Chính phủ vừa ban hành nghị định 90 quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực y tế. Theo đó, nhiều hành vi quảng cáo, tiếp thị sữa thay thế sữa mẹ sẽ bị xử phạt với mức tiền lên tới hàng chục triệu đồng.
Các quy định xử phạt nhằm hạn chế tối đa tác động của hoạt động quảng cáo, tiếp thị trong môi trường chăm sóc y tế.
Theo đó, các hành vi như hướng dẫn trẻ dưới 6 tháng tuổi sử dụng sữa thay thế sữa mẹ khi không có chỉ định của bác sĩ, hoặc cung cấp thông tin khiến người dân hiểu rằng sữa công thức có giá trị tương đương hoặc tốt hơn sữa mẹ sẽ bị phạt từ 1 – 3 triệu đồng.
Ở mức xử phạt cao hơn, từ 3 – 5 triệu đồng, nghị định nhắm tới những hành vi liên quan trực tiếp đến đạo đức nghề nghiệp và môi trường chăm sóc y tế, nhằm bảo đảm việc tư vấn, chăm sóc bà mẹ và trẻ nhỏ không bị chi phối bởi yếu tố thương mại.
Cụ thể, cơ sở y tế hoặc cá nhân sẽ bị xử phạt nếu không cung cấp thông tin đầy đủ, chính xác và mang tính khoa học về cách sử dụng sản phẩm dinh dưỡng cho trẻ nhỏ cho bác sĩ, nhân viên y tế và người tiêu dùng.
Nhân viên của các hãng sữa tiếp cận phụ nữ mang thai, bà mẹ có con nhỏ hoặc người thân của họ trực tiếp tại bệnh viện hay gián tiếp bên ngoài, với mục đích quảng cáo, giới thiệu sản phẩm cũng bị cấm và xử phạt.
Nghị định cũng không cho phép cơ sở y tế nhận quà tặng, lợi ích vật chất hoặc các vật dụng mang tên, logo của sản phẩm sữa thay thế sữa mẹ từ doanh nghiệp. Đồng thời, việc cho phép doanh nghiệp vào bệnh viện để tặng mẫu thử, quà khuyến mại liên quan đến sữa cũng là hành vi vi phạm.
Đặc biệt, nghị định quy định hành vi cung cấp thông tin cá nhân của sản phụ và bà mẹ có con nhỏ (như tên, tuổi, địa chỉ, số điện thoại) cho doanh nghiệp để tiếp cận, tiếp thị sản phẩm cũng sẽ bị xử phạt. Quy định này nhằm ngăn chặn tình trạng khai thác thông tin người bệnh cho mục đích thương mại.
Các hành vi mang tính chất thương mại rõ rệt trong cơ sở y tế sẽ bị xử phạt nặng hơn. Cụ thể, mức phạt từ 5 – 10 triệu đồng áp dụng với việc tổ chức bán sản phẩm sữa thay thế sữa mẹ trong bệnh viện (trừ nhà thuốc), cho phép trưng bày logo, hình ảnh sản phẩm hoặc để nhân viên doanh nghiệp tiếp cận người bệnh dưới bất kỳ hình thức nào.
Đặc biệt những hành vi mang tính quảng bá rộng rãi như trưng bày sản phẩm, treo banner, áp phích quảng cáo sữa thay thế sữa mẹ tại cơ sở y tế hoặc điểm bán lẻ; triển khai các chương trình khuyến mại như tặng quà, giảm giá, tích điểm… sẽ bị xử phạt từ 10 – 20 triệu đồng.
Ngoài ra, nhãn hàng sử dụng các hoạt động tài trợ học bổng, hội thảo, nghiên cứu khoa học, hay các chương trình truyền thông để quảng bá sữa thay thế sữa mẹ cũng nằm trong diện bị xử lý.
Các mức phạt nêu trên áp dụng cho cá nhân; nếu tổ chức vi phạm, mức phạt sẽ gấp đôi.
Viện Dinh dưỡng quốc gia cho hay sữa mẹ được khuyến nghị là nguồn dinh dưỡng tối ưu, giúp tăng cường miễn dịch, giảm nguy cơ bệnh tật và hỗ trợ phát triển toàn diện cho trẻ nhỏ.
Ngành y tế khuyến cáo trẻ cần được bú mẹ hoàn toàn trong 6 tháng đầu và tiếp tục duy trì đến 24 tháng tuổi hoặc lâu hơn, kết hợp ăn bổ sung hợp lý.
Tuy nhiên trên thực tế, không ít bà mẹ bị tác động bởi quảng cáo hoặc tư vấn thiếu khách quan, dẫn đến việc sử dụng sữa thay thế sớm, làm giảm tỉ lệ nuôi con bằng sữa mẹ.
Việc siết chặt các hoạt động tiếp thị trong bệnh viện và cộng đồng được kỳ vọng sẽ tạo ra môi trường “trong sạch” hơn, nơi các quyết định liên quan đến dinh dưỡng trẻ nhỏ dựa trên cơ sở khoa học thay vì ảnh hưởng thương mại.
Bên cạnh trách nhiệm của cơ sở y tế và doanh nghiệp, cơ quan quản lý cũng khuyến nghị người dân cần chủ động tiếp cận thông tin chính thống, tránh bị dẫn dắt bởi các nội dung quảng cáo sai lệch hoặc thổi phồng công dụng.
Các cơ sở y tế, cán bộ y tế cần tăng cường tư vấn, hỗ trợ nuôi con bằng sữa mẹ, đồng thời tuân thủ nghiêm các quy định mới, không để các hoạt động quảng bá thương mại làm ảnh hưởng đến chất lượng chăm sóc.
Về lâu dài, nghị định không chỉ nhằm xử phạt mà còn hướng đến thay đổi nhận thức xã hội, xây dựng môi trường y tế thân thiện với nuôi con bằng sữa mẹ.
Khi mỗi bà mẹ được hỗ trợ đúng cách và tiếp cận thông tin chính xác, trẻ em sẽ có cơ hội phát triển khỏe mạnh ngay từ những năm tháng đầu đời.
Bác sĩ luân phiên về tuyến dưới được hỗ trợ tối đa 20 triệu đồng/tháng
Hà Nội vừa thông qua chính sách hỗ trợ đặc thù nhằm tăng cường nhân lực cho y tế cơ sở.
Bác sĩ luân phiên về tuyến dưới được hỗ trợ tối đa 20 triệu đồng/tháng, trong khi người mới về công tác tại trạm y tế hoặc Trung tâm Cấp cứu 115 được nhận khoản hỗ trợ một lần lên tới hàng trăm triệu đồng.
Chiều 15/6, HĐND TP Hà Nội khóa XVII đã thông qua Nghị quyết quy định một số chính sách phát triển hệ thống y tế Thủ đô, tạo thêm nguồn lực để nâng cao chất lượng khám chữa bệnh và giải quyết bài toán thiếu nhân lực tại tuyến cơ sở.
Nghị quyết áp dụng đối với các cơ sở khám chữa bệnh công lập, ngoài công lập, hệ thống cấp cứu ngoại viện, cơ sở đào tạo y dược, trạm y tế xã, phường cùng đội ngũ nhân viên y tế trên địa bàn.
Điểm đáng chú ý nhất là chính sách hỗ trợ tài chính dành cho bác sĩ, điều dưỡng, hộ sinh và kỹ thuật y được cử đi luân phiên tại các cơ sở y tế từ một tháng trở lên.
Theo đó, ngoài các chế độ hiện hành của Trung ương, Hà Nội sẽ hỗ trợ thêm hằng tháng với mức cao nhất 20 triệu đồng dành cho giáo sư, phó giáo sư tham gia luân phiên chuyên môn tại tuyến dưới.
Cụ thể, tiến sĩ và bác sĩ chuyên khoa II được hỗ trợ 17 triệu đồng/tháng; bác sĩ nội trú, thạc sĩ, bác sĩ chuyên khoa I nhận 12 triệu đồng/tháng; bác sĩ được hỗ trợ 10 triệu đồng/tháng.
Đối với điều dưỡng, hộ sinh và kỹ thuật y có trình độ cử nhân, mức hỗ trợ là 8 triệu đồng/tháng; trình độ cao đẳng được hỗ trợ 6 triệu đồng/tháng.
Theo đánh giá của thành phố, chính sách này nhằm khuyến khích đội ngũ chuyên môn cao trực tiếp tham gia hỗ trợ tuyến cơ sở, giúp người dân được tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng ngay tại nơi sinh sống, đồng thời giảm áp lực cho các bệnh viện tuyến trên.
Hỗ trợ chuyên gia đào tạo, chuyển giao kỹ thuật
Bên cạnh chính sách luân phiên cán bộ, nghị quyết cũng cho phép các cơ sở y tế ký hợp đồng với chuyên gia để đào tạo, giảng dạy và hỗ trợ chuyên môn kỹ thuật.
Mức hỗ trợ được tính theo buổi làm việc. Giáo sư, phó giáo sư được hưởng 2 triệu đồng/buổi; tiến sĩ, bác sĩ chuyên khoa II nhận 1,5 triệu đồng/buổi; bác sĩ nội trú, thạc sĩ, bác sĩ chuyên khoa I được hỗ trợ 1 triệu đồng/buổi.
Đối với điều dưỡng, hộ sinh và kỹ thuật y có trình độ đại học trở lên, mức hỗ trợ là 500.000 đồng/buổi.
Đây được xem là cơ chế quan trọng để các bệnh viện, trung tâm y tế tuyến cơ sở tiếp cận nguồn chuyên gia chất lượng cao, nâng cao năng lực chuyên môn và từng bước triển khai các kỹ thuật mới.
Trạm y tế và Trung tâm Cấp cứu 115 được ưu tiên đặc biệt
Một nội dung khác nhận được nhiều sự quan tâm là chính sách thu hút bác sĩ về làm việc tại Trung tâm Cấp cứu 115 Hà Nội và các trạm y tế xã, phường.
Theo nghị quyết, bác sĩ được tuyển dụng lần đầu vào làm viên chức tại các đơn vị này sẽ được hỗ trợ một lần sau tuyển dụng.
Trong đó, thạc sĩ, bác sĩ nội trú hoặc bác sĩ chuyên khoa I trở lên thuộc nhóm ngành y học được nhận khoản hỗ trợ tương đương 100 lần mức lương tối thiểu vùng I. Đối với bác sĩ có trình độ đại học, mức hỗ trợ là 50 lần mức lương tối thiểu vùng I.
Ngoài ra, viên chức và người lao động thuộc danh sách trả lương của Trung tâm Cấp cứu 115 Hà Nội còn được hưởng thêm khoản hỗ trợ đặc thù nghề nghiệp 5 triệu đồng mỗi tháng.
Nhiều năm qua, trạm y tế xã, phường và hệ thống cấp cứu ngoại viện được xem là những lĩnh vực gặp khó khăn trong tuyển dụng và giữ chân nhân lực chất lượng cao. Không ít bác sĩ trẻ sau khi tốt nghiệp lựa chọn bệnh viện tuyến trên hoặc khu vực tư nhân do điều kiện làm việc và thu nhập hấp dẫn hơn.
Việc ban hành các chính sách hỗ trợ mạnh tay lần này được kỳ vọng sẽ tạo động lực để bác sĩ, nhân viên y tế yên tâm công tác tại tuyến cơ sở, góp phần nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe ban đầu cho người dân Thủ đô.
Mục tiêu này được Bộ Y tế đặt ra tại Kế hoạch thực hiện Chương trình Bảo đảm mức sinh thay thế vừa được ban hành. Đây là chỉ tiêu định lượng then chốt trong bối cảnh mức sinh tại Việt Nam hiện giảm xuống dưới ngưỡng thay thế.
Với mức sinh ước tính 1,93 con/phụ nữ trong năm 2025, mức tăng 2% đồng nghĩa cứ 100 phụ nữ sẽ sinh thêm khoảng 4 em bé mỗi năm. Mục tiêu của lộ trình này là từng bước đưa tỷ lệ sinh nhích dần lên và chạm lại mốc thay thế lý tưởng 2,1 con/phụ nữ nhằm duy trì quy mô dân số ổn định.
Số liệu cho thấy tỷ suất sinh giảm từ 2,11 con/phụ nữ năm 2021 xuống 1,91 năm 2024 và nhích nhẹ lên 1,93 năm 2025, với xu hướng giảm rõ rệt tại đô thị và các khu vực phát triển. Số liệu về mức sinh năm 2025 của Cục Thống kê cũng cho thấy 11/34 tỉnh có mức sinh dưới 2,0 con/phụ nữ. Mức sinh lý tưởng để duy trì dân số là 2,1.
Mới đây, cơ quan này đề xuất ngân sách chi 1.800 tỷ đồng mỗi năm để hỗ trợ phụ nữ sinh đủ hai con trước 35 tuổi, người dân tộc thiểu số rất ít người và cư dân tại những khu vực có mức sinh thấp. Thực tế, nhiều địa phương đã chủ động áp dụng chính sách thưởng tiền. Điển hình, TP HCM chi 3-5 triệu đồng thưởng cho gần 9.000 bà mẹ sinh đủ hai con trước tuổi 35 nhằm đối phó tình trạng tỷ lệ sinh thấp kỷ lục tại siêu đô thị 14 triệu dân.
Ngành y tế cũng định hướng rà soát và bãi bỏ các quy định hạn chế sinh con thứ ba trước đây. Thay vào đó, nhà nước khuyến khích các gia đình sinh đủ hai con, đồng thời yêu cầu cán bộ, đảng viên gương mẫu thực hiện. Bộ Y tế đặt mục tiêu đến năm 2030, toàn bộ các tỉnh thành triển khai chính sách hỗ trợ sinh con và 95% cặp vợ chồng trong độ tuổi sinh đẻ nắm rõ thông tin về lợi ích của việc duy trì mức sinh.
Thời gian tới, các địa phương sẽ thí điểm và nhân rộng nhiều biện pháp hỗ trợ kinh tế như san sẻ chi phí nuôi dạy con, phát triển dịch vụ trông giữ trẻ, lập ngân hàng sữa mẹ và mở rộng mô hình bác sĩ gia đình. Bộ Y tế cũng khuyến khích thanh niên kết hôn trước 30 tuổi, đồng thời mở rộng cơ hội tiếp cận giáo dục công lập cho trẻ nhỏ nhằm giảm gánh nặng tài chính cho các gia đình.
Bộ Y tế đánh giá Việt Nam cần hành động đồng bộ và kịp thời để tránh rơi vào bẫy mức sinh thấp như Hàn Quốc, Nhật Bản hay Singapore. Tại những quốc gia này, tỷ lệ sinh không thể phục hồi đáng kể dù chính phủ đổ tiền đầu tư các dịch vụ hỗ trợ tài chính và chăm sóc trẻ em.
Bà H.T.P. (50 tuổi, ở Thái Nguyên) đến viện trong tình trạng suy kiệt, sốt nhẹ, nuốt nghẹn. Qua thăm khám nội soi, các bác sĩ phát hiện tại vị trí cách cung răng trên 38cm, niêm mạc thực quản bị co kéo mạnh, gây hẹp khít lòng thực quản.
Nguyên nhân dẫn đến tình trạng này là do quá trình viêm xơ mạn tính sau điều trị nhiễm nấm thực quản kéo dài suốt 10 năm. Tình trạng nghiêm trọng đến mức thực quản bị teo, không có đường rò, khiến bệnh nhân gặp khó khăn khi ăn uống.
TS.BS Trần Thanh Hà - quyền Giám đốc Trung tâm Nội soi tiêu hóa và Thăm dò chức năng, Bệnh viện Bệnh nhiệt đới Trung ương, trực tiếp điều trị cho bệnh nhân - cho biết do tình trạng xơ hóa lâu năm, lòng thực quản chỉ còn vài milimet, máy soi không thể đi qua. Nếu sử dụng ngay bóng nong tiêu chuẩn, nguy cơ thủng thực quản là rất cao.
Vì vậy các bác sĩ buộc phải lựa chọn một hướng can thiệp thận trọng, chia thành 3 bước. Lần 1, các bác sĩ sử dụng bóng nhỏ chuyên dụng cho đường mật loại nhỏ (<10mm) để lách qua khe hẹp, tạo tiền đề mở rộng lòng thực quản.Sau 2 tuần, bệnh nhân được tiến hành nong lần 2 bằng bóng nong thực quản cỡ vừa. Qua nội soi, lỗ hẹp đã được cải thiện. Tuy nhiên do xơ hóa kéo dài 10 năm khiến độ đàn hồi kém, ống soi vẫn chưa thể đi qua ngay.Với trường hợp của bệnh nhân này, các bác sĩ tiên lượng bệnh nhân sẽ phải nong bóng nhiều lần, nhằm giúp bệnh nhân ăn uống trở lại gần như bình thường, tránh chảy máu, thậm chí thủng thực quản do các sẹo xơ chai lâu năm."Việc bệnh nhân giảm nuốt nghẹn, không còn đau tức vùng cổ sau lần nong thứ hai là tín hiệu rất tích cực. Thực quản đang đáp ứng tốt với lực căng mà không bị rách sâu hay thủng", bác sĩ Hà nhận định.Theo bác sĩ Hà, hẹp thực quản là tình trạng lòng thực quản bị thu hẹp, khiến việc nuốt thức ăn trở nên khó khăn. Ban đầu người bệnh chỉ thấy vướng khi ăn đồ đặc, nhưng về sau ngay cả uống nước cũng có thể gặp trở ngại.Người bệnh cũng có thể gặp các triệu chứng như ợ chua, nôn trớ, đau khi nuốt hoặc sụt cân mất kiểm soát.Nội soi đường tiêu hóa trên hiện là phương pháp vàng để chẩn đoán và điều trị. Qua nội soi, bác sĩ không chỉ can thiệp nong rộng lòng thực quản mà còn có thể sinh thiết để loại trừ các nguyên nhân ác tính, đảm bảo sức khỏe lâu dài cho bệnh nhân."Nếu không được điều trị kịp thời, hẹp thực quản có thể dẫn đến các biến chứng không ăn uống được khiến người bệnh suy dinh dưỡng, sụt cân, ảnh hưởng đến sức khỏe", bác sĩ Hà khuyến cáo.Tin Gốc: Tuổi Trẻ