Iran có thể đóng lại eo biển Hormuz nếu Mỹ duy trì lệnh phong tỏa các cảng của nước này, Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Ghalibaf cảnh báo ngày 18-4.
Trong bài đăng trên mạng xã hội X, ông Ghalibaf cho biết “eo biển Hormuz sẽ không còn mở” nếu Washington tiếp tục siết chặt các biện pháp kiểm soát hàng hải đối với Iran. Ông cũng nhấn mạnh việc qua lại tuyến đường huyết mạch này sẽ phụ thuộc vào sự cho phép của Tehran.
Cảnh báo được đưa ra trong bối cảnh tín hiệu trái chiều từ hai phía về tình trạng của eo Hormuz, sau thỏa thuận ngừng bắn 10 ngày do Mỹ làm trung gian giữa Israel và lực lượng Hezbollah tại Lebanon có hiệu lực ngày 17-4.
Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi trước đó cho biết eo biển vẫn “mở hoàn toàn” cho tàu thương mại trong thời gian đình chiến.
Tuy nhiên Tổng thống Trump khẳng định lệnh phong tỏa của Mỹ đối với tàu đến các cảng Iran vẫn duy trì cho đến khi đạt được thỏa thuận toàn diện.
Quân đội Mỹ có thể duy trì lệnh phong tỏa các tàu ra vào cảng Iran tại eo biển Hormuz “trong thời gian cần thiết”, theo Đô đốc Bradley Cooper, Tư lệnh Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM)
Phát biểu với báo giới ngày 17-4, ông Cooper cho biết lực lượng Mỹ đang giám sát toàn bộ các cảng Iran, bao gồm trinh sát từ trên không bằng máy bay không người lái MQ-9 và máy bay tuần tra biển P-8. “Chúng tôi có thể duy trì chiến dịch này lâu dài”, ông nhấn mạnh.
Trước đó, Tổng thống Donald Trump cho biết Iran đã đồng ý mở lại eo biển Hormuz, nhưng khẳng định lệnh phong tỏa hải quân vẫn sẽ tiếp tục áp dụng riêng với Iran cho đến khi thỏa thuận giữa hai bên “hoàn tất 100%”.
Theo phía Mỹ, chưa có tàu nào của nước này bị tấn công kể từ khi chiến dịch bắt đầu ngày 13-4. Tính đến ngày 18-4, đã có 19 tàu tìm cách vượt phong tỏa nhưng đều quay đầu sau khi nhận cảnh báo.
Ông Cooper cũng cho biết Mỹ đang tiến hành rà phá thủy lôi do Iran thả xuống, và đánh giá số lượng này vẫn “trong khả năng xử lý”.
Lực lượng Hải quân thuộc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) vừa công bố các điều kiện mới đối với tàu thuyền muốn đi qua eo biển Hormuz, Đài CNN đưa tin ngày 18-4.
Trong thông báo đăng trên mạng xã hội X, IRGC nêu rõ mọi hoạt động quá cảnh đều phải được lực lượng này cho phép. Các tàu dân sự chỉ được phép di chuyển theo tuyến đường do Iran chỉ định, trong khi tàu quân sự vẫn bị cấm hoàn toàn.
IRGC mô tả đây là một “trật tự mới” phù hợp với các điều khoản của thỏa thuận ngừng bắn hiện tại.
Đáng chú ý, một số nội dung trong tuyên bố này không trùng khớp với phát biểu trước đó của Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi, khi ông tuyên bố eo biển Hormuz sẽ “hoàn toàn được mở” đối với tất cả tàu thương mại, miễn là trong thời gian ngừng bắn có hiệu lực.
Tổng thống Joseph Aoun cho biết Lebanon đang bước vào một “giai đoạn mới” hướng tới các thỏa thuận lâu dài, sau khi lệnh ngừng bắn 10 ngày giữa Israel và lực lượng Hezbollah có hiệu lực từ ngày 17-4.
Trong bài phát biểu trước người dân vào cùng ngày, ông nhấn mạnh Lebanon sẽ không còn là “chiến trường cho bất kỳ ai”, khẳng định đất nước đang chuyển từ duy trì ngừng bắn sang xây dựng các thỏa thuận bền vững nhằm bảo vệ chủ quyền và sự thống nhất lãnh thổ.
Ông Aoun cho biết chính phủ đã “giành lại quyền quyết định” sau gần nửa thế kỷ, trong bối cảnh Beirut gần đây có những động thái cứng rắn với Hezbollah, bao gồm cam kết giải giáp lực lượng này.
Tổng thống cũng khẳng định các cuộc đàm phán trực tiếp với Israel không phải là sự nhượng bộ, mà là bước đi cần thiết để chấm dứt vòng xoáy xung đột kéo dài nhiều thập kỷ.
Nhiều vụ nổ được ghi nhận tại miền nam Lebanon ngày 18-4, trong bối cảnh các hãng tin địa phương cho biết binh sĩ Israel đang phá hủy nhà cửa tại những thị trấn biên giới mà họ vẫn kiểm soát, bất chấp lệnh ngừng bắn vừa có hiệu lực, Đài Al Jazeera đưa tin.
Theo các nguồn tin này, hoạt động phá dỡ diễn ra tại nhiều khu dân cư, làm dấy lên lo ngại về khả năng người dân không thể quay trở lại nhà sau xung đột.
Một số quan chức Israel trước đó công khai cho biết mục tiêu là phá hủy các thị trấn nhằm ngăn cư dân hồi hương, tương tự chiến thuật từng được áp dụng tại Gaza.
Thiếu tướng Ali Abdollahi, chỉ huy Bộ Tư lệnh Trung ương Khatam al-Anbiya của Iran, ngày 15.4 tuyên bố nếu lệnh phong tỏa của Mỹ "gây mất an ninh cho tàu buôn và tàu chở dầu của Iran", Tehran sẽ coi đó là hành vi vi phạm thỏa thuận ngừng bắn.
Trong kịch bản đó, lực lượng vũ trang Iran "sẽ không cho phép bất kỳ hoạt động xuất khẩu hay nhập khẩu nào diễn ra tại vịnh Ba Tư, biển Oman hoặc biển Đỏ", theo Hãng tin Tasnim.
Cùng ngày, Iran tiếp tục giữ lập trường cứng rắn về chương trình hạt nhân. Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei khẳng định quyền làm giàu uranium của nước này là "không thể tranh cãi", dù mức độ và hình thức có thể đàm phán. "Quyền sử dụng năng lượng hạt nhân vì mục đích hòa bình không thể bị tước đoạt bằng áp lực hay chiến tranh", ông nói.
Trong khi đó, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian cho biết Iran không tìm kiếm xung đột mà hướng tới đối thoại, song cảnh báo mọi nỗ lực ép buộc Tehran "đầu hàng" sẽ thất bại.
Theo Hãng tin AP, nỗ lực trung gian nhằm gia hạn lệnh ngừng bắn Mỹ - Iran (dự kiến hết hạn vào ngày 22.4) đã đạt tiến triển nhất định. Các bên được cho là đã đạt "thỏa thuận về nguyên tắc" để kéo dài thêm ít nhất 2 tuần, tạo dư địa cho đàm phán. Ba vấn đề then chốt đang được thương lượng gồm chương trình hạt nhân, an ninh eo biển Hormuz và bồi thường xung đột.
Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan ngày 15.4 cho biết Ankara đang tích cực thúc đẩy gia hạn ngừng bắn và duy trì đối thoại. "Bàn đàm phán chưa đổ vỡ, nhưng đang vấp trở ngại, đặc biệt ở vấn đề hạt nhân", ông nói và nhấn mạnh căng thẳng tại eo biển Hormuz đang có dấu hiệu leo thang trở lại.
Tuy nhiên, một quan chức cấp cao Mỹ ngày 15.4 nói với Reuters rằng Washington chưa chính thức đồng ý gia hạn ngừng bắn, dù các cuộc đàm phán vẫn đang tiếp diễn.
Trong bối cảnh đó, Mỹ được cho là đang gia tăng sức ép quân sự. Theo tờ The Washington Post, khoảng 6.000 binh sĩ trên tàu sân bay USS George H.W. Bush cùng các tàu chiến hộ tống có thể được điều động tới khu vực, trong khi thêm 4.200 binh sĩ khác dự kiến tham gia vào cuối tháng 4 - trùng thời điểm lệnh ngừng bắn giữa Mỹ và Iran hiện tại hết hiệu lực.
Các nguồn tin cũng cho biết Lầu Năm Góc đang cân nhắc các phương án quân sự bổ sung, bao gồm không kích, hoạt động trên bộ nhằm thu giữ vật liệu hạt nhân, triển khai lính thủy đánh bộ bảo vệ eo biển Hormuz, hoặc kiểm soát đảo Kharg - đầu mối xuất khẩu dầu quan trọng của Iran. Mỹ chưa bình luận công khai về các thông tin này.
"Như đã nói, tôi chịu trách nhiệm về kết quả bầu cử lần này, nhưng tôi cũng mang trách nhiệm thực hiện những thay đổi mà chúng tôi từng cam kết. 48 giờ qua đã gây bất ổn đối với chính phủ, kéo theo cái giá phải trả về kinh tế đối với đất nước cũng như các hộ gia đình", Thủ tướng Anh Keir Starmer nói trong cuộc họp nội các ngày 12/5.
Tuyên bố được đưa ra giữa bối cảnh Thủ tướng Anh đang đối mặt áp lực phải từ chức sau khi Công đảng cầm quyền thất bại nặng nề trong cuộc bầu cử địa phương tuần trước.
Kết quả bầu cử này đã châm ngòi cho làn sóng "nổi loạn" bên trong Công đảng, khi hơn 80 nghị sĩ công khai kêu gọi ông từ chức hoặc đưa ra lộ trình rời nhiệm sở.
Bà Miatta Fahnbulleh, Bộ trưởng phụ trách phân quyền, tín ngưỡng và cộng đồng, ngày 12/5 trở thành thành viên đầu tiên của chính phủ từ chức để hối thúc ông Starmer rời ghế.
"Tôi kêu gọi Thủ tướng hãy làm điều đúng đắn cho đất nước, Công đảng và đưa ra lộ trình cho quá trình chuyển giao quyền lực một cách có trật tự", bà cho hay.
Tuy nhiên, ông Starmer không cho thấy ý định sẽ từ chức, thậm chí còn thách thức các thành viên trong đảng khởi động quy trình bãi nhiệm ông nếu có đủ sự ủng hộ.
"Công đảng có quy trình để thách thức vị trí lãnh đạo, và quy trình đó chưa được kích hoạt. Người dân kỳ vọng chúng tôi tiếp tục điều hành đất nước. Đó là điều tôi và toàn bộ nội các phải làm", Thủ tướng Starmer khẳng định.
Phản ứng của ông Starmer đã khiến nhiều nghị sĩ thất vọng. "Tôi cảm thấy ông ấy đã phạm sai lầm", nghị sĩ Công đảng Paulette Hamilton nói với BBC. "Ông ấy không lắng nghe, đó là lý do người dân cũng không còn lắng nghe chúng ta nữa".
Ông Starmer, 63 tuổi, nhậm chức Thủ tướng vào tháng 7/2024 sau khi thắng áp đảo đối thủ Rishi Sunak, chấm dứt 14 năm cầm quyền của đảng Bảo thủ.
Ông chưa thúc đẩy được tăng trưởng kinh tế để hỗ trợ người dân Anh giảm bớt áp lực chi phí sinh hoạt, đồng thời gần đây bị cuốn vào bê bối liên quan bổ nhiệm Peter Mandelson, người có quan hệ với tỷ phú ấu dâm Jeffrey Epstein, làm đại sứ tại Mỹ.
Những yếu tố này khiến Công đảng chịu đòn giáng nặng nề, mất hơn 1.400 ghế tại các hội đồng địa phương ở Anh trong cuộc bầu cử tuần trước, mất quyền kiểm soát nghị viện Wales, nơi Công đảng là chính đảng lớn nhất suốt hàng chục năm. Các đảng cánh hữu Cải cách nước Anh và đảng Xanh dân túy cánh tả đều giành thêm lợi thế trong cuộc bầu cử này.
Bộ Quốc phòng Nga tuyên bố lực lượng phòng không đã bắn hạ 62 máy bay không người lái (UAV) của Ukraine ở 7 tỉnh của Nga và bán đảo Crimea từ 20 giờ ngày 16.4 đến 7 giờ ngày 17.4, theo Hãng tin TASS.
Số UAV nói trên bị bắn hạ ở các tỉnh Astrakhan, Belgorod, Bryansk, Voronezh, Kursk, Leningrad và Novgorod, cũng như bán đảo Crimea. Nga đơn phương sáp nhập bán đảo Crimea từ Ukraine vào năm 2014.
Trong đó, Tỉnh trưởng Alexander Drozdenko của Leningrad thông báo trên ứng dụng nhắn tin rằng số lượng UAV bị bắn hạ ở tỉnh này lên tới 12 chiếc. Ông còn viết rằng một vụ cháy kho hàng đã được ghi nhận tại huyện Vyborg thuộc tỉnh Leningrad do mảnh vỡ UAV rơi xuống, nhưng không có thương vong.
Ngoài ra, Tỉnh trưởng Vyacheslav Gladkov của Belgorod vào chiều 17.4 viết trên ứng dụng nhắn tin Telegram rằng 1 người thiệt mạng và 11 người bị thương khi lực lượng vũ trang Ukraine tấn công vào nhiều địa điểm trong tỉnh trong 24 giờ, sử dụng gần 170 máy bay không người lái và khoảng 50 loại đạn dược, theo Hãng tin TASS.
Tỉnh trưởng Alexander Khinshtein của tỉnh Kursk cũng viết trên Telegram rằng trong 24 giờ, lực lượng vũ trang Ukraine đã bắn pháo vào tỉnh này 54 lần, trong khi hệ thống phòng không Nga đã bắn hạ 95 UAV của Ukraine.
Theo các quan chức và báo chí Nga đưa tin hôm 16.4, một cuộc tấn công bằng UAV quy mô lớn của Ukraine vào cảng Tuapse của Nga trên biển Đen đã khiến 2 người thiệt mạng và 7 người bị thương.
Đến tối 17.4 chưa có thông tin về phản ứng của phía Ukraine đối với cáo buộc hay tuyên bố từ phía Nga. Cả hai bên luôn bác bỏ cáo buộc tấn công vào dân thường hay cơ sở hạ tầng dân sự.
Xem thêm: Ukraine tuyên bố đã dùng tên lửa Mỹ cung cấp tấn công trong lãnh thổ Nga
Giới chức ở Ukraine sáng 17.4 thông báo ít nhất 6 người thiệt mạng và 43 người bị thương trong các cuộc tấn công của Nga trong 24 giờ trước đó, theo trang tin The Kyiv Independent.
Ngoài ra, Không quân Ukraine cáo buộc Lực lượng Nga đã phóng 172 máy bay không người lái (UAV) và một tên lửa đạn đạo Iskander vào Ukraine trong đêm 16.4 và rạng sáng 17.4.
Trong số UAV nói trên có 147 chiếc bị bắn hạ, trong khi 20 chiếc khác và một tên lửa đạn đạo đã xuyên thủng hệ thống phòng thủ, tấn công 4 địa điểm, theo Không quân Ukraine.
Trong khi đó, Bộ Quốc phòng Nga ngày 17.4 tuyên bố lực lượng Nga đã giành được quyền kiểm soát hai cộng đồng dân cư ở tỉnh Kharkiv trong tuần từ ngày 11-17.4 trong chiến dịch quân sự ở Ukraine, theo Hãng tin TASS.
Bộ Quốc phòng Nga còn tuyên bố trong tuần qua, hệ thống phòng không Nga đã đánh chặn 1.665 UAV và 60 quả bom thông minh của Ukraine trong tuần qua, và Hạm đội Biển Đen đã phá hủy 5 xuồng không người lái của Ukraine.
Cũng theo bộ này, các nhóm tác chiến của Nga đã khiến Ukraine tổn thất hơn 5.700 quân trong tuần qua
Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov ngày 17.4 thông báo rằng cho đến nay vẫn chưa có sáng kiến cụ thể nào nhằm giải quyết cuộc xung đột với Ukraine đã kéo dài hơn 4 năm. Ông nhấn mạnh rằng lực lượng vũ trang Nga đã hoàn thành các mục tiêu do tổng tư lệnh tối cao đặt ra trong khuôn khổ chiến dịch quân sự đặc biệt ở Ukraine.
Đến tối 17.4 chưa có thông tin phản ứng từ phía Ukraine cũng như Nga đối với cáo buộc hay tuyên bố của bên kia.
Xem thêm: Ukraine tố Nga tấn công lớn chưa từng thấy, đánh trúng tòa nhà chính phủ ở Kyiv
Bộ Quốc phòng Nga hôm 15.4 đã cảnh báo về kế hoạch của châu Âu nhằm tăng cường cung cấp UAV cho Ukraine và công bố danh sách các nhà máy và doanh nghiệp mà họ cáo buộc sản xuất UAV hoặc các bộ phận UAV.
Danh sách này bao gồm các cơ sở ở Anh, Đức, Đan Mạch, Latvia, Lithuania, Hà Lan, Ba Lan, CH Czech, Tây Ban Nha, Ý, Israel và Thổ Nhĩ Kỳ.
Cựu Tổng thống Nga Dmitry Medvedev, hiện là Phó chủ tịch Hội đồng An ninh Nga, sau đó viết trên mạng xã hội X rằng danh sách nói trên tương đương với danh sách các mục tiêu tiềm tàng cho lực lượng vũ trang Nga. "Việc tấn công có trở thành hiện thực hay không phụ thuộc vào những gì xảy ra tiếp theo. Hãy ngủ ngon, các đối tác châu Âu!", Medvedev nói.
Khi được hỏi liệu việc Bộ Quốc phòng Nga công bố danh sách đó và bình luận của ông Medvedev có nghĩa là Nga thực sự đang xem xét tấn công các mục tiêu ở châu Âu hay không, phát ngôn viên Điện Kremlin Dmitry Peskov ngày 17.4 đã không đưa ra câu trả lời có hay không, theo Reuters.
"Các quốc gia này đang ngày càng trực tiếp tham gia vào cuộc xung đột, vào cuộc chiến xung quanh Ukraine. Chi tiết được nêu rõ trong thông cáo của Bộ Quốc phòng", ông Peskov nói.
Xem thêm: Vì sao phương Tây chia rẽ về khả năng tấn công Nga?
