‘Tôi hưởng lợi khi camera an ninh 360 độ hàng xóm chĩa vào nhà’

Trong những ngày qua, thông tin TP Huế quy định thời gian tổ chức lễ tang không quá 72 giờ kể từ khi người mất đến lúc đưa tang đã thu hút sự quan tâm của nhiều người.

Người trẻ phần lớn ủng hộ. Nhiều người lớn tuổi lại băn khoăn. Điều đó hoàn toàn dễ hiểu. Bởi đám cưới có thể là ngày vui của một đời người, nhưng đám tang lại là cuộc chia tay cuối cùng. Và con người thường khó chấp nhận những thay đổi liên quan đến sự chia ly hơn bất kỳ lĩnh vực nào khác.

Tôi cho rằng sự đồng tình của nhiều người trẻ đối với quy định giới hạn thời gian tổ chức tang lễ không đơn thuần xuất phát từ mong muốn "đơn giản hóa" các nghi thức truyền thống.

Điều họ nhìn thấy trước hết là những áp lực rất thực mà không ít gia đình đang phải gánh chịu trong thời khắc đau buồn nhất của cuộc đời. Tôi từng chứng kiến những đám tang kéo dài bốn, năm ngày, thậm chí cả tuần. Khi ấy, người mất đã yên nghỉ nhưng người ở lại gần như kiệt sức.

Những người con vừa trải qua cú sốc mất cha mẹ vẫn phải tất bật lo hậu sự, tiếp khách, thu xếp công việc. Người già trong gia đình thức trắng nhiều đêm liền. Con cháu thay nhau túc trực bên linh cữu.

Không khí tiếc thương dần bị lẫn vào sự mệt mỏi và căng thẳng. Đôi khi, điều đọng lại sau những ngày tang lễ kéo dài không chỉ là nỗi nhớ người đã khuất mà còn là cảm giác rã rời của những người ở lại.

Ở góc độ xã hội, điều khiến tôi trăn trở hơn là gánh nặng kinh tế vô hình đang tồn tại trong không ít đám tang hiện nay. Tiền dựng rạp, tiền ăn uống, hương hoa, điện nước, chi phí phục vụ, đi lại... cứ nối dài theo từng ngày. Với những gia đình khá giả, đó có thể chỉ là một khoản chi.

Nhưng với nhiều gia đình lao động, người về hưu hoặc có hoàn cảnh khó khăn, đó là áp lực tài chính không hề nhỏ. Thực tế có những gia đình phải vay mượn, phải chi tiêu vượt khả năng của mình chỉ vì sợ mang tiếng "làm tang sơ sài", sợ họ hàng, làng xóm đánh giá thiếu chu đáo với người đã khuất.

Đó là lúc chúng ta cần nhìn thẳng vào một câu hỏi có phần nhạy cảm nhưng rất đáng suy ngẫm: liệu sự hiếu kính có thực sự được đo bằng quy mô và thời lượng của một đám tang?

Trong văn hóa Việt Nam, chữ hiếu luôn được đặt ở vị trí đặc biệt thiêng liêng. Nhưng theo tôi, giá trị của chữ hiếu không nằm ở việc giữ linh cữu thêm vài ngày hay tổ chức thêm vài nghi thức.

Chữ hiếu trước hết nằm ở những năm tháng người con chăm sóc cha mẹ khi còn sống; là những bữa cơm sum vầy, những lần đưa cha mẹ đi khám bệnh, những cuộc điện thoại hỏi han mỗi ngày, là sự hiện diện khi đấng sinh thành cần nhất. Tình yêu thương được trao đi lúc người thân còn sống luôn có ý nghĩa hơn rất nhiều so với những hình thức được cố gắng kéo dài sau khi họ đã ra đi.

Có lẽ vì thế mà nhiều người trẻ hôm nay đang nhìn tang lễ bằng một cách tiếp cận khác. Họ không muốn biến sự tiễn biệt thành gánh nặng cho gia đình. Họ mong một lễ tang trang nghiêm nhưng tiết kiệm, thành kính nhưng không phô trương, đủ thời gian để người thân nói lời từ biệt nhưng không tạo thêm áp lực cho những người đang mang nỗi đau mất mát.

Đó không phải là sự thờ ơ với truyền thống như một số người lo ngại. Ngược lại, đó là mong muốn đưa những giá trị cốt lõi của truyền thống trở về đúng bản chất của nó: lấy tình nghĩa làm trung tâm, thay vì đặt nặng hình thức.

Từ góc độ chính sách xã hội, tôi cho rằng đây cũng là một sự thay đổi tích cực trong nhận thức cộng đồng. Một xã hội văn minh không phải là xã hội cắt bỏ các nghi lễ truyền thống, mà là xã hội biết giữ lại những giá trị nhân văn nhất của truyền thống và mạnh dạn giảm bớt những gánh nặng không còn phù hợp với đời sống hiện đại.

Khi một gia đình có thể tiễn đưa người thân trong sự trang trọng, ấm áp và thanh thản, không bị áp lực bởi chi phí, bởi dư luận hay bởi những tập tục mang tính hình thức, thì đó mới là ý nghĩa sâu xa nhất của sự văn minh trong đời sống tang lễ.

Từ góc nhìn đó, tôi cho rằng những quy định như giới hạn thời gian tổ chức tang lễ, không rải vàng mã trên đường đưa tang, hạn chế các hoạt động mang màu sắc mê tín dị đoan hay giảm thiểu những tác động tiêu cực đến môi trường và trật tự công cộng không nên được nhìn nhận như những sự can thiệp vào phong tục.

Bản chất của những quy định này là nỗ lực tìm kiếm sự cân bằng giữa việc giữ gìn các giá trị truyền thống và yêu cầu của một xã hội hiện đại. Chúng không nhằm làm giảm đi sự trang nghiêm của nghi lễ tiễn biệt, mà hướng tới việc để sự trang nghiêm ấy được thể hiện theo cách văn minh, tiết kiệm và phù hợp hơn với điều kiện sống hôm nay.

Thực tế cho thấy nhiều quốc gia trên thế giới đã đi theo hướng này từ rất lâu. Khi dân số tăng lên, đô thị phát triển nhanh hơn và các vấn đề môi trường trở nên cấp thiết hơn, nhiều tập quán từng được xem là bình thường cũng dần được điều chỉnh để phù hợp với bối cảnh mới. Điều đáng chú ý là những thay đổi đó không làm mất đi bản sắc văn hóa.

Ngược lại, chúng giúp các nghi lễ truyền thống tiếp tục tồn tại một cách bền vững trong đời sống hiện đại. Có lẽ điều quan trọng nhất mà chúng ta cần hướng tới không phải là một đám tang kéo dài bao nhiêu ngày, tổ chức theo quy mô nào hay có bao nhiêu người tham dự.

Điều quan trọng hơn là làm thế nào để sự tiễn biệt vẫn giữ được trọn vẹn lòng thành kính đối với người đã khuất, đồng thời không trở thành gánh nặng cho gia đình, không tạo áp lực cho cộng đồng và không gây thêm những hệ lụy cho xã hội. Khi một nghi lễ vừa thể hiện được tình người, vừa thể hiện được ý thức công dân, đó cũng là lúc truyền thống và văn minh gặp nhau ở điểm đẹp nhất.

Tin Gốc: Vnexpress

Cách đây không lâu, tôi nghe một người quen là chủ khu vui chơi kể về một tình huống khiến anh rất khó xử. Có một bé trai khoảng 8 tuổi thường xuyên đến khu vui chơi. Vấn đề là cháu không mua vé trò chơi như những bạn khác, mà nhiều lần đập mạnh vào nút bấm trên máy chơi game theo kiểu nghịch phá. Cuối cùng, chiếc nút bị hỏng hoàn toàn.

Nhiều người có thể nghĩ rằng đó chỉ là một chiếc nút bấm nhỏ, hỏng thì thay, và trẻ con hiếu động cũng là chuyện bình thường. Bản thân tôi ban đầu cũng có suy nghĩ như vậy. Nhưng khi nghe người bạn giải thích, tôi mới hiểu câu chuyện không đơn giản.

Những máy trò chơi tại khu vui chơi của anh là hàng nhập khẩu. Một linh kiện tưởng như rất nhỏ cũng có thể có giá trị không hề thấp. Chi phí thay thế linh kiện chính hãng lên tới hàng trăm đến vài triệu đồng, chưa kể trong thời gian chờ sửa chữa hoặc thay mới, máy cũng phải ngừng hoạt động. Điều đó đồng nghĩa với việc cơ sở kinh doanh của anh còn phải chịu thêm thiệt hại về doanh thu.

Điều khiến người chủ đau đầu hơn cả không phải số tiền sửa chữa mà là cách xử lý vụ việc. Nếu yêu cầu gia đình đứa trẻ bồi thường, anh lo ngại sẽ bị đánh giá là quá khắt khe với trẻ nhỏ. Nhiều người có thể phản ứng rằng trẻ con chưa nhận thức đầy đủ, không nên làm căng một sự việc như vậy.

>> Tôi nên người nhờ bố gia trưởng, chưa một ngày nuông chiều con

Còn nếu lựa chọn nhờ pháp luật can thiệp, anh lại phải đối mặt với hàng loạt thủ tục tốn thời gian và công sức. Trong khi đó, giá trị thiệt hại chưa chắc đủ lớn để theo đuổi một vụ việc đến cùng. Chưa kể, việc tranh cãi với phụ huynh hay xử lý theo hướng pháp lý đôi khi còn gây ảnh hưởng đến hình ảnh của cơ sở kinh doanh.

Trong cuộc sống, chúng ta thường có xu hướng dễ dàng bỏ qua những hành vi sai của trẻ nhỏ với suy nghĩ rằng các em còn bé, chưa hiểu chuyện. Điều đó phần nào xuất phát từ sự cảm thông. Tuy nhiên, tôi cũng băn khoăn liệu sự cảm thông đó đôi khi có trở thành sự dễ dãi hay không?

Đúng là các em chưa đủ khả năng nhận thức hết hậu quả từ hành động của mình. Nhưng mặt khác, thiệt hại là có thật và ai đó vẫn phải chịu hậu quả. Nếu một đứa trẻ làm hỏng tài sản có giá trị không nhỏ, liệu cha mẹ có nên đứng ra chịu trách nhiệm và bồi thường đầy đủ? Hay chủ cơ sở kinh doanh phải chấp nhận đó là một phần rủi ro trong hoạt động của mình?

Đây là điều khiến tôi suy nghĩ rất nhiều. Bởi nếu mọi thiệt hại đều được bỏ qua chỉ vì người gây ra là trẻ em, liệu điều đó có vô tình khiến các em không học được bài học về trách nhiệm đối với hành vi của mình? Khi trẻ em gây thiệt hại tài sản nơi công cộng, trách nhiệm nên thuộc về ai?

Tin Gốc: Vnexpress

"Bà xã tôi bị gửi email thông báo nợ thuế hơn 18 triệu đồng. Ban đầu chúng tôi còn tưởng đó là email lừa đảo. Nhưng khi mở app ra thì đúng là có thể hiện khoản nợ đó, mới tá hỏa.

Bấm vào xem chi tiết thì thực tế chúng tôi không thể hiểu nổi nó là cái gì, một danh sách dài dằng dặc kéo từ năm này qua năm khác. Lên thuế cơ sở quản lý để tra soát thì đã được xác minh là bị thông báo sai do lỗi cập nhật, lỗi hệ thống.

Nhưng đến nay đã 4 tháng, khoản nợ đó vẫn treo trong app eTax Mobile mà chưa được xóa.

Người dân trễ nộp thuế chút thì nào là bị tính lãi, bị phạt nộp chậm... mà đôi khi chưa chắc là người ta chây ì, cố ý nộp chậm. Mà thực sự người ta không biết có khoản nợ thuế nào đó.

Vậy trách nhiệm của cơ quan thuế ở đâu khi có những trường hợp hàng năm trời không thông báo khoản nợ (nếu có) cho người dân, rồi bây giờ phạt? Còn trường hợp sai sót, mãi không làm sạch dữ liệu, để ít nhất là người dân phải xin nghỉ làm để lên cơ quan thuế làm việc, mất thời gian đi lại, gọi điện. Thiệt hại đó ai chịu cho? Người dân có được tính lãi, có được phạt ai không?".

Độc giả HoathaiSG bình luận như trên, kể lại trường hợp vợ mình bỗng dưng bị thông báo nợ hơn 18 triệu đồng, sau đó phát hiện ra đây là sai sót nhưng mãi vẫn chưa được sửa lại dữ liệu.

Bình luận này được viết sau bài Nợ thuế 'trên trời rơi xuống' của tác giả Hoàng Hà, là luật sư. Tác giả cho biết bỗng nhận được thông báo nợ thuế - một khoản 9 triệu đồng tiền thuế TNCN phát sinh trong năm 2025.

Nguyên nhân do một doanh nghiệp tư nhân đã kê khai thu nhập. Sau 12 ngày phản ánh trên ứng dụng eTax không có kết quả, tác giả Hoàng Hà phải tự liên hệ cơ quan thuế để khiếu nại.

Nhiều độc giả cho biết họ rơi vào tình trạng "tự nhiên thành người nợ thuế" chỉ sau một lần kiểm tra ứng dụng eTax Mobile hoặc nhận email thông báo từ cơ quan thuế.

Điều này đến từ nhiều nguyên nhân khác nhau, điểm chung khiến họ lo lắng không chỉ là những khoản nợ phát sinh bất ngờ, mà còn nằm ở việc khiếu nại kéo dài nhiều tháng vẫn chưa được xử lý dứt điểm.

Độc giả nickname Thắc mắc nói: "Tôi có thu nhập nhiều nơi, tổng thu nhập dưới 10 triệu đồng một tháng, các nơi này đã khấu trừ 10% thuế, duy có đơn vị không khấu trừ hoặc khấu trừ không đủ 10% (thu nhập tại đơn vị này vài trăm ngàn một tháng).

Theo quy định thì tôi không thuộc trường hợp tự quyết toán mà ủy quyền cho đơn vị nơi tôi ký hợp đồng lao động quyết toán. Hậu quả là chỉ vì đơn vị chi trả kia không khấu trừ đủ thuế dẫn đến tôi bị rơi vào trường hợp tự quyết toán và các phần thu nhập kể trên bị tính đến mức thuế 25% theo thuế suất lũy tiến.

Tôi bị nợ thuế mà không biết cho đến khi cơ quan thuế gửi thông báo quyết toán thuế và phải nộp bổ sung mấy chục triệu tiền thuế. Nếu không phát hiện, có lỡ đi nước ngoài thì bị từ chối xuất cảnh do rơi vào trường hợp nợ thuế.

Đây là điểm làm khó người nộp thuế khi để bên chi trả muốn khấu trừ hay không thì tùy ý, dù rằng tôi đã đề nghị khấu trừ cho tôi nhưng họ nói phát sinh hai triệu đồng một tháng mới khấu trừ. Nếu quy định khấu trừ đủ thì tôi đã không rơi vào trường hợp bị quyết toán và không phải nợ số thuế lớn kia".

Đây là trường hợp của độc giả nickname Tiểu đệ: "Tôi nhận được thông báo nợ thuế (có mấy ngàn) nhưng không nói là thuế gì, chỉ báo là theo 'VB 123' phạt nộp chậm trong khi trước đó đã ra cơ quan thuế bổ sung giấy tờ và đóng tiền.

Còn thuế nhà đất, mấy năm trời mới nhận thông báo từ phường đưa xuống, trong đó có thêm hơn một triệu đồng tiền chậm nộp. Rất lạ đời".

Độc giả nickname lamthaihoa975: "Tôi chuyển địa điểm kinh doanh từ năm 2019 và đã làm đầy đủ thủ tục trả giấy phép, đóng thuế hoàn tất. Đến khi có ứng dụng eTax Mobile tôi mới biết năm 2021 tôi bị nợ thuế môn bài và phần nộp chậm thuế tại địa chỉ cũ (1 triệu 458 nghìn đồng). Tôi có khiếu nại nhưng cơ quan thuế bảo làm tờ trình gửi lại, đến nay gần 10 tháng vẫn không thấy trả lời".

Độc giả Tuan Keu: "Tôi bị một cơ quan kê khai trả thu nhập khống liên tiếp 3 năm 2023-2025. Phản ánh thông tin đến cơ quan thuế qua eTax Mobile xong vẫn thế, không thấy có gì thay đổi và không biết được xử lý như thế nào.

Phản ánh kiến nghị lên cổng dịch vụ công từ lâu thì kết quả vẫn là chưa có trả lời. Gửi hẳn đơn thư kiến nghị đến cơ quan đó và thuế cơ sở nơi đó thì không có hồi âm. Liên lạc điện thoại cực kỳ khó khăn. Không lẽ cứ phải đến chầu trực tận nơi để được giải quyết vụ việc trên trời rơi xuống trong thời đại chuyển đổi số 4.0 này?".

Tương tự, độc giả nickname chinhth2000: "Tôi cũng mệt mỏi với thuế quá đây, làm cái quyết toán từ 2024 tới giờ chưa được giải quyết, dù email báo là nhận được rồi, đang xử lý.

Giờ làm tiếp thì hệ thống báo là đã có hồ sơ rồi, rút lại cũng không rút được. Tới cơ quan thuế nơi thường trú thì bảo phải đến cơ quan thuế nơi nộp để giải quyết.

Đổi MST của người phụ thuộc sang người nộp thuế cũng không làm được. Lát nữa phải đến cơ quan thuế gặp trực tiếp, không biết có làm được không".

Độc giả nickname Nha Bang Lang đặt vấn đề:

"Tất cả đều đang hoạt động giống như trong quá trình thử nghiệm vậy, nhưng hậu quả thì lại là thật và người dân là người chịu hậu quả này. Các ứng dụng thì đều có mục phản ánh, hay các cổng của dịch vụ công trên các app đều rất đầy đủ nhưng hoạt động thì chưa đâu vào đâu cả.

Quy trình ngày xưa có vẻ vất vả là phải đến tận nơi xếp hàng làm thủ tục, còn nay thì có một số việc còn vất vả hơn: làm online rồi chờ phản hồi, chờ mãi không được (lý do bị lỗi app hoặc khai chưa đúng, chưa đủ) thì lại phải đến tận nơi để có hướng dẫn làm online rồi lại về chờ tiếp.

Mong sao những gì đã thực hiện, đã áp dụng thì cũng phải có người kiểm tra, giám sát để đảm bảo cho các công việc đó hoạt động đúng, dễ dàng cho người dân và mang ý nghĩa thực sự của công cuộc số hóa các thủ tục hành chính".

Tin Gốc: Vnexpress