Chiều 27/6, Thủ tướng Lê Minh Hưng chủ trì hội nghị sơ kết 6 tháng đầu năm 2026 của Ban Chỉ đạo Nhà nước các công trình, dự án trọng điểm, quan trọng quốc gia (chuyên đề về lĩnh vực giao thông vận tải).
Không đánh đổi chất lượng để chạy tiến độ
Phát biểu tại hội nghị, Thủ tướng cho biết, với tổng số dự án lĩnh vực giao thông vận tải thuộc Ban Chỉ đạo Nhà nước các công trình, dự án quan trọng quốc gia, trọng điểm gồm 38 dự án, tổng vốn đầu tư khoảng 5 triệu tỷ đồng.
Tổng số vốn đã bố trí năm 2026 cho các dự án là 220.000 tỷ đồng. Đây là nguồn lực rất lớn, khi được triển khai tốt sẽ thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội, đóng góp hiệu quả mục tiêu tăng trưởng 2 con số, giảm hệ số ICOR (chỉ số đo lường hiệu quả sử dụng vốn đầu tư).
“Nếu muốn đóng góp cho tăng trưởng 2 con số trong năm nay và những năm tiếp theo thì việc hoàn thành đúng tiến độ và chất lượng các dự án trọng điểm quốc gia có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.
Chúng ta không cần phải nói về tầm quan trọng của việc này nữa và không thực hiện sẽ ảnh hưởng trực tiếp tới mục tiêu tăng trưởng của các địa phương và mục tiêu chung”, Thủ tướng nhấn mạnh và nêu rõ, đây là một trong những tiêu chí quan trọng để đánh giá, sắp xếp cán bộ theo quy định của Đảng và cũng là tiêu chí quyết định, quan trọng nhất để phân bổ vốn đầu tư công hằng năm và trung hạn theo chỉ đạo của Chính phủ.
Tại hội nghị, Thủ tướng biểu dương Bộ Xây dựng và các bộ, ngành, địa phương, cơ quan, đơn vị, các chủ đầu tư, nhà thầu, cán bộ kỹ thuật, công nhân đã tích cực, nỗ lực vượt khó khăn, triển khai quyết liệt các dự án đầu tư xây dựng các công trình hạ tầng giao thông trong thời gian qua, đóng góp quan trọng vào hoàn thiện hạ tầng, tăng trưởng kinh tế của các địa phương và cả nước.
Bên cạnh những kết quả đạt được, Thủ tướng chỉ rõ những tồn tại, hạn chế, khi nhiều dự án triển khai chậm trong công tác chuẩn bị đầu tư, phê duyệt dự án đầu tư, lựa chọn nhà đầu tư.
Một số địa phương triển khai chậm công tác giải phóng mặt bằng, không có nhiều tiến triển so với phiên họp trước, ảnh hưởng đến tiến độ thi công dự án.
Người đứng đầu Chính phủ nêu rõ, yêu cầu tiến độ là rất cấp thiết, nhất là các công trình cần phải hoàn thành trong năm 2026, do đó, khối lượng công việc triển khai trong thời gian tới, nhất là trong 6 tháng cuối năm là rất nặng nề, với trách nhiệm chính của chủ đầu tư, ban quản lý dự án, các địa phương, các nhà thầu.
Để các dự án đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng giao thông bảo đảm hiệu quả, Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành, cơ quan, địa phương nghiêm túc quán triệt với tinh thần chung: Chủ động, nỗ lực thực hiện theo đúng chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền; không báo cáo, trình Thủ tướng, Phó Thủ tướng những vấn đề thuộc thẩm quyền của mình,…
Đối với công tác triển khai các dự án, công trình Thủ tướng nhấn mạnh một số lưu ý cụ thể như: Bảo đảm tiến độ triển khai các dự án đúng theo yêu cầu của Quốc hội, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ; nhất là các nhiệm vụ thực hiện Kết luận số 18-KL/TW; kiên quyết không được lùi, kéo dài, điều chỉnh tiến độ khi không có lý do khách quan chính đáng.
Về chất lượng, Thủ tướng yêu cầu phải triển khai phải đúng, đủ quy trình, thủ tục, quy định của pháp luật; bảo đảm chất lượng, tuân thủ đúng tiêu chuẩn kỹ thuật, an toàn trong cả vòng đời dự án.
“Yêu cầu tiến độ rất cấp thiết, nhưng không vì tiến độ mà ảnh hưởng tới tiêu chuẩn, quy chuẩn chất lượng, kỹ thuật; mặt khác, nếu tiến độ đã được cam kết, thống nhất giữa chủ đầu tư và nhà thầu thì phải bảo đảm”, Thủ tướng nhấn mạnh.
Bảo đảm kinh phí được tính đúng, tính đủ
Về kiểm soát kinh phí, người đứng đầu Chính phủ yêu cầu phải bảo đảm chi phí đầu tư dự án được tính đúng, tính đủ theo định mức, đơn giá, suất đầu tư; tuyệt đối không được để xảy ra tiêu cực, tham nhũng, thất thoát lãng phí tài sản, nguồn lực nhà nước, xã hội.
Quá trình thực hiện các dự án phát triển kết cấu hạ tầng giao thông phải đánh giá tổng thể về kinh tế, chính trị, hiệu quả kinh tế – tài chính, hiệu quả kinh tế – xã hội; huy động hệ thống chính trị để tổ chức triển khai công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, bố trí nơi ở mới, đảm bảo an sinh và lợi ích hợp pháp của người dân, yêu cầu của Thủ tướng.
Đặc biệt, Thủ tướng nhấn mạnh yêu cầu đẩy nhanh tiến độ triển khai các dự án, nâng khối lượng thi công và giải ngân trong quý III/2026 phải đạt khoảng trên 50%, để đạt mức trung bình của cả nước.
Về các dự án đường bộ cao tốc, Thủ tướng yêu cầu Bộ Xây dựng, các địa phương tập trung hoàn thiện các thủ tục chuẩn bị đầu tư, phê duyệt Báo cáo nghiên cứu khả thi và lựa chọn nhà đầu tư đối với các dự án còn chậm; khẩn trương hoàn thành các thủ tục liên quan để sớm triển khai thi công đối với các dự án đã phê duyệt Báo cáo nghiên cứu khả thi…
Đối với các dự án cảng hàng không, Thủ tướng yêu cầu Bộ Tài chính, Bộ Xây dựng tăng cường giám sát, ACV chịu trách nhiệm triển khai các nhóm công việc của dự án Long Thành.
Với sân bay Gia Bình, Thủ tướng lưu ý triển khai các tuyến đường kết nối và bảo đảm tiến độ kịp thời phục vụ Hội nghị APEC 2027.
Đồng thời, Thủ tướng cũng yêu cầu các chủ thể liên quan triển khai các nhiệm vụ đã được giao rất cụ thể đối với dự án đường sắt, gồm đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc – Nam, các tuyến đường sắt Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng, Hà Nội – Lạng Sơn và Hải Phòng – Móng Cái, các tuyến đường sắt đô thị tại Hà Nội, TPHCM.
Chính phủ đã ban hành nghị định 161/2026, quy định tăng lương cơ sở với cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang từ 2.340.000 đồng lên 2.530.000 đồng từ ngày 1-7 tới (tăng 8%).
Lương cơ sở là căn cứ để tính tiền lương của cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang.
Công thức tính như sau: Lương = lương cơ sở x hệ số lương (chưa bao gồm các khoản phụ cấp).
Hệ số lương tương ứng với từng bậc, ngạch công chức được ban hành kèm theo nghị định 204/2004 của Chính phủ.
Yêu cầu được Thủ tướng đưa ra tại buổi làm việc với Ban Thường vụ Thành ủy TP HCM về mục tiêu tăng trưởng hai con số, giải ngân đầu tư công và thực hiện Nghị quyết 57, sáng 13/6. Đây là buổi làm việc đầu tiên của ông với TP HCM kể từ khi được Quốc hội bầu làm người đứng đầu Chính phủ hồi tháng 4.
Cùng dự có các phó thủ tướng, lãnh đạo bộ, ngành và đại diện nhiều doanh nghiệp, tập đoàn lớn đang đầu tư tại TP HCM.
Năm 2026, thành phố được Chính phủ giao 147.599 tỷ đồng vốn đầu tư công, cao nhất cả nước. Nguồn vốn tập trung cho các dự án hạ tầng quy mô lớn, có tính kết nối vùng như Vành đai 3, Vành đai 4, cao tốc TP HCM - Mộc Bài, hệ thống metro và các tuyến kết nối sân bay Long Thành.
Các công trình này được kỳ vọng tháo gỡ điểm nghẽn giao thông, logistics, mở rộng không gian phát triển cho thành phố sau sáp nhập. Một phần lớn vốn đầu tư công cũng được bố trí cho công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng các dự án trọng điểm.
Tuy nhiên, 5 tháng đầu năm, TP HCM mới giải ngân khoảng 18% kế hoạch, thấp hơn mức bình quân cả nước 21,6%, đứng thứ 23 trong 34 địa phương.
Thủ tướng đề nghị thành phố đẩy nhanh tiến độ giải ngân, gắn trách nhiệm người đứng đầu với kết quả thực hiện của từng cơ quan, đơn vị và ban quản lý dự án.
Ông cho biết sau cuộc họp, Chính phủ sẽ ban hành thông báo kết luận, tiếp tục khẳng định chủ trương ưu tiên vốn cho TP HCM. Theo báo cáo của Bộ Tài chính, các kiến nghị của thành phố liên quan cơ chế tài chính, ngân sách và vốn đầu tư cơ bản nhận được sự đồng thuận cao từ Chính phủ, các bộ, ngành.
"Chúng tôi sẵn sàng ưu tiên nguồn lực cho TP HCM trong kế hoạch đầu tư công trung hạn để dẫn dắt đầu tư xã hội nhưng cần gắn liền với tiến độ thực hiện", Thủ tướng nói.
Theo ông, TP HCM phải cam kết bảo đảm các dự án triển khai đúng tiến độ, đúng chất lượng, nâng cao hiệu quả đầu tư công và đóng góp thiết thực cho tăng trưởng kinh tế.
Tại buổi làm việc, Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn cho rằng TP HCM giữ vai trò đầu tàu kinh tế khi đóng góp khoảng 23-25% GDP và gần 30% tổng thu ngân sách cả nước. Vì vậy, Trung ương đặc biệt quan tâm đến kết quả tăng trưởng của thành phố, ủng hộ ưu tiên vốn đầu tư công cho các dự án trọng điểm.
Để thành phố giải ngân tốt hơn, ông Tuấn ủng hộ tiếp tục trao thêm quyền chủ động cho TP HCM trong giải phóng mặt bằng, quản lý đất đai, điều hành đầu tư công và xử lý các vướng mắc phát sinh.
"Các kiến nghị của thành phố sẽ được nghiên cứu để cụ thể hóa trong quá trình xây dựng cơ chế, chính sách đặc thù", ông Tuấn nói.
Trước đó, lãnh đạo TP HCM nhìn nhận tiến độ giải ngân chưa đáp ứng yêu cầu. Nguyên nhân chủ yếu là vướng bồi thường, giải phóng mặt bằng; thủ tục điều chỉnh dự án, điều chỉnh quy hoạch kéo dài; năng lực chuẩn bị đầu tư của một số chủ đầu tư chưa đồng đều.
Thành phố đang triển khai các tổ công tác chuyên đề, duy trì giao ban hàng tuần với các dự án trọng điểm, đặt mục tiêu đến hết quý III giải ngân trên 70% kế hoạch vốn, cuối năm đạt trên 95%.
Ngoài đầu tư công, Thủ tướng đề nghị TP HCM tiếp tục tháo gỡ các dự án tồn đọng kéo dài, đưa nguồn lực đang bị "đóng băng" trở lại nền kinh tế. Dự án chống ngập 10.000 tỷ đồng được ông yêu cầu hoàn thành trong năm nay.
Với nhà, đất công thuộc các bộ, ngành Trung ương trên địa bàn, trừ quốc phòng, an ninh, Thủ tướng giao Chủ tịch UBND TP HCM chủ trì rà soát, đề xuất phương án sử dụng. Trường hợp các đơn vị quản lý, sử dụng không hiệu quả, thành phố kiến nghị Thủ tướng quyết định theo hướng giao lại cho TP HCM phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.
Chiều 8-5, trao đổi với Tuổi Trẻ Online, ông Nguyễn Văn Trường - Phó bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Quỳnh Văn, Nghệ An - cho hay xã đã phát thông báo trên hệ thống truyền thanh tới các thôn, xóm, khuyến cáo bà con không sử dụng cá chết trên kênh thủy lợi khi chưa rõ nguyên nhân.
Hai ngày qua, người dân xã Quỳnh Văn đi qua sông Nông Giang (kênh N13) bất ngờ thấy cá xuất hiện nhiều bất thường so với mọi ngày. Do mực nước khá thấp, người dân dễ dàng quan sát cá bơi lờ đờ dưới nước.
Có nhiều con cá nặng 2-3kg bơi chậm nên người dân mang chài, lưới ra kéo. Sau khi đánh bắt, nhiều người mang cá về dùng hoặc chia cho người thân, hàng xóm.
Một số người lo ngại hiện tượng cá nổi và chết bất thường có thể liên quan đến sự thay đổi môi trường nước.
"Khi thấy cá nổi nhiều, người dân mang chài, lưới ra kéo bắt cá. Có gia đình bắt được mấy tạ cá chỉ sau vài giờ kéo lưới. Cá nổi dày đặc trên mặt sông, cá nặng 1-3kg cũng xuất hiện rất nhiều", ông Trần Dũng, ngụ xã Quỳnh Văn, cho biết.
Theo ông Dũng, đây là lần đầu tiên địa phương ghi nhận hiện tượng cá nổi nhiều bất thường như vậy trên sông Nông Giang.
Sông Nông Giang bắt nguồn từ khu vực huyện Đô Lương (cũ). Tuyến sông này chủ yếu lấy nước từ sông Lam qua hệ thống bara Đô Lương, chảy vào sông Đào để phục vụ tưới tiêu, sản xuất nông nghiệp cho nhiều địa phương ở các huyện Yên Thành, Diễn Châu và Quỳnh Lưu (cũ).
Chủ tịch UBND xã Quỳnh Văn cho hay trước việc cá chết hàng loạt chưa rõ nguyên nhân trên kênh thủy lợi qua xã, địa phương đã cảnh báo và đề nghị người dân trong 3-5 ngày tới (trước ngày 12-5) không bắt cá, vớt cá để ăn hay chế biến thức ăn cho gia súc, gia cầm.
Các hộ chăn nuôi thủy hải sản không lấy nước vào ao để đảm bảo an toàn.
Xã Quỳnh Văn cũng kiến nghị Xí nghiệp thủy lợi Quỳnh Lưu nhanh chóng có biện pháp xử lý, khắc phục môi trường.
Trang thông tin của xã Hùng Châu (gồm các xã Diễn Lâm, Diễn Đoài, Diễn Yên, Diễn Trường, huyện Diễn Châu cũ) cũng phát đi khuyến cáo người dân không sử dụng, chế biến cá cho người, gia súc, gia cầm trước tình trạng các loài cá, tôm chết hàng loạt ở sông Đào.
Trước đó, ngày 6-5, Công ty cổ phần Cấp nước Yên Thành, Nghệ An đã tạm dừng lấy nguồn nước thô từ sông Lam dẫn về sông Đào cho đến khi nguồn nước ở kênh này đảm bảo chất lượng theo yêu cầu.
Tạm thời công ty sử dụng nguồn nước thô dự trữ tại hồ chứa nội bộ để xử lý và cung cấp nước sạch, đảm bảo lưu lượng và chất lượng cho khách hàng.
Hiện Trung tâm Quan trắc tài nguyên và môi trường Nghệ An đang lấy mẫu, phân tích và đánh giá chất lượng nước mặt sông Lam.
