Ngày 17-10-2017, Chính phủ ban hành Nghị định số 116/2017/NĐ-CP quy định điều kiện sản xuất, lắp ráp, nhập khẩu và kinh doanh dịch vụ bảo hành, bảo dưỡng ô tô. Qua 7 năm triển khai thực hiện, về cơ bản Nghị định đã đáp ứng yêu cầu quản lý nhà nước. Tuy nhiên, trong thực tế triển khai, thực hiện đã phát sinh một số tình huống cần phải sửa đổi, bổ sung quy định.
Cụ thể, Nghị định số 117/2026/NĐ-CP đã sửa đổi, bổ sung điểm a khoản 2 Điều 2 theo hướng không áp dụng các điều kiện kinh doanh quy định tại Nghị định này đối với tổ chức, cá nhân hoạt động sản xuất, lắp ráp ô tô phục vụ mục đích xuất khẩu.
Nghị định số 117/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung điểm a, c, đ khoản 3 Điều 8 về quy định trình tự cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất, lắp ráp ô tô.
Theo quy định mới, trình tự cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất, lắp ráp ô tô sẽ được thực hiện như sau:
Doanh nghiệp gửi 1 bộ hồ sơ theo quy định trực tiếp hoặc qua hệ thống bưu chính tới Bộ Công Thương hoặc hình thức trực tuyến trên Cổng Dịch vụ công quốc gia;
Trường hợp hồ sơ chưa đầy đủ, chưa đúng quy định, trong thời hạn 5 ngày làm việc kể từ ngày nhận được hồ sơ, Bộ Công Thương có văn bản yêu cầu doanh nghiệp bổ sung, hoàn thiện theo đúng quy định;
Trường hợp hồ sơ đầy đủ và hợp lệ, trong thời hạn 5 ngày làm việc kể từ ngày nhận được hồ sơ, Bộ Công Thương thông báo cụ thể thời gian tiến hành kiểm tra, đánh giá thực tế tại doanh nghiệp.
Thời hạn kiểm tra không quá 15 ngày làm việc kể từ ngày thông báo. Các nội dung kiểm tra phải được lập thành biên bản (mẫu số 09 Phụ lục II ban hành kèm theo Nghị định này).
Trường hợp kết quả kiểm tra, đánh giá chưa đạt yêu cầu, trong thời hạn 5 ngày làm việc kể từ ngày hoàn thành việc kiểm tra, Bộ Công Thương thông báo để doanh nghiệp hoàn thiện;
Giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất, lắp ráp ô tô (mẫu số 04 Phụ lục II ban hành kèm theo Nghị định này) được cấp trong thời hạn 5 ngày làm việc kể từ ngày có kết quả thẩm định hồ sơ và kiểm tra thực tế đạt yêu cầu.
Trường hợp từ chối cấp giấy chứng nhận, Bộ Công Thương trả lời bằng văn bản và nêu rõ lý do;
Doanh nghiệp nhận giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất, lắp ráp ô tô trực tiếp tại Bộ Công Thương hoặc qua hệ thống bưu chính (nếu có yêu cầu) hoặc trên Cổng Dịch vụ công quốc gia.
Nghị định số 117/2026/NĐ-CP sửa đổi, bãi bỏ điểm a, d khoản 3 của Điều 16 quy định về trình tự cấp giấy phép kinh doanh nhập khẩu ô tô.
Theo đó, trình tự cấp giấy phép kinh doanh nhập khẩu ô tô như sau:
Doanh nghiệp nộp 1 bộ hồ sơ theo quy định trực tiếp hoặc qua hệ thống bưu chính tới Bộ Công Thương hoặc hình thức trực tuyến trên Cổng Dịch vụ công quốc gia;
Trường hợp hồ sơ chưa đầy đủ, chưa đúng quy định, trong thời hạn 7 ngày làm việc kể từ ngày nhận được hồ sơ, Bộ Công Thương có văn bản yêu cầu doanh nghiệp bổ sung, hoàn thiện theo đúng quy định;
Trong thời hạn 10 ngày làm việc kể từ ngày nhận được hồ sơ đầy đủ và hợp lệ, Bộ Công Thương xem xét cấp giấy phép kinh doanh nhập khẩu ô tô cho doanh nghiệp (mẫu số 08 Phụ lục II ban hành kèm theo Nghị định này).
Trường hợp cần thiết, Bộ Công Thương thông báo thời gian tiến hành kiểm tra tính xác thực của các điều kiện quy định tại Điều 15 Nghị định này.
Thời hạn kiểm tra không quá 15 ngày làm việc kể từ ngày thông báo. Trong vòng 5 ngày làm việc kể từ ngày có kết quả kiểm tra, Bộ Công Thương xem xét cấp giấy phép kinh doanh nhập khẩu ô tô cho doanh nghiệp.
Trường hợp không cấp giấy phép kinh doanh nhập khẩu ô tô cho doanh nghiệp, Bộ Công Thương trả lời bằng văn bản và nêu rõ lý do.
Doanh nghiệp nhận giấy phép kinh doanh nhập khẩu ô tô trực tiếp tại Bộ Công Thương hoặc qua hệ thống bưu chính (nếu có yêu cầu) hoặc trên Cổng Dịch vụ công quốc gia.
Honda Square X125 không còn là mẫu xe hiếm chỉ xuất hiện ở dạng trưng bày như trước, khi một đại lý tư nhân đã đưa về Việt Nam lô xe khoảng chục chiếc. Mẫu xe này được nhập khẩu từ Trung Quốc, phân phối với 3 tùy chọn màu gồm trắng, xanh lục và vàng cát, giá bán ở mức 88 triệu đồng.
Honda Square X125 không đi theo phong cách quen thuộc của xe tay ga đô thị. Thiết kế tổng thể vuông vức, đường nét dứt khoát cùng tỉ lệ thân xe ngắn gọn gợi liên tưởng đến Honda Zoomer - mẫu xe từng tạo dấu ấn trên thị trường. Tuy nhiên Square X125 được phát triển theo hướng hiện đại hơn, kết hợp yếu tố địa hình và phong cách năng động.
Xe có kích thước 1.781 x 778 x 1.107 (mm), mang lại cảm giác gọn gàng nhưng vẫn đủ cứng cáp. Chiều cao yên 740mm giúp người dùng dễ tiếp cận, trong khi khoảng sáng gầm 161mm cùng bộ lốp đa địa hình hỗ trợ khả năng di chuyển linh hoạt hơn.
Trang bị trên Honda Square X125 theo hướng thực dụng. Xe sử dụng mâm đúc với bánh trước 12inch và bánh sau 10inch, đi kèm hệ thống phanh đĩa tích hợp ABS trên cả hai bánh.
Hệ thống treo trước dạng ống lồng có ống che bảo vệ, phía sau là giảm xóc lò xo đôi.
Xe được trang bị hệ thống chiếu sáng LED, màn hình LCD 5inch, chìa khóa thông minh và cổng sạc USB Type A/C đặt dưới tay lái.
Một chi tiết đáng chú ý là phần yên sau có thể dựng thẳng 90 độ, đóng vai trò như tựa lưng cho người lái khi di chuyển một mình.
Về vận hành, Honda Square X125 trang bị động cơ eSP dung tích 125cc, làm mát bằng không khí, cho công suất 9,3 mã lực và mô-men xoắn 10Nm, kết hợp hộp số vô cấp. Mức thông số này ở mức vừa đủ, phù hợp nhu cầu di chuyển hằng ngày.
Với giá bán gần 90 triệu đồng, Square X125 nằm trong khoảng giá của các mẫu xe như Honda SH 125i hay Honda Super Cub C125. Tuy nhiên thay vì cạnh tranh trực diện về tiện nghi hay thương hiệu, mẫu xe này hướng đến nhóm khách hàng đề cao cá tính và khả năng cá nhân hóa.
Đại diện Rebel Motor - đơn vị nhập khẩu - cho biết lô xe Square X125 hiện chỉ được phân phối tại TP.HCM và một cửa hàng tại Cà Mau. Trong thời gian tới, hệ thống phân phối dự kiến sẽ được mở rộng trên toàn quốc.
Trong sự kiện CATL Tech Day ngày 21/4 ở Bắc Kinh, hãng pin lớn của Trung Quốc ra mắt mạng lưới sạc siêu tốc và đổi pin tích hợp. CATL cho biết tất cả các trạm đổi pin Chocolate (dành cho ôtô) và Qiji (dành cho xe tải hạng nặng) của hãng giờ đây sẽ trang bị tiêu chuẩn trụ sạc siêu tốc Shenxing.
Đồng thời, CATL tiết lộ rằng bắt đầu từ nửa cuối năm nay, người dùng dịch vụ đổi pin Chocolate sẽ có thể đổi các bộ pin đã sạc đầy tại các trạm đổi pin trong thời gian giá điện cao điểm. Các trạm sẽ trả khoản chênh lệch giá cho chủ xe, với thu nhập hàng ngày có thể lên tới 40 nhân dân tệ (6 USD). Điều này có thể trang trải chi phí thuê pin. CATL mô tả sự đổi mới này như sau: "Trước đây, việc sạc và đổi pin đều tốn tiền, giờ đây bạn có thể kiếm tiền từ các trạm đổi pin".
Cụ thể, một chủ xe đến trạm sạc trong giờ cao điểm với bộ pin đã được sạc đầy. Trong khoảng 100 giây, một cánh tay robot sẽ thay thế pin đã sạc đầy của người dùng bằng một pin đã sạc một phần. Sau đó, trạm sạc trả cho chủ xe khoản chênh lệch giá giữa điện năng có giá trị cao mà họ vừa cung cấp và chi phí thấp hơn của năng lượng mà họ nhận được.
Đến nay, CATL đã xây dựng 1.470 trạm đổi pin Chocolate trên 99 thành phố. Công ty nhấn mạnh hai lợi thế cốt lõi của giải pháp tích hợp: hiệu quả chuyển đổi năng lượng và khả năng tương thích với lưới điện.
Về hiệu quả chuyển đổi năng lượng, việc đổi pin chỉ cần một quá trình chuyển đổi năng lượng - từ lưới điện sang pin đổi rồi sang xe - dẫn đến chỉ một lần tổn thất điện năng. Ngược lại, các giải pháp sạc có trang bị hệ thống lưu trữ hiện nay trên thị trường yêu cầu năng lượng phải trải qua hai giai đoạn trung gian: từ lưới điện đến pin lưu trữ, sau đó xả vào pin xe, dẫn đến hai lần tổn thất điện năng.
Giải pháp tích hợp này giảm tỷ lệ tổn thất điện năng hơn 13 điểm phần trăm so với các giải pháp sạc siêu nhanh có tích hợp hệ thống lưu trữ nhờ việc sử dụng chung các máy biến áp và mô-đun sạc.
CATL cho biết, cứ mỗi 100 kWh điện năng được tính toán từ lưới điện, giải pháp tích hợp có thể cung cấp thêm 13 kWh cho xe so với các giải pháp dựa trên hệ thống lưu trữ. Tùy thuộc vào mức tiêu thụ năng lượng của xe, điều này tương đương quãng đường di chuyển tăng thêm 65-120 km.
Để hỗ trợ giải pháp tích hợp, CATL ra mắt pin thay thế Chocolate 26# xây dựng trên kiến trúc điện áp cao 800 V. Phiên bản đầu tiên có sẵn là pin 75 kWh, các phiên bản dung lượng lớn hơn dự kiến ra mắt trong tương lai, phù hợp với cả xe phân khúc B và C.
Triết lý cốt lõi của việc thay pin Chocolate là phân bổ năng lượng theo nhu cầu - người dùng có thể sử dụng pin nhỏ hơn cho việc lái xe hàng ngày và thay thế bằng pin lớn hơn cho những chuyến đi đường dài, tránh được gánh nặng chi phí trọn đời khi phải mang theo pin lớn cho những chuyến đi dài không thường xuyên. Người dùng thuê xe được hưởng bảo hành trọn đời và nâng cấp trọn đời, loại bỏ những lo ngại về sự xuống cấp của pin và sự mất giá của xe đã qua sử dụng.
CATL dự kiến cung cấp hai loại trạm: trạm sạc và đổi pin tích hợp tiêu chuẩn và trạm trải nghiệm đại lý 4S, linh hoạt thích ứng với khu vực trung tâm đô thị, hành lang đường cao tốc và các kịch bản lái thử.
Hãng có kế hoạch xây dựng tổng cộng 4.000 trạm sạc và đổi pin tích hợp vào cuối năm 2026, phủ khắp 190 thành phố trên toàn quốc và mạng lưới đường cao tốc, đạt được vùng phủ sóng sạc liền mạch trong đô thị và liên tỉnh.
Các đối tác đầu tiên bao gồm Changan, Chery, GAC, Seres, SAIC-GM-Wuling và BAIC. Đến năm 2028, CATL đặt mục tiêu thiết lập hơn 100.000 cơ sở hạ tầng sạc dùng chung. Đến nay, hãng đã thiết lập quan hệ đối tác đổi pin với 11 nhà sản xuất ôtô.
Bộ Thương mại và Công nghiệp Malaysia (MITI) vừa ban hành quy định mới đối với ô tô điện nhập khẩu nguyên chiếc (CBU) vào thị trường này. Theo đó, xe điện nhập khẩu vào Malaysia phải đáp ứng quy định về giá CIF khai báo (giá xe, phí bảo hiểm, cước vận chuyển) và công suất tối thiểu.
Cụ thể, xe điện nhập khẩu vào Malaysia phải có giá CIF không dưới 200.000 RM (tương đương 50.000 USD) và công suất tối thiểu phải đạt 180kW (tương đương 241 mã lực). Quy định mới này không áp dụng đối với xe điện đã được nhập khẩu và đang trên đường vận chuyển đến Malaysia.
Trước đó, từ ngày 1/1, Malaysia áp dụng quy định giá CIF tối thiểu 250.000 RM (tương đương 60.000 USD) và công suất tối thiểu 200kW đối với xe điện nhập khẩu nguyên chiếc vào nước này.
Với việc áp dụng quy định mới từ ngày 1/7, các mẫu xe điện giá rẻ, thậm chí một số mẫu xe tầm trung, sẽ không được nhập khẩu vào thị trường Malaysia. Quy định này ảnh hưởng đáng kể đến các nhà sản xuất ô tô cũng như người dùng.
Đại diện MITI cho biết, việc áp dụng quy định mới này nhằm thúc đẩy hệ sinh thái sản xuất xe điện trong nước; đồng thời khuyến khích các nhà sản xuất ô tô nước ngoài lắp ráp xe tại Malaysia.
Giá CIF chưa bao gồm 5% thuế nhập khẩu, 10% thuế tiêu thụ đặc biệt và 10% thuế bán hàng tại Malaysia. Như vậy, một chiếc xe điện có giá CIF là 200.000 RM (tương đương 50.000 USD), sau khi cộng các loại thuế cùng lợi nhuận của nhà phân phối và đại lý, giá bán lẻ đề xuất sẽ vào khoảng 300.000 RM (tương đương 75.000 USD).
Tùy từng quốc gia, ô tô nhập khẩu vào Malaysia sẽ được áp mức thuế khác nhau. Ví dụ, xe điện nhập từ châu Âu hay Hàn Quốc phải chịu thuế nhập khẩu 30%.
Khi quy định mới được áp dụng từ ngày 1/7, nhiều xe điện giá rẻ và công suất thấp sẽ không được bán ra tại Malaysia. Ví dụ, với thương hiệu BYD, chỉ có dòng Seal và Sealion 7 đạt quy định công suất tối thiểu 180kW. Các mẫu xe như BYD Dolphin, M6, Atto 2, Atto 3 và Seal 6 nếu không được lắp ráp tại Malaysia thì sẽ không được bán tại thị trường này nữa.
Thậm chí, dù BYD Seal và Sealion 7 đạt yêu cầu về công suất để được nhập khẩu, giá bán lẻ của hai mẫu xe này hiện vẫn dưới mốc 200.000 RM (tương đương 50.000 USD), nên cũng không đáp ứng điều kiện để tiếp tục được nhập khẩu vào Malaysia.
Trong danh sách 20 mẫu xe điện bán chạy tại Malaysia trong 3 tháng đầu năm, chỉ có 5 xe đáp ứng quy định mới, gồm: Proton eMas 5 (nhập khẩu nguyên chiếc từ Trung Quốc), Proton eMas 7 (lắp ráp trong nước), Wuling Bingo (lắp ráp trong nước), Volvo EX30 (lắp ráp trong nước) và Zeekr 009 (có giá trên 300.000 RM).
Khi quy định mới được áp dụng, các mẫu ô tô điện giá rẻ nhập khẩu (chủ yếu từ Trung Quốc) sẽ không được bán tại Malaysia. Thị trường Đông Nam Á này sẽ chủ yếu nhập khẩu xe điện cao cấp.
