Quan chức Iran ví eo biển Hormuz như bom nguyên tử

Các nhà dự báo thời tiết châu Âu cho biết đợt nóng sẽ kéo dài suốt tuần, với nhiệt độ đạt đỉnh trong các ngày 28 - 29.5 trước khi giảm dần vào cuối tuần.

Tại Anh, Cơ quan Khí tượng Anh (Met Office) cho biết nhiệt độ ngày 26.5 đạt 35,1 độ C, lập kỷ lục mới trong tháng 5 và vượt xa mức cũ 32,8 độ C từng được ghi nhận năm 1944. Cùng ngày, London còn ghi nhận một "đêm nhiệt đới" hiếm gặp, khi nhiệt độ ban đêm không xuống dưới 20 độ C, theo Hãng tin AP.

Cơ quan An ninh y tế Anh đã ban hành cảnh báo sức khỏe màu hổ phách cho nhiều khu vực đến hết ngày 29.5. Nhà dự báo Greg Dewhurst của Met Office nói mức nhiệt này "bất thường với Anh ngay cả vào giữa mùa hè, chứ chưa nói đến tháng 5". Nhà chức trách Anh cũng ghi nhận ít nhất 5 trường hợp tử vong do đuối nước tại hồ và vùng biển tây nam nước này khi người dân tìm cách giải nhiệt.

Tại Pháp, Cơ quan Khí tượng Pháp (Météo France) ngày 27.5 ban hành cảnh báo màu cam về nắng nóng cực độ tại 13 tỉnh thành miền tây, trong khi nhiệt độ tại miền nam có thể lên 38 - 39 độ C trong những ngày tiếp theo. Đây là lần đầu tiên hệ thống cảnh báo nắng nóng quốc gia của Pháp được kích hoạt trong tháng 5 kể từ khi ra đời năm 2004, theo Sky News. Phát ngôn viên chính phủ Pháp Maud Bregeon cho biết ít nhất 7 trường hợp tử vong có thể liên quan trực tiếp hoặc gián tiếp đến đợt nắng nóng.

Tây Ban Nha cũng hứng chịu nền nhiệt bất thường. Cơ quan Khí tượng quốc gia Aemet ngày 27.5 cảnh báo "nhiệt độ cao bất thường so với thời điểm này trong năm" sẽ kéo dài trong tuần tới. Tại Ý, nhiều địa phương đã phát cảnh báo nắng nóng đầu tiên trong năm và hạn chế làm việc ngoài trời. Ngày 27.5, nhiệt độ tại Milan chạm mốc 36 độ C, cao hơn khoảng 9 độ C so với trung bình theo mùa. Ở Áo, nhà khí tượng Marcus Wadsak cho biết thị trấn Lienz ghi nhận 32,7 độ C ngày 26.5, đánh dấu ngày tháng 5 nóng nhất tại nước này trong hơn 200 năm.

Nguyên nhân trực tiếp của đợt nắng nóng là hiện tượng "vòm nhiệt", khi một vùng áp suất cao giữ khối không khí nóng từ Bắc Phi mắc kẹt trên Tây Âu, đồng thời ngăn không khí mát tràn xuống. Theo Météo France, khối khí nóng từ Morocco khiến nhiệt độ tại nhiều nơi cao hơn 10 - 13 độ C so với bình thường.

Tuy nhiên, các nhà khoa học cho rằng biến đổi khí hậu do con người gây ra mới là nguyên nhân nền khiến những hiện tượng như vậy xảy ra thường xuyên hơn, dữ dội hơn và đến sớm hơn trong năm. Các mô hình khí hậu cho thấy những đợt nắng nóng tháng 6 ở châu Âu hiện có khả năng xảy ra cao gấp khoảng 10 lần so với trước thời kỳ công nghiệp và xu hướng tương tự đang dần xuất hiện trong tháng 5, theo AFP.

Trước rủi ro gia tăng, nhiều chính phủ châu Âu đã áp dụng biện pháp khẩn cấp. Pháp cân nhắc đóng cửa trường học tạm thời và hủy một số sự kiện thể thao. Ý cấm làm việc ngoài trời kéo dài dưới nắng trực tiếp từ 12 giờ 30 - 16 giờ đến ngày 15.9. Cơ quan y tế tại Tây Ban Nha, Anh và Bồ Đào Nha khuyến cáo người dân tránh ra ngoài vào giờ nắng gắt, uống đủ nước và theo dõi người dễ tổn thương, theo tờ The Guardian.

Về dài hạn, giới chuyên gia cảnh báo châu Âu cần thích ứng nhanh hơn với khí hậu nóng lên. Nhiều hạ tầng của châu Âu chưa được thiết kế để đối phó với nhiệt độ cực đoan. Các biện pháp được đề xuất gồm tăng không gian che nắng, cải tạo hệ thống làm mát tại bệnh viện, viện dưỡng lão và trường học, đặt giới hạn nhiệt độ tối đa tại nơi làm việc, đồng thời hỗ trợ hộ thu nhập thấp tiếp cận công nghệ làm mát.

Tin Gốc: Thanh Niên

Với Weijia Jiang, chủ tịch Hiệp hội Phóng viên Nhà Trắng, bữa tiệc dành cho các phóng viên chuyên trách Nhà Trắng tối 25/4 bắt đầu một cách suôn sẻ theo kịch bản. Suốt 8 tháng trước đó, cô đã dồn hết tâm sức cho buổi tiệc, hy vọng nó sẽ giúp khôi phục mối quan hệ với chính quyền Tổng thống Donald Trump và báo giới.

Hơn 2.500 nhà báo và khách mời tham dự sự kiện tại khách sạn Washington Hilton, từ các giám đốc điều hành, người nổi tiếng, đại sứ cho đến các thành viên nội các như Phó tổng thống JD Vance, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth, Ngoại trưởng Marco Rubio cùng nhiều người khác.

Khách mời quan trọng nhất chính là ông Trump, người đã tẩy chay bữa tiệc thường niên dành cho các phóng viên chuyên trách Nhà Trắng suốt 15 năm qua. Đây là lần đầu tiên ông xuất hiện tại sự kiện với tư cách Tổng thống Mỹ.

Ngồi cạnh Tổng thống tại bàn danh dự trên sân khấu, nhà báo gốc Hoa này vui vẻ trò chuyện với ông Trump. Cô kể rằng tâm trạng của ông Trump lúc đó dường như rất tốt. Những người ngồi xung quanh tán gẫu về lần gần nhất ông Trump tham dự tiệc chiêu đãi phóng viên chuyên trách Nhà Trắng trong nhiệm kỳ của tổng thống Barack Obama.

"Cô biết không, mọi người cứ nghĩ tôi bực mình vì mấy trò đùa của ông Obama. Nhưng thực ra không phải đâu", Jiang kể lại lời ông Trump nói với cô, vào thời điểm chuyên gia tâm lý Oz Pearlman, người được Jiang mời đến bữa tiệc, đến chào Tổng thống.

Pearlman trình diễn một màn ảo thuật nhỏ với Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt và muốn Tổng thống cùng Jiang chứng kiến. Leavitt dự kiến sinh con trong vài ngày tới và Pearlman khẳng định sẽ đoán được tên đứa bé.

"Không đời nào anh ta làm được. Rất ít người biết cái tên đó. Đó là điều không thể", Leavitt nói với Jiang.

Tất cả cùng theo dõi màn trình diễn của Pearlman. Đệ nhất phu nhân Melania Trump, ngồi bên trái Leavitt, tỏ ra rất hào hứng. Sau khi Pearlman cho Đệ nhất phu nhân Melania và Leavitt xem tờ giấy có ghi một cái tên, vẻ mặt ngỡ ngàng xen lẫn thích thú của Thư ký báo chí Nhà Trắng là hình ảnh cuối cùng còn đọng lại trong tâm trí của Jiang trước khi mọi thứ trở nên hỗn loạn.

"Đúng khoảnh khắc đó, chúng tôi nghe thấy tiếng huyên náo. Tôi nhìn xuống phía khán phòng và nghĩ có lẽ ai đó đang la ó gây rối. Nhưng tôi không thấy ai như vậy", Jiang kể.

Đó là lúc Cole Tomas Allen, 31 tuổi, đến từ thành phố Torrance tại bang California, đấu súng với các mật vụ tại khu vực bên ngoài phòng tiệc, cách bàn của Jiang và ông Trump vài trăm mét. Allen mang theo một khẩu súng săn, một súng ngắn cùng nhiều dao đã lao qua chốt an ninh thứ nhất, trước khi bị mật vụ Mỹ ngăn chặn, khống chế.

Tổng thống Trump nói rằng ông ban đầu tưởng những tiếng súng bên ngoài là "tiếng khay rơi". Trước khi Jiang có thể hiểu chuyện gì đang xảy ra, các đặc vụ vũ trang lao về phía bàn danh dự. Họ từ mọi hướng chạy lên sân khấu, nhanh chóng thiết lập vòng vây bảo vệ quanh dãy bàn chính. Jiang cùng lúc đó nghe thấy những tiếng hét lớn "nằm xuống, tất cả nằm xuống".

"Tôi lập tức rời ghế, bám theo ông Trump khi thấy Tổng thống đã nằm rạp xuống sàn. Tôi cũng quỳ rạp, sau đó bò bằng cả tay và đầu gối", cô cho biết. "Chúng tôi được đưa ra khu vực phía sau sân khấu".

Jiang tới khu vực chờ, nơi các nhà sản xuất chương trình đang xem các đoạn video trực tiếp tình hình bên trong phòng tiệc. Ngoài các đồng nghiệp, bên trong căn phòng còn có cha mẹ, chồng và con gái 7 tuổi của cô.

"Tôi run rẩy rà soát các màn hình để tìm họ. Tôi hỏi bất cứ ai có thể nghe thấy: Chuyện gì vậy? Có việc gì thế? Có ai bị thương không?", cô cho hay. "Trong sự nghiệp, tôi từng đưa tin về nhiều vụ xả súng và giết người. Nhưng đây là lần đầu tiên tôi thấy mình ở phía bên kia của họng súng. Không ai có thể chuẩn bị tâm lý cho điều này".

Tin tức và bài đăng trên mạng xã hội chưa được kiểm chứng lúc đó nói rằng có kẻ nổ súng, nhưng thông tin duy nhất Jiang nhận được là Tổng thống muốn chương trình tiếp tục. Một lúc sau, Jiang trở lại sân khấu để trấn an khách mời. Ngay sau đó, một nhân viên tiền trạm thông báo rằng Tổng thống muốn gặp cô.

Khi thấy Jiang, mọi người hỏi thăm tình hình của cô. Jiang khi đó nghe thấy loáng thoáng ai đó nói rằng "chúng ta sẽ về Nhà Trắng". Dù ban đầu còn do dự, Tổng thống cuối cùng đã đồng ý chuyển sang tổ chức một buổi họp báo khẩn tại Nhà Trắng sau đó 30 phút.

"Tôi đã thông báo điều này với cả khán phòng. Mọi người bật cười vì tưởng đùa. Tôi phải khẳng định đó không phải trò đùa", cô kể, trước khi đi cùng đoàn xe của Tổng thống tới Nhà Trắng.

Tổng thống Trump quả quyết rằng sẽ tổ chức lại tiệc tối này trong vòng 30 ngày tới. "Hãy chờ xem sao. Còn về tên con gái của Leavitt, tôi đã nhìn thấy nó rồi. Nhưng tôi vẫn chưa có cơ hội để xác nhận lại", Jiang nói.

Trước khi gây án, nghi phạm Allen đã gửi email cho người thân, tuyên bố mục tiêu mà anh ta nhắm tới là "các quan chức chính quyền, được ưu tiên theo cấp bậc từ cao xuống thấp". Trong thư, Allen nói lực lượng thực thi pháp luật, nhân viên khách sạn và khách tham dự không phải là mục tiêu trực tiếp, song vẫn có thể bị tấn công nếu cần thiết để tiếp cận những người anh ta nhắm tới.

Tin Gốc: Vnexpress

Trong cuộc hội kiến Thủ tướng Lê Minh Hưng tại Kazan hôm 18/6, Tổng thống Nga Vladimir Putin khẳng định Việt Nam là một trong những đối tác quan trọng nhất của Nga, có vai trò rất quan trọng trong kết nối Nga với các nước ASEAN, thúc đẩy những sáng kiến hợp tác của Nga tại khu vực.

Trước đó, phát biểu tại phiên toàn thể Hội nghị Cấp cao kỷ niệm 35 năm quan hệ ASEAN - Nga, Thủ tướng Lê Minh Hưng đã đề xuất ba định hướng hợp tác lớn để quan hệ ASEAN - Nga phát triển mạnh mẽ hơn, trong đó có tháo gỡ các rào cản về logistics, tiếp cận thị trường và cơ chế thanh toán, hướng tới mục tiêu đưa kim ngạch thương mại hai chiều lên 45 tỷ USD vào năm 2035.

Bộ trưởng Phát triển Kinh tế Nga Maxim Reshetnikov đánh giá với vai trò vừa là Đối tác Chiến lược Toàn diện với Nga, vừa là thành viên có tiếng nói và uy tín trong ASEAN, Việt Nam đang nổi lên như một trong những đối tác có vị thế cầu nối đặc biệt.

Việt Nam hiện là một trong những nền kinh tế năng động nhất thế giới và đang trở thành trung tâm logistics quan trọng, đóng vai trò cửa ngõ giúp doanh nghiệp Nga tiếp cận thị trường ASEAN hơn 680 triệu dân.

Lucio Blanco Pitlo III, chuyên gia chính sách đối ngoại và an ninh khu vực Thái Bình Dương, hiện là Chủ tịch Hiệp hội Nghiên cứu Trung Quốc tại Philippines, cho rằng từ góc nhìn của Nga, Việt Nam không chỉ là đối tác song phương mà còn là cầu nối với toàn bộ ASEAN.

Đây là kết quả từ đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, đa phương hóa và đa dạng hóa quan hệ quốc tế của Việt Nam, giúp duy trì quan hệ tích cực với tất cả cường quốc và đối tác tầm trung, không đứng về bên nào trong cạnh tranh chiến lược.

Đại sứ Nga tại Việt Nam Gennady Bezdetko cho hay qua nhiều thập niên duy trì quan hệ thực chất, hữu nghị, hỗ trợ và tin cậy lẫn nhau, Việt Nam giữ vị trí quan trọng trong tình cảm của người dân Nga, cũng như ưu tiên đối ngoại của nước này tại Đông Nam Á.

"Chúng tôi đánh giá rất cao vai trò của Việt Nam, trân trọng sự ủng hộ và đóng góp quan trọng của Việt Nam trong thúc đẩy quan hệ đối tác chiến lược giữa Nga và ASEAN", Đại sứ cho biết. "Việt Nam không chỉ ủng hộ các sáng kiến của Nga trong khuôn khổ ASEAN mà còn tích cực triển khai chúng trong thực tiễn".

Việt Nam năm 2015 trở thành quốc gia ASEAN đầu tiên ký Hiệp định Thương mại Tự do (FTA) với Liên minh Kinh tế Á - Âu (EAEU). Việt Nam cũng đánh giá cao sáng kiến Đối tác Đại Á - Âu về kết nối các tiến trình liên kết kinh tế khu vực, trong đó EAEU và ASEAN được kỳ vọng sẽ là hai trụ cột chính.

Điều này tạo ra cơ hội để Việt Nam tận dụng tốt hơn các lợi thế địa kinh tế và vị trí trung tâm trong các chuỗi cung ứng khu vực, theo chuyên gia Vladimir Mazyrin, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Việt Nam và ASEAN thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Nga.

"Việt Nam có thể đóng vai trò là điểm kết nối giữa Nga với ASEAN, đào tạo nguồn nhân lực, hình thành các trung tâm chuyên môn và doanh nghiệp dịch vụ kỹ thuật phục vụ nhu cầu của toàn khu vực", ông Mazyrin nói với VnExpress.

Trong cuộc hội kiến hôm 18/6, Thủ tướng Lê Minh Hưng và Tổng thống Putin đã nhất trí thúc đẩy đàm phán để sớm đưa vào triển khai dự án xây dựng Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1.

Theo ông Mazyrin, dự án nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 có thể trở thành hình mẫu điển hình cho hợp tác năng lượng giữa Nga với các nước ASEAN. Nếu được triển khai thành công, đây sẽ là nhà máy điện hạt nhân đầu tiên ở Đông Nam Á, cung cấp kinh nghiệm thực tiễn và sự bảo đảm cần thiết để các quốc gia khác trong khu vực xem xét những dự án tương tự.

Bên cạnh công nghệ hạt nhân, ông Mazyrin cho rằng hợp tác Việt Nam - Nga trong các lĩnh vực khác, từ an ninh mạng, trí tuệ nhân tạo (AI) đến phát triển hệ thống giao thông hiện đại như đường sắt đô thị, cũng có thể tạo nền tảng cho việc phổ biến rộng rãi công nghệ và kinh nghiệm từ Nga đến ASEAN.

"Việt Nam có đầy đủ điều kiện để trở thành cầu nối thúc đẩy quan hệ Đối tác Chiến lược ASEAN - Nga đi vào thực chất hơn. Vai trò này không nên chỉ dừng ở các tuyên bố chính trị hay khuôn khổ hợp tác trên giấy tờ, mà có thể hướng đến vị thế trung tâm thúc đẩy và lan tỏa các công nghệ tiên tiến của Nga ở khu vực", chuyên gia này cho hay.

Những gợi mở mới từ Việt Nam

Không chỉ khẳng định vị thế đặc biệt của Việt Nam trong cấu trúc hợp tác khu vực, chuyến công tác của Thủ tướng Lê Minh Hưng tại Kazan còn gợi mở nhiều hướng hợp tác mới giữa ASEAN và Nga, trong bối cảnh kinh tế, địa chính trị toàn cầu đang thay đổi nhanh chóng.

Phát biểu tại Diễn đàn Kinh doanh ASEAN - Nga ngày 17/6, Thủ tướng đã đề nghị các bên tăng hợp tác xây dựng các chuỗi cung ứng ổn định, linh hoạt và có khả năng chống chịu cao trước các biến động bên ngoài. Thủ tướng nhận định việc phát triển các tuyến vận tải kết nối vùng Viễn Đông của Nga với Đông Nam Á bằng đường biển và đường sắt sẽ giúp thúc đẩy thương mại, mở thêm cơ hội đầu tư cho cộng đồng doanh nghiệp hai bên.

Chuyên gia Mazyrin đánh giá cao gợi mở chính sách này. Theo ông, các hành lang vận tải mới sẽ giúp rút ngắn thời gian vận chuyển, giảm chi phí và tạo thêm lựa chọn cho các nền kinh tế. Lợi thế của các tuyến vận tải này là "mức độ an toàn tương đối" trước nguy cơ xung đột và các biện pháp hạn chế từ bên thứ ba.

Ông ước tính thời gian vận chuyển hàng hóa trên hành lang Viễn Đông - Đông Nam Á có thể kéo dài trung bình 10-15 ngày trong điều kiện bình thường. Chi phí đối với các nền kinh tế Đông Nam Á, bao gồm cước vận tải và bảo hiểm, cũng sẽ giảm đi đáng kể so với vận chuyển qua những điểm nóng thường xảy ra xung đột.

Bên cạnh tầm nhìn về kết nối logistic, một trong những kết quả đáng chú ý nhất từ hội nghị Kazan là sự đồng thuận ngày càng lớn về vai trò của hợp tác năng lượng trong quan hệ ASEAN - Nga.

Một trong ba định hướng thúc đẩy quan hệ ASEAN - Nga được Thủ tướng Lê Minh Hưng đề xuất ở hội nghị là nâng cao năng lực tự cường và sức chống chịu, đưa năng lượng trở thành một trụ cột hợp tác quan trọng trong quan hệ.

Thông điệp này cũng được Thủ tướng nhắc đến một ngày trước tại Diễn đàn Kinh doanh ASEAN - Nga. Bên cạnh hợp tác truyền thống về dầu khí, Thủ tướng cũng gợi mở về tiềm năng còn rất lớn trong các lĩnh vực năng lượng sạch, khí thiên nhiên hóa lỏng (LNG), hydrogen, điện gió ngoài khơi và công nghệ tiết kiệm năng lượng.

Theo chuyên gia Pitlo từ Philippines, những bất ổn kéo dài tại Trung Đông, đặc biệt là rủi ro đối với hoạt động vận chuyển dầu khí qua eo biển Hormuz, đang thúc đẩy ASEAN quan tâm hơn đến đa dạng hóa nguồn cung năng lượng.

Nga được xem là một đối tác tiềm năng nhờ nguồn tài nguyên dồi dào và vị trí địa lý tương đối thuận lợi đối với Đông Nam Á. Nước này cũng có thể coi đây là cơ hội để tăng cường hợp tác năng lượng với các thành viên ASEAN.

"Vùng Viễn Đông của Nga có thể định vị mình như một nguồn cung dầu khí gần hơn nhiều đối với các nền kinh tế Đông Nam Á đang tăng trưởng nhanh. Nhật Bản và Hàn Quốc hiện vẫn nhập khẩu dầu khí từ Sakhalin và những khu vực khác thuộc vùng Viễn Đông. Các thành viên ASEAN như Philippines, Thái Lan và Singapore có thể áp dụng tiền lệ này để tăng nhập khẩu năng lượng của Nga", Pitlo nói.

Bởi vậy, chuyên gia này cho rằng tầm nhìn về hợp tác thực chất và vai trò cầu nối của Việt Nam sẽ là chìa khóa mở ra những hành lang vận tải và năng lượng mới, đưa quan hệ đối tác Nga - ASEAN đi từ tiềm năng đến những giá trị thực tiễn.

Tin Gốc: Vnexpress