Một cô gái 24 tuổi ở tỉnh An Huy (Trung Quốc) đã phải sống phụ thuộc vào chạy thận sau khi được chẩn đoán suy thận giai đoạn cuối.
Dấu hiệu ban đầu của căn bệnh là tăng cân bất thường: Chỉ trong vòng nửa năm, cân nặng của cô gái tăng từ 51kg lên 80kg (tăng 29kg).
Khi thấy cân nặng tăng nhanh, cô gái chỉ nghĩ đơn giản là do mình ăn uống nhiều hơn. Sau đó, cô bắt đầu nghiêm túc giảm cân. Tuy nhiên, tình trạng sức khỏe của cô ngày càng xấu.
Người phụ nữ liên tục bị sốt, mặt và toàn thân sưng phù, kèm theo cảm giác tê bì ở tay chân. Lo lắng, cô đã đến bệnh viện thăm khám.
Kết quả kiểm tra cho thấy cô bị tăng urê huyết, chức năng thận đã suy giảm nghiêm trọng. Các bác sĩ cho biết thận của cô gần như không còn khả năng hoạt động bình thường và nữ bệnh nhân chỉ có thể duy trì sự sống bằng cách chạy thận định kỳ, với tần suất 3 lần mỗi tuần.
Chia sẻ về tiền sử sức khỏe, cô gái trẻ cho biết bản thân không có bệnh di truyền liên quan đến thận cũng không có thói quen uống các loại đồ uống pha sẵn. Trong sinh hoạt hằng ngày, điểm đáng ngại duy nhất trong chế độ ăn uống của cô là rất thích ăn cay.
Theo các bác sĩ địa phương, nhiều bệnh nhân tăng urê huyết hoặc suy thận gặp tình trạng rối loạn chức năng bài tiết nước của thận. Khi thận không thể đào thải nước và natri ra khỏi cơ thể, các chất này sẽ bị ứ lại, gây phù toàn thân. Biểu hiện bên ngoài là tăng cân nhanh, cơ thể sưng to, rất dễ bị nhầm lẫn với béo phì.
Các chuyên gia cảnh báo, nếu xuất hiện tình trạng sưng phù ở mặt, mí mắt hoặc tay chân, người bệnh cần đặc biệt chú ý vì đây có thể là dấu hiệu sớm cho thấy thận đang có vấn đề. Khi các triệu chứng trở nên nghiêm trọng hơn như khó thở hoặc phù nặng, chức năng thận thường đã mất trên 70% và khả năng hồi phục là rất thấp.
Bác sĩ cũng cho biết, một số thói quen sinh hoạt không lành mạnh có thể làm tăng nguy cơ tổn thương thận hoặc đẩy nhanh quá trình suy thận, bao gồm chế độ ăn nhiều muối, cay nóng kéo dài, thường xuyên thức khuya, nhịn tiểu và lạm dụng thuốc giảm đau.
Trường hợp trên là lời cảnh báo về việc không nên xem nhẹ những thay đổi bất thường của cơ thể, đặc biệt là tăng cân nhanh kèm theo các triệu chứng toàn thân, bởi đó có thể là dấu hiệu của những bệnh lý nghiêm trọng tiềm ẩn.
Bệnh thận nói chung hay suy thận nói riêng là bệnh diễn ra âm thầm nhưng rất nguy hiểm, các dấu hiệu của bệnh do đó cũng rất khó nhận diện. Đa phần những dấu hiệu bị bệnh thận khi thể hiện rõ rệt thì người bệnh mới phát hiện ra. Tuy nhiên, vẫn có một số dấu hiệu suy thận, thận yếu, thận hư thường gặp là:
– Thường xuyên mệt mỏi, hoa mắt, chóng mặt và mất tập trung
Thận khỏe mạnh tạo ra một hormon gọi là erythropoietin. Hormon này giúp cho cơ thể tạo ra các tế bào hồng cầu mang ôxy. Khi thận bị hỏng, chúng tạo ra ít erythropoietin hơn, cơ thể có ít các tế bào hồng cầu vận chuyển ôxy hơn. Các cơ và đầu óc cũng vì thế mà mệt đi nhanh chóng.
Thiếu máu khiến não không được cung cấp đủ ôxy. Điều này có thể ảnh đến trí nhớ, gây mất tập trung, hoa mắt và chóng mặt.
-Có cảm giác ớn lạnh
Nếu thấy tình trạng ớn lạnh có thể bạn đã mắc bệnh thận vì cơ thể thiếu máu có thể khiến cơ thể cảm thấy lúc nào cũng lạnh. Thậm chí đang ở trong phòng có nhiệt độ ấm.
– Thường xuyên mẩn ngứa
Do tích tụ chất thải trong máu nên da có thể bị kích thích dẫn đến tình trạng ngứa, thậm chí phát ban. Nếu thử dùng các loại kem dưỡng mà không thấy da được phục hồi thì bạn cần nghĩ ngay đến vấn đề xuất phát từ bên trong. Khi đó, bạn hãy đi khám để được chẩn đoán chính xác nhất.
– Hơi thở có mùi amoniac
Thận có chức năng loại bỏ các chất độc hại trong máu qua đường nước tiểu. Khi bệnh nhân bị suy thận, thận sẽ bị hư hỏng nên chúng không còn khả năng lọc các chất thải và hóa chất độc ra khỏi máu, tích tụ lâu ngày trong cơ thể, gây ảnh hưởng gần như tất cả các bộ phận của cơ thể. Hơi thở có mùi có thể xuất hiện khi bệnh suy thận làm ảnh hưởng đến hệ hô hấp.
Những thay đổi như tiểu nhiều vào đêm, nước tiểu có bọt, lượng nước tiểu nhiều hơn/ít hơn bình thường và thậm chí trong nước tiểu có máu. Cảm thấy căng tức hay đi tiểu khó khăn.
Nếu bạn có các biểu hiện: Tiểu nhiều hơn 8 lần/ngày và tiểu nhiều hơn 1 lần/đêm thì nên lưu ý, vì đó là cảnh báo chức năng thận suy giảm.
-Biểu hiện phù
Chứng phù xảy ra khi mao mạch trong cơ thể đang gặp tình trạng rò rỉ. Khi xuất hiện tình trạng này, ngay lập tức thận nhận nhiệm vụ giữ lại lượng nước và natri trong cơ thể để bù lại số chất dịch bị rò rỉ, bị mất đi ở trên. Do đó, lượng nước trong cơ thể gia tăng khiến các mao mạch ở trên rò rỉ nhiều tới các mô xung quanh khiến chúng bị sưng lên, gây ra hiện tượng phù.
– Thường xuyên bị đau lưng hoặc đau vùng ngang thắt lưng
Thận có chức năng sàng lọc và đào thải tất cả các chất độc hại cũng như tạp chất ra ngoài cơ thể bằng đường nước tiểu. Khi chức năng thận suy giảm, sẽ làm mất cân bằng điện giải trong cơ thể, gây ra tình trạng ứ dịch dẫn đến đau vùng hố thận hay đau mỏi ngang thắt lưng.
– Thở nông, khó thở
Đó là do chất lỏng dư thừa trong cơ thể tích tụ trong hai lá phổi kèm theo tình trạng thiếu máu (sự thiếu hụt các tế bào hồng cầu vận chuyển ôxy) sinh ra chứng thở nông.
Ông Huang Weiping và vợ là bà Tian Xinju, 75 tuổi, đã có một trai, một gái trưởng thành trước khi sinh bé Tianci. Bà Tian từng là bác sĩ, còn ông Huang là luật sư. Sau khi nghỉ hưu, họ sống yên bình ở quê với vườn rau nhỏ trước nhà.
Năm 2018, bà Tian bất ngờ bị nhồi máu não. Sau thời gian dùng thuốc điều trị, bà phát hiện cơ thể xuất hiện những dấu hiệu mệt mỏi, buồn nôn, chóng mặt kéo dài. Ban đầu, cả hai nghĩ đó là biến chứng bệnh tuổi già, nhưng kết quả chẩn đoán lại xác định bà mang thai. Cặp vợ chồng khi đó 67 và 68 tuổi trở thành trường hợp mang thai tự nhiên cao tuổi nhất Trung Quốc.
Bất chấp sự phản đối của hai con lớn và rủi ro sức khỏe, vợ chồng ông Huang vẫn quyết định giữ lại cái thai. Họ tính toán khoản lương hưu sẽ đủ đảm bảo cuộc sống cho bé Tianci.
Tuy nhiên, việc nuôi con mọn ở tuổi xế chiều nhanh chóng vắt kiệt sức lực của họ. Ban đầu, ông thuê bảo mẫu với giá 670 USD mỗi tháng, nhưng sớm cho nghỉ việc vì nhận thấy con gái không quấn quýt bố mẹ. Ông quyết định tự tay gánh vác việc nhà. Ở tuổi ngoài 70, cựu luật sư quay cuồng với việc dỗ ngủ, pha sữa và cầm bát chạy theo đút từng thìa cơm cho đứa trẻ hiếu động.
Để có sức bám sát những bước chân ngày một nhanh của con gái, mỗi tối, người đàn ông đều đặn ra công viên đi bộ 4 km. Ông Huang thừa nhận bản thân đang chạy đua với thời gian, luôn đau đáu nỗi lo tuổi tác không cho phép mình đồng hành cùng con đến lúc trưởng thành.
Khó khăn nhất là bà Tian mất khả năng đi lại sau biến cố đầu năm 2024. Cựu bác sĩ từng phụ giúp kinh tế qua các buổi diễn thuyết cộng đồng, nay chìm trong mặc cảm bất lực vì mọi sinh hoạt đều phụ thuộc vào chồng. Để duy trì chi phí y tế và sinh hoạt, ông Huang phải nhận thêm các hồ sơ luật làm tại nhà và thỉnh thoảng livestream bán hàng trên mạng xã hội.
Nhận thức rõ quỹ thời gian của bản thân đang cạn dần, ông Huang bắt đầu vạch ra phương án dự phòng cho con gái út. Ông thuê một căn nhà sân vườn rộng gần 200 m2 trong khu du lịch ở Nam Ninh, Quảng Tây, hợp đồng kéo dài 20 năm. Lý do ông chọn nơi này là vì xung quanh có nhiều họ hàng thân thiết. Người cha già tính toán, nếu một ngày mình đột ngột ngã xuống, Tianci vẫn có người nương tựa.
Năm nay vào tiểu học, cô bé Tianci đã biết tự giặt quần áo, phụ bố hái rau và chăm sóc mẹ. Dù đối mặt với vô vàn hoài nghi từ dư luận về trách nhiệm khi sinh con muộn màng, ông Huang cho biết chưa từng hối hận.
"Với chúng tôi, sự xuất hiện của con là phước lành cuộc đời ban tặng và là lý do để chúng tôi cố gắng mỗi ngày", người cha 75 tuổi nói.
Cuối tháng 6, nhà hàng Chef Xue đăng thông báo trên thực đơn và website với nội dung: "Hãy trông chừng con cái của bạn", khẳng định dù chào đón các gia đình nhưng nhắc nhở rằng "đây không phải sân chơi".
Theo quy định của nhà hàng, trẻ em phải ngồi tại chỗ, không chạy nhảy, la hét hay dùng bát đĩa tạo tiếng ồn. Các gia đình không tuân thủ sẽ bị yêu cầu rời đi hoặc bồi thường nếu làm hỏng tài sản.
Chef Xue công khai ba trường hợp khách hàng phải đền bù. Tháng 1/2026, một em nhỏ làm rơi vỡ tách trà trong phòng riêng, phụ huynh phải trả hơn 5 USD. Tháng 12/2025, một đứa trẻ dùng dụng cụ ăn khắc lên mặt bàn, mức bồi thường là 100 USD. Trước đó vào tháng 4/2025, một em nhỏ làm rơi vỡ màn hình máy quẹt thẻ khiến gia đình phải đền bù gần 330 USD.
You Xue, chủ nhà hàng, cho biết quy định tôn trọng không gian chung luôn được áp dụng, nhưng ông nhận thấy ý thức của một số thực khách đi xuống trong vài năm qua. Ông kể từng chứng kiến một phụ huynh thay tã cho con ngay trên ghế cạnh bàn của khách khác. Theo ông, nhân viên ngày càng phải làm thay vai trò của cha mẹ khi liên tục nhắc nhở trẻ giữ trật tự.
"Chúng tôi không chấp nhận hành vi gây rối và sẽ yêu cầu khách chịu trách nhiệm nếu con họ cố ý làm hỏng tài sản", ông Xue nói. Mục tiêu của chính sách nhằm đảm bảo trải nghiệm cho những thực khách khác như các gia đình tổ chức sinh nhật hay các cặp đôi.
Kể từ khi có thông báo, chủ nhà hàng cho biết số vụ gây rối giảm. Nhiều phụ huynh chủ động chỉ vào nội quy để nhắc nhở con trước khi ăn. Ông dự định áp dụng quy định này tại cơ sở mới sắp khai trương.
Chính sách này lan truyền trên mạng xã hội. Nhiều người ủng hộ việc phụ huynh phải chịu trách nhiệm về hành vi của con tại nơi công cộng. Một tài khoản bình luận: "Điều này hoàn toàn hợp lý. Không thể để con mình làm phiền các doanh nghiệp nhỏ". Tuy nhiên, có ý kiến cho rằng việc tính phí một tách trà vỡ là quá khắt khe.
Ông Xue cho biết phần lớn phản hồi về chính sách đều tích cực, chứng tỏ nhiều người thấy cần thiết nhưng ngại lên tiếng.
Theo truyền thông Trung Quốc, tối 19/5, chị Lâm (32 tuổi) ở Chiết Giang sau khi ăn tôm hùm đất cay đã tiếp tục dùng thêm nửa quả dưa hấu lạnh. Chỉ vài giờ sau, chị bất ngờ xuất hiện cơn đau bụng dữ dội kèm sốt cao, buồn nôn và nhanh chóng được đưa tới phòng khám cấp cứu của Bệnh viện Y học cổ truyền tỉnh Chiết Giang.
Kết quả xét nghiệm cho thấy chỉ số men tụy tăng vọt, chụp CT bụng phát hiện tụy có dấu hiệu viêm cấp kèm thấm dịch lan rộng quanh tụy. Các bác sĩ nhanh chóng xác định bệnh nhân mắc viêm tụy cấp, một tình trạng nguy hiểm có thể dẫn đến suy đa cơ quan nếu không xử lý kịp thời.
Tuy nhiên, điều đáng sợ hơn nằm ở kết quả xét nghiệm mỡ máu sau đó. Kết quả kiểm tra cho thấy: Triglycerid của bệnh nhân vượt ngưỡng 64,2 mmol/L, cao gấp 37 lần mức bình thường. Cholesterol toàn phần lên tới 18,38 mmol/L, cao hơn hơn 3 lần giới hạn an toàn.
Tình trạng tăng lipid máu nghiêm trọng đã trực tiếp kích hoạt viêm tụy cấp do mỡ máu, thể bệnh có diễn tiến cực nhanh và tỉ lệ tử vong cao.
Ngay trong đêm, bệnh viện phải kích hoạt quy trình cấp cứu đa chuyên khoa. Các bác sĩ quyết định tiến hành thay huyết tương khẩn cấp để loại bỏ lượng chất béo lớn trong máu bệnh nhân.
Khi hệ thống lọc máu vận hành, các nhân viên y tế bàng hoàng chứng kiến phần huyết tương được tách ra không có màu vàng nhạt như bình thường mà trắng đục, đặc quánh như sữa.
Trong y học, hiện tượng này được gọi là "máu dưỡng chấp" hay "máu sữa", xảy ra khi máu chứa lượng triglycerid quá cao khiến huyết tương bị đục trắng bởi các hạt mỡ li ti.
Sau gần 2 giờ điều trị, các bác sĩ đã thay khoảng 2,6 lít huyết tương. Chỉ số mỡ máu của bệnh nhân giảm mạnh, triệu chứng đau bụng và sốt cũng dần cải thiện.
Đáng chú ý, bệnh nhân không hề béo phì, chế độ ăn thường ngày cũng không quá nhiều dầu mỡ. Sau quá trình khai thác bệnh sử kỹ hơn, nguyên nhân thực sự mới dần lộ diện: chị Lâm đã sử dụng thuốc tránh thai loại tác dụng ngắn trong thời gian dài nhằm tránh thai và điều hòa kinh nguyệt.
Theo bác sĩ điều trị, một số phụ nữ có cơ địa nhạy cảm với thuốc nội tiết. Việc dùng kéo dài có thể gây rối loạn chuyển hóa lipoprotein, làm tăng triglycerid trong máu một cách âm thầm. Ngoài ra, bệnh nhân còn có thói quen thường xuyên uống sữa bột, cà phê hòa tan chứa kem béo thực vật và nhiều đường. Bữa ăn nhiều chất béo kết hợp lượng đường lớn từ dưa hấu lạnh trước khi phát bệnh đã trở thành "giọt nước tràn ly", đẩy cơ thể vào trạng thái khủng hoảng chuyển hóa cấp tính.
Theo các chuyên gia, thuốc tránh thai nội tiết chứa estrogen và progesterone có thể ảnh hưởng đến quá trình chuyển hóa lipid trong cơ thể. Ở một số người, estrogen làm tăng tổng hợp triglycerid tại gan, đồng thời làm giảm khả năng đào thải mỡ khỏi máu. Nếu kết hợp với chế độ ăn nhiều đường, nhiều chất béo hoặc cơ địa có rối loạn chuyển hóa tiềm ẩn, nguy cơ tăng triglycerid nặng sẽ cao hơn đáng kể.
Khi triglycerid tăng quá mức, tụy có thể bị tổn thương bởi các acid béo tự do sinh ra trong quá trình phân giải mỡ, dẫn đến viêm tụy cấp, biến chứng được xem là nguy hiểm nhất của tăng lipid máu.
Lưu ý đặc biệt khi sử dụng thuốc tránh thai khẩn cấp
Mặc dù thuốc có hiệu quả tránh thai khá cao, nhưng vẫn có trường hợp sử dụng thuốc nhưng vẫn có thai ngoài ý muốn, do đó cần sử dụng thuốc đúng thời gian và lắng nghe cơ thể khi tới chu kỳ kinh.
Thuốc được khuyên không nên sử dụng thường xuyên vì càng dùng liên tục thì hiệu quả ngừa thai càng giảm. Do hàm lượng thuốc cao gấp 4 lần so với thuốc tránh thai hằng ngày, nên chỉ dùng cho người khỏe mạnh và không sử dụng quá 2 lần/tháng. Việc lạm dụng thuốc tránh thai khẩn cấp có thể gây ra nhiều tác dụng phụ và biến chứng nguy hiểm như teo niêm mạc tử cung, ảnh hưởng lâu dài tới khả năng sinh sản. Người lạm dụng thuốc cũng dễ mắc các bệnh về gan, thận, tim mạch, ung thư vú hay ung thư cơ quan sinh sản...
Thuốc tránh thai khẩn cấp có tính ưu việt nhưng cũng gây ra các tác hại không nhỏ, trong đó có ảnh hưởng tới khả năng sinh sản của người sử dụng. Do đó, phụ nữ nên tránh lạm dụng phương pháp tránh thai này mà nên áp dụng những phương pháp an toàn hơn như dùng bao cao su, đặt vòng tránh thai, uống thuốc tránh thai hằng ngày...
Trong trường hợp phải dùng thuốc, cần đọc kỹ hướng dẫn sử dụng. Nắm rõ thành phần thuốc để phòng trường hợp dị ứng. Tuân thủ liệu trình và thời gian dùng thuốc.
Do thuốc tránh thai khẩn cấp có thể gây hại cho thai kỳ, nên khi muốn có thai, để bảo đảm sự phát triển của thai nhi sẽ an toàn, cần ngừng sử dụng thuốc tránh thai khẩn cấp và sử dụng bao cao su cho đến khi có kỳ kinh tiếp theo.
