4.
3 quan chức Mỹ, hai trợ lý tại quốc hội và một nguồn tin am hiểu tình hình thực địa cũng tiết lộ rằng các căn cứ và khí tài được Washington triển khai ở Trung Đông hứng chịu thiệt hại nặng nề hơn nhiều so với những gì được công khai. Các quan chức thêm rằng Lầu Năm Góc đến nay chưa tiết lộ mức độ thiệt hại cụ thể với quốc hội Mỹ.
"Chúng tôi không thảo luận những đánh giá thiệt hại trong chiến đấu để bảo đảm bí mật tác chiến. Lực lượng Mỹ vẫn hoàn toàn sẵn sàng chiến đấu và tiếp tục thực nhiệm nhiệm vụ với mức độ hiệu quả như trước", một phát ngôn viên Lầu Năm Góc cho hay.
Tiêm kích hạng nhẹ F-5 được tập đoàn Northrop phát triển và đưa vào biên chế không quân Mỹ từ năm 1964, với tổng cộng hơn 2.600 chiếc được xuất xưởng trong giai đoạn 1959-1987.
Iran tiếp nhận tổng cộng 127 chiếc F-5A/B trước năm 1972, số máy bay này sau đó bị loại biên hoặc bán cho quốc gia khác. Trước khi Cách mạng Hồi giáo diễn ra năm 1979, không quân Iran sở hữu 181 chiếc thuộc phiên bản cải tiến F-5E/F và trinh sát cơ RF-5A. Tính đến năm 2024, lực lượng này còn vận hành ít nhất 35 tiêm kích F-5E và 15 chiếc F-5F.
Thiết kế F-5 cũng được Iran ứng dụng để phát triển những mẫu chiến đấu cơ nội địa gồm Saeqeh và Azarakhsh.
Biến thể F-5E được trang bị hai pháo cỡ nòng 20 mm, cùng 7 giá treo vũ khí với tải trọng tối đa 3.200 kg, có thể lắp bom thông thường, rocket, tên lửa đối không AIM-9 và thùng dầu phụ. Phiên bản này có bán kính chiến đấu khoảng 220 km khi mang hai tên lửa AIM-9 và lượng vũ khí không quá 2.400 kg.
D'Urso đánh giá tiêm kích F-5 khó có khả năng sống sót trong môi trường tác chiến hiện đại, song vẫn có thể gây khó khăn cho phòng không đối phương. Cuộc tấn công căn cứ Buehring diễn ra cùng giai đoạn với một số sự kiện như hai oanh tạc cơ Su-24 Iran bị Qatar bắn hạ gần căn cứ Al Udeid và Ras Laffan, cùng vụ chiến đấu cơ Kuwait bắn nhầm ba tiêm kích F-15E của Mỹ.
Viện Doanh nghiệp Mỹ (AEI) đánh giá chiến dịch trả đũa quy mô lớn của Iran nhằm vào hạ tầng quân sự Mỹ tại vùng Vịnh đã gây thiệt hại ít nhất 5 tỷ USD, với hơn 100 mục tiêu trúng đòn tại 11 căn cứ.
Trong số này có máy bay cảnh báo sớm E-3G bị phá hủy và nhiều phi cơ tiếp dầu hư hỏng ở căn cứ Prince Sultan tại Arab Saudi.
Các mục tiêu khác gồm trụ sở Bộ tư lệnh Hạm đội 5 hải quân Mỹ ở Bahrain, một đường băng trong căn cứ Al Udeid tại Qatar, nhiều nhà chứa máy bay và nhà kho thuộc căn cứ Ali Al Salem ở Kuwait, một kho đạn tại căn cứ Erbil ở Iraq, cùng kho nhiên liệu, nhà chứa máy bay và doanh trại ở căn cứ Al Dhafra của Các tiểu vương quốc Arab Thống nhất.
Thủ tướng Na Uy Jonas Gahr Stoere ngày 19.6 cho biết việc sử dụng AI trong lớp học có thể khiến trẻ nhỏ bỏ lỡ những bước nền tảng trong quá trình học tập, đặc biệt là đọc, viết và làm toán, theo Reuters.
"Điều quan trọng nhất ở trường học là con em chúng ta học đọc, viết và làm toán", ông Stoere nói, đồng thời cho biết các tiêu chuẩn mới sẽ được áp dụng từ năm học bắt đầu vào cuối tháng 8.
Theo quy định chung, học sinh từ lớp 1 đến lớp 7 (từ 6 - 13 tuổi) không nên sử dụng AI tạo sinh. Với học sinh trung học cơ sở (từ 14 - 16 tuổi) các công cụ này có thể được sử dụng thận trọng và dưới sự giám sát của giáo viên.
Ở bậc trung học phổ thông, tức nhóm học sinh 17 - 19 tuổi, chính phủ cho rằng các em nên được hướng dẫn cách sử dụng AI phù hợp, nhằm chuẩn bị cho việc học lên cao và công việc trong tương lai.
Động thái trên diễn ra trong bối cảnh Na Uy đang tìm cách cải thiện chất lượng giáo dục sau khi điểm số trong các bài kiểm tra trên toàn quốc giảm. Năm 2024, chính phủ Na Uy đã cấm điện thoại thông minh trong trường học và trao thêm quyền cho giáo viên nhằm duy trì kỷ luật trong lớp học.
Na Uy bắt đầu đưa máy tính vào lớp học từ những năm 1990 và sử dụng máy tính bảng rộng rãi hơn sau khi iPad ra đời từ năm 2010. Xu hướng này khiến trường học giảm dần sự phụ thuộc vào sách giấy và chữ viết tay.
Tuy nhiên, chính phủ Na Uy ngày 19.6 cũng cho biết sẽ đề xuất luật nhằm tăng ngân sách cho việc sử dụng sách trong lớp học, qua đó đảo ngược xu hướng phụ thuộc vào máy tính bảng.
Hồi tháng 4, chính phủ Na Uy công bố kế hoạch cấm trẻ em sử dụng mạng xã hội cho đến khi đủ 16 tuổi. Động thái này đi theo xu hướng của Úc và một số quốc gia khác trong nỗ lực giảm thời gian trẻ em tiếp xúc với thiết bị điện tử.
"Một đám cháy nhỏ xảy ra trên tàu USS Dwight D. Eisenhower hồi đầu tuần. Lực lượng trên tàu cùng nhân viên nhà máy Norfolk đã nhanh chóng khống chế, dập tắt ngọn lửa", phát ngôn viên hải quân Mỹ cho biết hôm 16/4.
3 thủy thủ bị thương đã được điều trị y tế tại chỗ và có thể tiếp tục làm nhiệm vụ. Chưa rõ nguyên nhân dẫn đến sự việc, cũng như thiệt hại cụ thể và liệu vụ cháy có ảnh hưởng đến tiến độ bảo dưỡng tàu sân bay USS Dwight D. Eisenhower hay không.
USS Dwight D. Eisenhower trở về nhà máy đóng tàu Norfolk ở bang Virginia vào tháng 1/2025 để bảo dưỡng, sau khi triển khai làm nhiệm vụ ở Trung Đông giai đoạn 2023-2024.
Hải quân Mỹ vào thời điểm đó cho biết USS Dwight D. Eisenhower sẽ được nâng cấp thiết bị truyền động, các hệ thống tác chiến và hỗ trợ không đoàn phối thuộc, cũng như cải thiện điều kiện sinh hoạt của thủy thủ đoàn.
USS Dwight D. Eisenhower là chiếc thứ hai thuộc lớp Nimitz, được hạ thủy tháng 10/1975 và biên chế vào tháng 10/1977. Tàu có lượng giãn nước hơn 100.000 tấn, được xếp vào nhóm siêu tàu sân bay, có khả năng chuyên chở hơn 60 máy bay các loại và thủy thủ đoàn khoảng 5.000 người.
Tàu được trang bị hai lò phản ứng hạt nhân, có thể đạt tốc độ tối đa hơn 55 km/h và chỉ phải nạp nhiên liệu sau khoảng 20-25 năm vận hành.
Ngoài không đoàn máy bay trên hạm, USS Dwight D. Eisenhower còn được trang bị các bệ phóng tên lửa phòng không RIM-7 Sea Sparrow và RIM-116, một số tổ hợp phòng thủ tầm cực gần Phalanx và súng máy 12,7 mm để tự vệ.
