Hôm qua (15.5), Tổng thống Trump kết thúc chuyến thăm Trung Quốc kéo dài từ tối 13.5.
Theo tờ Nikkei Asia, trả lời phỏng vấn truyền thông sau khi kết thúc ngày làm việc thứ hai với Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình, Tổng thống Trump cho biết: “Chúng tôi đã thực hiện một số thỏa thuận thương mại tuyệt vời”. Nhưng ông không cung cấp chi tiết các thỏa thuận. Liên quan vấn đề này, trả lời truyền thông, Tổng thống Trump tiết lộ Trung Quốc đồng ý mua 200 máy bay Boeing, điều mà ông cho là sẽ tạo ra nhiều việc làm. Dù vẫn còn chờ sự xác nhận của Bắc Kinh, nhưng khi thỏa thuận mua máy bay này được tiết lộ thì giá cổ phiếu của Boeing đã giảm 4,7%. Bởi vì trước chuyến đi, các thông tin đều khẳng định thỏa thuận sẽ lên đến 500 chiếc máy bay.
Về vấn đề Iran, theo ông Trump, hai bên đồng thuận rằng Tehran không được sở hữu vũ khí hạt nhân và eo biển Hormuz phải được mở lại. Nhưng cả phía Mỹ và Trung Quốc đều không nêu có đạt thỏa thuận nào về cách thức giải quyết vấn đề này hay không.
Phát biểu với báo giới trên máy bay sau khi rời Trung Quốc, Tổng thống Trump cho biết đã thảo luận rất nhiều với Chủ tịch nước Tập Cận Bình về việc Mỹ cung cấp vũ khí cho Đài Loan. Tuy nhiên, ông Trump chỉ tiết lộ “sẽ đưa ra quyết định” về vấn đề bán vũ khí cho Đài Loan. Bên cạnh đó, ông cho biết đã không trả lời câu hỏi của ông Tập về việc Mỹ có bảo vệ Đài Loan trong trường hợp xảy ra xung đột với Trung Quốc đại lục hay không. Tổng thống Trump cho biết: “Tôi đã nói là tôi không bàn về việc đó”.
Trước đó, Chủ tịch nước Tập Cận Bình tuyên bố với Tổng thống Trump rằng Đài Loan là “vấn đề quan trọng nhất” trong quan hệ Mỹ – Trung, đồng thời cảnh báo có thể xảy ra xung đột nếu hành động sai lầm. Bộ Ngoại giao Trung Quốc cho biết ông Tập đã nói rõ với chủ nhân Nhà Trắng rằng: “độc lập Đài Loan và hòa bình xuyên eo biển là 2 vấn đề như lửa với nước”.
Nhận xét khi trả lời Thanh Niên, bà Bonnie Glaser (Giám đốc Chương trình Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương, Quỹ nghiên cứu Marshall Đức) cho rằng quan điểm trên của Chủ tịch nước Tập Cận Bình về Đài Loan đã được lặp đi lặp lại nhiều lần trong suốt những năm qua, bao gồm cả khái niệm “lửa với nước”. Điều này được hiểu là lời cảnh báo rất rõ ràng.
Trả lời Thanh Niên hôm qua, GS Yoichiro Sato (chuyên gia về quan hệ quốc tế, Đại học Ritsumeikan châu Á – Thái Bình Dương, Nhật Bản) phân tích: “Hội nghị thượng đỉnh Mỹ – Trung lần này chủ yếu mang tính biểu tượng. Ông Trump sẵn sàng giúp ông Tập tận dụng cơ hội để xây dựng hình ảnh một nhà lãnh đạo mạnh mẽ, hết lời ca ngợi ông là “nhà lãnh đạo vĩ đại”, điều mà truyền thông Trung Quốc đưa tin rộng rãi trong nước. Truyền thông Trung Quốc cũng nhanh chóng ghi nhận “lời cảnh báo” của ông Tập đối với ông Trump rằng việc xử lý sai vấn đề Đài Loan sẽ dẫn đến hậu quả nghiêm trọng. Ông Trump đã phớt lờ vấn đề này. Đây là cách để che giấu sự bất đồng”.
“Cho đến hôm qua, rất ít tiến triển cụ thể nào về thương mại giữa hai bên được thông báo công khai. Thỏa thuận chỉ mới được hé lộ về việc Trung Quốc sẵn sàng nhập khẩu thêm các sản phẩm nông nghiệp, máy bay và dầu thô từ Mỹ. Liệu Mỹ và Trung Quốc có dỡ bỏ lệnh cấm xuất khẩu đối với chip tiên tiến về trí tuệ nhân tạo (AI) và vật liệu đất hiếm hay không vẫn còn phải chờ xem”, GS Sato phân tích và nói thêm: “Sự đồng thuận giữa hai nước về sự cần thiết phải mở cửa tuyến đường qua eo biển Hormuz đã được thể hiện. Trung Quốc rất cần nhập khẩu dầu từ vùng vịnh Ba Tư và có lợi ích trong việc mở cửa tuyến đường qua eo biển này”.
Cũng trả lời Thanh Niên, GS Stephen Robert Nagy (ĐH Cơ Đốc giáo quốc tế – Nhật Bản, học giả tại Viện Nghiên cứu các vấn đề quốc tế của Nhật) đánh giá: “Chuyến công du của ông Trump đến Trung Quốc lần này được đánh dấu bằng những nỗ lực từ cả hai phía nhằm ổn định quan hệ thông qua các thỏa thuận kinh tế và cam kết sẽ tiếp tục trao đổi về việc tăng cường đối thoại. Tổng thống Trump đã mời Chủ tịch nước Tập Cận Bình đến Washington vào tháng 9 tới đây, ngay trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ của Mỹ. Điều này nhằm mục đích tạo cho ông Trump hình ảnh một nhà lãnh đạo tài ba và thời gian để cuộc chiến với Iran lắng xuống ngay trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ. Mục đích là để thu hút cử tri về phía ông”.
“Đối với ông Tập Cận Bình, hội nghị thượng đỉnh lần này không có kết quả cụ thể nào để giải quyết nền kinh tế đang suy yếu của Trung Quốc và ông Trump cũng không cam kết sẽ không thay đổi ý kiến trong những tuần tới, điều mà có thể xảy ra khi Tổng thống Nga Vladimir Putin dự kiến thăm Bắc Kinh vào tuần tới. Thượng đỉnh Nga – Trung là một sự kiện được chờ đợi, nhưng có lẽ cũng không làm thay đổi những yếu tố cơ bản trong mối quan hệ”, GS Nagy phân tích thêm.
"Các tàu khu trục tên lửa dẫn đường của hải quân Mỹ đã đi qua eo biển Hormuz và đang hoạt động tại vịnh Ba Tư để hỗ trợ cho Dự án Tự do", Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) thông báo trên X ngày 4/5, nhắc đến tên chiến dịch "giải cứu" mà Tổng thống Donald Trump khởi động.
Đây là hai tàu chiến đầu tiên của hải quân Mỹ di chuyển thành công qua eo biển Hormuz kể từ khi ông Trump ngày 3/5 khởi động chiến dịch "Dự án Tự do" nhằm "dẫn đường cho tàu thuyền di chuyển an toàn khỏi vùng biển bị phong tỏa, để họ có thể tiếp tục công việc một cách tự do".
"Bước đầu, hai tàu thương mại mang cờ Mỹ đã di chuyển qua eo biển Hormuz thành công và tiếp tục hành trình an toàn", CENTCOM cho biết, nhưng không nêu tên của hai phương tiện. "Lực lượng Mỹ đang tích cực hỗ trợ các nỗ lực nhằm khôi phục hoạt động đi lại qua eo biển cho các tàu thương mại".
Kể từ khi xung đột nổ ra cuối tháng 2, Iran đã phong tỏa eo biển Hormuz với hầu hết tàu thuyền, ngoại trừ tàu của nước này và một số quốc gia "thân thiện", trong khi Mỹ áp đặt phong tỏa ngược lại lên mọi cảng biển của Iran từ ngày 13/4. Theo Tổ chức Hàng hải Quốc tế, hàng trăm tàu và khoảng 20.000 thủy thủ đã không thể đi qua eo biển này trong suốt cuộc xung đột.
Tổng thống Trump ngày 3/5 cho biết nhiều nước đã liên hệ với Mỹ đề nghị hỗ trợ các tàu đang mắc kẹt tại vùng Vịnh. Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) tuyên bố triển khai lực lượng quy mô lớn gồm khu trục hạm, khoảng 100 máy bay, phương tiện không người lái và 15.000 quân nhân cho chiến dịch "Dự án Tự do".
Iran ngày 4/5 cảnh báo sẽ tấn công mọi đơn vị của Mỹ tiến vào Hormuz. Truyền thông Iran đưa tin lực lượng nước này đã bắn cảnh báo và buộc một tàu chiến Mỹ phải quay đầu, các nguồn tin địa phương nói hai quả tên lửa đã đánh trúng chiến hạm này gần đảo Jask. Tuy nhiên, CENTCOM bác bỏ thông tin, khẳng định không tàu chiến nào của Mỹ bị tấn công ở eo biển Hormuz.
Theo TTXVN, lúc 12h40 ngày 7-5 (giờ địa phương), Thủ tướng Lê Minh Hưng và đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam đã đến sân bay quốc tế Mactan-Cebu ở thành phố biển Cebu của Philippines, bắt đầu chương trình tham dự Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 48 theo lời mời của Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos Jr, Chủ tịch ASEAN năm 2026.
Đón Thủ tướng Lê Minh Hưng cùng đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam có Cố vấn an ninh quốc gia Philippines Eduardo Oban Jr; Thống đốc tỉnh Cebu Pamela Baricuatro; Thị trưởng thành phố Lapu Cindi King-Chan...
Đây là chuyến công tác nước ngoài đầu tiên của Thủ tướng Lê Minh Hưng trên cương vị người đứng đầu chính phủ và cũng là hội nghị đa phương đầu tiên mà Thủ tướng tham dự trực tiếp. Qua đó tiếp tục thể hiện cam kết đóng góp chủ động, tích cực, trách nhiệm của Việt Nam trong ASEAN.
Trong vai trò Chủ tịch ASEAN 2026, với chủ đề "Cùng chèo lái tương lai chung", Philippines đặt ra 3 định hướng lớn cho hợp tác ASEAN trong năm 2026 là: củng cố các nhân tố then chốt đối với hòa bình và an ninh, mở rộng các hành lang thịnh vượng và thúc đẩy trao quyền cho người dân.
Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 48 tập trung trao đổi về các định hướng lớn cho hợp tác ASEAN năm 2026 về bảo đảm an ninh năng lượng, an ninh lương thực và bảo hộ công dân ASEAN, đồng thời tiếp tục chiến lược về tăng cường liên kết nội khối, nâng cao tự cường, tự chủ chiến lược và vai trò trung tâm của ASEAN.
Trên tinh thần đó, dự kiến tại hội nghị, Thủ tướng Lê Minh Hưng sẽ có các bài phát biểu quan trọng, truyền tải thông điệp đường lối đối ngoại Đại hội XIV của Đảng và quan điểm của Việt Nam về các ưu tiên của ASEAN, đưa ra các đề xuất thiết thực củng cố tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN, góp phần tăng cường khả năng tự cường và ứng phó của ASEAN trước các biến động, nhất là các tác động của tình hình Trung Đông và trao đổi các vấn đề khu vực, quốc tế cùng quan tâm.
Nhân dịp này, Thủ tướng Lê Minh Hưng cũng sẽ có các cuộc tiếp xúc, gặp gỡ với lãnh đạo các nước. Đây sẽ là những cuộc gặp trực tiếp đầu tiên của Thủ tướng với lãnh đạo các nước ASEAN trên cương vị mới, góp phần tạo xung lực tích cực cho quan hệ song phương cũng như cho sự gắn kết chung của cộng đồng.
Sáng 7-5, sau khi khép lại các hoạt động tại thủ đô New Delhi, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam lên đường đến thành phố Mumbai - trung tâm tài chính lớn nhất của bang Maharashtra, Ấn Độ.
Siêu đô thị hơn 20 triệu dân này có GDP bình quân đầu người cao gấp đôi mức trung bình cả nước, đồng thời là nơi sinh sống của hơn 142.000 triệu phú vào năm 2025, theo báo Times of India.
Thành phố như một thỏi nam châm thu hút người dân từ khắp nơi trên cả nước đến tìm kiếm tương lai tốt đẹp hơn.
"Mumbai có thể mang lại cơ hội cho tất cả mọi người, đây là một đô thị thực sự, nơi ai cũng có thể tìm cách mưu sinh", bà Damayanthy Kankati, một bác sĩ 75 tuổi đã sống tại đây hơn 40 năm, cho biết.
Trong 30 năm qua, Mumbai tiếp nhận thêm khoảng 8 triệu người, tương đương dân số thành phố New York (Mỹ). Liên hợp quốc dự báo đến năm 2035, con số này sẽ tăng thêm 7 triệu nữa.
Được mệnh danh là "trái tim tài chính" của Ấn Độ, Mumbai là nơi đặt trụ sở của hàng loạt ngân hàng, định chế tài chính, quỹ đầu tư và tập đoàn đa quốc gia.
Hai sàn giao dịch chứng khoán lớn nhất Ấn Độ - Sàn giao dịch chứng khoán Bombay (BSE) và Sàn giao dịch chứng khoán Ấn Độ (NSE) đều hoạt động tại đây.
Trong đó NSE hiện là sàn phái sinh lớn nhất thế giới theo khối lượng giao dịch, với vốn hóa khoảng 5.000 tỉ USD và hơn 130 triệu nhà đầu tư.
Thành phố đóng góp hơn 140 tỉ USD vào GDP quốc gia, với bốn trong năm doanh nghiệp vốn hóa lớn nhất Ấn Độ đặt trụ sở tại đây.
Sức mạnh tài chính ấy đang trở thành bệ phóng để Mumbai tiến vào cuộc đua công nghệ toàn cầu.
Khi lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI) đang ngày càng nóng, thành phố đã chính thức nhập cuộc với những lợi thế đáng kể như ngân sách chi tiêu công nghệ lên tới 590 tỉ USD, 2 triệu nhân sự kỹ thuật và sở hữu một nửa công suất trung tâm dữ liệu của cả nước.
Theo báo cáo của Hiệp hội Doanh nhân Công nghệ Mumbai và Công ty tư vấn quản lý McKinsey & Company, các startup ứng dụng AI có thể đóng góp tới 15% tăng trưởng GDP thành phố, thu hút hơn 450 tỉ USD vốn đầu tư nước ngoài (FDI) trong thập kỷ tới.