Sáng 28/4, Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu chủ trì họp về Đề án phát triển một số trường đại học lớn ở vùng Đông Nam Bộ theo hướng đạt trình độ tiên tiến của nhóm các trường hàng đầu trong khu vực châu Á (Đề án).
Báo cáo với Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn cho biết, Bộ GD&ĐT xây dựng và hoàn thiện Đề án trên cơ sở ý kiến của các bộ, cơ quan liên quan, đồng thời cập nhật các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước.
Về định hướng tổng thể quốc gia đối với hệ thống giáo dục đại học, Đề án không tách rời định hướng chung, bảo đảm thống nhất với các quy hoạch, chương trình, đề án đã và đang triển khai.
Việc lựa chọn, đầu tư phát triển cho 3 cơ sở giáo dục đại học (Đại học Kinh tế Tp.HCM; Trường Đại học Y dược Tp.HCM; Trường Đại học Việt Đức) dựa trên quy trình rà soát, đánh giá nghiêm túc, bảo đảm lĩnh vực ưu tiên, tính khách quan, minh bạch.
Tiêu chí lựa chọn bao gồm: Là các trường công lập đầu ngành, có năng lực tự chủ cao; Có uy tín quốc tế hiện hữu; Có ngành, lĩnh vực đào tạo gắn trực tiếp với nhu cầu nhân lực chiến lược của vùng, tập trung xử lý các “điểm nghẽn” về nhân lực chất lượng cao như: Vi mạch bán dẫn, tài chính quốc tế, y học thông minh và công nghệ lõi.
Cũng theo Bộ GD&ĐT, Đề án bảo đảm sự đồng bộ giữa mục tiêu và nguồn lực thực hiện thông qua 3 trụ cột là nguồn lực tài chính, hạ tầng và cơ chế chính sách.
Sau khi lắng nghe báo cáo và ý kiến của các bộ, cơ quan, 3 cơ sở giáo dục đại học, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu cơ bản nhất trí với nội dung Đề án.
Phó Thủ tướng đề nghị trong nhiệm kỳ này, Bộ trưởng, các Thứ trưởng Bộ GD&ĐT phải tăng cường đi địa phương, nắm bắt tình hình, làm việc với lãnh đạo địa phương.
“Không thể cứ nghĩ rằng sự nghiệp giáo dục chỉ có Bộ GD&ĐT và ngành giáo dục làm. Cả hệ thống chính trị cùng làm và trong đó vai trò, trách nhiệm của địa phương rất lớn”, Phó Thủ tướng nhấn mạnh.
Cùng với đó, Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ khẩn trương hoàn thiện các Đề án khác liên quan nhằm thực hiện mục tiêu mà Nghị quyết 71 đã đề ra đến năm 2030. Đó là: Phấn đấu ít nhất 8 cơ sở giáo dục đại học thuộc nhóm 200 đại học hàng đầu châu Á, ít nhất 1 cơ sở giáo dục đại học thuộc nhóm 100 đại học hàng đầu thế giới trong một số lĩnh vực theo các bảng xếp hạng quốc tế uy tín. Chậm nhất cuối tháng 6, phải hoàn thành xong các đề án này.
Trong 3 cơ sở giáo dục được chọn, Đại học Kinh tế Tp.HCM và Trường Đại học Y dược Tp.HCM đã cụ thể hóa mục tiêu phát triển. Phó Thủ tướng đề nghị xác định rõ mục tiêu Trường Đại học Việt Đức nằm trong nhóm bao nhiêu của châu Á.
Đồng thời, xác định trong Đề án, thứ hạng các trường theo Bảng xếp hạng nào và phải thống nhất giữa các đề án, kế hoạch khác của Bộ để tránh trường hợp mỗi đề án, kế hoạch, mỗi cơ sở đào tạo lại căn cứ trên một Bảng xếp hạng, một hệ tiêu chí khác nhau. Qua đó, tiếp tục rà soát cụ thể các chỉ tiêu thành phần, để bảo đảm phù hợp, khả thi với các tiêu chí xếp hạng.
Cũng theo Phó Thủ tướng, Bộ GD&ĐT phải rà soát xây dựng Danh mục phân công nhiệm vụ cụ thể hơn, chi tiết hơn cho từng bộ, ngành và địa phương. Tinh thần chung là rõ nhiệm vụ, rõ đơn vị chủ trì, đơn vị phối hợp, rõ sản phẩm, rõ thời hạn hoàn thành.
“Đây là công cụ để giúp điều hành và kiểm soát tiến độ, làm căn cứ theo dõi, đôn đốc thường xuyên; đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của từng bộ, ngành, địa phương, gắn với trách nhiệm người đứng đầu và kết quả thực thi”, Phó Thủ tướng khẳng định.
Singapore nhiều năm liền nằm trong nhóm quốc gia có nền giáo dục tốt nhất thế giới. Học sinh nước này thường xuyên dẫn đầu các bảng xếp hạng quốc tế về toán học, khoa học và khả năng đọc hiểu. Tuy nhiên, phía sau những thành tích đáng ngưỡng mộ đó là một hệ thống thi cử nổi tiếng nghiêm ngặt, trong đó PSLE được xem là cột mốc quan trọng đầu tiên đối với mọi học sinh.
PSLE, viết tắt của Primary School Leaving Examination, là kỳ thi được tổ chức vào cuối bậc tiểu học. Học sinh thường tham dự kỳ thi khi khoảng 12 tuổi, sau sáu năm học tập tại trường phổ thông.
Điểm đặc biệt của PSLE nằm ở vai trò của nó trong hệ thống giáo dục Singapore. Kết quả thi được sử dụng để phân luồng học sinh vào các trường trung học và chương trình đào tạo khác nhau. Trong nhiều năm, đây được xem là yếu tố có ảnh hưởng lớn tới con đường học tập của mỗi học sinh.
Chính vì tầm quan trọng đó, PSLE từ lâu đã trở thành chủ đề được cả xã hội Singapore quan tâm. Không chỉ học sinh, phụ huynh cũng chịu áp lực đáng kể khi chuẩn bị cho kỳ thi này.
Nhiều gia đình cho con tham gia các lớp học thêm từ rất sớm. Thị trường gia sư và luyện thi tại Singapore phát triển mạnh mẽ, phản ánh mong muốn giúp con em đạt kết quả tốt nhất trong kỳ thi được ví như "cánh cửa đầu tiên" của hành trình học vấn.
Trong quá khứ, kết quả PSLE được tính bằng hệ thống điểm số chi tiết, tạo nên sự cạnh tranh rất lớn giữa các học sinh.
Chênh lệch chỉ vài điểm có thể ảnh hưởng đến cơ hội vào các trường trung học danh tiếng. Điều này khiến không ít học sinh phải học tập với cường độ cao từ những năm cuối tiểu học.
Các nghiên cứu về giáo dục và sức khỏe tâm lý tại Singapore từng ghi nhận tình trạng căng thẳng, lo âu liên quan đến thi cử xuất hiện ở một bộ phận học sinh. Nhiều chuyên gia cho rằng áp lực quá lớn ở độ tuổi 12 có thể ảnh hưởng đến sự phát triển toàn diện của trẻ em.
Không ít phụ huynh Singapore từng chia sẻ rằng mùa thi PSLE là giai đoạn căng thẳng nhất của cả gia đình. Từ việc sắp xếp lịch học, đăng ký lớp phụ đạo đến chuẩn bị tâm lý cho con, mọi hoạt động gần như xoay quanh kỳ thi này.
Trước những tranh luận kéo dài nhiều năm, Bộ Giáo dục Singapore đã triển khai nhiều biện pháp cải cách nhằm giảm áp lực thi cử.
Một trong những thay đổi đáng chú ý là việc áp dụng hệ thống chấm điểm Achievement Level (AL), thay thế cách tính điểm chi tiết trước đây. Mục tiêu là giảm sự cạnh tranh quá mức giữa các học sinh có năng lực tương đương.
Bên cạnh đó, Singapore cũng tăng cường các chương trình giáo dục toàn diện, khuyến khích học sinh phát triển kỹ năng mềm, thể thao, nghệ thuật và các năng lực ngoài học thuật.
Giới chức giáo dục nước này nhiều lần nhấn mạnh rằng thành công của một đứa trẻ không nên được quyết định bởi duy nhất một kỳ thi. Tuy nhiên, việc thay đổi nhận thức xã hội là quá trình cần nhiều thời gian.
Dù đã có nhiều điều chỉnh, PSLE vẫn là một trong những kỳ thi được theo dõi sát sao nhất tại Singapore.
Đối với nhiều gia đình, đây không chỉ là bài kiểm tra cuối cấp tiểu học mà còn là dấu mốc đánh dấu sự trưởng thành của con em họ. Mỗi năm, khi kết quả được công bố, hàng chục nghìn phụ huynh và học sinh lại hồi hộp chờ đợi.
PSLE vì thế trở thành biểu tượng đặc biệt của nền giáo dục Singapore: một hệ thống nổi tiếng về chất lượng, tính cạnh tranh và khát vọng vươn lên. Đồng thời, nó cũng phản ánh những cuộc tranh luận không ngừng về cách cân bằng giữa thành tích học tập và sức khỏe tinh thần của học sinh.
Hơn nửa thế kỷ sau khi được triển khai, PSLE vẫn là kỳ thi khiến cả xã hội Singapore "nín thở" mỗi mùa công bố kết quả, dù người dự thi chỉ mới bước sang tuổi 12.
Trong khuôn khổ "Tuần lễ Việt Nam" tại St. Petersburg, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam (NXBGDVN) đã tổ chức lễ trao tặng "Tủ sách Việt Nam" cho Trung tâm Văn hoá Nga – Việt, trực thuộc Đại học Sư phạm Quốc gia Herzen.
Nhân Ngày Văn hoá và Ngôn ngữ Việt Nam, sự kiện được xem là một điểm nhấn quan trọng trong chuỗi hoạt động quảng bá hình ảnh Việt Nam tại thành phố bên bờ sông Neva.
Không chỉ đơn thuần là hoạt động trao tặng sách, sự kiện thể hiện định hướng đưa tri thức và văn hoá Việt vươn ra quốc tế của NXBGDVN. Các đầu sách được lựa chọn bao gồm sách học tiếng Việt, sách về lịch sử, văn hoá, địa lý, sách thiếu nhi, đồng thời giới thiệu bộ sách giáo khoa tiếng Nga từ lớp 3 đến lớp 12 do đơn vị đang tổ chức biên soạn.
Phát biểu tại buổi lễ, ông Phạm Vĩnh Thái - Tổng biên tập NXBGDVN nhấn mạnh là đơn vị xuất bản giáo dục hàng đầu Việt Nam, chúng tôi không chỉ dừng lại ở việc cung cấp sách giáo khoa trong nước, mà còn mang sứ mệnh kết nối tri thức Việt với bạn bè quốc tế.
"Việc xây dựng 'Tủ sách Việt Nam' tại một trung tâm văn hoá uy tín như Đại học Herzen là minh chứng rõ nét cho cam kết nâng cao vị thế của nền giáo dục và xuất bản Việt Nam trên bản đồ thế giới", ông Thái chia sẻ.
Ông Thái cũng cho biết NXBGDVN đang đẩy mạnh hợp tác chiến lược với Trung tâm Văn hóa Nga - Việt, không chỉ dừng lại ở việc trưng bày sách mà còn hướng tới tổ chức các hội thảo, toạ đàm về đổi mới giáo dục, trao đổi sinh viên và quảng bá văn học Việt tới bạn đọc Nga.
Đại diện phía Nga và cơ quan ngoại giao Việt Nam đánh giá cao ý nghĩa của chương trình. Những cuốn sách không chỉ phục vụ học tập mà còn đóng vai trò như cầu nối văn hoá, góp phần hỗ trợ việc dạy và học tiếng Việt, đồng thời giúp thế hệ trẻ kiều bào duy trì bản sắc dân tộc.
Ông Vyacheslav Kalganov – Phó Chủ tịch Uỷ ban Đối ngoại St. Petersburg bày tỏ sự trân trọng đối với sự tham gia tích cực của Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam.
"Chúng tôi đặc biệt cảm ơn NXBGDVN, Đại sứ quán Việt Nam tại Nga và cộng đồng người Việt vì sự tham gia tích cực vào các hoạt động của Tuần lễ Việt Nam. Những cuốn sách này không chỉ là tài liệu học tập mà còn là cầu nối văn hoá vô giá."
Sau lễ trao tặng, "Tủ sách Việt Nam" sẽ được đưa vào phục vụ sinh viên, giảng viên và các nhà nghiên cứu quan tâm đến Việt Nam tại Nga. Sinh viên từ nhiều trường đại học đã có cơ hội tiếp cận trực tiếp với nguồn tài liệu này.
Hoạt động trao tặng "Tủ sách Việt Nam" nằm trong chiến lược dài hạn của NXBGDVN nhằm mở rộng hợp tác quốc tế trong lĩnh vực giáo dục và xuất bản.
Nhiệt độ trên cả nước đang có xu hướng tăng mạnh khi mùa hè bước vào giai đoạn cao điểm. Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, từ nay đến ngày 10/6, nền nhiệt trung bình tại nhiều khu vực sẽ cao hơn trung bình nhiều năm từ 0,5-1 độ C, thậm chí có nơi vượt ngưỡng cao hơn nữa.
Trong bối cảnh đó, nắng nóng được nhận định sẽ xuất hiện với tần suất dày hơn, gay gắt hơn, tập trung chủ yếu tại Bắc Bộ và các tỉnh từ Thanh Hóa đến Huế. Duyên hải Nam Trung Bộ cũng được cảnh báo bước vào đợt nắng nóng kéo dài trong thời gian tới.
Theo ông Nguyễn Đức Hòa, Phó Trưởng phòng Dự báo Thời tiết, số ngày nắng nóng trong giai đoạn này có khả năng cao hơn mức trung bình nhiều năm. Đây được xem là tín hiệu cho thấy mùa hè 2026 có thể khắc nghiệt hơn so với năm trước.
Trong khi miền Bắc và miền Trung tiếp tục chịu tác động mạnh của nắng nóng, khu vực Nam Bộ được dự báo sẽ dịu dần từ cuối tháng 5 nhờ mưa xuất hiện nhiều hơn. Tuy nhiên, sự thay đổi này không đồng nghĩa nguy cơ thời tiết cực đoan giảm bớt.
Cơ quan khí tượng cho biết, từ giữa tháng 5 đến đầu tháng 6, cả nước có khả năng xuất hiện nhiều đợt mưa rào và dông diện rộng. Đáng chú ý, khu vực Tây Nguyên và Nam Bộ có thể xảy ra mưa lớn từ cuối tháng 5, còn Bắc Bộ bước vào cao điểm mưa lớn từ khoảng tháng 6.
Đi kèm với mưa lớn là hàng loạt hiện tượng thời tiết nguy hiểm như lốc xoáy, sét, mưa đá và gió giật mạnh. Những hình thái thời tiết cực đoan này được dự báo xuất hiện nhiều tại Bắc Bộ, Tây Nguyên và Nam Bộ, tiềm ẩn nguy cơ cao gây thiệt hại cho sản xuất nông nghiệp và đời sống dân sinh.
Không chỉ đối mặt nắng nóng gay gắt, nhiều khu vực còn đứng trước nguy cơ thiếu hụt lượng mưa. Theo dự báo, từ Hà Tĩnh đến Huế và khu vực Duyên hải Nam Trung Bộ, tổng lượng mưa trong thời gian tới có thể thấp hơn trung bình nhiều năm từ 15-30%.
Tình trạng ít mưa kéo dài làm gia tăng nguy cơ hạn hán cục bộ, đặc biệt tại những nơi có nhu cầu sử dụng nước lớn cho sinh hoạt và sản xuất nông nghiệp. Đây cũng là một trong những dấu hiệu điển hình khi hiện tượng El Nino xuất hiện.
Ông Hoàng Phúc Lâm, Phó Giám đốc Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, cho biết, ENSO hiện duy trì trạng thái trung tính nhưng nhiều khả năng sẽ chuyển sang El Nino từ khoảng tháng 6 đến tháng 8/2026 với xác suất lên tới 80-90%.
Đáng chú ý, khả năng xuất hiện "siêu El Nino" vào cuối năm 2026 được dự báo ở mức 20-25% và hiện tượng này có thể kéo dài sang năm 2027. Nếu kịch bản này xảy ra, Việt Nam có thể phải đối mặt với nhiều đợt nắng nóng kỷ lục, khô hạn nghiêm trọng và thiếu nước diện rộng.
Theo giới chuyên gia, dưới tác động của El Nino, nhiệt độ tại hầu hết các khu vực trên cả nước đều có xu hướng tăng cao hơn trung bình nhiều năm từ 0,5-1,5 độ C. Nắng nóng không chỉ xuất hiện sớm mà còn kéo dài hơn, gay gắt hơn, đặc biệt ở Bắc Bộ và Trung Bộ trong giai đoạn từ tháng 5 đến tháng 8.
Cơ quan khí tượng nhận định năm 2026 có thể ghi nhận nhiều mức nhiệt cao kỷ lục mới. Trong khi đó, lượng mưa tại nhiều nơi có khả năng thiếu hụt từ 25-50%, làm gia tăng nguy cơ hạn hán, xâm nhập mặn và thiếu nước sinh hoạt trong mùa khô.
Bài học từ các đợt El Nino trước đây vẫn còn nguyên tính cảnh báo. Giai đoạn 2015-2016 và 2019-2020, khu vực Nam Bộ từng trải qua những đợt hạn mặn lịch sử khiến hàng trăm nghìn hộ dân thiếu nước ngọt, sản xuất nông nghiệp thiệt hại nặng nề.
Ngoài đất liền, trên Biển Đông cũng tiềm ẩn nhiều yếu tố thời tiết bất thường. Dự báo từ nay đến giữa năm, số lượng bão và áp thấp nhiệt đới hoạt động ở mức tương đương trung bình nhiều năm. Tuy nhiên, chuyên gia cảnh báo các cơn bão có thể mang tính dị thường hơn cả về cường độ lẫn quỹ đạo.
Gió mùa Tây Nam hoạt động mạnh cũng có thể gây ra gió lớn và biển động tại nhiều khu vực trên Biển Đông, ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động đánh bắt và di chuyển của tàu thuyền.
Trước diễn biến thời tiết ngày càng cực đoan do biến đổi khí hậu, cơ quan khí tượng khuyến cáo người dân và chính quyền địa phương cần thường xuyên cập nhật các bản tin dự báo ngắn hạn để chủ động phương án ứng phó. Các địa phương cũng cần sớm xây dựng kế hoạch tiết kiệm nguồn nước, phòng chống hạn hán và chuẩn bị các kịch bản ứng phó với nắng nóng kéo dài trong thời gian tới.
