“Cộng hòa Hồi giáo Iran chưa bao giờ né tránh đàm phán, nhưng chúng tôi chắc chắn không chấp nhận sự áp đặt”, Chánh án Tòa án tối cao Iran, ông Gholamhossein Mohseni Ejei, nhấn mạnh trong một video được đăng tải trên trang web Mizan Online ngày 1-5.
“Chúng tôi không hoan nghênh chiến tranh dưới bất kỳ hình thức nào. Chúng tôi không muốn chiến tranh, không mong nó tiếp diễn”, ông Ejei nói tiếp.
Tuy nhiên, quan chức Iran nhấn mạnh nước này “nhất định sẽ không từ bỏ các nguyên tắc và giá trị của mình trước kẻ thù độc ác để tránh chiến tranh hoặc ngăn chặn chiến tranh tiếp diễn”.
Cũng theo ông Ejei, Mỹ đã “không đạt được gì” trong suốt cuộc chiến, đồng thời nói thêm rằng Iran sẽ không “nhượng bộ” trong các cuộc đàm phán.
Iran và Mỹ chỉ mới tổ chức một vòng đàm phán duy nhất tại Pakistan hôm 11-4. Các cuộc đàm phán kể từ đó đã bị đình trệ sau khi Mỹ áp đặt lệnh phong tỏa hải quân đối với các cảng của Iran, còn Iran tiếp tục đóng cửa eo biển Hormuz chiến lược.
Hôm 30-4, trang tin Axios của Mỹ đưa tin Tổng thống Donald Trump dự kiến sẽ nhận được báo cáo về hành động quân sự tiềm tàng chống lại Iran. Đô đốc Brad Cooper, người đứng đầu Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ, được cho là sẽ trình bày kế hoạch liên quan sử dụng bộ binh để buộc Iran mở cửa lại eo biển Hormuz.
Bộ trưởng Quốc phòng Israel Israel Katz sau đó cảnh báo “có thể sẽ sớm phải hành động lần nữa” để đạt được các mục tiêu của cuộc chiến chống lại Iran. Điều này càng làm dấy lên lo ngại Mỹ và Israel sắp sửa phá lệnh ngừng bắn, phát động các đợt tấn công mới vào lãnh thổ Iran.
Trong một thông điệp ngày 30-4, Lãnh tụ tối cao Iran Mojtaba Khamenei tuyên bố Mỹ đã phải chịu một “thất bại nhục nhã” trong cuộc chiến. Ông nói thêm rằng người Iran sẽ bảo vệ năng lực “hạt nhân và tên lửa” như một phần của “nguồn lực quốc gia”.
Một quan chức cấp cao của lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran kế đó cảnh báo bất kỳ cuộc tấn công mới nào của Mỹ vào Iran, ngay cả khi hạn chế, cũng sẽ dẫn đến “những cuộc tấn công kéo dài và đau đớn” cho các căn cứ của Mỹ tại khu vực.
Một nhân viên vệ sinh và một bảo vệ tại khu chung cư ở Bắc Kinh đang làm việc dưới mặt đất thì nghe thấy tiếng kêu cứu vọng xuống từ trên cao hôm 1/4. Ngước lên nhìn, họ phát hiện một cụ bà đang bám vào hệ thống rào chắn bảo vệ điều hòa ở tầng 26.
Họ lập tức gọi cứu hộ và nhắc cụ giữ nguyên vị trí chờ người đến cứu. Tuy nhiên, cụ bà vẫn tiếp tục leo xuống đến khi kiệt sức và dừng lại ở tầng 21, cách mặt đất khoảng 50 m.
Lúc này, lực lượng cứu hỏa đã có mặt tại hiện trường và tiến hành giải cứu. Họ buộc dây vào người cụ bà, cắt song sắt để tạo khoảng trống cho cụ bà ngồi nghỉ trên dàn nóng điều hòa, cung cấp áo khoác và nước uống.
Sau khi để bà nghỉ ngơi 20 phút, họ dùng cáng tạo thành cầu nối giữa bệ dàn nóng điều hòa và cửa sổ của căn hộ tầng 21, rồi nhoài người ra ngoài để đưa cụ bà vào bên trong. Cụ không bị thương, chỉ cảm thấy kiệt sức và sợ hãi.
Cụ cho hay sống một mình trong căn hộ ở tầng 27 và vô tình khóa cửa nhốt mình trong phòng ngủ, trong khi điện thoại để ở phòng khách. Cụ quyết định bám rào chắn điều hòa để leo xuống. Người thân của cụ bà đã vội vàng chạy đến sau khi được báo tin và cảm ơn lực lượng cứu hỏa.
Video về sự việc thu hút hơn 4 triệu lượt xem trên một nền tảng mạng xã hội Trung Quốc. Nhiều người thán phục sức mạnh thể chất và ý chí của cụ, đặt cho cụ biệt danh "bà ngoại siêu nhân" và "phiên bản bà ngoại của Alex Honnold". Honnold là nhà leo núi tự do nổi tiếng, người gần đây đã chinh phục tòa nhà chọc trời Đài Bắc 101 cao 508 m mà không cần buộc dây hay thiết bị an toàn.
"Người sinh năm 89 không dám leo xuống từ tầng 27, nhưng một cụ bà 89 tuổi đã dám làm điều đó", một người bình luận.
Báo New York Times của Mỹ ngày 30/5 dẫn các nguồn tin am hiểu tiến trình đàm phán cho biết Tổng thống Donald Trump đã tìm cách siết chặt các điều khoản trong đề xuất thỏa thuận và gửi lại bộ khung văn kiện với những điều khoản cứng rắn hơn để Iran xem xét.
Báo Mỹ không nêu rõ những thay đổi này là gì, nhưng trang tin Axios cho biết Tổng thống Trump muốn củng cố một số nội dung mà bản thân ông cảm thấy quan trọng, như cách xử lý vật liệu hạt nhân của Iran. Những điều chỉnh mới có thể khiến đàm phán giữa các bên về thỏa thuận hòa bình kéo dài thêm nhiều ngày.
Giới chức Mỹ và Iran chưa bình luận về thông tin.
Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf, người dẫn đầu phái đoàn đàm phán với Mỹ, hôm 31/5 chỉ trích Washington là đối tác "không đáng tin cậy", đồng thời khẳng định Tehran sẽ không chấp thuận thỏa thuận nếu các quyền lợi của nước này không được bảo đảm đầy đủ.
AFP trước đó dẫn các nguồn tin cho hay đề xuất thỏa thuận chỉ còn chờ ông Trump ký phê duyệt, nhưng Tổng thống Mỹ không đưa ra quyết định nào sau cuộc họp tại Nhà Trắng hôm 29/5. Theo ông Trump, các ưu tiên đối với thỏa thuận phải có điều khoản Iran đồng ý không bao giờ phát triển vũ khí hạt nhân và mở lại eo biển Hormuz.
Tehran bắt đầu đàm phán với Washington về tương lai chương trình hạt nhân từ tháng 2, trước khi Mỹ và Israel phát động chiến dịch tấn công Iran. Tehran từ lâu khẳng định chương trình hạt nhân chỉ phục vụ mục đích dân sự, trong khi Mỹ và đồng minh nghi ngờ Iran đang tìm cách phát triển vũ khí hạt nhân.
Tổng thống Trump gần đây nói rằng "điều bảo đảm duy nhất mà tôi cần là sẽ không có vũ khí hạt nhân" và Iran đã đồng ý. Tuy nhiên, Tehran từng nhiều lần bày tỏ nghi ngờ về những tuyên bố của lãnh đạo Mỹ và hai bên vẫn chưa thống nhất được nhiều vấn đề then chốt.
Theo hãng thông tấn Tasnim, quá trình trao đổi nội dung thỏa thuận vẫn tiếp diễn và cả hai bên thường xuyên đề xuất các sửa đổi. Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi khẳng định cho đến khi đạt kết luận rõ ràng, mọi điều khoản được nói ra lúc này "đều chỉ là suy đoán".
Iran cũng bác bỏ phát biểu trước đó của ông Trump rằng kho uranium làm giàu của nước này sẽ bị tiêu hủy, gọi đây là những tuyên bố "vô căn cứ".
Tổng thống Mỹ đang chịu áp lực đạt thỏa thuận nhằm chấm dứt các biện pháp phong tỏa tại eo biển Hormuz, vốn đã làm tê liệt một trong những tuyến vận chuyển dầu mỏ quan trọng nhất thế giới. Ông từng tuyên bố rằng theo thỏa thuận, Iran sẽ không thu "phí quá cảnh" đối với tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz, nhưng hãng thông tấn Fars của Iran cho biết "không tồn tại điều khoản như vậy".
Reuters ngày 2.6 đưa tin thông cáo của Nhà Trắng đề cập việc giảm thuế với một số thiết bị nông nghiệp, từ 25% xuống 15%.
Ngoài ra, các thiết bị công nghiệp di động, chẳng hạn như máy ủi và xe nâng, sẽ có mức thuế 15% khi “nhập khẩu từ các quốc gia có thỏa thuận thương mại được hưởng quy chế này".
Sắc lệnh cũng cho phép các công ty nước ngoài được hưởng mức ưu đãi thuế 10% nếu "tổng trọng lượng máy móc, thiết bị của họ có chứa ít nhất 85% là thép hoặc nhôm được nấu chảy và đúc, hoặc tinh luyện và đúc tại Mỹ".
Theo Nhà Trắng, những thay đổi này sẽ có hiệu lực đến ngày 31.12.2027 nhằm "thúc đẩy các khoản đầu tư ngắn hạn để tái thiết nền tảng công nghiệp của quốc gia".
Giới quan sát nhận định với thông báo trên, chính quyền Mỹ đã bổ sung thêm điều kiện để công ty nước ngoài hưởng mức ưu đãi 10% nếu xuất khẩu thiết bị sang Mỹ. Theo đó, một máy móc phải có 85% lượng nguyên liệu nhôm thép do chính các nhà máy luyện kim của Mỹ sản xuất ra từ giai đoạn nung chảy thô, mới được hưởng ưu đãi thuế.
Quy định này nhằm bảo hộ trực tiếp và thúc đẩy sản lượng cho ngành công nghiệp luyện kim nặng nội địa của Mỹ. Nếu một công ty nước ngoài mua phôi thép đúc sẵn từ nước khác, sau đó mang sang Mỹ gia công nhẹ, thì số thép đó sẽ không được tính vào tỷ lệ 85% nêu trên.
Trong nhiệm kỳ của mình, Tổng thống Trump thường ban hành chính sách nhằm thúc đẩy chuyển dịch sản xuất về Mỹ và áp thuế đối ứng. Vào tháng 2, Tòa án Tối cao Mỹ đã ra phán quyết chặn việc áp các mức thuế quan diện rộng trên toàn cầu của chính quyền Mỹ.
