Vấn nạn sử dụng nhạc không bản quyền tồn tại nhiều thập niên tại Việt Nam, biến đổi theo từng giai đoạn phát triển của công nghệ, hình thành thói quen. Những năm 2000, khi internet bắt đầu phát triển, việc nghe nhạc dần chuyển sang môi trường trực tuyến, nơi các website và nền tảng miễn phí trở thành kênh tiếp cận chủ yếu. Từ đó đến nay, nhạc số bùng nổ mạnh mẽ, trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống giải trí hiện đại.
Tuy nhiên, sự phát triển kéo theo hàng loạt vấn đề, khi tình trạng sao chép, đăng tải và sử dụng nhạc trái phép diễn ra phổ biến, đặt ra thách thức lớn trong việc xây dựng một thị trường âm nhạc số chuyên nghiệp và bền vững.
Ông Nguyễn Hồ Hải Long – Giám đốc điều hành đơn vị phát hành và bảo vệ bản quyền âm nhạc VIEENT – cho rằng việc “xài chùa” nhạc đã ăn sâu vào một bộ phận người dùng.
Những biểu hiện của tình trạng này ngày càng đa dạng và tinh vi, xuất hiện ở cả môi trường trực tuyến lẫn đời sống. Phổ biến nhất là việc người dùng tải nhạc miễn phí từ các website không có bản quyền để lưu trữ, sau đó tiếp tục sử dụng làm nhạc nền cho video trên mạng xã hội mà không xin phép. Không ít trường hợp còn cắt ghép, remix, thậm chí đăng tải lại toàn bộ bài hát, MV như nội dung của mình nhằm thu hút lượt xem và kiếm tiền quảng cáo. Ở các địa điểm kinh doanh công cộng như nhà hàng, quán cà phê, quán bar, việc phát nhạc khó được kiểm soát. Nhiều chương trình biểu diễn quy mô từ nhỏ đến lớn từng vướng tranh cãi vì đóng thiếu tiền tác quyền.
Ở hội nghị tổng kết năm 2025, nhạc sĩ Đinh Trung Cẩn, Tổng Giám đốc Trung tâm Bảo vệ quyền tác giả âm nhạc Việt Nam (VCPMC) cho biết đến nay, ban tổ chức nhiều chương trình biểu diễn vẫn né tránh, chậm trễ, trì hoãn trả tiền bản quyền trong một thời gian dài. Cuối năm ngoái, Ngọc Việt Education – đơn vị tổ chức show Về đây bốn cánh chim trời – không hoàn thành nghĩa vụ về tác quyền, dẫn đến show phải hủy vào phút chót.
Ngoài ra, quyền biểu diễn trực tiếp và quyền khai thác trên môi trường số cũng thường bị nhầm lẫn. Nhiều đơn vị cho rằng đã tổ chức liveshow hợp pháp thì có thể mặc nhiên ghi hình, cắt video ngắn đăng tải hoặc thương mại hóa. Thực tế, đây là các quyền khác nhau cần có sự thỏa thuận.
Theo ông Trần Hoàng, Cục trưởng Bản quyền Tác giả, nhiều đơn vị tổ chức hoặc khai thác vẫn đánh đồng nhiều loại quyền hoặc có tâm lý chỉ cần xin phép nghệ sĩ hoặc ghi nguồn là hợp pháp. Còn thực tế, một sản phẩm âm nhạc thường tồn tại nhiều lớp quyền: Quyền tác giả với phần nhạc và lời, quyền của người biểu diễn, quyền của nhà sản xuất bản ghi âm, ghi hình, quyền phát sóng, truyền dẫn trên môi trường số.
Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an khởi tố một số vụ án liên quan đến hành vi xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan trong lĩnh vực âm nhạc và khai thác nội dung số. Trong đó có ông Nguyễn Hải Bình – Tổng giám đốc BH Media, cùng lãnh đạo một số đơn vị tổ chức và khai thác biểu diễn như Lululola, Mây Sài Gòn (đơn vị liên quan mô hình Mây Lang Thang), 1900 Group và một số cá nhân. Các đơn vị này bị cáo buộc ghi hình, sao chép và đăng tải các buổi biểu diễn âm nhạc lên nền tảng số như YouTube để khai thác thương mại, thu lợi nhuận từ quảng cáo và phân phối nội dung khi chưa có đầy đủ sự đồng ý của chủ sở hữu quyền tác giả. Sự việc được xác định thu lợi hàng tỷ đồng và tiếp tục được điều tra.
Các chuyên gia cho rằng cần các biện pháp xử lý mạnh mẽ, triệt để hơn để chấm dứt vấn nạn xâm hại bản quyền, “xài chùa” trong làng nhạc.
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Bùi Hoài Sơn – Ủy viên thường trực Ủy ban Văn hóa, Giáo dục của Quốc hội cho rằng ngoài việc xử lý “phần ngọn” là các website, fanpage, tài khoản vi phạm, cơ quan quản lý cần xử lý hệ thống vận hành phía sau gồm: Tên miền, máy chủ, quảng cáo, thanh toán, chia sẻ dữ liệu, mạng xã hội, công cụ tìm kiếm, đơn vị trung gian và các nguồn thu đang nuôi sống web lậu.
Để làm được điều đó, cần có cơ chế phối hợp thường xuyên giữa Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Công an, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (Cục Bản quyền Tác giả), các nền tảng xuyên biên giới, nhà mạng, đơn vị trung gian thanh toán và chủ sở hữu quyền.
Ngoài ra, ông Sơn cho rằng cần tăng chế tài đủ sức răn đe, đặc biệt với các hành vi tái phạm, có tổ chức, thu lợi lớn từ quảng cáo và dữ liệu người dùng. Bên cạnh đó, phải phát triển các nền tảng hợp pháp với giá cả hợp lý, giao diện thuận tiện, kho nội dung phong phú, để công chúng có lựa chọn tốt hơn thay vì tìm đến nguồn lậu.
Để bảo vệ quyền lợi, nhiều nhạc sĩ hiện tìm đến các tổ chức uy tín, có thể thay mặt các tác giả đàm phán cấp phép sử dụng tác phẩm, thu tiền bản quyền và phân phối lại thu nhập. Ở Việt Nam, đa số nhạc sĩ ủy quyền cho Trung tâm Bảo vệ Quyền tác giả Âm nhạc Việt Nam (VCPMC). Nhạc sĩ Nguyễn Văn Chung bắt đầu hợp tác đơn vị từ năm 2006. Số tiền anh nhận được trong năm đầu tiên chỉ là chín triệu đồng. Đến năm 2021, anh nhận hơn một tỷ đồng, là một trong những tác giả có tiền tác quyền thuộc top cao.
Ông Nguyễn Hồ Hải Long cho biết doanh nghiệp đang triển khai mô hình bảo vệ bản quyền đa lớp nhằm bảo vệ sáng tạo của các nghệ sĩ. Đơn vị xây dựng đội ngũ chuyên viên pháp lý và bản quyền chuyên trách để rà soát, xử lý nhanh các trường hợp vi phạm. Ngoài ra, họ tích cực tham gia các hiệp hội bản quyền trong nước, quốc tế. “Chúng tôi và đối tác chia sẻ dữ liệu chung, cùng cảnh báo sớm các hành vi vi phạm, luân chuyển nội dung để có phương án giải quyết”, ông Long cho biết.
Ở góc độ nhà quản lý, Cục trưởng Bản quyền Tác giả Trần Hoàng nhận định bức tranh về bản quyền trong lĩnh vực âm nhạc hiện có nhiều thay đổi theo hướng tích cực. Việt Nam hiện tham gia tám trên chín điều ước quốc tế đa phương và nhiều hiệp định song phương, hiệp định tự do thế hệ mới có nội dung về quyền tác giả, quyền liên quan, đồng thời liên tục rà soát, hoàn thiện pháp luật để đáp ứng yêu cầu hội nhập và sự phát triển của môi trường số.
Cơ quan chức năngtừng bước siết chặt quản lý hành vi vi phạm bản quyền. Hôm 5/5, Phó thủ tướng Hồ Quốc Dũng ký công điện theo ủy quyền của Thủ tướng về tập trung chỉ đạo thực hiện quyết liệt các giải pháp đấu tranh, ngăn chặn, xử lý hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.
Cục Bản quyền tác giả và Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05) ký kết chương trình phối hợp công tác. Theo ông Hoàng, đây là bước chuyển quan trọng trong cách tiếp cận xử lý vi phạm bản quyền trên môi trường số bởi hiện nay, nhiều hành vi xâm phạm không còn là tranh chấp dân sự đơn lẻ mà đã mang tính công nghệ cao, có tổ chức và xuyên biên giới.
“Việt Nam đang từng bước xây dựng thị trường bản quyền minh bạch và chuyên nghiệp hơn”, ông Hoàng cho biết.
Sau 19 năm kể từ thành công của album Confessions on a Dance Floor (2005), Madonna và "phù thủy âm nhạc" Stuart Price chính thức tái hợp để thực hiện phần tiếp theo mang tên Confessions II. Trong buổi nghe thử bí mật tại London (Anh), Stuart Price thừa nhận quá trình sản xuất kéo dài hơn một năm qua là một trải nghiệm "vắt kiệt sức lực" theo đúng nghĩa đen.
Stuart Price tiết lộ với The Sun: "Nữ hoàng nhạc pop" luôn duy trì thói quen làm việc xuyên đêm và chưa bao giờ rời khỏi phòng thu trước 3 giờ sáng. Dù đã ở tuổi ngoài lục tuần, Madonna vẫn giữ nguyên phương pháp làm việc vô cùng nghiêm túc và có nguyên tắc riêng. "Cô ấy luôn mang theo một cuốn sổ tay khổ A4 đến phòng thu. Mọi lời bài hát đều được viết ra và sắp xếp cẩn thận. Madonna cực kỳ kiên quyết rằng mọi công đoạn của album này phải được thực hiện trực tiếp cùng nhau trong phòng thu, không chấp nhận việc điều khiển hay chỉnh sửa từ xa", nhà sản xuất chia sẻ.
Đặc biệt, Stuart khiến người hâm mộ bất ngờ khi cho biết chiếc micro được dùng để thu âm album mới chính là chiếc micro từ thời Confessions phiên bản đầu tiên. Đây là chiếc micro cũ kỹ, từng được chắp vá, sửa chữa lại bằng băng dính nhưng lại là "bảo vật" không thể thay thế của Madonna. Sự kỹ tính đến mức kinh ngạc của cô được thể hiện qua việc cô có thể nhận ra những chi tiết âm thanh nhỏ nhất và luôn chung thủy với chất lượng kỹ thuật mà chiếc micro này mang lại.
Album Confessions II sẽ bùng nổ khi sở hữu những nhịp điệu mạnh mẽ, mang đậm âm hưởng nhạc techno và dance-pop thời thượng. Một trong những điểm nhấn đáng chú ý nhất của album là ca khúc Bring Your Love, đánh dấu màn hợp tác giữa hai thế hệ ngôi sao: một biểu tượng âm nhạc mọi thời đại và hiện tượng nhạc pop thế hệ mới - Sabrina Carpenter.
Mối duyên này bắt đầu từ những tương tác trên mạng xã hội nhưng thay vì thu âm từ xa, Madonna đã lập tức yêu cầu: "Hãy cùng vào phòng thu ở New York xem sao". Stuart Price nhớ lại: "Sự ăn ý về mặt thể chất và tinh thần giữa họ rất rõ rệt ngay từ phút đầu tiên. Họ rất hài hước khi ở bên nhau và chính năng lượng 'mặc kệ tất cả' đó đã tạo nên sự thành công cho bài hát".
Dù đã U.70, Madonna vẫn giữ thần thái quyến rũ và gây chú ý với các tour diễn kỷ niệm 40 năm sự nghiệp
ẢNH: AP/AFP
Bên cạnh đó, album còn có sự xuất hiện của ca khúc Danceteria - bản nhạc sôi động mang hơi hướng của bản hit huyền thoại Vogue (1990). Đáng chú ý, ca khúc này được sáng tác và thu âm chỉ trong đúng một đêm. Sau khi cùng Stuart loay hoay tìm giai điệu mà không có kết quả, Madonna đã tuyên bố: "Cứ để đó cho tôi". Ngày hôm sau, cô quay lại phòng thu với ba trang lời bài hát kín chữ, bước đến micro và hoàn thành bản thu ngay lập tức.
Sau những giờ làm việc căng thẳng, Madonna có thói quen đến thẳng phòng tập thể dục của mình, vừa tập luyện vừa nghe đi nghe lại toàn bộ thành phẩm để rà soát lỗi mỗi ngày. Đằng sau sự mạnh mẽ cá tính, Stuart Price cho biết album này phản ánh một Madonna "dễ bị tổn thương nhất từ trước đến nay". Chủ đề xuyên suốt của dự án là kể về những trải nghiệm thực tế trong cuộc sống, bao gồm cả những khoảng lặng đau đớn của Madonna.
Đặc biệt trong album là bài hát áp chót mang tên Fragile. Đây là ca khúc được Madonna viết riêng để tưởng nhớ người anh trai quá cố của mình - Christopher Ciccone.
"Madonna đã mất đi người anh trai trong chính quá trình thực hiện album này. Đó là một giai đoạn đau buồn tột cùng. Cô ấy đã đưa toàn bộ sự yếu lòng, đau khổ và con người thật của mình vào bài hát. Theo tôi, những thành công lớn nhất của cô ấy với tư cách một nghệ sĩ là ở chỗ cô ấy dám ghi lại chân thực những gì mình đang trải qua, dù đôi khi điều đó không hề dễ chịu hay rõ ràng", Stuart bộc bạch.
Album Confessions II dự kiến phát hành vào ngày 3.7. Bên cạnh đó, "nữ hoàng nhạc pop" xác nhận sẽ có màn trình diễn bùng nổ giữa hiệp tại trận chung kết World Cup diễn ra vào ngày 19.7 tại sân vận động MetLife (New York, Mỹ) cùng BTS và Shakira.
Theo Sinchew, tài tử Lương Triều Vỹ trở thành tâm điểm chú ý tại Liên hoan phim quốc tế Thượng Hải lần thứ 28 khi lần đầu đảm nhận vai trò Chủ tịch Ban giám khảo giải Kim Tước. Trong buổi gặp gỡ truyền thông diễn ra ngày 13.6, ngôi sao nổi tiếng của điện ảnh Hồng Kông đã chia sẻ nhiều quan điểm về tương lai ngành điện ảnh, đặc biệt là sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo (AI).
Tờ Sina đưa tin, khi được hỏi về tác động của AI đối với điện ảnh và diễn xuất, Lương Triều Vỹ bày tỏ quan điểm khá thẳng thắn. Nam diễn viên cho rằng công nghệ có thể hỗ trợ quá trình sản xuất phim nhưng không thể thay thế hoàn toàn con người, bởi yếu tố quan trọng nhất trong nghệ thuật chính là cảm xúc và trải nghiệm sống.
"AI không có linh hồn", Lương Triều Vỹ chia sẻ. Ông cho rằng những phản ứng, cảm xúc và chiều sâu nội tâm của con người là điều mà máy móc khó có thể tái tạo một cách chân thực.
Theo Sina, khi được hỏi liệu có cân nhắc cấp quyền sử dụng hình ảnh cho AI hay không, ông lập tức trả lời rằng bản thân không có ý định làm điều đó. Ông cho rằng diễn viên là nghề khó có thể bị thay thế hoàn toàn. “Nếu nói với khán giả đó là AI, cảm nhận của họ khi xem phim sẽ khác đi. Kim cương giả ngày nay có thể được làm giống hệt kim cương thật. Nếu đặt hai viên kim cương trước mặt và bảo bạn chọn một viên, bạn sẽ chọn viên thật hay viên giả?”, ngôi sao Lộc đỉnh ký chia sẻ.
Phát biểu của Lương Triều Vỹ nhanh chóng thu hút sự quan tâm của giới truyền thông và cộng đồng yêu điện ảnh. Trong bối cảnh AI ngày càng được ứng dụng rộng rãi trong ngành giải trí, từ phục dựng hình ảnh nghệ sĩ quá cố đến tạo nhân vật kỹ thuật số, nhiều ngôi sao đã lên tiếng bày tỏ lo ngại về quyền riêng tư cũng như giá trị sáng tạo của con người.
Theo các trang tin Trung Quốc như Sina, Quancha và Tide News, Lương Triều Vỹ cho rằng bản thân may mắn được hoạt động trong giai đoạn được xem là "thời kỳ hoàng kim" của điện ảnh châu Á. Ông tin rằng công nghệ sẽ tiếp tục phát triển nhưng điện ảnh vẫn cần những con người thật để kể chuyện và truyền tải cảm xúc đến khán giả.
Bên cạnh chủ đề AI, Lương Triều Vỹ cũng chia sẻ cảm xúc khi lần đầu giữ vai trò Chủ tịch Ban giám khảo tại Liên hoan phim quốc tế Thượng Hải. Nam diễn viên cho biết đây là một trải nghiệm mới mẻ và đầy áp lực bởi ông phải xem xét, đánh giá các tác phẩm đến từ nhiều quốc gia với những phong cách làm phim khác nhau.
Tài tử từng đoạt giải Nam diễn viên chính xuất sắc nhất tại Liên hoan phim Cannes cho biết ông sẽ cố gắng giữ sự khách quan và cởi mở khi chấm giải. Theo ông, điều quan trọng nhất là tìm ra những bộ phim có khả năng chạm đến cảm xúc người xem và mang lại giá trị nghệ thuật thực sự.
Lương Triều Vỹ là một trong những gương mặt có sức ảnh hưởng lớn của điện ảnh Hoa ngữ. Ông ghi dấu ấn qua hàng loạt tác phẩm nổi tiếng như Tâm trạng khi yêu, Vô gian đạo, Anh hùng, Xích Bích... Trong hơn 4 thập niên hoạt động nghệ thuật, nam diễn viên nhiều lần được giới chuyên môn đánh giá cao nhờ lối diễn xuất tinh tế, giàu chiều sâu nội tâm.
Những chia sẻ mới nhất của Lương Triều Vỹ được nhiều khán giả ủng hộ, đặc biệt trong bối cảnh AI đang trở thành chủ đề gây tranh luận tại nhiều liên hoan phim và hiệp hội điện ảnh trên thế giới. Không ít người cho rằng công nghệ có thể hỗ trợ quá trình sáng tạo, nhưng việc thay thế hoàn toàn nghệ sĩ bằng AI vẫn là điều khó xảy ra trong tương lai gần.
Quan điểm "AI không có linh hồn" của Lương Triều Vỹ vì thế được xem là lời nhắc nhở về giá trị cốt lõi của nghệ thuật: cảm xúc, trải nghiệm và dấu ấn riêng mà chỉ con người mới có thể tạo ra.
Tối 11.4, đêm nhạc Từng ngày của "anh trai" Bùi Trường Linh chính thức diễn ra ở Nhà hát Hòa Bình, TP.HCM. Trong hơn 2 tiếng đồng đồ, nam ca sĩ đã dẫn dắt khán giả đi qua hành trình âm nhạc đầy cảm xúc, tái hiện trọn vẹn 10 năm bền bỉ theo đuổi đam mê nghệ thuật.
