Khánh Linh
Nguồn: https://vnexpress.net/quoc-ky-nuoc-nao-lau-doi-nhat-the-gioi-5058614.html

Điều đáng nói, các vụ việc được phản ánh rầm rộ ban đầu, sau đó là thông báo sơ bộ, rồi dần chìm xuống mà không có kết luận rõ ràng hoặc xử lý triệt để, cho tới khi xuất hiện vụ tiếp theo.
Luật sư Hạ Thị Thu Thảo, Đoàn luật sư TP.HCM, nhấn mạnh có 6 bất cập trong quản lý bữa ăn bán trú hiện nay.
Đầu tiên là trách nhiệm bị phân tán, thiếu chủ thể chịu trách nhiệm cuối cùng. Một bữa ăn học đường có sự tham gia của nhiều bên: nhà trường, đơn vị cung cấp suất ăn, nhà cung ứng nguyên liệu, đơn vị vận chuyển, cơ quan quản lý… Khi xảy ra sự cố, các bên dễ dàng "đẩy trách nhiệm" cho nhau, có thể viện dẫn rằng mình "chỉ là một khâu".
Trường học có thể nói do công ty suất ăn; công ty suất ăn nói do nguyên liệu; đơn vị cung ứng nói thực phẩm đã đạt kiểm định; còn cơ quan quản lý lại cho rằng trách nhiệm trực tiếp thuộc nhà trường. "Trong khi đó, pháp luật hiện nay chưa xác định rõ ràng "chủ thể chịu trách nhiệm cuối cùng" đối với bữa ăn học đường, dẫn đến khoảng trống lớn trong xử lý", bà Thảo nhấn mạnh.
Thứ hai là hậu kiểm mang tính hình thức. Các cơ sở có đầy đủ hồ sơ pháp lý nhưng trên thực tế tại không ít nơi, việc kiểm tra chỉ mang tính thủ tục giấy tờ, kiểm tra theo lịch báo trước; thanh tra chủ yếu kiểm tra hồ sơ hơn là kiểm tra đột xuất thực chất. Vì vậy, có thể "đủ giấy nhưng không đủ an toàn".
Thứ ba, việc lựa chọn nhà cung cấp suất ăn còn thiên về giá. Áp lực chi phí khiến nhiều đơn vị ưu tiên giá rẻ thay vì chất lượng. Trong khi đó, tiêu chí về dinh dưỡng, kiểm định độc lập và truy xuất nguồn gốc thực phẩm lại chưa được kiểm soát đủ mạnh.
Thứ tư, hiện nay hầu như phụ huynh không được tiếp cận thông tin về nguồn thực phẩm, quy trình chế biến hay kiểm tra nhà cung cấp. Đặc biệt, thứ năm, là chế tài hiện nay chưa đủ sức răn đe. Thứ sáu là thiếu minh bạch thông tin sau sự cố.
"Đây là vấn đề cốt lõi, trong nhiều vụ việc, dù hàng chục học sinh nhập viện nhưng chỉ dừng ở mức xử phạt hành chính, rút kinh nghiệm hoặc chấn chỉnh nội bộ và tạm ngưng hợp đồng ngắn hạn. Rất hiếm trường hợp áp dụng các biện pháp mạnh như công khai trách nhiệm cá nhân, đình chỉ hoạt động dài hạn, hay truy cứu trách nhiệm hình sự, buộc bồi thường tương xứng thiệt hại. Khi hậu quả pháp lý chưa nghiêm khắc, nguy cơ tái diễn là điều dễ hiểu", luật sư Thảo nhấn mạnh.
Trả lời PV Báo Thanh Niên, ông Cao Thanh Bình, Trưởng ban Văn hóa - Xã hội HĐND TP.HCM, cho biết TP.HCM có nhiều giải pháp để đảm bảo an toàn thực phẩm, sức khỏe người dân. Thành phố được T.Ư cho phép có mô hình Sở An toàn thực phẩm, tập trung chuyên sâu về quản lý an toàn thực phẩm. Đồng thời, thực hiện các đề án vành đai xanh, kiểm soát chặt chẽ, thực phẩm vào tới TP.HCM hay từ đây xuất đi các địa phương phải bảo đảm chất lượng, an toàn, nói không với thực phẩm bẩn, thực phẩm không rõ nguồn gốc… Song vừa qua, vẫn có đơn vị xảy ra hiện tượng ngộ độc thực phẩm/nghi ngộ độc thực phẩm trong trường học.
"Chúng ta phải mạnh dạn nhìn nhận một cách khách quan, trung thực, yếu tố quản lý an toàn thực phẩm tại các trường học/bếp ăn tập thể đã chặt chẽ chưa, nếu đã chặt chẽ rồi thì tại sao vẫn còn xảy ra hiện tượng đó? Cũng phải đặt câu hỏi TP.HCM có những cơ sở nấu ăn, cung cấp suất ăn uy tín, chất lượng, đảm bảo nguồn gốc rõ ràng, đến giờ chưa có hiện tượng ngộ độc nào xảy ra, nhưng tại sao cơ sở đó khi muốn mở rộng địa bàn để hoạt động thì lại khó? Trong khi đó, một số cơ sở đã xảy ra nhiều vụ việc, nhưng vẫn được ký hợp đồng và cung cấp suất ăn cho nhiều trường học? Vậy thì thẩm quyền của người quyết định các cơ sở đó, phải chăng đằng sau đó còn yếu tố gì hay không?", ông Bình nêu hàng loạt câu hỏi. "Phải chăng ở một số trường, sự lạm quyền của hiệu trưởng quá lớn?", ông thẳng thắn đặt vấn đề thêm.
Theo ông Bình, cần phải công khai khi truy xuất nguồn gốc bữa ăn gây ngộ độc cho học sinh, công khai trường học đó nhận suất ăn từ doanh nghiệp nào. Ông nhấn mạnh: "Chúng ta sống và làm việc theo pháp luật, người nào làm không đúng, người đó phải chịu trách nhiệm, ngay cả việc có phải phá sản hay không. Bởi suất ăn học đường không chỉ là chuyện kinh doanh đơn thuần mà ảnh hưởng tới sức khỏe, tính mạng của con người, tương lai giống nòi".
Đáng chú ý, ông Cao Thanh Bình đề nghị phải quy rõ trách nhiệm về bữa ăn bán trú, không thể chung chung. Việc phân cấp, phân quyền rõ ràng, trách nhiệm của đơn vị cấp phép cho công ty cung cấp suất ăn bán trú, trách nhiệm về việc hậu kiểm để đơn vị đó có đủ điều kiện hoạt động hay không. Đồng thời, với Sở An toàn thực phẩm TP.HCM, nếu nhận thấy có vấn đề gì về an toàn thực phẩm chưa đúng, cần phải báo cáo UBND thành phố và đứng ra chủ trì các cuộc họp, mời các sở ngành liên quan, như Sở Y tế, Sở NN-MT, Sở Công thương, Sở GD-ĐT, UBND các phường/xã cùng ngồi lại làm việc... Khi truy xuất nguồn gốc, địa phương cũng phải chịu trách nhiệm về quản lý địa bàn, nếu trên địa bàn đó xảy ra tình trạng hàng gian hàng giả, hàng lậu, hàng kém chất lượng. Và đặc biệt là phải nêu trách nhiệm của hiệu trưởng.
Từ đó, ông Bình nêu sáng kiến Sở An toàn thực phẩm phối hợp chặt chẽ với Sở GD-ĐT, đồng thời quy trách nhiệm từ đầu, để quản lý chặt suất ăn bán trú. Mỗi năm Sở An toàn thực phẩm tổ chức bình chọn, giới thiệu những đơn vị tiêu biểu, uy tín trong cung cấp suất ăn trường học, ví dụ 10 - 20 đơn vị nổi bật. Các trường học căn cứ tình hình thực tế, số lượng người ăn, giá thành, tiêu chuẩn bữa ăn, để đấu thầu công khai, tìm ra nhà cung cấp suất ăn trong số các đơn vị nói trên. Như vậy, hằng năm, việc thanh tra, kiểm tra, giám sát các đơn vị cung cấp suất ăn không bị phân tán mà sẽ chặt chẽ hơn, từng bước loại bỏ ngay những đơn vị cung cấp thức ăn không đảm bảo an toàn, chưa đảm bảo dinh dưỡng cho học sinh.
"Còn nếu như nhà trường quyết chọn một doanh nghiệp khác, nằm ngoài danh mục trên, không may xảy ra sự cố thì hiệu trưởng phải chịu trách nhiệm với hình thức kỷ luật thích đáng, như vậy mới sòng phẳng", ông Cao Thanh Bình nhấn mạnh.
Đồng thời, ông Bình cho rằng với nghiệp vụ của cơ quan chức năng, sẽ không khó để điều tra một trường học có nhận chiết khấu từ đơn vị cung cấp suất ăn hay không.
Nếu làm được mọi thứ minh bạch như vậy, ông Bình khẳng định giá suất ăn bán trú của học sinh sẽ giảm và các trường học không dám ký kết hợp đồng với các đơn vị không đảm bảo chất lượng.
Tin Gốc: Thanh Niên

Sáng 1.7, sau khi Bộ GD-ĐT công bố điểm thi tốt nghiệp THPT năm 2026, Lương Nhật Minh, học sinh lớp 12A2, Trường THPT chuyên Chu Văn An, nhận tin vui khi trở thành thủ khoa toàn tỉnh Lạng Sơn với tổng điểm 4 môn đạt 36,5 điểm, trong đó toán 9,25; ngữ văn 7,75; hóa học 9,75 và sinh học 9,75. Với tổ hợp B00 gồm toán, hóa học và sinh học, nam sinh đạt 28,75 điểm nếu chưa tính điểm ưu tiên.
Minh cho biết đã "hơi bất ngờ" về vị trí thủ khoa toàn tỉnh này.
Là học sinh chuyên toán của Trường THPT chuyên Chu Văn An, Minh cho biết em không có bí quyết quá đặc biệt. Trong quá trình ôn thi, nam sinh không chọn cách học dồn dập, thức khuya hay luyện đề liên tục. Thay vào đó, em duy trì thói quen học vừa sức, sinh hoạt điều độ và tập trung nắm chắc kiến thức nền tảng.
Theo Minh, từ hè năm lớp 12, em bắt đầu đăng ký các khóa học online. Hình thức này phù hợp với em vì có thể chủ động sắp xếp thời gian, không gian học tập và chi phí cũng hợp lý hơn so với việc học thêm trực tiếp thường xuyên.
Nam sinh đăng ký học online hai môn hóa học và sinh học. Riêng môn toán, Minh chủ yếu học theo chương trình ở trường, kết hợp ôn thêm trực tiếp trong giai đoạn cuối trước kỳ thi.
Không chạy theo số lượng đề, mỗi tuần Minh chỉ dành khoảng 1 - 2 ngày để luyện đề. Những ngày còn lại, em tập trung hệ thống kiến thức cơ bản, đọc kỹ lý thuyết trong sách giáo khoa trước khi học nâng cao.
Một trong những điều khiến nhiều người sẽ bất ngờ, đó là trong suốt thời gian ôn thi, Minh gần như không thức quá 12 giờ đêm. Nam sinh cho rằng giữ sức khỏe và tinh thần ổn định là yếu tố quan trọng trong giai đoạn nước rút.
"Hiếm lắm em mới học muộn. Chỉ khi lịch học trên trường quá nhiều, em mới phải học muộn hơn, còn bình thường em chưa bao giờ học quá 12 giờ đêm", Minh nói.
Ngoài việc học, Minh cho biết em không chơi thể thao thường xuyên nhưng thích xem bóng đá. Khi ở nhà, em phụ giúp bố mẹ những công việc trong gia đình và cố gắng giữ nhịp sinh hoạt cân bằng.
Bố em công tác tại Sở Y tế, mẹ làm việc tại Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh. Trong gia đình, chị gái của Minh cũng theo ngành y. Đây là một phần lý do khiến nam sinh lựa chọn ngành Y khoa, Trường đại học Y Hà Nội để đăng ký xét tuyển.
Gửi lời nhắn tới các học sinh khóa sau, thủ khoa vùng biên cho rằng điều quan trọng nhất là tin vào bản thân, không để áp lực điểm số khiến mình kiệt sức.
"Em muốn nhắn các em khóa sau là hãy tin vào bản thân mình, đừng đặt quá nặng áp lực về thành tích và điểm số. Khi bước vào phòng thi, cứ làm bài hết sức có thể", Minh chia sẻ.
Cũng theo Sở GD-ĐT tỉnh Lạng Sơn, Trường THPT chuyên Chu Văn An tiếp tục là điểm sáng trong kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026.
Trong danh sách 7 thủ khoa các tổ hợp xét tuyển của toàn tỉnh, trường này có 4 học sinh góp mặt. Cụ thể, Lương Nhật Minh, lớp 12A2, là thủ khoa khối toán - hóa - sinh với 28,75 điểm; Nguyễn Thị Phương Hoa, lớp 12D2, thủ khoa khối toán - văn - ngoại ngữ với 26,75 điểm; Lê Hiếu Anh, lớp 12G1, thủ khoa khối toán - lý - ngoại ngữ với 28,25 điểm; Phùng Tuấn Minh, lớp 12D1, thủ khoa khối toán - hóa - ngoại ngữ với 25,75 điểm.
Ngoài ra, trong tổng số 43 thí sinh đạt điểm 10 toàn tỉnh, Trường THPT chuyên Chu Văn An có 14 thí sinh, chiếm khoảng 32,6%.
Tin Gốc: Thanh Niên

UBND phường Tân Thuận, TP.HCM đã gửi thông báo tin đến các cơ quan báo chí, phụ huynh và nhân dân về việc ghi nhận một số trường hợp học sinh có dấu hiệu nghi ngờ ngộ độc thực phẩm tại Trường tiểu học Đặng Thùy Trâm. Theo đó, vào chiều tối 24.4.2026, một số học sinh của trường xuất hiện các triệu chứng như đau bụng, nôn ói, mệt mỏi và đã được gia đình đưa đến cơ sở y tế để thăm khám, theo dõi. Các biện pháp rà soát, tăng cường đảm bảo an toàn thực phẩm trên địa bàn, các bữa ăn của trẻ và các nguồn thực phẩm liên quan, đang được triển khai đồng bộ. Đến chiều 28.4.2026, ghi nhận tổng số 46 trường hợp học sinh có triệu chứng nghi ngờ ngộ độc đến khám và điều trị tại các cơ sở y tế. Trong đó 29 trường hợp đang điều trị, 17 trường hợp ngoại trú. Các đơn vị liên quan đang làm rõ nguyên nhân và sẽ có thông tin chính thức ngay khi có kết quả.
Bữa ăn bán trú của học sinh Trường tiểu học Đặng Thùy Trâm, phường Tân Thuận, do một công ty cung cấp.
Liên quan đến vụ việc xảy ra tại Trường tiểu học Đặng Thùy Trâm, Cục An toàn thực phẩm, Bộ Y tế, đã ban hành văn bản, đề nghị Sở An toàn thực phẩm TP.HCM chỉ đạo các đơn vị chức năng triển khai gấp một số nội dung. Trong đó, cần chỉ đạo các bệnh viện có bệnh nhân đang điều trị, tập trung nguồn lực tích cực điều trị cho bệnh nhân ngộ độc thực phẩm không để ảnh hưởng đến sức khỏe và tính mạng.
Sở An toàn thực phẩm TP.HCM phải tổ chức điều tra, truy xuất nguồn gốc thực phẩm để xác định rõ nguồn cung cấp nguyên liệu, thực phẩm nghi ngờ gây ngộ độc, lấy mẫu thực phẩm, bệnh phẩm để xét nghiệm tìm nguyên nhân; điều tra, xử lý nghiêm các vi phạm quy định về an toàn thực phẩm (nếu có).
Đồng thời, Cục An toàn thực phẩm của Bộ Y tế đề nghị Sở An toàn thực phẩm TP.HCM phối hợp với Sở GD-ĐT tăng cường các biện pháp bảo đảm an toàn thực phẩm, phòng ngừa ngộ độc thực phẩm trong các cơ sở giáo dục. Nâng cao nhận thức về vai trò, trách nhiệm của hiệu trưởng nhà trường trong công tác bảo đảm an toàn thực phẩm khi tổ chức các hoạt động bếp ăn tập thể trong trường học, thực hiện nghiêm các nội dung chỉ đạo tại công văn số công văn số 7598/BYT-ATTP ngày 03.11.2025 của Bộ Y tế về việc tăng cường công tác bảo đảm an toàn thực phẩm học đường và bếp ăn tập thể và công văn số 2236/BYT-ATTP ngày 1.4.2026 của Bộ Y tế về tăng cường kiểm tra, bảo đảm an toàn thực phẩm ở các bếp ăn tập thể, bếp ăn trường học.
Sở An toàn thực phẩm TP.HCM phải theo dõi, cập nhật diễn biến tình hình vụ việc, thực hiện báo cáo nhanh theo hướng dẫn, chủ động truyền thông thông tin vụ việc và sớm công khai kết quả điều tra ngộ độc thực phẩm, đồng thời báo cáo về Cục An toàn thực phẩm theo quy định.
Từ đầu năm học 2025 - 2026 đến nay, trên địa bàn TP.HCM, Hà Nội, Thái Nguyên, Lâm Đồng và một số địa phương xảy ra nhiều vụ lùm xùm về vấn đề bữa ăn học đường.
Thông tin về Chuyên án bóc gỡ đường dây cung cấp thực phẩm "bẩn", thực phẩm kém chất lượng vào các trường học, Công an tỉnh Thái Nguyên cho biết, chiều 17.4.2026, Cơ quan Cảnh sát điều tra, Công an tỉnh Thái Nguyên đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can, bắt tạm giam 3 đối tượng có hành vi "Đưa hối lộ, nhận hối lộ" trong việc cung cấp suất ăn và thực phẩm vào trường học trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên.
Ba đối tượng bị khởi tố, bắt tạm giam gồm: Nguyễn Văn Thành, sinh năm 1976, chủ hộ kinh doanh thực phẩm Nguyễn Văn Thành, địa chỉ xã Vô Tranh, tỉnh Thái Nguyên; Nguyễn Thị Tâm, sinh năm 1981, trú tại xã Nam Hòa, tỉnh Thái Nguyên (nguyên Hiệu trưởng Trường mầm non Nam Hòa) và Trần Thị Hằng, sinh năm 1982, trú tại phường Linh Sơn, tỉnh Thái Nguyên (kế toán Trường mầm non Nam Hòa, xã Nam Hòa, tỉnh Thái Nguyên).
Từ ngày 6 - 10.4, TAND tỉnh Bắc Ninh mở phiên tòa xét xử công khai sơ thẩm vụ án đưa, nhận hối lộ xảy ra tại một số cơ quan quản lý giáo dục và các trường mầm non, liên quan cung cấp thực phẩm phục vụ bữa ăn bán trú; phụ huynh Hà Nội lo lắng gần 300 tấn lợn bệnh có thể lọt vào bữa ăn học đường...
Cách đây không lâu, hôm 20.4, Sở An toàn thực phẩm TP.HCM chính thức thông tin kết quả điều tra ngộ độc thực phẩm tại Trường tiểu học Bình Quới Tây, phường Bình Quới, TP.HCM. Sau quá trình điều tra theo quy trình của Bộ Y tế quy định, Sở An toàn thực phẩm TP.HCM kết luận vụ việc xảy ra tại Trường tiểu học Bình Quới Tây ngày 7.4.2026 là vụ ngộ độc thực phẩm. Tổng số 740 người ăn, có 266 người mắc, 190 người đi viện, không có ai tử vong. Bữa ăn nguyên nhân được xác định là bữa ăn bán trú ngày 7.4.2026. Thức ăn nguyên nhân được xác định: Hầu hết các thức ăn đã nhiễm chéo, trong đó, bánh flan và canh bắp cải nấu thịt là thức ăn có nguy cơ cao nhất (theo phân tích dịch tễ, thống kê). Tác nhân gây bệnh: Salmonella spp (là tác nhân chính), E. coli và Staphylococcus aureus. Cơ sở nguyên nhân: Chi nhánh Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ sản xuất vận chuyển Hữu Phước - đơn vị cung cấp suất ăn sẵn cho Trường tiểu học Bình Quới Tây.
Cơ sở này đến nay bị xử lý ra sao, trách nhiệm của những người liên quan, bồi thường thế nào cho những học sinh phải nhập viện điều trị và bị ảnh hưởng sức khỏe, tinh thần sau vụ việc? Phụ huynh, học sinh, giáo viên, người dân đang chờ đợi thông tin chính thức từ các cơ quan chức năng.
Trước đó, cuối tháng 1.2026, hàng ngàn học sinh tại một số trường tiểu học, THCS ở TP.HCM như tiểu học Nguyễn Văn Hưởng, phường Phú Thuận; tiểu học Tân Quy, phường Tân Hưng; THCS Huỳnh Tấn Phát, phường Tân Thuận; THCS Khánh Bình, phường Chánh Hưng… cũng phải tạm dừng ăn bán trú sau những phản ánh về thực phẩm của một công ty cung cấp suất ăn. Sau đó, các trường đều đồng loạt đổi nhà cung cấp để đảm bảo bữa ăn bán trú an toàn cho học sinh.
Song, vụ việc về công ty cung cấp suất ăn nói trên với nhiều lùm xùm đến nay đã điều tra ra sao, kết quả thế nào, người dân chưa được biết?
Năm học 2025-2026 sắp kết thúc, nhưng những nỗi lo lắng về an toàn bữa ăn học đường cho các em học sinh chưa bao giờ kết thúc. Bữa ăn học đường ảnh hưởng trực tiếp tới học sinh, góp phần đảm bảo chất lượng học tập của học sinh khi thực hiện Chương trình giáo dục phổ thông 2018, giúp phụ huynh an tâm công tác khi con cái được ăn cơm, nghỉ trưa tại trường. Song nếu cứ xảy ra vụ việc liên quan bữa ăn học đường, lại chấn chỉnh, rồi lại lùm xùm, rồi đâu lại vào đó mà không có giải pháp triệt để, kỷ luật nghiêm minh, người bị ảnh hưởng lớn nhất là những em học sinh, có thể phải trả giá đắt bằng cả tính mạng.
Tin Gốc: Thanh Niên

