El Nino là pha ấm của El Nino – Dao động Nam (ENSO), chu kỳ khí hậu tự nhiên được thúc đẩy bởi sự biến động nhiệt độ đại dương và áp suất khí quyển ở khu vực trung tâm và phía đông Thái Bình Dương nhiệt đới. ENSO gây ra tác động dây chuyền lan khắp toàn cầu, ảnh hưởng đến mọi thứ như lượng mưa, hạn hán, bão, sóng nhiệt. ENSO thường tạo ra El Nino ấm rồi đến pha lạnh La Nina cứ sau 2-7 năm.
El Nino được xác nhận xảy ra khi nhiệt độ bề mặt đại dương trung bình tăng ít nhất 0,5 độ C trong năm tháng liên tiếp trở lên so với mức trung bình dài hạn. Tháng trước, Trung tâm Dự báo Khí hậu thuộc Cơ quan Khí quyển và Đại dương Quốc gia Mỹ (NOAA) thông báo có 62% khả năng El Nino xuất hiện từ tháng 6 đến tháng 8.
Theo chuyên trang thời tiết AccuWeather, nếu xuất hiện như dự đoán, El Nino có thể mạnh lên thành “siêu El Nino” với nhiệt độ mặt biển cao hơn mức trung bình dài hạn ít nhất 2 độ C. Cơ quan Khí tượng Trung Quốc cuối tuần trước cũng cho biết, El Nino ở mức trung bình đến mạnh được dự báo xuất hiện tháng tới và tiếp tục phát triển trong thời gian còn lại của năm. Một số mô hình máy tính, bao gồm cả mô hình tổng hợp được đánh giá cao của châu Âu, cũng dự báo khá mạnh mẽ về khả năng hiện tượng này hình thành, thậm chí có thể phát triển thành siêu El Nino cuối mùa thu.
“El Nino mạnh có thể gây lũ lụt nghiêm trọng, buộc các nhà máy thủy điện giảm sản lượng hoặc ngừng hoạt động, đồng thời gây hư hại đường dây điện và trạm biến áp do sạt lở đất và mực nước dâng cao. Ngược lại, trong trường hợp hạn hán, việc sản xuất điện cũng chịu ảnh hưởng do nguồn cung cấp nước giảm mạnh”, Wang Yaqi, kỹ sư cấp cao tại Trung tâm Khí hậu Quốc gia Trung Quốc, cho biết.
Cảnh báo này được đưa ra sau khi giá dầu toàn cầu tăng mạnh do xung đột Trung Đông dẫn đến eo biển Hormuz gần như đóng cửa. Đây vốn là tuyến đường vận chuyển dầu khí lớn, đóng vai trò trọng yếu với nguồn cung năng lượng toàn cầu.
Ông Wang nhận định, El Nino có thể ảnh hưởng nặng nề đến những cộng đồng phụ thuộc thủy điện như Nam Á, Đông Nam Á và một số vùng thuộc châu Phi, buộc họ phải đốt nhiều nhiên liệu hóa thạch hơn để sản xuất năng lượng, khiến nhu cầu dầu khí tăng mạnh và có thể đẩy giá lên cao hơn nữa.
Thêm vào đó, 2026 được dự báo là một trong những năm nóng nhất lịch sử nếu siêu El Nino xảy ra. Nhiều người cho rằng nhiệt độ tăng cao sẽ thúc đẩy sản xuất quang điện, nhưng thực tế, sức nóng dữ dội có thể làm giảm hiệu suất pin mặt trời, đồng thời làm tăng áp lực lên lưới điện.
“Nhiều người lầm tưởng càng nắng nóng thì năng lượng tạo ra càng lớn. Tuy nhiên, pin mặt trời là chất bán dẫn, và giống như mọi thiết bị điện tử, hiệu suất của chúng giảm khi nhiệt độ tăng”, Ioanna Vergini, nhà sáng lập wfy24.com, nền tảng phân tích dữ liệu thời tiết và xu hướng dao động khí hậu, giải thích với Euronews Earth.
Với mỗi độ tăng thêm trên 25 độ C, hiệu suất pin mặt trời giảm khoảng 0,4-0,5%. Trong những đợt nắng nóng cực độ bao trùm Tây Ban Nha và Hy Lạp hè năm ngoái, nhiều trang trại điện mặt trời địa phương sụt giảm sản lượng đáng kể đúng lúc nhu cầu sử dụng điều hòa không khí đạt đỉnh điểm. “Chúng tôi đã theo dõi các trường hợp nhiệt độ bề mặt trên tấm pin đạt đến 65 độ C, dẫn đến công suất lý thuyết giảm gần 20%”, Vergini nói thêm.
Tương tự với trường hợp thủy điện, sản lượng quang điện giảm có thể dẫn đến tăng cường đốt nhiều nhiên liệu hóa thạch để phục vụ nhu cầu năng lượng. Điều đó sẽ làm tăng phát thải carbon và chi phí năng lượng nhập khẩu, tạo ra một vòng luẩn quẩn tiêu cực, làm trầm trọng thêm biến đổi khí hậu và gây áp lực lên nền kinh tế.
Siêu El Nino gần đây nhất xảy ra vào năm 2015 và năm sau đó đã phá vỡ kỷ lục nhiệt độ trung bình toàn cầu. Một đợt El Nino khác hình thành năm 2023 và năm 2024 cũng đạt kỷ lục nhiệt độ trung bình toàn cầu, trở thành năm nóng nhất lịch sử.
Dù vậy, Chen Lijuan, trưởng bộ phận dự báo khí hậu của Trung tâm Khí hậu Quốc gia Trung Quốc, kêu gọi thận trọng trước những thông tin cho rằng El Nino năm nay sẽ là đợt mạnh nhất 140 năm hoặc gây ra tình trạng khẩn cấp về nắng nóng toàn cầu. Bà nói: “Xét đến độ trễ trong tác động của El Nino, việc khẳng định Trái Đất sẽ chạm ngưỡng nhiệt độ cực đoan mới ngay trong năm nay vẫn còn quá sớm. Dù vậy, những rủi ro liên quan chắc chắn đang gia tăng đáng kể”.
Mặc dù việc sử dụng ứng dụng để nghe nhạc trở nên dễ dàng hơn bao giờ hết, nhưng khi nghe nhạc trong ô tô, kết nối Bluetooth không phải là lựa chọn tối ưu nếu so sánh với phát nhạc từ USB.
Theo BGR, mặc dù kết nối không dây mang lại sự tiện lợi, nhưng chất lượng âm thanh sẽ tốt hơn nhiều nếu người dùng cắm điện thoại trực tiếp vào hệ thống âm thanh của xe qua cổng USB. Ngoài ra, một lựa chọn khác tương tự như những cuốn băng nhạc xưa là sử dụng ổ USB để lưu trữ và phát nhạc trên ô tô trực tiếp từ đó.
Sử dụng ổ USB để lưu trữ nhạc không chỉ giúp người dùng tiết kiệm chi phí đăng ký dịch vụ nghe nhạc mà còn cho phép phát nhạc với định dạng FLAC và âm thanh lossless, điều mà Bluetooth không hỗ trợ trừ khi sử dụng các codec đặc biệt.
Với dung lượng ổ USB lớn, người dùng có thể lưu trữ hàng chục nghìn bài hát. Chẳng hạn, một ổ USB 256 GB có thể chứa hơn 83.000 bài hát với dung lượng trung bình 3 MB mỗi bài. Người dùng có thể dễ dàng thêm hoặc thay đổi bài hát trên ổ USB, miễn là ô tô mình sở hữu có cổng USB. Nếu không, người dùng sẽ cần một bộ chuyển đổi hoặc thiết bị có đầu ra phụ như DAC.
Để thêm nhạc vào ổ USB, người dùng có thể bắt đầu bằng cách tải những bài hát MP3 hoặc định dạng nhạc mà mình thường sử dụng. Hãy đảm bảo định dạng ổ USB theo cấu trúc file phổ biến như FAT hoặc FAT32. Sau khi chuyển bài hát vào ổ USB, hãy cắm vào cổng USB trên xe và chọn đúng đầu vào. Nếu bài hát phát mà không gặp vấn đề gì, người dùng đã hoàn tất.
Ngoài việc phát nhạc, cổng USB trên ô tô còn có thể kết nối với nhiều thiết bị thú vị khác giúp nâng cao trải nghiệm lái xe. Tuy nhiên, không gì thú vị hơn việc tự tạo danh sách phát và thưởng thức âm nhạc chất lượng cao trong khi lái xe.
Khi nhiệt độ tăng cao, máy điều hòa phải hoạt động mạnh hơn để loại bỏ nhiệt từ môi trường, dẫn đến việc gây áp lực lên thiết bị. Để đảm bảo điều hòa hoạt động hiệu quả ngay cả trong những đợt nắng nóng, người dùng cần đảm bảo một số lưu ý.
Kiểm tra và bảo trì điều hòa hằng tháng là rất quan trọng, đặc biệt là các bộ phận bộ lọc, dàn lạnh và máy nén để phát hiện bụi bẩn hoặc các vấn đề khác. Khắc phục kịp thời sẽ giúp tránh những sự cố lớn hơn.
Việc vệ sinh và thay thế bộ lọc định kỳ là cần thiết để đảm bảo điều hòa hoạt động hiệu quả. Bộ lọc giúp giữ lại bụi bẩn và các hạt siêu nhỏ trong không khí. Theo khuyến cáo của Bộ Năng lượng Mỹ, người dùng nên vệ sinh hoặc thay thế bộ lọc mỗi tháng hoặc hai tháng một lần, đặc biệt trong những tháng nắng nóng.
Lưu ý, trong khi nhiều người lo ngại rằng việc bật điều hòa cả ngày sẽ làm tăng hóa đơn tiền điện, một nghiên cứu của tờ New York Times cho thấy để điều hòa hoạt động liên tục tiêu thụ ít năng lượng hơn so với việc bật tắt thường xuyên. Công việc của người dùng chỉ đơn giản là điều chỉnh nhiệt độ cao hơn khi ra ngoài.
Để giảm nhiệt độ trong nhà, người dùng hãy lắp đặt rèm cản sáng hoặc phim cách nhiệt cho cửa sổ. Những biện pháp này sẽ giúp ngăn chặn tia UV và sức nóng từ mặt trời, giữ cho không gian sống của người dùng mát mẻ hơn.
Người dùng cũng cần nhớ giảm thiểu việc sử dụng các thiết bị tỏa nhiệt như lò nướng và bếp vào ban ngày vì điều này sẽ giúp duy trì nhiệt độ trong nhà ổn định hơn, từ đó điều hòa có thể hoạt động hiệu quả hơn.
Dàn ngưng tụ ngoài trời là bộ phận quan trọng của hệ thống điều hòa giúp giải phóng nhiệt ra môi trường. Hãy đảm bảo có ít nhất vài centimet không gian trống ở cả bốn phía và tránh đặt thiết bị dưới ánh nắng trực tiếp hoặc gần các vật cản như cành cây. Lắp đặt dàn ngưng tụ trên bề mặt phẳng và ổn định để ngăn ngừa tình trạng đọng nước.
Một quan niệm sai lầm phổ biến là quạt trần làm giảm hiệu quả làm mát của điều hòa. Tuy nhiên, theo Bộ Năng lượng Mỹ, quạt trần có thể giúp tăng cường hiệu quả làm mát. Hãy đặt quạt cách sàn nhà ít nhất 2,4 mét để tối ưu hóa lưu thông không khí. Việc kết hợp quạt trần với điều hòa có thể cho phép người dùng tăng nhiệt độ điều hòa lên 1,2 độ C, giảm tải cho máy nén và tiết kiệm điện.
Bộ điều nhiệt thông minh cho phép người dùng điều khiển nhiệt độ từ xa qua smartphone. Theo tạp chí Scientific American, người dùng nên tăng nhiệt độ lên từ 7 đến 8 độ khi ra khỏi nhà và điều chỉnh lại cài đặt trước khi về nhà khoảng 15 đến 20 phút. Phương pháp này không chỉ giúp tiết kiệm năng lượng mà còn giảm tải cho máy điều hòa.
Một số bộ điều nhiệt thông minh, như Google Nest Thermostat, thậm chí còn gửi cảnh báo về hoạt động và bảo trì hệ thống HVAC, giúp người dùng bảo vệ tuổi thọ của thiết bị.
Trước trận chung kết giải bóng đá thế giới FIFA World Cup 2026 giữa Tây Ban Nha và Argentina, Opta đưa ra dự đoán nghiêng về đội tuyển "xứ bò tót" với 59%. Thực tế, cả hai hòa nhau không bàn thắng và phải bước vào hiệp phụ, trước khi tiền đạo vào thay người Ferran Torres ghi bàn duy nhất ở phút 106.
Với chiến thắng của Tây Ban Nha, Opta cho thấy khả năng dự đoán của mình tại một giải đấu lớn. Từ trước khi World Cup 2026 khởi tranh, siêu máy tính đã đánh giá Tây Ban Nha là ứng viên nặng ký nhất, với 16,1% cơ hội vô địch, sau đó đến Pháp (13%), Anh (11,2%), Argentina (10,4%).
Tại World Cup 2026, Opta thực hiện 10.000 lần mô phỏng mỗi trận đấu. Thông qua việc phân tích kết quả từng kịch bản, siêu máy tính xác định tần suất mỗi đội tiến tới các vòng đấu khác nhau hoặc giành chức vô địch, sau đó chuyển đổi thành xác suất.
Opta là hệ thống mô phỏng xác suất do bộ phận nghiên cứu của Opta thành lập năm 1996 tại London, được Stats Perform mua lại và phát triển năm 2013, dựa trên dữ liệu thống kê thu thập từ hàng trăm nghìn trận đấu trong nhiều thập kỷ.
Hệ thống từng đưa ra nhiều dự đoán chính xác về các giải như Premier League, La Liga, Bundesliga, Serie A, Ligue 1 trong nhiều năm qua. Tuy nhiên, trong các kỳ World Cup, đây là lần đầu nó đoán đúng. Ở World Cup 2022, Brazil được Opta đánh giá cao nhất với 15-16% khả năng vô địch, trong khi Argentina chỉ đứng thứ 5 với 8-9%, nhưng cuối cùng Lionel Messi và đồng đội lên ngôi.
Năm 2024, Opta dự đoán đúng Argentina vô địch Copa America 2024. Tuy nhiên, siêu máy tính này đã sai tại Euro 2020 (dự đoán Bỉ, nhưng Italy vô địch) hay Euro 2024 (dự đoán Anh, nhưng Tây Ban Nha vô địch).
Bên cạnh Opta, một số siêu máy tính khác cũng đưa ra kết quả rằng Tây Ban Nha sẽ nâng cup vàng World Cup 2026. Trong đó, PELE, mô hình bóng đá của blog phân tích dữ liệu nổi tiếng FiveThirtyEight (Mỹ), đánh giá đội tuyển này sẽ chiến thắng với tỷ lệ 55%. Mô hình đã thực hiện khoảng 100.000 mô phỏng trước khi cho ra kết quả.
Siêu máy tính của trường kinh doanh University of Liverpool Management School (ULMS) thuộc Đại học Liverpool (Anh) cũng chạy khoảng 1.000 mô phỏng trước khi đưa ra kết quả tương tự.
Với các chatbot AI nổi tiếng, phần lớn cũng nghiêng về đội tuyển "xứ bò tót", gồm OpenAI ChatGPT, DeepSeek, Alibaba Qwen, Google Gemini, SpaceXAI Grok.
