Bộ Quốc phòng Mỹ ngày 16/5 cho biết hơn 4.500 quân nhân thuộc nhóm tác chiến tàu sân bay USS Gerald R. Ford đã hoàn thành nhiệm vụ và trở về cảng nhà tại Norfolk, bang Virginia.
Tại cầu cảng, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth cùng khoảng 5.000 thân nhân thủy thủ đoàn tập trung để chào đón chiến hạm lớn nhất thế giới.
Đợt triển khai bắt đầu từ tháng 6/2025, bao gồm hoạt động liên tục ở nhiều khu vực gồm biển Bắc, Địa Trung Hải, Caribe và biển Đỏ.
Tàu sân bay USS Gerald R. Ford đã tham gia các chiến dịch tại Caribe, gồm chống buôn lậu ma túy, chặn tàu chở dầu thuộc danh sách trừng phạt và bắt giữ Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro.
Sau hơn 100 ngày hoạt động tại khu vực phụ trách của Bộ Tư lệnh phía Nam (SOUTHCOM), USS Gerald R. Ford được điều tới Trung Đông để tham gia các chiến dịch quân sự nhằm vào Iran.
Quá trình triển khai kéo dài khiến con tàu gặp nhiều sự cố. Hồi tháng 3, một vụ cháy tại phòng giặt trên tàu đã lan sang hệ thống thông gió. Hơn 100 giường ngủ bị hư hại, hai thủy thủ bị thương và một người phải sơ tán vào đất liền để điều trị y tế. Tàu sau đó cập cảng tại đảo Crete để sửa chữa trước khi quay lại nhiệm vụ. USS Gerald R. Ford cũng được cho là gặp trục trặc đáng kể với hệ thống nhà vệ sinh.
Việc triển khai 326 ngày vượt xa thời gian hoạt động thông thường khoảng 6-7 tháng của tàu sân bay Mỹ, đồng thời phá kỷ lục 294 ngày mà USS Abraham Lincoln thiết lập năm 2020 trong đại dịch Covid-19.
Giới chức hải quân Mỹ kêu gọi thận trọng, không lạm dụng kéo dài thời gian triển khai tàu sân bay. Đô đốc Daryl Coddle, tư lệnh tác chiến hải quân, nhấn mạnh rằng tàu sân bay thường được thiết kế cho nhiệm vụ kéo dài khoảng 7 tháng và Mỹ không mong những trường hợp như USS Gerald R. Ford trở thành thông lệ.
USS Gerald R. Ford bắt đầu hoạt động vào năm 2017, là tàu sân bay mới nhất của hải quân Mỹ và là chiếc duy nhất thuộc lớp Gerald R. Ford trong tổng số 11 tàu sân bay đang hoạt động trong biên chế.
Con tàu có khả năng mang theo hơn 75 máy bay, vận hành bằng lò phản ứng hạt nhân thế hệ mới, với hệ thống tác chiến tích hợp và radar băng tần kép. Chi phí đầu tư cho tàu là khoảng 13 tỷ USD.
Gần đây, Washington và Tehran đã trao đổi các đề xuất hòa bình trong nỗ lực chấm dứt cuộc xung đột do Mỹ và Israel phát động vào ngày 28.2. Hiện tại, các bên vẫn duy trì tình trạng ngừng bắn.
"Như chúng tôi đã thông báo hôm qua, những lo ngại của chúng tôi đã được truyền đạt đến phía Mỹ", người phát ngôn Bộ Ngoại giao Esmaeil Baqaei cho biết trong cuộc họp báo ngày 18.5, đồng thời nói thêm rằng các cuộc trao đổi "vẫn đang tiếp diễn thông qua nước trung gian hòa giải Pakistan", theo AFP.
Ông Baqaei bảo vệ các yêu cầu của Iran, bao gồm việc hoàn trả các tài sản của Iran bị đóng băng ở nước ngoài và dỡ bỏ các lệnh cấm vận lâu dài. "Những điểm được nêu ra là những yêu cầu đã được nhóm đàm phán Iran kiên quyết bảo vệ trong mọi vòng đàm phán", ông nói.
Người phát ngôn cũng nhấn mạnh điều kiện là Mỹ phải trả tiền bồi thường chiến sự, mô tả cuộc xung đột là "bất hợp pháp và vô căn cứ".
Về khả năng chiến sự tái bùng phát, ông Baqaei nói rằng Iran "đã hoàn toàn sẵn sàng cho mọi tình huống".
Hôm 17.5, hãng thông tấn Fars của Iran cho biết Washington đã đưa ra một danh sách 5 điểm, trong đó bao gồm yêu cầu Iran chỉ giữ lại một địa điểm hạt nhân đang hoạt động và chuyển giao kho dự trữ uranium được làm giàu cao cho Mỹ.
Theo Fars, Mỹ đã từ chối trả dù chỉ là 25% tài sản bị đóng băng của Iran cũng như bất kỳ khoản bồi thường nào cho thiệt hại xung đột.
Trong khi đó, hãng thông tấn Mehr chỉ trích Mỹ không đưa ra bất kỳ nhượng bộ cụ thể nào nhưng lại muốn đạt được những nhượng bộ mà họ đã không đạt được thông qua chiến sự. "Điều này sẽ dẫn đến bế tắc trong các cuộc đàm phán", Mehr nhận xét.
Tuần trước, Iran đã kêu gọi chấm dứt giao tranh trên mọi mặt trận, bao gồm cả chiến dịch của Israel ở Lebanon, cũng như chấm dứt lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ đối với các cảng của Iran kể từ ngày 13.4. Tehran cũng kêu gọi dỡ bỏ tất cả các lệnh trừng phạt của Mỹ đối với Iran và thả các tài sản bị đóng băng ở nước ngoài.
Trong một diễn biến liên quan, hãng thông tấn Tasnim ngày 18.5 dẫn lời một nguồn tin giấu tên thân cận với nhóm đàm phán của Iran cho biết người Mỹ đã đồng ý miễn trừ các lệnh trừng phạt dầu mỏ của Iran trong thời gian hai bên đàm phán. Hãng thông tấn cho rằng quyết định này trái ngược hoàn toàn với quan điểm trước đó của Mỹ.
Nguồn tin lưu ý rằng Iran nhấn mạnh yêu cầu dỡ bỏ toàn bộ lệnh cấm vận trong khi Mỹ chỉ sẵn sàng tạm hoãn các lệnh cấm vận do Bộ Tài chính Mỹ ban hành, trừ khi đạt thỏa thuận cuối cùng.
Ông Ronald dela Rosa là Giám đốc Cảnh sát quốc gia Philippines khi ông Duterte còn tại nhiệm và triển khai chiến dịch chống ma túy trong giai đoạn 2016 - 2022. Các công tố viên cho rằng hàng chục ngàn người đã thiệt mạng trong chiến dịch gây tranh cãi này, theo đài Al-Jazeera.
Ông dela Rosa bị cáo buộc phải chịu trách nhiệm cho nhiều trường hợp thiệt mạng trong giai đoạn tháng 7.2016 đến tháng 4.2018. Ông Rodrigo Duterte bị cảnh sát Philippines bắt vào tháng 3.2025 và bị áp giải sang trụ sở ICC tại The Hague (Hà Lan). Hồi tháng 4, các thẩm phán xác nhận cáo buộc việc sát hại các nghi phạm là tội ác chống lại loài người, mở đường cho việc xét xử.
ICC cáo buộc ông dela Rosa là "đồng phạm gián tiếp gây tội ác chống lại loài người". Lệnh bắt thượng nghị sĩ Philippines này được tòa án ban bố vào ngày 6.11.2025 nhưng bị niêm phong từ đó.
Mới đây, sau khi một số chính trị gia và truyền thông Philippines loan tải, ICC ngày 11.5 đã chính thức xác nhận.
Đây là lần đầu tiên ông xuất hiện tại một phiên họp Thượng viện từ tháng 11.2025. Ông tái xuất để bỏ lá phiếu quyết định giúp ông Alan Peter Cayetano, đồng minh của ông Duterte, trở thành Chủ tịch Thượng viện ngày 11.5. Khi đến nơi, ông dela Rosa phát hiện các đặc vụ Cục Điều tra quốc gia đã chờ sẵn nên bỏ chạy vào tòa nhà qua lối hành lang phụ.
Ngay lập tức, ông Cayetano ra lệnh đóng cửa Thượng viện và nói chỉ tuân thủ lệnh bắt do tòa án Philippines đưa ra. "Thượng nghị sĩ Bato sẽ hưởng sự bảo vệ của luật pháp và Thượng viện theo các quy định và luật của Philippines", thượng nghị sĩ Cayetano tuyên bố.
Ngay trước khi được Thượng viện bảo vệ, các luật sư của ông dela Rosa đã gửi kiến nghị lên Tòa án Tối cao Philippines kêu gọi ngăn chặn việc bắt giữ, chuyển giao hoặc dẫn độ vị thượng nghị sĩ cho tòa án nước ngoài.
Bộ trưởng Nội vụ Jonvic Remulla cho biết việc bắt giữ bắt buộc phải thông qua Tổ chức Cảnh sát hình sự quốc tế (Interpol) vì Philippines đã rút khỏi ICC vào năm 2019.
Ủy ban Đạo đức Hạ viện Mỹ đang mở cuộc điều tra đối với 4 nghị sĩ của đảng Cộng hòa lẫn Dân chủ. Hai trong số này đã từ chức vào hôm qua (giờ VN) trước khi các kiến nghị khai trừ được trình lên hạ viện.
Đài NBC News hôm qua đưa tin hạ nghị sĩ Eric Swalwell của đảng Dân chủ ở bang California thông báo trên mạng xã hội về quyết định rời ghế sau khi nhiều phụ nữ cáo buộc ông tấn công tình dục. Cuối tuần qua, báo San Francisco Chronicle và Đài CNN đăng bài phỏng vấn 4 phụ nữ tố cáo ông có hành vi sai trái về tình dục. Ông Swalwell phủ nhận mọi cáo buộc, và chỉ thừa nhận đã xảy ra sai lầm trong phán đoán.
Vài giờ sau, hạ nghị sĩ Tony Gonzales của đảng Cộng hòa ở bang Texas cũng lên mạng xã hội chia sẻ kế hoạch về hưu sau khi thừa nhận có quan hệ tình ái với một cựu trợ lý, người sau đó đã tự thiêu và tử vong. Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson và các lãnh đạo đảng Cộng hòa tại quốc hội trước đó cũng thúc giục ông Gonzales không nên tái tranh cử nhiệm kỳ kế tiếp.
Không dừng lại ở đó, Hạ viện Mỹ cũng đang đối mặt hai vụ bê bối khác liên quan đến bộ đôi nghị sĩ đến từ bang Florida là bà Sheila Cherfilus-McCormick thuộc đảng Dân chủ và ông Cory Mills của đảng Cộng hòa. Cụ thể, nghị sĩ Cherfilus-McCormick đang đối mặt phiên điều trần sau khi Ủy ban Đạo đức Hạ viện liệt kê tổng cộng 25 sai phạm liên quan đến hoạt động cung cấp tài chính cho chiến dịch tranh cử. Bà cũng phải ra tòa hình sự liên bang vào năm sau.
Còn nghị sĩ Mills đang bị điều tra với nhiều cáo buộc, từ hành vi sai trái tình dục, bạo lực gia đình đến vi phạm tài chính, và ông cũng đã phủ nhận toàn bộ.
Nghị sĩ đảng Cộng hòa Byron Donalds (bang Florida) cho rằng những cáo buộc trên đã gây tổn hại cho tính liêm chính của Quốc hội Mỹ. Quyết định từ chức của ông Swalwell và ông Gonzales được đưa ra trước khi nghị quyết khai trừ được đưa ra trước hạ viện. Nghị quyết khai trừ bà Cherfilus-McCormick cùng ông Mills cũng đã được chuẩn bị và nhận được sự ủng hộ rộng rãi từ nhiều nghị sĩ lưỡng đảng.
Vụ việc diễn ra trong bối cảnh đảng Cộng hòa đang nắm đa số sít sao trước đảng Dân chủ với tỷ lệ 217 - 214 ghế. Vì thế bất kỳ ghế trống nào cũng sẽ dẫn đến bầu cử bổ sung, và thời gian tổ chức phụ thuộc vào quyết định của thống đốc các bang.
Điều đáng lưu ý là trong cả 4 trường hợp trên đều xuất hiện một bên là nghị sĩ đảng Dân chủ và bên còn lại một nghị sĩ đảng Cộng hòa, dẫn đến những đồn đoán về khả năng đang xảy ra "một cuộc thanh lọc cân bằng" về mặt chính trị. Cụ thể là một nghị sĩ Dân chủ đổi một nghị sĩ Cộng hòa, hoặc thậm chí mỗi đảng hai người.
