Theo dữ liệu từ Kpler, nền tảng phân tích và dữ liệu thông minh về dòng chảy thương mại toàn cầu, một tàu chở dầu đăng ký tại quốc gia Đông Phi Comoros với tên gọi Elpis đã đi qua Hormuz vào chiều 13/4, sau khi Mỹ tuyên bố phong tỏa eo biển này.
Con tàu bị Mỹ trừng phạt vào năm 2025 vì “liên quan đến việc mua bán và vận chuyển dầu mỏ Iran”.
Ngược lại, một tàu chở dầu đăng ký tại Botswana có tên Ostria đã quay đầu khi đang cố gắng đi qua eo biển. Theo rà soát của CNN về dữ liệu theo dõi tàu biển từ Kpler, chỉ 41 phút sau khi quân đội Mỹ ban bố lệnh phong tỏa Hormuz, con tàu đã thay đổi điểm đến dự kiến từ Oman sang Các tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE).
Một tàu dầu khác là Rich Starry đã phát tín hiệu trạng thái “thả trôi” ngoài khơi đảo Qeshm. Có vẻ như con tàu này trì hoãn hành trình đi qua eo biển.
Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ (CENTCOM) trước đó phát thông báo về việc bắt đầu thực thi lệnh phong tỏa tại vịnh Oman và biển Arab phía đông eo biển Hormuz đối với tất cả tàu thuyền bất kể treo cờ nước nào từ 10h ngày 13/4 (21h giờ Hà Nội).
“Bất kỳ tàu nào đi vào hoặc rời khỏi khu vực bị phong tỏa mà không được cho phép đều có thể bị ngăn chặn, chuyển hướng và bắt giữ”, thông báo cho hay. “Lệnh phong tỏa sẽ không cản trở việc di chuyển trung lập qua eo biển Hormuz để đến hoặc đi từ các cảng không thuộc Iran”.
Trước khi lệnh phong tỏa của Mỹ được áp dụng, dữ liệu hàng hải cho thấy lưu lượng giao thông tại tuyến đường thủy then chốt này đã thưa thớt dần.
Lệnh phong tỏa “bao trùm toàn bộ đường bờ biển Iran, không chỉ giới hạn ở các cảng và kho dầu”, thông báo của Mỹ cho biết, thêm rằng các chuyến hàng nhân đạo gồm thực phẩm, vật tư y tế và hàng hóa thiết yếu khác sẽ được phép đi qua nhưng phải được kiểm tra.
Các chuyên gia ngành vận tải nhận định lệnh phong tỏa từ Mỹ đặt thêm trở ngại cho các tàu đang mắc kẹt tại vùng Vịnh.
“Việc Mỹ thông báo kế hoạch phong tỏa eo biển Hormuz mang lại nhiều bất ổn hơn. Hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz đã tăng lên trong những ngày gần đây, nhưng vẫn thấp hơn nhiều so với mức trước khủng hoảng”, công ty môi giới tàu biển Clarksons cho hay.
Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi chiều 13/4 có cuộc điện đàm với Ngoại trưởng Arab Saudi và Qatar để thảo luận về điều mà nước này gọi là “những rủi ro từ hành động khiêu khích do Mỹ gây ra” khi phong tỏa các cảng của Tehran.
Trong cuộc điện đàm với người đồng cấp Arab Saudi, ông Araghchi cho rằng Iran “đã có cách tiếp cận thiện chí khi chấp nhận lệnh ngừng bắn” với Mỹ, nhưng Mỹ vẫn giữ thái độ đòi hỏi quá mức trong đàm phán, “khiến kết quả không đạt được như mong đợi” tại Pakistan hồi cuối tuần qua.
Trong cuộc điện đàm với Ngoại trưởng Qatar, ông Araghchi cho hay Iran “đã tham gia tiến trình ngoại giao một cách đầy trách nhiệm nhằm bảo vệ lợi ích quốc gia cũng như giữ gìn hòa bình và an ninh khu vực”.
Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei cùng ngày viết trên mạng xã hội X rằng việc Mỹ đe dọa phong tỏa các cảng của Iran không khác nào một hành động trả đũa nhắm vào nền kinh tế toàn cầu.
"Trong những thời điểm đặc biệt biến động này, chúng ta đang đi theo một chiếc la bàn. Nó vẫn luôn hướng về một NATO đoàn kết và mối quan hệ đối tác xuyên Đại Tây Dương đáng tin cậy", Thủ tướng Friedrich Merz phát biểu trong chuyến thăm thao trường ở miền bắc Đức hôm nay.
Bình luận được đưa ra sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố đang xem xét phương án cắt giảm số lượng binh sĩ đồn trú tại Đức. Ông Trump trước đó cũng chỉ trích lãnh đạo Đức về phát biểu cho rằng Mỹ không có chiến lược rõ ràng và đang bị Iran "làm cho bẽ mặt".
Ông Merz không trực tiếp đề cập tới những lời đe dọa của Tổng thống Trump, nhưng khẳng định Đức đang "liên lạc một cách chặt chẽ và tin cậy" với các đối tác, đặc biệt là Mỹ, về những hệ lụy từ xung đột Trung Đông. "Điều này là vì lợi ích chung xuyên Đại Tây Dương. Chúng ta làm điều đó với sự tôn trọng lẫn nhau và sẻ chia gánh nặng một cách công bằng", ông nói.
Thủ tướng Merz cũng nhấn mạnh quan hệ xuyên Đại Tây Dương "đặc biệt quan trọng" với cả đất nước, người dân Đức và cá nhân ông.
Người phát ngôn Liên minh châu Âu (EU) Anitta Hipper cùng ngày khẳng định Mỹ là "đối tác quan trọng" cho an ninh và quốc phòng của châu Âu, khẳng định hoạt động triển khai lực lượng Mỹ ở châu Âu cũng hỗ trợ vai trò toàn cầu của Washington.
Theo Cơ quan Nghiên cứu Quốc hội Mỹ, tính đến năm 2024, nước này đang triển khai hơn 35.000 binh sĩ đồn trú tại hơn 40 căn cứ quân sự trên lãnh thổ Đức. Truyền thông quốc gia châu Âu ước tính con số hiện tại là gần 50.000 quân nhân.
Đức đóng vai trò trung tâm với hiện diện quân sự của Mỹ tại khu vực. Đây là nơi đặt tổng hành dinh của Bộ tư lệnh châu Âu (USEUCOM) thuộc quân đội Mỹ, cũng như một trong những trung tâm điều trị y tế hàng đầu của nước này, cùng nhiều cơ sở bảo dưỡng và kho vũ khí cho không quân Mỹ.
Tổng thống Trump đã nhiều lần chỉ trích NATO và đe dọa cắt giảm lực lượng đồn trú tại các nước đồng minh châu Âu kể từ khi lên nắm quyền trong nhiệm kỳ đầu tiên.
Mỹ dường như đang quyết tâm gây sức ép với những đồng minh không ủng hộ nước này trong xung đột với Iran, cũng như không tham gia nỗ lực gỡ phong tỏa và tuần tra tại eo biển Hormuz, tuyến vận tải biển huyết mạch của thế giới đang bị Tehran khóa chặt.
Theo thông cáo của Bộ Quốc phòng Mỹ ngày 22.5, đợt công bố mới gồm thêm 50 video và tài liệu về UFO/UAP, trong đó có các tư liệu kéo dài nhiều thập niên, lời khai của dân thường và thành viên quân đội.
Động thái này diễn ra sau đợt công bố đầu tiên hồi đầu tháng 5 với 162 tập tin liên quan các vụ nhìn thấy UAP. Số tài liệu này đã thu hút hơn 1 tỉ lượt truy cập vào trang web của chính phủ Mỹ, theo The Guardian.
Một số đoạn video được công bố ghi lại các vật thể bay không xác định tại Trung Đông. Trong một video năm 2019, ba vật thể được cho là xuất hiện theo đội hình trên vịnh Ba Tư. Một video khác năm 2022 cho thấy 4 vật thể bay ngang qua vùng biển ngoài khơi Iran.
Một đoạn phim quay tại Syria năm 2021 ghi lại một vật thể di chuyển rất nhanh - tương tự như gia tốc siêu tốc tức thời trong các bộ phim khoa học viễn tưởng. Trong khi đó, một đoạn video khác được ghi lại vào tháng 10.2022 cho thấy một vật thể hình điếu xì gà bay qua địa điểm dường như là khu dân cư.
Tuy nhiên, các đoạn video không đi kèm lời giải thích cụ thể. Văn phòng giải quyết dị thường toàn diện của Lầu Năm Góc trước đây khẳng định chưa có bằng chứng cho thấy bất kỳ vật thể nào trong các hồ sơ UAP có nguồn gốc ngoài trái đất.
Lầu Năm Góc cũng lưu ý các tài liệu được tổng hợp từ nhiều nguồn, gồm quân đội, Cục Điều tra liên bang Mỹ (FBI), Bộ Ngoại giao và Cơ quan Hàng không vũ trụ Mỹ (NASA). Lầu Năm Góc lưu ý: "Nhiều tài liệu trong số này thiếu bằng chứng xác thực về nguồn gốc".
Dù vậy, việc công bố thêm hồ sơ nhiều khả năng tiếp tục khơi dậy tranh luận tại Mỹ, nơi chủ đề UFO từ lâu gắn với các giả thuyết về việc chính phủ che giấu thông tin.
Hồi tháng 2, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã chỉ đạo công bố tài liệu liên quan UAP và khả năng tồn tại sự sống ngoài trái đất, viện dẫn "sự quan tâm rất lớn" của công chúng. Khi đó, ông Trump nói cá nhân ông không biết liệu người ngoài hành tinh có thật hay không.
Đợt công bố lần này cũng bao gồm một số bản ghi âm của NASA, trong đó có mô tả của các phi hành gia về những vật thể bí ẩn và ánh sáng lạ trong không gian. Tuy nhiên, nhà vật lý thiên văn Neil deGrasse Tyson cho rằng việc đưa các tài liệu NASA vào hồ sơ UAP của Lầu Năm Góc có thể gây hiểu lầm.
Theo ông, các tài liệu NASA này chưa từng được xếp loại bí mật và những gì phi hành gia nhìn thấy nhiều khả năng có thể được giải thích bằng các hiện tượng thông thường. "Trong lịch sử khoa học, lời giải thích đúng đắn chưa bao giờ là phép thuật hay người ngoài hành tinh", ông Tyson nói.
Ngày 22.5, Lầu Năm Góc cho biết họ đang chuẩn bị công bố đợt thứ 3 các tập tin về UAP (hiện tượng vật thể bay không xác định), và sẽ thông báo "trong tương lai gần".
Tổng thống Trump đã đến Bắc Kinh vào tối 13/5, nơi ông được Phó Chủ tịch Trung Quốc Hàn Chính chào đón, cùng một dàn quân nhạc, đội danh dự, các thanh thiếu niên Trung Quốc vẫy cờ.
Màn tiếp đón dành cho lãnh đạo nước ngoài được thiết kế cẩn trọng là cách Bắc Kinh truyền tải thông điệp. Lần này, Bắc Kinh có thể tìm cách gửi đi một thông điệp đa tầng.
Julian Gewirtz, một nhà sử học về Trung Quốc tại Đại học Columbia, người từng giữ các vai trò hoạch định chính sách cấp cao về Trung Quốc trong Hội đồng An ninh Quốc gia dưới thời cựu Tổng thống Joe Biden, cho biết: “Trung Quốc từng cử Phó Chủ tịch nước Hàn Chính đến dự lễ nhậm chức của ông Trump và việc này sẽ gây ấn tượng với vị Tổng thống Mỹ vốn coi trọng vị thế”.
Ông nói thêm: “Đây là một ví dụ về việc trong suốt hội nghị thượng đỉnh này, Trung Quốc hy vọng sẽ sử dụng các nghi thức ngoại giao để tránh sự quay trở lại của việc leo thang căng thẳng thương mại”.
Với vai trò là Phó Chủ tịch nước, ông Hàn Chính thường được cử đến các sự kiện ngoại giao chính thức, như lễ đăng quang của Vua Anh Charles III hoặc lễ nhậm chức lần thứ hai của Tổng thống Trump.
Việc lựa chọn ông Hàn cũng có thể báo hiệu cách Bắc Kinh tiếp cận chuyến thăm của nhà lãnh đạo quốc gia quyền lực nhất thế giới. Điều này gợi ý rằng ông Trump có thể được thết đãi bằng các nghi lễ của một chuyến thăm cấp nhà nước chính thức.
Evan Medeiros, giáo sư nghiên cứu về châu Á tại Đại học Georgetown, người từng là cố vấn châu Á cho Tổng thống Barack Obama, cho biết: “Trong ngoại giao Trung Quốc, nghi thức chính là thực chất, đặc biệt là trong một chuyến thăm cấp nhà nước. Lễ đón tại sân bay là ngưỡng cửa đầu tiên, đó là cách Trung Quốc phát tín hiệu về sự tôn trọng”.
Trong chuyến thăm vào năm 2017, ông Trump đã được chào đón bởi nhà ngoại giao hàng đầu của Trung Quốc Dương Khiết Trì, người là ủy viên Bộ Chính trị, cơ quan quyền lực thứ hai của đảng Cộng sản Trung Quốc. Vào thời điểm đó, Tân Hoa xã, đã mô tả sự hiện diện của ông Dương là dấu hiệu cho thấy "sự coi trọng mà Trung Quốc dành cho cuộc gặp" giữa 2 nhà lãnh đạo.
Ông Trump gặp gỡ và hội đàm với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình vào lúc 10h sáng ngày 14/5 giờ địa phương. Các nhà lãnh đạo dự kiến tổ chức một cuộc hội đàm song phương tại Đại lễ đường Nhân dân, nơi các cuộc thảo luận được kỳ vọng sẽ bao gồm cuộc xung đột Mỹ - Iran, các mối quan hệ thương mại.
Sau cuộc hội đàm chính thức, ông Trump và ông Tập sẽ đi thăm di tích lịch sử Thiên Đàn, một quần thể kiến trúc từ thế kỷ XV, trước khi tham dự tiệc chiêu đãi cấp nhà nước.
Sự kiện này đánh dấu chuyến thăm đầu tiên của một tổng thống Mỹ tới Trung Quốc kể từ chuyến thăm trước đó của ông Trump vào năm 2017.
Cuộc gặp gần đây nhất giữa ông Trump và ông Tập diễn ra vào tháng 10 năm ngoái tại Hàn Quốc. Vào thời điểm đó, hai bên nhất trí tạm dừng cuộc chiến thương mại, trong đó Mỹ áp đặt thuế quan đối với hàng hóa Trung Quốc và Bắc Kinh dọa hạn chế nguồn cung cấp đất hiếm toàn cầu.
Ông Trump cho biết, cuộc hội đàm cấp cao lần này sẽ mang lại “những điều tuyệt vời” cho cả 2 nước, ông cùng người đồng cấp của mình có “rất nhiều điều để thảo luận”.
Ông Trump cũng khẳng định có quan hệ tốt với nhà lãnh đạo Trung Quốc, gọi ông là "một người bạn".
