Nhiều hôm làm bài xong đã gần 10 giờ đêm, đầu óc mệt rã, Nguyễn Quốc Tuấn (sinh viên một trường ĐH tại TP.HCM) vẫn thức khuya lướt TikTok, xem YouTube tới 1 – 2 giờ sáng. “Mình thấy nếu ngủ luôn thì ngày hôm đó chẳng còn chút thời gian nào thật sự cho bản thân cả. Nên cứ cố thức thêm dù cũng không có việc gì thật sự cần thiết”, Tuấn chia sẻ.
Theo Tuấn, ban ngày chạy theo deadline bài vở liên tục, đi làm thêm, ban đêm vì thế trở thành khoảng thời gian hiếm hoi để được làm điều mình thích. “Thành ra nhiều lúc biết là hại sức khỏe nhưng vẫn khó dừng lại. Mình cũng thích thời gian ban đêm yên tĩnh, không bị ai làm phiền nên thấy thoải mái, tự do”, Tuấn nói.
Hệ quả là cậu sinh viên này thường xuyên thiếu ngủ, sáng dậy uể oải, phải uống cà phê mới tập trung được. “Người cứ mệt mệt nhưng tối đến lại tiếp tục thức khuya như một vòng lặp, cũng đã thành thói quen nên giờ mình khó ngủ sớm, bị quen giấc rồi. Đôi khi cần ngủ sớm để sáng dậy sớm, mình trằn trọc mãi không ngủ được”, Tuấn thừa nhận.
Câu chuyện của Tuấn không phải cá biệt. Lê Ngọc Thúy (29 tuổi, ngụ tại P.Tân Bình, TP.HCM) cũng có những đêm vẫn ngồi xem phim hoặc mua sắm online dù mắt đã mở không nổi. “Mình biết ngủ sớm sẽ tốt hơn nhưng lại có cảm giác chưa muốn kết thúc một ngày. Không lẽ đi làm cả ngày, về lại dọn dẹp xong ngủ luôn? Phải có thêm thời gian cho bản thân nên cuối cùng là thức tới nửa đêm”, Thúy giải thích.
Thúy chia sẻ: “Ban đêm thường là lúc thấy thoải mái nhất, cảm giác thức thêm vài tiếng để “enjoy” (tận hưởng – PV) thời gian riêng thì mình thấy hài lòng hơn, dù có khi cũng chỉ là lướt mạng xã hội xem vô thức thôi”.
Thúy cũng nhận ra cái giá của thói quen này. “Tất nhiên mình hiểu thức khuya liên tục thì không tốt, sáng cũng phải dậy đi làm nên khá mệt. Về lâu về dài chắc mình cũng phải tập lại sao cho giờ giấc khoa học hơn”, Thúy chia sẻ.
Cái giá của những đêm thức khuya “đòi lại” thời gian
PGS.TS Nguyễn Văn Tường, Phó viện trưởng Viện Nghiên cứu khoa học xã hội và nhân văn, Trưởng ngành tâm lý học giáo dục, Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn, ĐH Quốc gia TP.HCM, cho rằng cần hiểu hiện tượng “trì hoãn giấc ngủ để trả thù” không đơn giản là “ham chơi” hay “thiếu kỷ luật”.
“Nghiên cứu về hiện tượng này định nghĩa đây là việc đi ngủ muộn hơn dự định dù không có hoàn cảnh bên ngoài nào bắt buộc phải thức khuya, hiện tượng này cũng liên quan đến tự kiểm soát và thiếu ngủ. Điểm đặc biệt nằm ở chữ “trả thù” – không phải trả thù ai cụ thể, mà là cách người trẻ “đòi lại” chút thời gian cá nhân sau một ngày bị lấp kín bởi học tập, công việc, deadline và các kỳ vọng xã hội”, PGS.TS Tường phân tích.
Theo ông Tường, hiện tượng này phổ biến hơn vì đời sống người trẻ có ba yếu tố cộng hưởng: áp lực cao, ranh giới mờ và giải trí số quá hấp dẫn. Áp lực học tập, công việc khiến ban ngày bị chiếm dụng, điện thoại và mạng xã hội làm ranh giới giữa làm việc, học tập và nghỉ ngơi bị kéo dài đến tận đêm, còn các nền tảng số thì được thiết kế để giữ người dùng ở lại lâu hơn.
Ở góc độ tâm lý, đây còn là một dạng bù đắp cảm xúc. “Người trẻ không chỉ thức vì nội dung trên mạng hấp dẫn, mà còn thức vì muốn có cảm giác: “Cuối cùng mình cũng được làm điều mình muốn”. Nhưng cách bù đắp này khá nghịch lý: họ lấy lại vài giờ tự do trước mắt bằng cách đánh đổi sức khỏe và năng lượng của ngày hôm sau. Nếu chỉ thỉnh thoảng thức khuya, cơ thể có thể phục hồi. Nhưng nếu lặp lại nhiều ngày sẽ tạo thành một vòng luẩn quẩn: thức khuya – thiếu ngủ – mệt mỏi – giảm hiệu suất – căng thẳng hơn – lại muốn thức khuya để giải tỏa”, ông Tường nhận định.
Về tác động sức khỏe, thạc sĩ, bác sĩ Hồ Ngọc Lợi, giảng viên ĐH Y Dược TP.HCM, cho biết: “Thức khuya để cố chiếm trọn thời gian cho bản thân có thể tạo cảm giác dễ chịu trước mắt, nhưng nếu lặp lại thường xuyên sẽ khiến cơ thể trả giá bằng mệt mỏi, giảm hiệu suất và rối loạn sức khỏe lâu dài”.
Theo bác sĩ Lợi, người trưởng thành nên ngủ tối thiểu khoảng 7 giờ mỗi đêm, riêng nhóm người trẻ thường cần 7 – 9 giờ. Khi cố thức khuya kéo dài, cơ thể rơi vào tình trạng thiếu ngủ và lệch nhịp sinh học, dẫn đến mệt mỏi ban ngày, giảm tập trung, giảm hiệu suất, dễ cáu gắt, ăn uống thất thường. Về lâu dài, thiếu ngủ có liên quan đến nguy cơ thừa cân, tăng đường huyết, tăng huyết áp và các vấn đề tim mạch.
Các dấu hiệu đáng báo động được bác sĩ Lợi chỉ ra là: kiệt sức vào buổi sáng, buồn ngủ ban ngày, ngủ gật khi học tập hoặc lái xe, đau đầu hoặc hồi hộp thường xuyên, giảm trí nhớ và sự tập trung rõ rệt, phải dùng cà phê hay nước tăng lực để tỉnh táo, hoặc mất ngủ lặp lại nhiều đêm trong tuần.
Để cải thiện, bác sĩ Lợi khuyên: “Nên cố định giờ thức dậy mỗi ngày, kể cả cuối tuần, sau đó kéo giờ ngủ sớm lên từ từ, mỗi lần 15 – 30 phút, thay vì ép bản thân ngủ sớm đột ngột. Các bạn trẻ nên chủ động dành một khoảng thư giãn ngắn vào buổi tối, ví dụ 30 phút đọc sách, nghe nhạc nhẹ, viết nhật ký hoặc tập giãn cơ”.
Trước khi ngủ 30 – 60 phút, bác sĩ Lợi gợi ý nên giảm ánh sáng mạnh, tránh lướt mạng xã hội, tắt thông báo và không để điện thoại trên giường. Đồng thời, tránh cà phê, trà đặc, nước tăng lực vào chiều tối, hạn chế ăn quá no hoặc tập luyện cường độ cao sát giờ ngủ.
Bởi việc chọn nghề vẫn cần dựa trên năng lực thực tế, trải nghiệm và sự hiểu rõ bản thân thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào trio1 tuệ nhân tạo (AI).
AI không còn đơn thuần là một công cụ công nghệ mà dường như đã đi sâu vào đời sống. Không chỉ hỗ trợ tìm kiếm thông tin, AI còn trở thành "cố vấn", "chuyên gia gỡ rối" trong chuyện tình cảm, công việc, chọn nghề hay gợi ý phong cách ăn mặc, ăn gì cho hợp với tâm trạng... Điều gì chưa rõ, chưa biết hoặc cần tư vấn, không ít người tìm đến ChatGPT hay Gemini. Trong đó, việc hỏi AI về nghề nghiệp phù hợp đang trở thành một xu hướng được nhiều bạn trẻ hưởng ứng.
Nguyễn Nhất Huy, học sinh lớp 12 (ngụ P.Hòa Hưng, TP.HCM), cho biết bản thân không thể bỏ qua trào lưu nhờ ChatGPT tư vấn chọn nghề, nhất là khi Huy cũng đang định hướng nghề nghiệp tương lai cho mình. Huy nhập sở thích, tính cách cùng nguyện vọng 1 là Trường ĐH Bách khoa TP.HCM - trường yêu thích và khá gần nhà, rồi hỏi AI đâu là ngành học phù hợp nhất để xem thế nào.
Huy gõ: "nguyện vọng 1 của em với tính cách thích khám phá, vui vẻ, gợi ý cho tôi nghề (ngành) phù hợp theo học". Kết quả, ChatGPT gợi ý một loạt ngành như: "logistics và quản lý chuỗi cung ứng, kỹ thuật hàng không hay quản lý công nghiệp".
Nhưng thực tế Huy lại thích Khoa học máy tính. "Dù em đã định hướng sẵn ngành muốn theo học nhưng vẫn muốn thử xem AI có đoán đúng nghề mà mình đang thích hay không, vừa vui vừa gợi mở thêm", Huy nói.
Cũng chuẩn bị bước vào kỳ thi tốt nghiệp THPT, Nguyễn Trần Bảo Hân, học sinh lớp 12 (ngụ P.Hòa Hưng, TP.HCM), dự định đăng ký vào Trường ĐH Sư phạm TP.HCM, theo học ngành ngôn ngữ Nhật vì yêu thích ngôn ngữ này và văn hóa Nhật Bản. Tuy nhiên, Hân vẫn "nhờ" ChatGPT phân tích xem bản thân có phù hợp với ngành này không như một cách để "bắt trend" và giải trí.
Hân nhập: "Yêu văn hóa Nhật Bản, hãy gợi ý cho tôi nghề phù hợp nhất". Kết quả không có ngành ngôn ngữ Nhật mà lại ra biên – phiên dịch tiếng Nhật, hướng dẫn viên du lịch…". Hân chỉ biết cười.
Là một lập trình viên, anh Mai Thiên Vũ (26 tuổi, ngụ P.Vĩnh Hội, TP.HCM), cho biết ChatGPT hỗ trợ rất nhiều trong việc tìm hiểu kiến thức mới cũng như phục vụ công việc hằng ngày. Công cụ AI nói chung cũng giúp anh đưa ra một số giải pháp trong quá trình lập trình và xử lý thông tin.
Theo Vũ, các công cụ AI có khả năng tổng hợp dữ liệu và đưa ra nhiều gợi ý khá thú vị, gợi mở để tham khảo. "Mình cũng có quan tâm đến các trend nhờ AI gợi ý nghề nghiệp hay phong cách cá nhân như ăn mặc, mua sắm, tuy nhiên việc lựa chọn nghề nghiệp vẫn phải dựa trên sự thấu hiểu bản thân và định hướng cá nhân, bởi mỗi người đều có đam mê khác nhau ở từng giai đoạn cuộc sống", Vũ chia sẻ.
Khi nói về các xu hướng nhờ AI gợi ý nghề nghiệp hoặc phong cách phù hợp, Nguyễn Trí Dũng (27 tuổi, ngụ P.Vườn Lài, TP.HCM), cho biết Dũng cũng tham gia trend này nhưng chỉ xem chúng là thông tin tham khảo. "Con người vẫn phải là người tự đưa ra quyết định và chịu trách nhiệm cho lựa chọn của mình thay vì phụ thuộc vào AI", Dũng nói.
Theo PGS.TS Phạm Hồng Long, Chủ tịch Hội đồng đào tạo Khoa Du lịch học, Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn (ĐH Quốc gia Hà Nội), người trẻ hiện nay đang thay đổi để thích ứng với thời đại AI. Sự tiện lợi của các công cụ như ChatGPT giúp người dùng nhanh chóng nhận được câu trả lời cho những thắc mắc hay nhu cầu tư vấn làm đẹp, đi chơi, mua sắm, học hành, chọn nghề... Tuy nhiên, ông cho rằng AI chỉ nên được xem là công cụ hỗ trợ, không nên tin tưởng tuyệt đối.
"Phải luôn đối chiếu và hoài nghi các thông tin do AI cung cấp để tránh bị sai lệch hoặc phụ thuộc vào công nghệ. Hơn nữa sở thích, cảm xúc của mình vẫn quan trọng nhất. Dù giải trí hay cần kiến thức, người dùng cần biết chọn lọc thông tin và đối chiếu với thực tế thay vì tin tưởng tuyệt đối vào những gợi ý mà AI đưa ra. Bởi AI có thể cung cấp những dữ liệu thiếu chính xác hoặc bị 'phóng tác'", ông Long nhấn mạnh.
Về xu hướng chọn nghề theo gợi ý của ChatGPT, ông Long cho rằng AI chỉ nên là công cụ tham khảo. Mỗi người đều có năng lực và sở trường riêng, vì vậy việc lựa chọn nghề nghiệp cần dựa trên sự phù hợp giữa khả năng cá nhân và nhu cầu thực tế của thị trường lao động. "Khi "cung" là năng lực bản thân và "cầu" là nhu cầu thị trường gặp nhau, đó sẽ là lựa chọn nghề nghiệp phù hợp và bền vững nhất", ông Long nói.
PGS.TS Nguyễn Thị Lan Hương, nguyên Viện trưởng Viện Khoa học Lao động và Xã hội (Bộ Nội vụ), cho rằng việc lựa chọn ngành học, nghề nghiệp cần dựa trên nhu cầu của thị trường lao động và triển vọng tương lai của ngành đó. Người trẻ nên chọn trường, ngành nghề phù hợp với khả năng cũng như nhu cầu của bản thân.
"Các bạn trẻ nên có lựa chọn phù hợp với từng giai đoạn của bản thân chứ không nên chạy theo số đông mà không tính đến khả năng chính mình và tương lai nghề nghiệp. Gợi ý của Chat GPT chỉ nên để tham khảo, vui vẻ vì đây là xu hướng của giới trẻ hiện nay. AI hữu ích và cung cấp nhiều kiến thức, thông tin, nhưng dù sao nó cũng chỉ là công cụ, không thể hiểu chính xác mình muốn gì hay cần gì", bà Hương nói.
Dự án do 5 sinh viên thực hiện, gồm: Sơn Trần Minh Mẫn, Nguyễn Thị Ngọc Hạnh, Nguyễn Thúy Vy, Lê Trường Huy, Danh Quốc An. Vừa qua, dự án đã đoạt giải nhì cuộc thi Ý tưởng học sinh, sinh viên khởi nghiệp ĐBSCL lần thứ 4 năm 2026.
Minh Mẫn (trưởng nhóm) cho biết dự án ứng dụng công nghệ sấy thăng hoa để phát triển viên súp bún nước lèo ăn liền. Công nghệ này giúp giữ hương vị đặc trưng của món ăn truyền thống, đồng thời đảm bảo tính tiện lợi, dễ bảo quản và phù hợp với nhịp sống hiện đại.
Mẫn cũng cho biết thêm quá trình sản xuất được kiểm soát vệ sinh an toàn thực phẩm tại phòng thí nghiệm của nhà trường. Hiện dự án đã hoàn thiện cơ sở sản xuất và đang tiến hành các thủ tục pháp lý cần thiết nhằm chuẩn hóa quy trình và sẵn sàng cho giai đoạn mở rộng.
Dù quen thuộc trong đời sống nhưng bún nước lèo vẫn chưa được chuẩn hóa để có thể phổ biến rộng rãi. Vì vậy, nhóm của Mẫn lựa chọn "khoảng trống" này để tạo đột phá, đưa món ăn từ không gian địa phương trở thành sản phẩm có thể tiếp cận người tiêu dùng ở mọi nơi.
Về dài hạn, nhóm không chỉ hướng đến xây dựng một thương hiệu thực phẩm mà còn phát triển thành hệ sinh thái di sản toàn diện, bao gồm các dòng sản phẩm ẩm thực Khmer đóng gói; ứng dụng công nghệ số như bảo tàng 3D, trải nghiệm văn hóa; chuỗi giá trị liên kết giữa ẩm thực, giáo dục và du lịch.
Thông qua sản phẩm, dự án không chỉ đáp ứng nhu cầu tiêu dùng tiện lợi mà còn góp phần kết nối thế hệ trẻ với cội nguồn, gìn giữ bản sắc văn hóa, lan tỏa niềm tự hào dân tộc.
Hiện nhóm đang từng bước xây dựng sự hiện diện trên các nền tảng số. Song song đó, dự án đã thử nghiệm sản phẩm trên thị trường, thu thập phản hồi thực tế để hoàn thiện chất lượng trước khi mở rộng quy mô.
Giai đoạn hiện tại, nhóm phát triển 2 dòng sản phẩm chủ lực: phiên bản đầy đủ gồm bún và viên súp, mang lại trải nghiệm như một bữa ăn trọn vẹn; phiên bản gồm 6 viên súp linh hoạt trong sử dụng. Mức giá phù hợp với thị trường đại chúng, khoảng 29.000 đồng cho sản phẩm có bún và 120.000 đồng cho hộp 6 viên súp.
Thạc sĩ Nguyễn Văn Vũ An, Giám đốc Trung tâm đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp ĐH Trà Vinh, kiêm Giám đốc Vườn ươm doanh nghiệp tỉnh, cho rằng đây là ý tưởng khởi nghiệp sáng tạo mang tính thực tiễn cao. Dự án đã khai thác hiệu quả giá trị ẩm thực truyền thống của đồng bào Khmer, phát triển thành sản phẩm tiện lợi, đáp ứng xu hướng tiêu dùng hiện đại.
Theo ông An, nhóm thực hiện đã nhận diện đúng nhu cầu thị trường, đồng thời ứng dụng công nghệ sấy thăng hoa để giữ nguyên hương vị đặc trưng và giá trị dinh dưỡng của sản phẩm. Với tiềm năng thương mại hóa cao, dự án không chỉ mở ra cơ hội phát triển kinh tế mà còn góp phần quảng bá, lan tỏa bản sắc văn hóa địa phương. ĐH Trà Vinh cùng Vườn ươm doanh nghiệp tỉnh sẽ tiếp tục đồng hành, hỗ trợ nhóm hoàn thiện sản phẩm và phát triển dự án theo hướng bền vững trong thời gian tới.
Theo TS Nguyễn Viết Hải, khi nhắc đến nguồn nhân lực chất lượng cao, nhiều người thường nghĩ ngay đến bằng cấp, chứng chỉ, ngoại ngữ hay khả năng sử dụng công nghệ.
"Những điều đó rất quan trọng, nhưng theo tôi, nguồn nhân lực chất lượng cao không chỉ là những người học giỏi hơn, có chứng chỉ nhiều hơn, hay sử dụng công nghệ nhanh hơn. Đó phải là những người có năng lực học tập suốt đời, có tư duy phản biện, có khả năng hợp tác, biết giải quyết vấn đề thật, có đạo đức nghề nghiệp và có ý thức đóng góp cho cộng đồng", TS Nguyễn Viết Hải nhìn nhận.
Anh Hải cho rằng, trong hành trình hình thành những con người như vậy, tổ chức Đoàn có vai trò rất đặc biệt. Đoàn không thay thế nhà trường trong giáo dục chuyên môn, không thay thế doanh nghiệp trong đào tạo nghề nghiệp và cũng không thay thế gia đình trong giáo dục nhân cách.
Tuy nhiên, Đoàn có một lợi thế mà ít tổ chức nào có được, đó là khả năng tạo ra môi trường để người trẻ được trải nghiệm, được thử sức, được mắc sai lầm và trưởng thành từ chính những trải nghiệm ấy.
Từ thực tiễn đó, TS Nguyễn Viết Hải mong muốn tổ chức Đoàn trong nhiệm kỳ tới cần có sự chuyển dịch mạnh mẽ từ tư duy "tổ chức phong trào" sang tư duy "xây dựng năng lực".
"Phong trào thanh niên vẫn rất cần thiết để tạo khí thế và sức lan tỏa, nhưng giá trị của một hoạt động Đoàn không nên chỉ được đo bằng số lượng người tham gia hay mức độ sôi nổi. Điều quan trọng hơn là sau mỗi hoạt động, người trẻ học được điều gì, phát triển thêm năng lực nào và trưởng thành ra sao", TS Nguyễn Viết Hải nói.
Theo anh, một chương trình Đoàn hiệu quả cần giúp thanh niên biết làm việc nhóm tốt hơn, biết xây dựng và quản lý dự án, biết thuyết trình, lập kế hoạch, quản trị thời gian, giải quyết xung đột, sử dụng dữ liệu và ứng dụng công nghệ vào thực tiễn. Khi mỗi hoạt động trở thành một "bài tập lớn" để phát triển năng lực, phong trào thanh niên sẽ tạo ra giá trị bền vững cho xã hội.
Hiến kế đến Đại hội Đoàn toàn quốc lần thứ XIII, TS Nguyễn Viết Hải đề xuất 4 định hướng mà tổ chức Đoàn cần đặc biệt quan tâm trong nhiệm kỳ tới.
Trước hết là giúp thanh niên hình thành năng lực tự học và thích ứng. Trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo, thế giới nghề nghiệp đang thay đổi với tốc độ rất nhanh. Một ngành nghề hấp dẫn hôm nay có thể không còn giữ được vị thế sau vài năm tới. Vì vậy, điều quan trọng không chỉ là học để có việc làm mà còn là khả năng học lại, học sâu, học chéo và học suốt đời.
Tổ chức Đoàn có thể đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ thanh niên tiếp cận kỹ năng số, AI, ngoại ngữ, tư duy dữ liệu hay kỹ năng nghiên cứu. Nhưng quan trọng hơn cả là giúp người trẻ hình thành thói quen tự học nghiêm túc, học để nâng cao năng lực thực chất thay vì chạy theo những chứng chỉ mang tính hình thức.
Định hướng thứ hai là tạo thêm nhiều không gian thực hành cho thanh niên. Những kỹ năng cần thiết của nguồn nhân lực chất lượng cao không thể chỉ được hình thành qua các bài giảng hay hội thảo. Người trẻ cần được tham gia vào các dự án thực tế, giải quyết những vấn đề thực tế của cộng đồng và xã hội.
Đó có thể là những dự án truyền thông sức khỏe cộng đồng dành cho sinh viên y khoa, các hoạt động hỗ trợ chuyển đổi số cho địa phương đối với sinh viên công nghệ, hay các mô hình khởi nghiệp xã hội dành cho sinh viên khối kinh tế. Chính những trải nghiệm ấy sẽ giúp thanh niên hiểu rằng tri thức chỉ thực sự có giá trị khi được vận dụng để giải quyết các vấn đề của cuộc sống.
Định hướng thứ ba là tăng cường kết nối giữa Đoàn với doanh nghiệp, trường đại học, viện nghiên cứu và đội ngũ chuyên gia. Với mạng lưới rộng khắp và khả năng tập hợp thanh niên, tổ chức Đoàn hoàn toàn có thể trở thành cầu nối hiệu quả giữa người trẻ với những nguồn lực phát triển.
Những chương trình cố vấn (mentor) thực chất, có mục tiêu cụ thể, có sản phẩm đầu ra và có sự đồng hành lâu dài của các nhà khoa học, doanh nhân, chuyên gia công nghệ hay nhà quản lý sẽ tạo thêm cơ hội để thanh niên phát triển năng lực, rút ngắn khoảng cách giữa đào tạo và thực tiễn.
Định hướng cuối cùng nhưng không kém phần quan trọng là chú trọng giáo dục đạo đức nghề nghiệp và trách nhiệm xã hội. Trong thời đại công nghệ phát triển mạnh mẽ, một người giỏi chuyên môn nhưng thiếu chuẩn mực đạo đức có thể gây ra những hệ lụy lớn cho xã hội.
Vì vậy, tổ chức Đoàn cần giúp thanh niên hiểu rằng thành công không chỉ là đi nhanh hơn hay kiếm được nhiều tiền hơn, mà còn là làm đúng, làm có ích và tạo ra những giá trị bền vững cho cộng đồng.
Đặc biệt, trước sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo, TS Nguyễn Viết Hải mong muốn Đoàn sẽ đẩy mạnh các chương trình phổ cập năng lực AI cho thanh niên theo hướng có trách nhiệm.
"Người trẻ cần biết sử dụng AI để học tập, nghiên cứu, sáng tạo và làm việc hiệu quả hơn, đồng thời phải biết kiểm chứng thông tin, tôn trọng bản quyền, bảo vệ dữ liệu cá nhân và giữ gìn sự liêm chính trong học thuật", TS Nguyễn Viết Hải nhấn mạnh.
