Trong bối cảnh các đơn vị chạy đua mở dịch vụ khóa hè, chất lượng hoạt động vẫn là ẩn số, theo các chuyên gia, phụ huynh nên thận trọng tìm hiểu trước khi đăng ký cho con, không nên tin tưởng hoàn toàn vào quảng cáo.
Ít ngày nữa kết thúc năm học, thị trường các khóa học hè nhộn nhịp trên nhiều kênh thông tin khác nhau, rộn ràng chào mời phụ huynh, học sinh.
Đa số khóa học bắt đầu từ tháng 6 gồm nhiều đợt, mỗi đợt kéo dài khoảng một tháng. Như khóa tăng cường tiếng Anh “du học tại chỗ” hay “du học hè tại Anh, Mỹ, Úc…”, khóa kỹ năng sống cho đến bóng đá, bóng rổ, thậm chí cả ôn luyện bổ túc kiến thức các môn toán, khoa học cũng được chào mời.
Chị Nguyễn Thu Thảo có con học lớp 4 tại phường Xuân Hòa (TP.HCM) cho biết vừa thanh toán học phí lớp kỹ năng trải nghiệm hè 2026 một tháng tại Nhà Thiếu nhi TP.HCM. Chị khoe vừa đóng 6,8 triệu đồng cho lớp khai giảng đầu tháng 6, học từ 8h-16h gồm cả ăn trưa, ăn xế.
Lớp học tập trung các chương trình kỹ năng, học tập ứng dụng và hoạt động bổ trợ qua một môn thể thao tự chọn như aerobic, bóng rổ, nhảy hiện đại. “Con gái tôi rất thích nhảy hiện đại và thấy chương trình quá phong phú nên tôi không chần chừ mà đăng ký ngay”, chị Thảo nói.
Trong khi đó, đã từng trải nghiệm khóa học hè ở nhà thiếu nhi, trung tâm thể dục – thể thao địa phương, anh Lê Văn Long có con học lớp 8 Trường THCS Bình Lợi chọn khóa “du học tại chỗ” của trung tâm ngoại ngữ với mức phí gần 20 triệu đồng/tháng.
Anh cho biết con thích các trại hè tiếng Anh có tương tác với người nước ngoài. Nhưng đi nước ngoài chi phí cao nên “đổi gió” khóa học cho con vừa túi tiền và kỳ vọng con có trải nghiệm đúng như như nội dung được giới thiệu.
Theo ghi nhận, các trung tâm ngoại ngữ ra mắt các khóa hè kiểu “du học tại chỗ” như hè bán trú 5-7 tuần, học với 100% giáo viên nước ngoài. Sáng học tiếng Anh, chiều tham gia các lớp dự án kỹ năng, hoạt động ngoại khóa, đi nông trại, hoạt động team building…
Khóa du học hè nước ngoài năm nay cũng rất đa dạng từ các trường quốc tế. Chẳng hạn trường quốc tế (cơ sở ở tỉnh Lào Cai) có khóa hè nội trú Anh với mô hình trại phiêu lưu, trại sáng tạo. Thời gian 13-26 ngày, bắt đầu từ 22-6 với mức nội trú từ 12-24 triệu đồng chưa tính ưu đãi cho học sinh đăng ký sớm.
Trong khi khóa hè quốc tế tại Anh với “chuyến phiêu lưu” 14 ngày cũng do đơn vị này tổ chức có giá gần 120 triệu đồng cùng nhiều hoạt động trải nghiệm.
Tương tự, một số trường quốc tế ở TP.HCM rao bán khóa hè quốc tế tại Úc, Mỹ hay các nước châu Âu có mức giá dao động 120-150 triệu đồng bao gồm chi phí visa, chưa tính vé máy bay. Các khóa này được quảng cáo học sinh sẽ trải nghiệm văn hóa các nước, chương trình học thuật, hoạt động ngoài trời…
Ở một vài nhóm phụ huynh, học sinh trên mạng xã hội, nhiều gia đình tìm khóa học hè cho con. Một tài khoản ẩn danh viết: “Mình tìm trại hè 4-6 tuần cho bé 8 tuổi, năm nay lên lớp 4, khu vực quận Bình Thạnh cũ. Bắt đầu học từ tháng 7 gồm tiếng Anh, tiếng Trung, công nghệ và AI…”.
Phụ huynh khác không đặt nặng học thuật chương trình hè mà rao tìm lớp kỹ năng sống giúp con tự tin khi về quê với ông bà, tự tin giao tiếp cộng đồng.
Bên cạnh một số khóa hè có mức phí cao, hướng đến phân khúc phụ huynh có điều kiện kinh tế, khóa dịch vụ chương trình hè năm nay còn hướng đến phân khúc bình dân. Trung tâm bồi dưỡng văn hóa ở các phường Tân Bình, Gia Định, An Hội Đông, Tây Thạnh, Tân Sơn Nhì… rao khóa hè rất linh hoạt, phụ huynh có thể đăng ký theo tuần, riêng thứ Bảy và Chủ nhật cứ học ngày nào đóng tiền ngày đó.
“Khóa hè năm nay chia nhỏ theo tuần, có phụ huynh muốn hai, bốn hay sáu tuần đều được. Từ đó mức phí cũng rất mềm, dao động 1,6-2,4 triệu đồng/học sinh/tuần. Có phụ huynh muốn gửi dài thì đăng ký liên tiếp nhiều khóa, mức giá tổng cũng khoảng 8-9 triệu đồng/tháng. Đăng ký một lần đơn vị còn ưu đãi để khuyến khích “sức mua” khóa hè”, nhân viên tư vấn tại Trung tâm Bồi dưỡng văn hóa phường Tân Bình nói.
Ngoài việc tổ chức khóa hè, nhiều nơi còn thêm dịch vụ xe đưa đón học sinh, đáp ứng tối đa nhu cầu gửi con với giá đưa rước học sinh tại nhà khoảng 2 triệu đồng/học viên/tháng trong bán kính 10km.
Khác với các năm, khóa hè mùa này được “chẻ” nhỏ nhiều nội dung, chia thời gian với giải thích phụ huynh bây giờ rất “tinh” nên phải chia nhỏ để học phí là số nhỏ thôi chứ khóa 2-3 tháng rất khó mời vì ngại học phí.
Cô Hứa Thị Diễm Trâm – Hiệu trưởng Trường THCS Hà Huy Tập (phường Gia Định) – cho rằng phụ huynh hiểu rõ con mình cần bổ sung kỹ năng gì nhất. Chẳng hạn con ỷ lại cha mẹ, không biết tự phục vụ… nên cho con tham gia các lớp học kỳ trong quân đội, trại hè trải nghiệm, dã ngoại để con được huấn luyện và tự lập trong kỹ năng tự phục vụ.
Nếu con nhút nhát, không dám nói trước đám đông nên cho con học lớp thuyết trình – phản biện – lãnh đạo để có thêm kỹ năng giao tiếp, làm việc nhóm, xử lý tình huống. Còn chọn lớp học thuật hoặc nghệ thuật phải tùy năng khiếu của con.
Tương tự, ThS Châu Thế Hữu (Trường ĐH Ngoại ngữ – Tin học TP.HCM) khuyên phụ huynh cần bình tĩnh và cân nhắc nhiều yếu tố để không mắc sai lầm khi lựa chọn cho con. Thầy Hữu nói cần bắt đầu từ nhu cầu của con, xem con đang thiếu hay cần kỹ năng, kiến thức gì, quan tâm thật sự cái gì và tưởng chừng đơn giản nhưng đôi khi lại gây căng thẳng nên cha mẹ cần thảo luận với con.
Thêm nữa, phụ huynh cần tìm hiểu thông tin về các khóa học như mục tiêu tổ chức, bên tổ chức, địa điểm, chi phí, lợi ích cho trẻ khi tham gia. Rất cần quan tâm chi tiết và chất lượng khóa học, trẻ sẽ học những gì, tương tác ra sao, thế mạnh hay kỹ năng nào sẽ được trau dồi qua các bài học.
Thầy Hữu cho rằng phụ huynh nên xem khóa học là cơ hội để con vừa được nghỉ ngơi thư giãn vừa được trải nghiệm và trưởng thành hơn bên cạnh những kiến thức giáo khoa từ nhà trường. “Cha mẹ không nên chọn khóa hè theo thị trường hay quảng bá mà cần vì sự phát triển của chính con mình”, ThS Hữu nhấn mạnh.
ĐH Quốc gia TP.HCM ngày 15.4 công bố phổ điểm kỳ thi đánh giá năng lực (V-ACT) đợt 1 năm nay của 133.483 thí sinh hợp lệ. Số lượng thí sinh đợt 1 cũng tiếp tục lập kỷ lục mới trong lịch sử tổ chức, dù tốc độ tăng trưởng của năm nay không tăng đáng kể nếu so với các năm bùng nổ là 2021 (tăng hơn 44.000 thí sinh so với cùng đợt năm trước), 2025 (tăng hơn 32.000) và 2019 (tăng gần 29.000).
Trong đó, 2021 là năm Covid-19 bùng phát khắp Việt Nam đặc biệt tại các tỉnh, thành phía nam; 2025 là năm đầu tiên học sinh lớp 12 thi tốt nghiệp THPT theo chương trình mới và cũng là năm V-ACT đổi mới cấu trúc đề thi; và 2019 đánh dấu V-ACT từ một kỳ thi nội bộ dùng để xét tuyển trong các trường thành viên ĐH Quốc gia TP.HCM trở thành một phương thức tuyển sinh được các trường ngoài hệ thống này công nhận.
Ngoài các mốc tăng trưởng mạnh mẽ kể trên, các năm còn lại ghi nhận tốc độ tăng ổn định trong đợt 1, dao động từ vài ngàn đến hơn chục ngàn thí sinh. Mức thấp nhất được ghi nhận vào năm 2024 khi chỉ tăng hơn 5.700 thí sinh, tuy nhiên nếu xét về tỷ lệ tăng chậm nhất thì năm 2026 khi chỉ tăng 5,7%. Riêng 2020 là năm duy nhất ghi nhận số lượng thí sinh giảm, cũng là năm bắt đầu xuất hiện những ca Covid-19 đầu tiên ở nước ta.
Nhìn chung số thí sinh dự thi đợt 1 năm nay cao gấp 30 lần so với năm đầu tiên tổ chức và tương đương khoảng 1/9 số thí sinh dự thi tốt nghiệp THPT. Con số này cũng vượt tổng số thí sinh thi HSA của ĐH Quốc gia Hà Nội - vốn dự kiến có 120.000 lượt thi sau 6 đợt (mỗi thí sinh được đăng ký tối đa 2 lượt thi mỗi năm - PV).
Việc chúng tôi chọn đợt 1 làm mốc đối sánh xuất phát từ thực tế có một số năm V-ACT chỉ tổ chức một đợt thi là 2022, 2021 (hủy hay không tổ chức đợt 2 vì Covid-19) và 2018 (năm đầu tiên tổ chức); cũng như không ít thí sinh đợt 1 sẽ tiếp tục dự thi đợt 2 để cải thiện điểm số. Vì thế, dữ liệu về số thí sinh thi đợt 1 là chỉ dấu phù hợp để đảm bảo tính đồng nhất và đo lường sát sườn sức hút ban đầu của kỳ thi ở từng năm.
Một trong những lý do thúc đẩy sự phổ biến của V-ACT là việc ngày càng nhiều cơ sở giáo dục ĐH công nhận kết quả và sử dụng điểm kỳ thi này trong quá trình tuyển sinh. Từ 7 đơn vị công nhận trong nội bộ ĐH Quốc gia TP.HCM ở năm đầu tổ chức, đến nay số trường đã tăng hơn 16 lần, lên 118 ĐH, CĐ trên cả nước. Đáng chú ý, trong số này có sự xuất hiện của nhiều trường quân đội cũng như các trường danh tiếng phía bắc.
Quy mô địa phương tổ chức thi V-ACT cũng là một yếu tố quan trọng tác động tới sức lan tỏa của kỳ thi, khi tạo điều kiện cho đông đảo thí sinh tiếp cận. Từ vài đô thị trung tâm như TP.HCM, Cần Thơ và Quy Nhơn vào năm 2018, kỳ thi ngày càng mở rộng độ phủ, lên đến 17 địa phương vào năm 2022. Bản đồ tổ chức thi tiếp tục mở rộng thêm 4 tỉnh nữa vào năm 2023, sau đó tăng 3 tỉnh vào năm 2024 trong đó có Thừa Thiên - Huế.
Điều này đã đánh dấu bước tiến nổi bật của V-ACT trên dải miền Trung sau nhiều năm Đà Nẵng là điểm đến xa nhất về phía bắc.
Tới năm 2025, kỳ thi lần đầu đặt chân tới Cà Mau - điểm cực nam của Tổ quốc - giúp nâng tổng số tỉnh, thành tổ chức thi lên 25. Thời điểm này, chỉ còn Kon Tum, Gia Lai, Đắk Nông, Long An, Bến Tre, Trà Vinh, Sóc Trăng và Hậu Giang là chưa có điểm thi V-ACT nào. Đến năm 2026, sau sáp nhập địa giới hành chính, kỳ thi này đã chính thức được phủ khắp tất cả địa phương từ Huế trở vào nam.
Ngoài ra, theo các chuyên gia, việc kỳ thi hoàn toàn kiểm tra thí sinh dựa trên năng lực học thuật, tư duy như SAT, ACT chứ không phải năng lực thuộc lòng; lệ phí thi ở mức vừa phải (360.000 đồng vào năm 2026); hay việc có một phương án khác để vào ĐH song song với xét tuyển bằng điểm thi tốt nghiệp THPT... cũng là những động lực quan trọng thúc đẩy thí sinh tìm tới V-ACT những năm qua.
Những yếu tố nêu trên góp phần đưa V-ACT, trước đó có tên tiếng Anh viết tắt là APT, trở thành kỳ thi quan trọng hàng đầu với sĩ tử miền Nam vào mỗi mùa tuyển sinh, kéo theo đó là một thị trường luyện thi sôi động và đa dạng: từ trực tiếp đến trực tuyến, từ dạy live đến bán video quay sẵn, từ tài liệu nội bộ đến sách tham khảo được phát hành công khai...
Tọa đàm về Ứng dụng AI trong nhà trường diễn ra chiều 22/5 tại Viện Nghiên cứu cao cấp về toán (VIASM). Các chuyên gia, nhà nghiên cứu, giáo viên và nhà quản lý giáo dục cùng thảo luận về những thách thức và cách ứng dụng AI hiệu quả trong giảng dạy toán học.
Với câu hỏi về thách thức mà AI mang lại, GS. TSKH. Hồ Tú Bảo cho rằng trước tiên phải xác định AI "hiểu" toán ở mức độ nào.
Để kiểm tra, ông nhờ công cụ AI giải thích cách GS Ngô Bảo Châu giải bổ đề Langlands, vốn làm "đau đầu" nhiều nhà toán học ngay cả khi đã có lời giải. Ông kết luận AI có thể trình bày lại cách giải "trông rất hiểu", nhưng thực ra đó chỉ là khả năng thu thập, tổng hợp thông tin tốt.
GS Bảo giải thích AI tạo sinh hoạt động dựa trên mô hình ngôn ngữ. Thực tế là các công cụ này không hiểu bản chất của toán, nhưng có thể tìm trên một nguồn dữ liệu lớn, từ đó xâu chuỗi, phân tích và đưa ra các hành động dựa trên xác suất.
"AI có thể hiểu những thành phần trong công thức toán, mối quan hệ của chúng,... nhưng không có khả năng hiểu lẽ thường, không nối được tri thức toán học với những câu chuyện của cuộc sống", ông nói, bày tỏ lo lắng về hiện tượng "suy thoái trí tuệ" khi học sinh dựa vào AI quá nhiều.
TS Tạ Ngọc Trí, Phó Vụ trưởng Vụ giáo dục phổ thông, đồng tình. Ông lo ngại khi học sinh có thể gõ bài tập vào các công cụ AI và nhận được lời giải ngay. Việc này đi ngược lại nguyên tắc mà nhà toán học George Pólya đã nói trong cuốn sách dạy toán nổi tiếng How to solve it.
"Người dạy toán cần mang vai trò như "người hộ sinh", tức là hỗ trợ học sinh không quá ít, cũng không quá nhiều. AI xem chừng đang giúp các học sinh quá nhiều", ông Trí nhìn nhận.
Ông cho rằng AI vẫn là công cụ tốt trong giảng dạy, nhưng không nên quá nhiều, để quá trình dạy có lý, giúp học sinh hiểu bài và tìm ra con đường giải quyết bài toán tốt hơn. Việc này là cần thiết để học sinh tự khám phá kiến thức, tránh mất sự sáng tạo.
"Rèn luyện giúp phát triển siêu nhận thức (meta cognition) và tư duy bậc cao (higher order thinking), là điều mà các nền giáo dục tiên tiến đều hướng đến hiện nay", ông Trí nhận định.
GS Ngô Bảo Châu đồng tình. Ông nhận định mặt tiêu cực của AI trong giáo dục là việc một phần lớn học sinh hoàn toàn dựa vào AI để làm bài, khiến việc giao bài tập về nhà mất nhiều ý nghĩa. Ngược lại, nó cũng là công cụ thú vị để học sinh, sinh viên tìm tòi sáng tạo nếu được các thầy cô giáo định hướng đúng.
GS Bảo chia sẻ tự đặt nguyên tắc là luôn tự nghĩ lời giải cho các câu hỏi trước khi nhờ tới AI. Ông cũng chuyển hình thức kiểm tra sang vấn đáp để xem sinh viên có thực sự hiểu bản chất của kiến thức.
"Nên yêu cầu và rèn cho các bạn học sinh khả năng đặt câu hỏi, không nên để các bạn tìm thấy câu trả lời ngay", ông nói thêm.
Dịp này, VIASM ra mắt Trung tâm Đổi mới Dạy và Học (VCTLI), để đáp ứng và khai thác từ các thách thức và cơ hội mà AI đặt ra cho giáo dục Việt Nam. Trung tâm hoạt động theo mô hình cộng tác mở, với bốn trụ cột: nghiên cứu khoa học về giáo dục toán; đào tạo, bồi dưỡng cho giáo viên; xây lớp học thực nghiệm và hệ thống câu lạc bộ Toán học toàn quốc; lan tỏa kiến thức toán tới đại chúng.
Dự kiến trong năm nay, VCTLI sẽ triển khai chương trình tập huấn cho giáo viên về phát triển tư duy siêu nhận thức cho học sinh; hai dự án nghiên cứu về AI và ứng dụng trong giải quyết, giảng dạy toán học; và hợp tác xuất bản học thuật.
Chiều 7.5, tại Trung tâm T-TEP (chương trình đào tạo kỹ thuật viên Toyota), Trường ĐH Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long (VLUTE) tổ chức bế giảng, trao chứng chỉ cho học viên các khóa đào tạo kỹ thuật viên Toyota và đồng thời khai giảng các khóa đào tạo tiếp theo.
Tham dự chương trình có đại diện lãnh đạo Toyota Việt Nam, lãnh đạo các đại lý Toyota khu vực phía nam; đại diện Ban giám hiệu Trường ĐH Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long, lãnh đạo các đơn vị, giảng viên cùng đông đảo sinh viên Khoa Cơ khí động lực.
Tại buổi lễ, nhà trường đã trao chứng chỉ kỹ thuật viên Toyota cho 40 học viên, trong đó có trên 90% học viên được tuyển dụng vào làm việc tại các đại lý Toyota ngay sau quá trình đào tạo và thực tập. Kết quả này cho thấy hiệu quả rõ nét của mô hình đào tạo gắn với nhu cầu doanh nghiệp, đồng thời khẳng định năng lực đào tạo thực hành của Trường ĐH Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long trong lĩnh vực kỹ thuật ô tô.
Chương trình đào tạo kỹ thuật viên Toyota gồm 2 định hướng chuyên sâu, được Công ty ô tô Toyota Việt Nam và Trường ĐH Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long triển khai từ năm 2017 với chương trình sửa chữa chung (cơ khí, điện - điện tử ô tô) và năm 2019 với chương trình sửa chữa thân xe - sơn. Mô mô hình đào tạo gắn kết chặt chẽ giữa nhà trường và doanh nghiệp, hướng đến mục tiêu hình thành đội ngũ kỹ thuật viên có tay nghề cao, đáp ứng yêu cầu thực tế của thị trường lao động ngành ô tô.
Theo đó, học viên được đào tạo theo tiêu chuẩn kỹ thuật của Toyota Việt Nam với thời lượng kết hợp giữa học tập chuyên môn tại trường trong thời gian 2 tháng và thực tập thực tế tại các đại lý Toyota từ 3 - 4 tháng. Mô hình này giúp học viên nắm vững kiến thức, rèn luyện kỹ năng nghề nghiệp, tác phong công nghiệp và khả năng thích ứng với môi trường làm việc thực tế.
Việc hợp tác đào tạo giữa Trường ĐH Sư phạm Kỹ thuật Vĩnh Long và Toyota Việt Nam không chỉ mở rộng cơ hội việc làm cho sinh viên mà còn góp phần cung ứng nguồn nhân lực kỹ thuật chất lượng cao cho khu vực ĐBSCL và cả nước. Đồng thời, đây cũng là minh chứng cho định hướng đào tạo ứng dụng, lấy nhu cầu doanh nghiệp và thị trường lao động làm trung tâm mà nhà trường đang thực hiện.
