Chia sẻ với Thanh Niên tại điểm thi Trường tiểu học Thiên Hộ Dương (P.Hòa Hưng, TP.HCM), Bảo Hân, học sinh Trường THCS Tân Bình (P.Tân Sơn Nhất), cho biết em làm trọn vẹn đề ngữ văn không chuyên, không gặp nhiều khó khăn. Hân kể ngữ liệu phần đọc hiểu trích từ Bám níu – một trong những truyện ngắn thuộc tuyển tập Rừng mắm của tác giả Bình Nguyên Lộc – kể về cuộc sống vùng Nam bộ của lão Nghiệm, thằng Ất và một góa phụ không tên.
Bình Nguyên Lộc sinh trưởng và sống gần như trọn đời ở vùng Đồng Nai-Sài Gòn xưa, là một tác giả văn xuôi nổi bật tại vùng đô thị miền Nam giai đoạn 1954-1975 và chuyên viết về cuộc sống, con người của vùng đồng bằng sông Đồng Nai, sông Cửu Long…, theo sách nghiên cứu – phê bình văn học Cảm nhận văn chương của tác giả Nguyễn Thị Thu Trang.
Trong tác phẩm Bám níu, lão Nghiệm – được ví như một “tộc trưởng của thời xa xưa” – đã có nhiều chiêm nghiệm về việc có nhiều con cá không “chạy” mà lại cố lội ngược dòng trở lại vì “thương yêu cái nơi chôn nhau cắt rún của chúng”. Từ đó, lão Nghiệm liên tưởng đến việc thế hệ cha ông “định bỏ làng đi kiếm ăn nơi khác”, nhưng sau cùng lại không nỡ đi vì “còn làng mới còn nước”.
“Đề tự luận hỏi tụi em lựa chọn ở lại của dân làng là mù quáng hay sáng suốt”, Hân nói.
Đối với câu hỏi viết đoạn văn 200 chữ, nữ sinh kể đề yêu cầu phân tích một trong hai, hoặc về cách kể chuyện và sử dụng phương ngữ Nam bộ trong ngữ liệu, hoặc về tâm lý các nhân vật để làm rõ chủ đề của tác phẩm.
Còn ở câu hỏi viết bài văn, đề ra ngữ liệu trích từ sách The paradox of choice (Nghịch lý của sự lựa chọn) của nhà tâm lý học Barry Schwartz, nói về việc chúng ta đang có ngày càng nhiều mặt hàng để xem xét nhưng độ hài lòng khi lựa chọn lại ngày càng giảm đi.
Theo Hân, từ ý kiến của Barry Schwartz và những lựa chọn được nêu trong văn bản Bám níu, đề thông tin người trẻ ở độ tuổi 14-15 thường sẽ sống trong băn khoăn, đắn đo và tiếc nuối trước mỗi lựa chọn. Từ đó, đề yêu cầu thí sinh trình bày trải nghiệm của bản thân, đồng thời đưa ra quan điểm và giải pháp cho vấn đề nêu trên.
Để triển khai nội dung này, Hân chia sẻ em đã trình bày hai nguyên nhân, một chủ quan từ chính người trẻ, và một khách quan đến từ việc gia đình thời nay thường đưa cho con nhiều lựa chọn khác nhau. Hậu quả là nhiều bạn trẻ lại sống một cuộc đời tiếc nuối, khi giây phút mình cho là đúng sau này lại trở thành khoảnh khắc khiến các bạn không ngừng tự trách.
“Em nêu giải pháp là gia đình phải đồng hành cùng con trên cuộc đời và các bạn cũng phải tự mở rộng mối quan hệ của mình để có thêm trải nghiệm sống”, nữ sinh chia sẻ.
“Em như hòa mình vào với đề”, Hân nói, lý giải rằng các câu hỏi trong phần ngữ văn không chuyên đều gần gũi với những người trẻ như em.
Nguyễn Hoàng Anh, học sinh Trường THCS Tân Tạo, cùng nhận định các câu hỏi trong đề “gắn liền với bản thân mình” với chủ đề phù hợp với thực tế hiện nay của các bạn học sinh. “Đề vừa sức và không quá khó, nhưng do không kịp giờ nên em viết phần bài văn khá ngắn gọn”, nữ sinh chọn thi chuyên lý Trường Phổ thông Năng khiếu cho hay.
Đứng cạnh bên, một học sinh Trường THCS Ngô Quyền (P.Bảy Hiền) chia sẻ đã triển khai theo hai luận điểm chính. Thứ nhất là việc cứ mãi băn khoăn trước những lựa chọn dễ khiến sức trẻ bị hao mòn, lấy dẫn chứng một nhân vật nổi tiếng trên mạng xã hội từng theo ngành công nghệ thông tin theo xu hướng thế nhưng lại không đam mê, cuối cùng bỏ nghề và phí hoài 4 năm tuổi trẻ.
Còn với luận điểm hai, nữ sinh này nhìn nhận người trẻ nên quyết đoán hơn nhất là ở những quyết định nhỏ nhặt, thay vì cứ mải chạy theo ý kiến của người khác. “Giải pháp em đề ra là người trẻ đừng quá chú trọng vào việc phải đạt được một tương lai rực rỡ, quan trọng hạnh phúc ở hiện tại”, nữ sinh kể.
Tuy nhiên, nữ sinh này cũng bày tỏ nhiều tiếc nuối vì đã không canh đủ thời gian để triển khai bài làm trọn vẹn.
Theo tin từ Trường Phổ thông Năng khiếu, cấu trúc đề văn không chuyên có 3 phần, gồm 5 câu đọc hiểu-trắc nghiệm (2,5 điểm), 2 câu đọc hiểu-tự luận (1,5), 1 câu viết đoạn văn (2) và 1 câu viết bài văn (4). Tổng thời gian làm bài là 100 phút.
Với môn tiếng Anh, Trường Phúc, học sinh Trường THCS Lam Sơn (P.Bình Phú), cho rằng “đề dễ” và em chỉ gặp thử thách chủ yếu ở phần phát âm, do “nhiều từ em nói quen rồi nên cũng không biết cách mình phát âm là đúng hay sai”. Tương tự, H.T.My, HS Trường THCS Lý Thánh Tông (P.Chánh Hưng), kể có bạn trong phòng thi còn nói là đề “dễ không tưởng”.
Với My, thi lớp 10 Trường Phổ thông Năng khiếu được xem là một trải nghiệm nên tâm lý dự thi của em khá thoải mái.
Chiều nay, thí sinh lớp 9 tiếp tục thi môn toán không chuyên trong 120 phút. Còn ngày mai (23.5), thí sinh sẽ thử sức ở môn chuyên các em đã đăng ký. Trong đó, môn tiếng Anh, hóa học, vật lý, sinh học, tin học sẽ thi vào buổi sáng, và các môn ngữ văn, toán sẽ thi vào buổi chiều. Các môn chuyên đều có thời gian làm bài 150 phút. Điểm xét tuyển là tổng điểm ba bài thi không chuyên cộng với điểm thi chuyên được nhân đôi.
Theo thông báo của Trường Phổ thông Năng khiếu, kết quả thi, điểm xét tuyển của thí sinh và điểm chuẩn các lớp chuyên sẽ được công bố trong vòng 15 ngày làm việc kể từ ngày thi cuối cùng. Công tác phúc khảo được thực hiện trong vòng 7 ngày làm việc tiếp theo.
Thông tin do Cơ quan Giáo dục New Zealand công bố ngày 6/4, sau chuyến thăm của 8 Học viện Kinh doanh, Công nghệ và Kỹ thuật nước này ở Việt Nam vào tuần trước.
Cụ thể, khối học viện công New Zealand sẽ xét tuyển thẳng học sinh tốt nghiệp THPT với điểm trung bình lớp 12 từ 7.0 trở lên ở ít nhất 4 môn liên quan đến ngành học. Trước đây, các em phải học xong năm thứ nhất đại học tại Việt Nam mới đủ điều kiện.
Song song, các học viện công cấp học bổng trị giá 3.000-5.000 NZD (45-75 triệu đồng) cho những sinh viên đạt yêu cầu đầu vào và được nhận thư mời nhập học. Trong khi đó, nhóm học viện tư đưa ra các suất học bổng cho bậc cử nhân và thạc sĩ, từ 3.000 NZD tới 25-35% học phí.
Học phí với sinh viên quốc tế tại các học viện New Zealand hiện dao động 25.000-30.000 NZD mỗi năm (375 - 450 triệu đồng).
Tại New Zealand, hệ thống học viện ứng dụng là một trong những mô hình đào tạo quan trọng, có nhiều bậc học, từ chứng chỉ nghề, cao đẳng đến cử nhân và thạc sĩ.
Các học viện này tập trung vào nhóm ngành ứng dụng như kinh tế - kinh doanh, quản lý nhà hàng - khách sạn - du lịch, chăm sóc sức khỏe, kỹ thuật và công nghệ thông tin, thiết kế sáng tạo, giảng dạy và công tác xã hội, đáp ứng những ngành, nghề đang thiếu hụt lao động tại New Zealand.
Ông Ben Burrowes, Giám đốc khu vực châu Á của ENZ, nhìn nhận ngày càng nhiều học sinh và sinh viên Việt Nam quan tâm đến các chương trình đào tạo theo hướng ứng dụng tại New Zealand, nhờ mức học phí phải chăng kèm các quyền lợi làm việc trong khi học và sau tốt nghiệp.
Du học sinh bậc đại học và thạc sĩ hiện được làm thêm tối đa 25 giờ/tuần trong các kỳ học và toàn thời gian trong kỳ nghỉ. Sau tốt nghiệp, họ được ở lại New Zealand 3 năm để tích lũy kinh nghiệm làm việc.
Còn nhóm hoàn thành chứng chỉ nghề (Level 5-7) được ở lại làm việc tối đa 6 tháng, từ đó tìm cơ hội chuyển đổi sang dạng visa Làm việc do người sử dụng lao động bảo lãnh (Accredited Employer Work Visa), theo quy định mới của Cục Di trú New Zealand.
Đó là Bùi Trần Quang Khải (sinh năm 2004, tại TP.HCM), sinh viên ngành công nghệ thông tin chuyên ngành khoa học máy tính Trường ĐH Khoa học tự nhiên (ĐH Quốc gia TP.HCM).
Hiện đang là sinh viên năm cuối, Khải dự kiến sẽ bảo vệ tốt nghiệp vào tháng 8 tới. Tuy nhiên, tin vui đã đến sớm khi em nhận được thông báo trúng tuyển chương trình tiến sĩ tại 3 trường - ĐH Stony Brook, ĐH Tulane, đặc biệt là ĐH Duke (Mỹ) - nơi mà Khải chọn theo học với chuyên ngành kỹ thuật điện và máy tính.
Điều đáng nói, Khải lựa chọn lộ trình nộp thẳng từ cử nhân, dùng kết quả năm 3 để lên thẳng tiến sĩ mà không cần qua bậc thạc sĩ. Tại Mỹ, hệ thống giáo dục cho phép điều này nếu ứng viên chứng minh được sự trưởng thành vượt bậc trong nghiên cứu và học thuật. Khải nhận được bao gồm học bổng toàn phần và hỗ trợ sinh hoạt phí lên đến 43.775 USD mỗi năm, kéo dài trong suốt 5 năm nghiên cứu (tổng giá trị ước tính hơn 5 tỉ đồng). Khải dự kiến sẽ chính thức nhập học vào đầu tháng 8.
Để có được thành quả này, Khải đã tích lũy hơn một năm kinh nghiệm nghiên cứu cùng nhóm AIMA Research Program. Tại đây, em không chỉ được rèn luyện chuyên môn mà còn xây dựng được mạng lưới kết nối với các giáo sư tại Mỹ. Dưới sự dẫn dắt của đàn anh và gia đình, Khải đã được trang bị nền tảng về tư duy nghiên cứu đến kỹ năng chuẩn bị hồ sơ, phỏng vấn và đối ứng với hội đồng tuyển sinh quốc tế.
Chia sẻ về phương pháp học tập, Khải nhấn mạnh yếu tố đam mê và tinh thần tự tìm tòi. Đặc biệt, trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo (AI) bùng nổ, nam sinh này quan niệm: "Điều quan trọng không chỉ là tiếp cận được nhiều thông tin mà còn phải rèn tư duy logic và giữ được khả năng suy nghĩ độc lập, 'be original', thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào công cụ".
Khải cho rằng, người làm nghiên cứu cần biết chuyển hóa kiến thức nền tảng thành cơ sở để ứng dụng và sáng tạo phát triển ý tưởng mới. Đôi khi, ta phải chấp nhận đánh đổi, dành nhiều thời gian để đào sâu một chủ đề cụ thể thay vì cố gắng biết tất cả mọi thứ một cách hời hợt. "Khi làm nghiên cứu khoa học, em nghĩ thay vì chỉ đọc nhiều, mình cần phải bắt tay vào tự thực hiện thực nghiệm các thuật toán trong các bài báo khoa học đã được công bố, nhằm hiểu sâu hơn về phương pháp cốt lõi, từ đó tìm ra được hướng đi mới để sáng tạo phát triển", sinh viên Trường ĐH Khoa học tự nhiên (ĐH Quốc gia TP.HCM) chia sẻ.
Bùi Trần Quang Khải vốn là học sinh chuyên hóa tại Trường THPT Nguyễn Hữu Huân (TP.HCM). Những năm tháng THPT, Khải từng đạt huy chương đồng Olympic mở rộng tại TP.HCM ở bộ môn này. Thế nhưng, đại dịch Covid-19 xuất hiện đã trở thành một bước ngoặt lớn làm thay đổi hoàn toàn định hướng nghề nghiệp của chàng trai trẻ.
Trong bối cảnh dịch bệnh, việc tiếp cận các phòng thí nghiệm để thực hành hóa học trở nên vô cùng hạn chế. Khải nhận ra rằng, thay vì chờ đợi, mình cần một công cụ linh hoạt hơn để có thể nghiên cứu và làm việc ngay tại nhà. Với suy nghĩ đó, Khải quyết định chuyển hướng sang ngành khoa học máy tính – nơi chiếc máy tính cá nhân có thể trở thành một "phòng thí nghiệm di động". Nói thêm về quan điểm chọn ngành, Khải cho rằng: "Em nghĩ chọn ngành sao cho phù hợp với đam mê hứng thú và điều kiện thực tế của bản thân, đặc biệt là về kinh tế và thiết bị để xác định được định hướng nghề nghiệp rõ ràng".
Với kết quả tốt nghiệp đại học dự kiến loại xuất sắc, Khải cho rằng đó là nhờ luôn duy trì mối quan hệ tốt với bạn bè để cùng trao đổi, phát triển theo nhóm. Khải quan niệm học là không ngại kiên trì tìm hiểu thêm, luyện tập thực hành thêm nhuần nhuyễn các đề tài khác nhau.
Nhìn về tương lai, với mong muốn kết hợp nghiên cứu và ứng dụng thực tế với hy vọng mang lại đột phá công nghệ cho ngành y tế, chàng trai sinh năm 2004 đã vạch sẵn hai hướng đi rõ rệt: nếu tiếp tục con đường học thuật sẽ phấn đấu trở thành giáo sư, nếu bước chân vào thị trường công nghiệp đặt mục tiêu trở thành nhà khoa học nghiên cứu,
Câu chuyện của chàng sinh viên Trường ĐH Khoa học tự nhiên TP.HCM không chỉ là minh chứng cho trí tuệ của người trẻ Việt Nam mà còn là bài học về sự đam mê bền bỉ, khả năng thích nghi và tư duy định hướng rõ ràng phù hợp - những yếu tố cốt lõi để vươn ra biển lớn trong thế giới công nghệ đầy thử thách.
Chiều 15.6, thông tin từ Sở GD-ĐT tỉnh Quảng Ninh cho biết, sau quá trình xác minh phản ánh trên mạng xã hội về việc giám thị hỗ trợ thí sinh làm bài tại kỳ thi tốt nghiệp THPT ở điểm thi Trường THPT Cẩm Phả, đơn vị này đã quyết định xử lý kỷ luật 3 cán bộ, giáo viên liên quan.
Theo Sở GD-ĐT tỉnh Quảng Ninh, kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 trên địa bàn tỉnh diễn ra từ ngày 10 - 12.6 theo đúng quy chế của Bộ GD-ĐT. Sau khi kết thúc công tác coi thi, trên mạng xã hội xuất hiện thông tin phản ánh tại điểm thi Trường THPT Cẩm Phả có hiện tượng cán bộ coi thi hỗ trợ thí sinh trong quá trình làm bài.
Ngay sau khi nắm bắt thông tin, ngày 13.6, Sở GD-ĐT tỉnh Quảng Ninh đã ban hành văn bản yêu cầu Trường THPT Cẩm Phả khẩn trương kiểm tra, xác minh toàn bộ nội dung phản ánh; phối hợp với trưởng điểm thi và các cá nhân liên quan thu thập tài liệu, chứng cứ để làm rõ vụ việc.
Ngày 14.6, Trường THPT Cẩm Phả đã gửi báo cáo kết quả xác minh về Sở GD-ĐT. Trên cơ sở báo cáo của nhà trường, các bản tường trình liên quan và kết quả phối hợp xác minh với các đơn vị nghiệp vụ Công an tỉnh Quảng Ninh, Sở GD-ĐT đã ban hành văn bản yêu cầu tổ chức kiểm điểm, xử lý trách nhiệm đối với các cá nhân vi phạm.
Kết quả, đến ngày 15.6, các đơn vị liên quan đã thống nhất áp dụng hình thức kỷ luật đối với 3 cán bộ, giáo viên liên quan.
Cụ thể, ông Tô Văn Tiến, giám thị 2 tại phòng thi 1528 thuộc điểm thi Trường THPT Cẩm Phả, bị xác định không thực hiện đúng chức trách, nhiệm vụ được giao, vi phạm quy chế thi và bị xử lý kỷ luật bằng hình thức cảnh cáo.
Bà Trần Thị Bích Hảo, giáo viên được xác định dù nắm rõ quy chế thi nhưng vẫn có hành vi nhờ ông Tô Văn Tiến thực hiện hành vi vi phạm quy chế thi, cũng bị áp dụng hình thức cảnh cáo.
Trong khi đó, bà Vũ Ngọc Hà, giám thị 1 tại phòng thi 1528, bị xác định không ngăn chặn hành vi vi phạm của đồng nghiệp, đồng thời không báo cáo trưởng điểm thi về vụ việc xảy ra trong phòng thi. Bà Hà bị xử lý kỷ luật bằng hình thức khiển trách.
Đối với các cá nhân giữ vai trò lãnh đạo, quản lý tại điểm thi Trường THPT Cẩm Phả, Sở GD-ĐT tỉnh Quảng Ninh yêu cầu tiếp tục kiểm điểm trách nhiệm và báo cáo kết quả về sở để xem xét theo thẩm quyền.
Riêng trường hợp bà Phạm Thị Nhung, giám sát phòng thi 1528, hiện là giáo viên Trường TH và THCS Quảng La, Sở GD-ĐT tỉnh Quảng Ninh đề nghị đơn vị quản lý tổ chức kiểm điểm và báo cáo kết quả theo phân cấp quản lý cán bộ.
Trước đó, một người được cho là thí sinh đã đăng lên mạng xã hội phản ánh việc giám thị tại điểm thi Trường THPT Cẩm Phả có hành vi tạo điều kiện cho thí sinh xem bài trong giờ thi, gây xôn xao dư luận.
