Ngày 2-5, sau cuộc hội đàm thành công với Thủ tướng Lê Minh Hưng, Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae đã cùng nhà lãnh đạo Việt Nam chứng kiến lễ trao 6 văn kiện hợp tác giữa hai nước.
Các văn kiện này gồm:
– Thỏa thuận vay (L/A) cho Dự án Phát triển nông thôn thích ứng với thiên tai giữa Chính phủ Việt Nam và Cơ quan Hợp tác quốc tế Nhật Bản (JICA).
– Thỏa thuận vay (L/A) cho Dự án Phát triển cơ sở hạ tầng thích ứng với biến đổi khí hậu để hỗ trợ sản xuất cho đồng bào dân tộc thiểu số các tỉnh trung du, miền núi phía Bắc giữa Chính phủ Việt Nam và JICA.
– Bản ghi nhớ hợp tác về tăng trưởng carbon thấp giữa Chính phủ nước Việt Nam và Chính phủ Nhật Bản thực hiện cơ chế tín chỉ chung (JCM).
– Bản ghi nhớ hợp tác giữa Cục Quản lý và Xây dựng công trình thủy lợi, Bộ Nông nghiệp và Môi trường Việt Nam và Tổng cục Phát triển nông thôn, Bộ Nông – Lâm – Ngư nghiệp Nhật Bản về trao đổi công nghệ, kỹ thuật trong lĩnh vực thủy lợi.
– Bản ghi nhớ giữa Bộ Khoa học và Công nghệ Việt Nam và Bộ Nội vụ và Truyền thông Nhật Bản về hợp tác trong lĩnh vực công nghệ thông tin và truyền thông (ICT) và chuyển đổi số.
– Văn bản sửa đổi Thỏa thuận giữa Trung tâm Vũ trụ Việt Nam thuộc Viện hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam và Cơ quan Hàng không Vũ trụ Nhật Bản về trao đổi dữ liệu vệ tinh.
Phát biểu tại cuộc gặp báo chí sau đó, Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae bày tỏ vui mừng khi có cơ hội đến thăm và khẳng định Nhật Bản sẽ tiếp tục đẩy mạnh hợp tác với Việt Nam.
“Việt Nam, đúng như tên gọi khác của Hà Nội là Thăng Long – nghĩa là “rồng bay lên”, đang phát triển với tốc độ hết sức ấn tượng. Trong những năm gần đây, với vai trò là một mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng, nhiều doanh nghiệp Nhật Bản đã mở rộng đầu tư vào Việt Nam.
Đồng thời trong bối cảnh tình hình quốc tế ngày càng phức tạp, Việt Nam đã đề cao tự chủ chiến lược và triển khai đường lối đối ngoại tích cực, chủ động”, Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae nhấn mạnh.
Chính vì vậy, theo bà Takaichi Sanae, việc tăng cường hợp tác với Việt Nam có ý nghĩa hết sức quan trọng đối với việc hiện thực hóa và phát triển sáng kiến “Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương tự do và rộng mở (FOIP)” của Nhật Bản; chia sẻ rằng đó cũng chính là lý do bà thực hiện chuyến thăm Việt Nam lần này.
Nữ Thủ tướng Nhật Bản kế đó cho biết bà sẽ có bài phát biểu chính sách tại Đại học Quốc gia Hà Nội trong chiều 2-5 để chia sẻ về tương lai hợp tác Việt – Nhật, cũng như tầm nhìn của Nhật Bản về FOIP. Qua đó mong muốn truyền tải rõ ràng tầm nhìn của Nhật Bản về trật tự thế giới và định hướng của nền ngoại giao Nhật Bản.
“Cùng với Thủ tướng Lê Minh Hưng, chúng tôi sẽ nỗ lực đưa quan hệ Nhật Bản – Việt Nam lên một tầm cao mới”, Thủ tướng Takaichi Sanae nhấn mạnh.
Ủy ban Năng lượng và Thương mại Hạ viện Mỹ hôm 21/5 thông qua Dự luật Bảo vệ Ánh dương với 48 phiếu thuận và một phiếu chống, nhằm áp dụng quy ước "giờ mùa hè" quanh năm, chấm dứt việc người Mỹ phải đổi giờ hai lần mỗi năm.
Quy ước giờ mùa hè, hay còn gọi là Giờ tiết kiệm ánh sáng ban ngày (DST), là cách chỉnh giờ theo khoảng thời gian thực tế mà trời sáng trong ngày, được áp dụng ở Mỹ và nhiều nước châu Âu.
Theo quy ước này, từ khoảng giữa mùa xuân (cuối tháng 3) tới đầu mùa đông (cuối tháng 10, đầu tháng 11), khi ban ngày dài hơn, đồng hồ sẽ được chỉnh nhanh hơn một tiếng. Vào mùa đông, đồng hồ sẽ được chỉnh về như cũ.
DST được áp dụng tại hầu hết bang ở Mỹ từ thập niên 1960. Mỹ từng áp dụng giờ mùa hè quanh năm trong Thế chiến II và tái áp dụng năm 1974 nhằm giảm sử dụng năng lượng. Tuy nhiên, chính sách này vấp phản đối mạnh và bị hủy cuối năm đó.
Những người ủng hộ duy trì "giờ mùa hè" quanh năm cho biết việc đổi giờ gây ra rối loạn giấc ngủ, gia tăng sự cố lao động và tai nạn giao thông. Họ cho rằng buổi tối có nhiều "giờ sáng" hơn cũng sẽ thúc đẩy hoạt động kinh tế vào mùa đông.
Tỷ phú Elon Musk trong thời gian lãnh đạo Ban Hiệu suất Chính phủ tuyên bố muốn bỏ DST vì cho rằng cách tính giờ này "lỗi thời" và gây phiền toái.
Tổng thống Donald Trump hoan nghênh kết quả bỏ phiếu của Ủy ban Năng lượng và Thương mại Hạ viện Mỹ, cho rằng đã đến lúc người dân "ngừng lo lắng về đồng hồ" và không phải tốn công sức, tiền bạc cho việc đổi giờ hai lần mỗi năm. Kể từ khi tái đắc cử năm 2024, ông nhiều lần ủng hộ bỏ việc chỉnh đồng hồ hai lần mỗi năm, song thừa nhận người Mỹ còn chia rẽ về vấn đề này.
Từ năm 2015, gần như mọi bang ở Mỹ đều xem xét các dự luật liên quan đến quy định giờ giấc. Tuy nhiên, đến năm 2018, Florida mới trở thành bang đầu tiên thông qua luật áp dụng giờ mùa hè quanh năm. Hawaii và Arizona không áp dụng quy ước giờ mùa hè và giữ một cách tính giờ chuẩn quanh năm.
Một số nghiên cứu chỉ ra lợi ích tiềm năng của việc bỏ hệ thống hiện tại, song chưa chứng minh được tác động tích cực trên mọi phương diện. Theo Matt VanHyfte, giám đốc truyền thông của Ủy ban Năng lượng và Thương mại, chủ đề này "đã là ưu tiên của một số thành viên trong một thời gian dài".
Hạ nghị sĩ Vern Buchanan đã liên tục đề xuất ý tưởng này kể từ năm 2018 và tiếp tục thúc đẩy dự luật trong năm nay. Đề xuất được ủng hộ tại Florida, quê nhà của ông Buchanan, với lập luận cách này sẽ kéo dài thời gian chơi golf và thể thao ngoài trời vào buổi tối.
Hạ nghị sĩ Frank Pallone, thành viên đảng Dân chủ đại diện bang New Jersey, cũng kêu gọi chấm dứt việc chỉnh đồng hồ hai lần mỗi năm. Ông nói việc duy trì giờ mùa hè quanh năm "sẽ tốt hơn về tính an toàn và thúc đẩy ngành du lịch New Jersey".
Dự luật Bảo vệ Ánh dương vẫn cần được toàn thể Hạ viện thông qua, trước khi Thượng viện xem xét. Hiện dự luật có 32 người đồng bảo trợ, bao gồm 29 đảng viên Cộng hòa và ba đảng viên Dân chủ.
Ý tưởng này hiện vấp phải sự phản đối từ thượng nghị sĩ Cộng hòa Tom Cotton và một số nghị sĩ khác. Ông cho rằng duy trì giờ mùa hè quanh năm sẽ buộc trẻ em ở nhiều khu vực tại Mỹ đến trường khi trời còn tối vì mặt trời mọc quá muộn vào mùa đông. Dự luật cũng cho phép mỗi bang chọn không tham gia thay đổi này.
Khảo sát năm 2025 của Trung tâm Nghiên cứu Các vấn đề Công cộng (NORC) cho thấy 47% số người được hỏi "phản đối hệ thống giờ hiện hành", trong khi 12% ủng hộ việc áp dụng hệ thống này.
Rạng sáng qua (8.4), chưa đầy 2 giờ trước hạn chót mà Tổng thống Mỹ Donald Trump đưa ra với Iran, ông viết trên mạng xã hội Truth Social rằng nước này đồng ý thỏa thuận ngừng bắn trong 2 tuần với Iran để tiến hành đàm phán.
Cụ thể, Tổng thống Trump cho biết phía trung gian là Pakistan đề xuất Mỹ tạm dừng "tấn công hủy diệt" nhắm vào Iran với điều kiện Tehran đồng ý mở hoàn toàn, ngay lập tức và an toàn eo biển Hormuz. Và Tổng thống Trump đã đồng ý tạm ngừng ném bom và tấn công Iran trong thời gian hai tuần. Theo ông, Mỹ "đã đạt được và vượt qua tất cả các mục tiêu quân sự, và đang tiến rất xa để đạt thỏa thuận dứt khoát về hòa bình lâu dài với Iran và hòa bình ở Trung Đông". "Chúng tôi đã nhận được đề xuất 10 điểm từ Iran, và tin rằng đó là cơ sở khả thi để đàm phán. Hầu hết các điểm bất đồng trước đây đã được Mỹ và Iran nhất trí, nhưng cần 2 tuần để hoàn tất và thực hiện thỏa thuận", ông Trump viết thêm.
Sau đó, Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt tuyên bố thỏa thuận ngừng bắn kéo dài 2 tuần là "một chiến thắng cho Mỹ", đồng thời ca ngợi những nỗ lực của quân đội nước này trong cuộc chiến với Iran.
Cùng ngày 8.4, Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao của Iran tuyên bố nước này đã giành được một thắng lợi lớn và buộc Mỹ phải chấp nhận kế hoạch 10 điểm của Tehran. Theo đó, kế hoạch 10 điểm của Iran "nhấn mạnh các vấn đề cơ bản" như "việc đi lại an toàn qua eo biển Hormuz dưới sự điều phối của Lực lượng Vũ trang Iran". Tehran cho rằng điều này mang lại cho Iran "vị thế kinh tế và địa chính trị độc nhất vô nhị".
Thực tế, việc đạt được thỏa thuận ngừng bắn giữa hai bên ngay trước thời điểm trước hạn chót mà Tổng thống Trump đưa ra đã đem đến tín hiệu tích cực cho thế giới, nhất là vấn đề kinh tế. Cùng ngày 8.4, giá dầu WTI lẫn Brent đều giảm sâu khoảng 18%, lần lượt còn 93,73 USD/thùng và 92,5 USD/thùng (theo giá cập nhật tối qua). Không những vậy, thị trường chứng khoán Mỹ cũng tăng điểm. Theo CNN, chỉ số Dow Jones tăng vọt 1.374 điểm (tương đương 2,95%), S&P 500 tăng 2,56% và Nasdaq Composite tăng 3,46%.
Dự kiến, ngay trong ngày 10.4 sắp tới, Mỹ và Iran sẽ cử phái đoàn đến Islamabad (Pakistan) để đàm phán. Dù xung đột đã xuống thang đáng kể nhờ thỏa thuận ngừng bắn, nhưng để Mỹ và Iran đồng thuận với nhau thì lại rất khó khăn. Điển hình, một trong 10 điểm mà Iran đưa ra như điều kiện hòa bình là Iran có thể tiếp tục chương trình làm giàu uranium. Tuy nhiên, đây cũng là lằn ranh của phía Mỹ. Liên quan vấn đề này, viết trên mạng xã hội Truth Social tối qua (8.4, theo giờ VN), Tổng thống Trump nhấn mạnh sẽ không có chuyện Mỹ đồng ý cho Iran tiếp tục làm giàu uranium. Không những vậy, chủ nhân Nhà Trắng còn tuyên bố Iran phải phối hợp để dỡ bỏ chương trình hạt nhân.
Trong khi đó, ngược lại thì Iran cũng từng chỉ trích yêu cầu 15 điểm của Mỹ - bao gồm việc Tehran phải dỡ bỏ chương trình hạt nhân - là "đòi hỏi quá mức, vô lý và phi logic". Thực tế, dù nhiều nhà lãnh đạo Iran đã thiệt mạng trong các cuộc tấn công của Mỹ và Israel, nhưng giới phân tích chỉ ra rằng những người theo đường lối cứng rắn vẫn đang hoàn toàn kiểm soát chế độ cầm quyền tại Iran. Nên Tehran khó lùi bước trong quá trình đàm phán.
Bên cạnh đó, yêu cầu 10 điểm của Tehran cũng đặt ra việc ngừng tấn công lực lượng Hezbollah ở Li Băng. Nhưng điều này lại lệ thuộc rất nhiều vào Israel nên triển vọng rất thấp, nhất là trong bối cảnh Tel Aviv đang muốn hủy diệt hoàn toàn lực lượng Hezbollah giữa lúc Iran đang gặp khó khăn trong việc tiếp ứng cho Hezbollah.
“Hệ thống vũ khí hủy diệt chính xác cao cấp mới (APKWS) sẽ được trang bị cho các máy bay chiến đấu Typhoon của Không quân Hoàng gia Anh để có thể tiêu diệt mục tiêu một cách chính xác với chi phí chỉ bằng một phần so với các tên lửa hiện đang được sử dụng”, Đài Al Jazeera dẫn tuyên bố của Chính phủ Anh.
Hệ thống này hiện đã được triển khai trong các chiến dịch tác chiến tại Trung Đông của các phi đội Typhoon thuộc Phi đoàn 9 Không quân Hoàng gia Anh thực hiện, nhằm bảo vệ người dân Anh và các lợi ích quốc gia của Anh.
Bộ trưởng Lực lượng vũ trang Anh Luke Pollard ca ngợi đây là một nỗ lực xuất sắc khi quá trình thử nghiệm và triển khai hệ thống mới chỉ diễn ra trong vài tháng.
Theo ông Pollard, hệ thống chống drone mới sẽ giúp Không quân Anh bắn hạ nhiều drone hơn nhưng với chi phí thấp hơn.
“Phi đội Typhoon của chúng tôi là xương sống trong hệ thống phòng thủ trên không của Anh và NATO.
Không quân Hoàng gia Anh đang bảo vệ sườn phía Đông của châu Âu trước các cuộc tấn công bằng drone của Nga, đồng thời bảo vệ các đối tác của chúng tôi trên khắp Trung Đông”, ông Pollard nói thêm.
Vào ngày 9-5, Anh thông báo đang điều động chiến hạm HMS Dragon tới Trung Đông, chuẩn bị cho khả năng tham gia một liên minh đa quốc gia nhằm bảo vệ hoạt động hàng hải tại eo biển Hormuz khi Iran và Mỹ ngừng bắn.
Bộ Quốc phòng Anh cho biết: “Việc chuẩn bị triển khai chiến hạm HMS Dragon là một phần trong công tác lên kế hoạch một cách thận trọng, đảm bảo Anh sẵn sàng bảo vệ eo biển khi điều kiện cho phép, thuộc khuôn khổ hoạt động của liên minh đa quốc gia do Anh và Pháp dẫn đầu”.
Những tuần gần đây, Anh và Pháp đã soạn thảo một đề xuất mới nhằm tạo cơ chế cho việc di chuyển an toàn qua eo biển Hormuz khi xung đột giữa Mỹ và Iran được giải quyết.
