Sáng 15-5 (theo giờ Bắc Kinh), Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết ông hy vọng quan hệ giữa Mỹ và Trung Quốc “sẽ trở nên bền chặt và tốt đẹp hơn bao giờ hết”.
“Hai năm trước, chúng tôi thật sự là một quốc gia đang đi xuống… Nhưng bây giờ, Mỹ là quốc gia nổi bật nhất thế giới và hy vọng rằng mối quan hệ giữa chúng tôi và Trung Quốc sẽ trở nên bền chặt và tốt đẹp hơn bao giờ hết”, nhà lãnh đạo Mỹ viết trên mạng xã hội Truth Social.
Ông Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình dự kiến sẽ có các cuộc gặp vào ngày 15-5 để kết thúc chuyến thăm cấp nhà nước từ ngày 13 đến 15-5 của Tổng thống Mỹ. Hai nhà lãnh đạo dự kiến sẽ uống trà và ăn trưa trước khi Tổng thống Trump bay về Mỹ.
Giới phân tích nhận định ông chủ Nhà Trắng sẽ nỗ lực để đạt được các thắng lợi thương mại trong cuộc gặp cuối với ông Tập, bao gồm hàng loạt lĩnh vực như nông nghiệp, hàng không và trí tuệ nhân tạo (AI), đồng thời cũng nhắm tới các thắng lợi địa chính trị như vấn đề Trung Đông.
Ngày 14-5, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) đã chính thức cho phép các tàu Trung Quốc đi qua eo biển Hormuz.
“Cuối cùng thì một số tàu của Trung Quốc, theo đề nghị của nước này, sẽ được phép đi qua eo biển sau thỏa thuận về các quy trình quản lý eo biển của Iran”, IRGC nêu trong một tuyên bố.
Truyền hình nhà nước Iran cho biết hơn 30 tàu đã được phép đi qua kể từ đêm 13-5 (giờ địa phương), nhưng không xác nhận liệu tất cả có phải là tàu Trung Quốc hay không.
Theo nguồn tin của Fars, tàu Trung Quốc được tạo điều kiện đi qua eo biển Hormuz dựa trên quan hệ đối tác chiến lược Bắc Kinh – Tehran, đồng thời diễn ra sau các nỗ lực của Ngoại trưởng Trung Quốc và Đại sứ Trung Quốc tại Iran.
Ngày 14-5, Không quân Ukraine cho biết Nga đã triển khai đợt không kích kéo dài nhiều giờ vào nước này, chủ yếu nhắm đến thủ đô Kiev, bằng 675 máy bay không người lái và 56 tên lửa.
Theo Hãng tin AFP, cuộc tấn công đã khiến ít nhất 16 người thiệt mạng, trong đó có 2 trẻ em và 45 người khác bị thương.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết 20 địa điểm tại thủ đô đã bị hư hại, bao gồm nhà dân, trường học và các hạ tầng dân sự khác. Hiện lực lượng cứu hộ đang tìm kiếm các nạn nhân và ước tính mức độ thiệt hại.
Trong khi đó, Nhà máy điện hạt nhân Zaporozhye của Nga cùng ngày thông báo 2 nhân viên đã bị thương sau cuộc không kích bằng máy bay không người lái của lực lượng Ukraine, theo Hãng tin TASS.
Ngày 14-5, Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) đã hoan nghênh những tín hiệu đối thoại tích cực ban đầu giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, đồng thời nhấn mạnh việc giảm căng thẳng và bất đồng giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới là điều có lợi cho toàn cầu.
“Điều quan trọng là hai nền kinh tế hàng đầu thế giới đang tiếp xúc ở cấp cao nhất. Chúng tôi hoan nghênh những cuộc đối thoại mang tính xây dựng giữa hai bên.
Bất kỳ điều gì giúp giảm căng thẳng thương mại và bất đồng đều có lợi cho cả hai nền kinh tế lớn này, và tất nhiên cũng có lợi cho kinh tế toàn cầu”, người phát ngôn IMF Julie Kozack cho biết tại buổi họp báo.
Từ lâu, IMF đã kêu gọi Mỹ và Trung Quốc giải quyết bất đồng thương mại thông qua đối thoại, thay vì sử dụng các biện pháp đơn phương.
Ngày 14-5, tân Thủ tướng Iraq Ali al-Zaidi đã tuyên thệ nhậm chức, sau khi Quốc hội phê chuẩn 14 bộ trưởng trong chính phủ mới nhưng không đạt được đồng thuận về một số vị trí còn lại, bao gồm Bộ Nội vụ và Bộ Quốc phòng.
Ông Ali al-Zaidi (40 tuổi) là thủ tướng trẻ nhất trong lịch sử Iraq. Tân Thủ tướng sẽ phải đối mặt với những thách thức lớn, bao gồm giải giáp các lực lượng dân quân được Iran hậu thuẫn, giải quyết nạn tham nhũng, cũng như cân bằng quan hệ với Iran và Mỹ.
Phát biểu sau cuộc bỏ phiếu, Tổng thống Iraq Nizar Amidi đánh giá việc Quốc hội thông qua nội các là “một dấu mốc quốc gia quan trọng”, đồng thời là bước đi mang tính hiến pháp nhằm củng cố ổn định chính trị, tăng cường an ninh và chủ quyền của đất nước.
Ngoài ra, ông Amidi cũng chúc mừng Thủ tướng Zaidi và các bộ trưởng đã giành được sự tín nhiệm của Quốc hội, đồng thời bày tỏ hy vọng nội các sẽ sớm được hoàn thiện để triển khai hiệu quả chương trình hành động của chính phủ và đáp ứng kỳ vọng của người dân.
Ngày 17-5, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã gửi cảnh báo mới tới Iran, nói rằng Tehran cần nhanh chóng tiến tới thỏa thuận hòa bình, nếu không thì "sẽ chẳng còn gì sót lại" đối với Iran.
Washington đến nay vẫn chưa thể phá vỡ thế bế tắc hay đạt được tiến triển đáng kể nào hướng tới chấm dứt cuộc chiến đã làm rung chuyển Trung Đông và đẩy giá năng lượng tăng cao nhiều tuần qua.
"Đối với Iran, thời gian đang cạn dần và họ tốt hơn hết nên hành động nhanh lên, nếu không sẽ chẳng còn gì sót lại cho họ" - ông Trump viết trên nền tảng Truth Social.
"Thời gian là yếu tố sống còn!" - nhà lãnh đạo Mỹ nhấn mạnh.
Ngày 17-5, Bộ Ngoại giao Saudi Arabia lên án vụ tấn công bằng máy bay không người lái (drone) gây ra hỏa hoạn gần một nhà máy điện hạt nhân ở nước láng giềng Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE), theo Hãng tin AFP.
Trong một tuyên bố, bộ này cho rằng vụ tấn công là "mối đe dọa đối với an ninh và sự ổn định của khu vực", đồng thời bày tỏ đoàn kết với UAE và khẳng định sẽ "ủng hộ mọi biện pháp nhằm bảo vệ chủ quyền, an ninh và toàn vẹn lãnh thổ" của quốc gia này.
Giới chức UAE đang điều tra nguồn gốc vụ tấn công và khẳng định UAE có đầy đủ quyền đáp trả những "cuộc tấn công khủng bố" như vậy. Một cố vấn ngoại giao của Tổng thống UAE nhận định đây là sự leo thang nguy hiểm, bất kể vụ việc do "thủ phạm chính" trực tiếp tiến hành hay thông qua các lực lượng ủy nhiệm.
Văn phòng Truyền thông Abu Dhabi nói rằng chiếc drone đã vượt qua được hệ thống phòng thủ của UAE, đánh trúng một máy phát điện nằm bên ngoài khu vực an ninh của Nhà máy điện hạt nhân Barakah. Họ khẳng định mức độ an toàn phóng xạ không bị ảnh hưởng và không có thương vong.
Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) cho biết UAE đã thông báo với cơ quan này rằng mức độ phóng xạ tại nhà máy Barakah vẫn bình thường sau vụ việc.
Ngày 17-5, Saudi Arabia cho biết nước này đã đánh chặn và phá hủy 3 máy bay không người lái xâm nhập từ không phận Iraq.
Người phát ngôn Bộ Quốc phòng Saudi Arabia Turki al-Maliki thông tin các drone đã tiến vào lãnh thổ nước này sáng 17-5 theo giờ địa phương, đồng thời nhấn mạnh họ "bảo lưu quyền đáp trả vào thời điểm và địa điểm thích hợp".
Ngày 17-5, Hãng tin Mehr của Iran đưa tin Mỹ đã đưa ra những điều kiện "tối đa" để đáp lại đề xuất hòa bình mới nhất của Tehran, đồng thời từ chối đưa ra bất kỳ nhượng bộ cụ thể nào.
Mehr cho rằng Washington muốn có được những nhượng bộ mà họ không thể đạt được từ Iran trong cuộc chiến kéo dài 40 ngày, song Washington lại không đưa ra bất kỳ nhượng bộ cụ thể nào đổi lại.
Hãng tin này cho biết thêm Iran sẽ chỉ bắt đầu đàm phán với Mỹ nếu Washington thực hiện các bước xây dựng lòng tin, bao gồm chấm dứt chiến sự trên mọi mặt trận, đặc biệt tại Lebanon, dỡ bỏ các lệnh trừng phạt, giải phóng tài sản bị đóng băng của Iran, bồi thường thiệt hại chiến tranh và công nhận chủ quyền của Iran đối với eo biển Hormuz.
Trong thông điệp mới nhất ngày 9-4, lãnh tụ tối cao Iran Mojtaba Khamenei khẳng định nước Cộng hòa Hồi giáo này không tìm kiếm chiến tranh với Mỹ và Israel, nhưng sẽ quyết tâm bảo vệ các quyền lợi của mình.
“Chúng tôi không tìm kiếm chiến tranh và cũng không mong muốn điều đó. Nhưng chúng tôi sẽ không từ bỏ các quyền hợp pháp của mình trong bất kỳ hoàn cảnh nào. Về điểm này, chúng tôi coi toàn bộ mặt trận kháng chiến là một thể thống nhất”, ông Khamenei phát biểu.
Ngoài ra, ông Khamenei cho biết sẽ đưa việc quản lý eo biển Hormuz “bước sang một giai đoạn mới”, theo Đài CNN.
Trong thời gian gần đây, tình hình sức khỏe của tân lãnh tụ tối cao Iran gây chú ý dư luận bởi thông tin ông đã bị thương nặng.
Tehran cũng kêu gọi các nước láng giềng phía nam cảnh giác với những “lời hứa giả dối”, đồng thời nói rằng Iran vẫn đang chờ đợi “một phản hồi phù hợp” từ họ để chứng minh thiện chí và tình anh em.
Ngày 9-4, Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf cảnh báo “thời gian đang cạn dần”, đồng thời khẳng định Lebanon là “một phần không thể tách rời của lệnh ngừng bắn”.
“Lebanon và toàn bộ Trục kháng chiến, với tư cách là các đồng minh của Iran, là một phần không thể tách rời của lệnh ngừng bắn”, ông Ghalibaf viết trên mạng xã hội X, cũng như cảnh báo mọi hành động vi phạm lệnh ngừng bắn sẽ phải trả giá đắt.
Ở phía ngược lại, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu ngày 9-4 một lần nữa khẳng định không có lệnh ngừng bắn nào với lực lượng Hezbollah tại Lebanon.
“Tôi muốn nói với quý vị: không có lệnh ngừng bắn ở Lebanon. Chúng tôi đang tiếp tục tấn công Hezbollah bằng sức mạnh, và sẽ không dừng lại cho đến khi khôi phục được an ninh cho các bạn”, nhà lãnh đạo Israel phát biểu.
Ngày 9-4, Bộ trưởng Quốc phòng Pakistan Khawaja Asif đã gọi Israel là thế lực “độc ác và tai ương đối với nhân loại”, đồng thời cáo buộc quốc gia Do Thái này đang thực hiện “hành vi diệt chủng” tại Lebanon khi các cuộc đàm phán hòa bình đang diễn ra.
“Những thường dân vô tội đang bị Israel sát hại, trước tiên là Gaza, đến Iran và giờ là Lebanon, tình trạng đổ máu vẫn tiếp diễn không ngừng”, ông Khawaja Asif viết trên mạng xã hội.
Ngày 9-4, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố Iran “không phóng bất kỳ tên lửa nào vào bất kỳ quốc gia nào trong thời gian ngừng bắn cho đến thời điểm hiện tại”.
Tuyên bố này được đưa ra sau khi truyền thông đưa tin rằng một máy bay không người lái đã gây thiệt hại tại một cơ sở của quân đội Kuwait, theo Hãng tin Fars.
“Nếu những thông tin được truyền thông đăng tải là đúng, thì chắc chắn đó là hành động của kẻ thù theo chủ nghĩa Do Thái hoặc của Mỹ”, IRGC khẳng định.
Bên cạnh đó, IRGC lưu ý các lực lượng vũ trang Iran “sẽ công khai thông báo” nếu họ “tấn công bất kỳ mục tiêu nào”.
Ngày 10-4 theo giờ địa phương, quân đội Israel cho biết Hezbollah đã phóng một tên lửa vào nước này, kích hoạt còi báo động không kích tại nhiều khu vực trên cả nước, bao gồm cả Tel Aviv.
Trước đó, quân đội Israel đã ban hành cảnh báo với người dân tại các khu vực phía nam thủ đô Beirut về các cuộc không kích sắp diễn ra, cũng như kêu gọi họ nhanh chóng sơ tán.
Phát biểu bên lề Diễn đàn Kinh tế Quốc tế St. Petersburg (SPIEF) ngày 3/6, Thứ trưởng Ngoại giao Nga Sergey Ryabkov tuyên bố bất kỳ hành động nào chống lại sự toàn vẹn lãnh thổ của Nga từ phía các thế lực thù địch đều có thể dẫn đến việc sử dụng vũ khí hạt nhân trong trường hợp xấu nhất.
"Đối với chúng tôi, những tình huống cực đoan giả định, có thể dẫn đến việc sử dụng loại vũ khí này, đã được nêu chi tiết trong học thuyết quân sự của Nga và các nguyên tắc cơ bản trong chính sách răn đe hạt nhân của nhà nước Nga", nhà ngoại giao cấp cao nhắc lại.
Theo ông Ryabkov, việc các thế lực thù địch xâm phạm toàn vẹn lãnh thổ của Nga có thể dẫn đến việc Moscow sử dụng vũ khí hạt nhân.
"Nói một cách thẳng thắn, những tài liệu này gửi đi một tín hiệu rằng việc xâm phạm nước Nga hoặc sự toàn vẹn lãnh thổ của Nga bởi các thế lực thù địch, bao gồm những thế lực có thể sở hữu những vũ khí như vậy, có thể khiến chúng tôi sử dụng những vũ khí này trong trường hợp xấu nhất", ông Ryabkov cảnh báo.
Ông Ryabkov tuyên bố các đối thủ của Nga nên xem xét những cảnh báo này một cách nghiêm túc nhất có thể.
"Đây là một lời cảnh báo và một thông điệp cần được xem xét nghiêm túc nhất có thể, và không ai - gồm cả các đối thủ của chúng tôi - nên thử thách quyết tâm của Nga trong việc sử dụng mọi phương tiện phòng thủ sẵn có”, nhà ngoại giao Nga nhấn mạnh.
Nga năm 2024 đã cập nhật học thuyết hạt nhân để ứng phó với sự xuất hiện của các rủi ro quân sự mới.
Cụ thể, học thuyết sửa đổi mở rộng phạm vi các quốc gia và liên minh quân sự chịu sự răn đe hạt nhân, cũng như danh sách các mối đe dọa quân sự mà sự răn đe đó được thiết kế để chống lại.
Ngoài ra, học thuyết còn nêu rõ rằng Nga sẽ coi bất kỳ cuộc tấn công nào của một quốc gia phi hạt nhân, được một cường quốc hạt nhân hỗ trợ, là một cuộc tấn công chung. Nguyên tắc cơ bản của học thuyết vẫn là việc sử dụng vũ khí hạt nhân là biện pháp cuối cùng để bảo vệ chủ quyền quốc gia.
Tổng thống Nga Vladimir Putin cho biết, các nguyên tắc cơ bản về răn đe hạt nhân của Nga cần phải được điều chỉnh để phù hợp với thực tế hiện tại.
Chủ nhân Điện Kremlin chỉ ra rằng, tình hình quân sự và chính trị hiện nay đang thay đổi mạnh mẽ và Moscow phải tính đến điều này, bao gồm cả sự xuất hiện của các mối đe dọa và rủi ro quân sự mới.
Ông Putin nhấn mạnh, Moscow có thể đáp trả hạt nhân đối với một cuộc tấn công xuyên biên giới quy mô lớn có sự tham gia của máy bay, tên lửa hoặc máy bay không người lái. Một cường quốc hạt nhân đối thủ hỗ trợ quốc gia khác tấn công Nga cũng sẽ bị coi là một bên tham gia cuộc tấn công đó.
Điều này có nghĩa rằng, việc phương Tây cho phép Ukraine tấn công sâu vào lãnh thổ Nga bằng các vũ khí tầm xa mà họ viện trợ cũng sẽ bị coi là thuộc diện áp dụng quy tắc răn đe hạt nhân của Nga.
Trước đây, học thuyết hạt nhân cho phép Nga sử dụng vũ khí hạt nhân trong trường hợp một quốc gia khác sử dụng vũ khí hạt nhân chống lại Moscow hoặc nếu "sự tồn tại của nhà nước Nga bị đe dọa".
