“Chúng ta nên cùng nhau phản đối việc mở rộng quá mức khái niệm an ninh quốc gia trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI), cũng như việc đặt an ninh của một quốc gia lên trên an ninh của các quốc gia khác”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình nhấn mạnh tại Hội nghị AI thế giới (WAIC) ngày 17-7.
Được tổ chức thường niên từ năm 2018, song đây là lần đầu tiên ông Tập tham dự và phát biểu khai mạc WAIC.
Sự có mặt của ông, cùng nhiều nguyên thủ, lãnh đạo các nước khác tại WAIC năm nay cho thấy nỗ lực của Trung Quốc trong định hình trật tự AI thế giới.
Được tổ chức thường niên từ năm 2018, WAIC đã trở thành một trong những sự kiện về AI lớn nhất thế giới.
Tuy nhiên, hội nghị năm nay không thu hút sự chú ý bởi quy mô trưng bày lần đầu tiên hơn 100.000 m², hàng trăm công nghệ lần đầu ra mắt hay số lượng doanh nghiệp, mà bởi sự hiện diện của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình.
Trong bài phát biểu, nhà lãnh đạo Trung Quốc kêu gọi thúc đẩy đổi mới trên cơ sở hợp tác cùng có lợi, cũng như bảo đảm AI an toàn và luôn nằm dưới sự kiểm soát của con người.
Ông nhấn mạnh việc cần tăng cường tính bao trùm và giao lưu giữa các nền văn minh trong AI, đồng thời thúc giục hoàn thiện cơ chế quản trị AI toàn cầu với vai trò trung tâm của Liên hợp quốc.
Khi ông Tập nhấn mạnh rằng AI không thể là “màn trình diễn đơn độc của một quốc gia”, mà phải là “bản giao hưởng của hợp tác quốc tế”, người nghe hiểu thông điệp đang hướng đến quốc gia nào.
Nhà lãnh đạo Trung Quốc khẳng định nước này sẵn sàng cởi mở hơn nữa, không chỉ cùng các nước cùng nắm bắt cơ hội do AI mang đến, mà còn cùng ứng phó thách thức do AI tạo ra, vì tương lai tốt đẹp hơn cho nhân loại.
Ông cũng kêu gọi các nước tăng cường hỗ trợ nhóm quốc gia đang phát triển, qua đó thu hẹp khoảng cách về AI và chuyển đổi số, “ngăn chặn tạo ra bất công lịch sử mới về AI”.
Để nâng cao hơn nữa việc xây dựng năng lực AI toàn cầu, Trung Quốc sẽ cung cấp cho các nước đang phát triển 5.000 suất đào tạo và hội thảo AI trong 5 năm tới.
Trung Quốc sẽ phát triển các trung tâm hợp tác ứng dụng AI quốc tế với ASEAN, Liên đoàn các quốc gia Ả Rập, Liên minh châu Phi, Cộng đồng các quốc gia Mỹ Latinh và Caribe, Tổ chức Hợp tác Thượng Hải và BRICS.
Bắc Kinh cũng sẽ cho phép 30 quốc gia sử dụng hệ thống cảnh báo khí tượng do AI hỗ trợ, được gọi là MAZU.
“Thông điệp của ông Tập rất rõ ràng: Trung Quốc sẽ không tuân theo bất kỳ ai về cả công nghệ và tiêu chuẩn AI. Thay vào đó, Trung Quốc sẽ dẫn đầu thế giới ở cả hai khía cạnh này,” ông George Chen, thuộc The Asia Group, một công ty tư vấn, nói với Hãng tin Reuters.
Kể từ khi lên nắm quyền cuối năm 2012, ông Tập đã đưa ra nhiều sáng kiến nhằm mở rộng ảnh hưởng của Trung Quốc thông qua hợp tác và hỗ trợ các nước, từ cơ sở hạ tầng đến tài chính.
Năm 2023, ông đề ra Sáng kiến Quản trị AI toàn cầu và kể từ đó, thúc đẩy hợp tác về AI với các nước được Bắc Kinh tập trung nghiêm túc.
Trung Quốc đã công bố Kế hoạch hành động xây dựng năng lực AI vì lợi ích và vì tất cả mọi người, cũng như Sáng kiến hợp tác quốc tế AI+.
WAIC lần này chứng kiến một bước tiến trong nỗ lực hiện thực hóa tham vọng dẫn dắt và định hình trật tự AI toàn cầu của Trung Quốc, với việc thành lập Tổ chức Hợp tác AI Thế giới (WAICO) và đặt trụ sở tại Thượng Hải.
“Đây sẽ là một cột mốc quan trọng trong lịch sử phát triển AI”, ông Tập nhấn mạnh ngày 17-7. Ông diễn giải WAICO ra đời vì lời kêu gọi từ các nước đang phát triển và ý thức trách nhiệm của Trung Quốc, nhằm đoàn kết cộng đồng quốc tế để thúc đẩy mạnh mẽ sự phát triển và quản trị AI.
Theo truyền thông Trung Quốc, 29 nước, trong đó có Nga và 5 nước ASEAN, đã ký thỏa thuận về việc thành lập WAICO với tư cách là thành viên sáng lập.
Phần lớn các thành viên còn lại nằm ở châu Á – Thái Bình Dương, châu Phi và một số quốc gia Mỹ – Latin. Belarus và Serbia là hai nước châu Âu hiếm hoi có tên trong danh sách.
Việc nhiều nước có nền khoa học – công nghệ tiên tiến vắng mặt trong danh sách sáng lập WAICO làm dấy lên những thận trọng. Dẫu vậy, tổ chức này chỉ mới ra đời cách đây vài ngày, không thể loại trừ khả năng mở rộng trong tương lai.
Nhìn ở khía cạnh khác, việc chưa tham gia của các nước mạnh về công nghệ tạo lợi thế lớn cho Trung Quốc – quốc gia có tiềm lực mạnh nhất về AI trong WAICO.
Năm 2025, các ngành công nghiệp AI cốt lõi của Trung Quốc trị giá hơn 1,2 nghìn tỉ nhân dân tệ (khoảng 176,6 tỉ USD), trong khi số lượng doanh nghiệp AI trên toàn quốc vượt quá 6.200.
Các mô hình AI lớn mã nguồn mở của đất nước đã được tải xuống tổng cộng hơn 10 tỉ lần, điều mà theo Tân Hoa xã là “tiếp tục tạo ra các cơ hội mới và rộng lớn hơn cho sự hợp tác toàn cầu trong đổi mới AI”.
Bức ảnh toàn cảnh Trái Đất, với đại dương xanh, đất liền màu nâu và nhiều khối mây trắng, cùng hiện tượng cực quang màu xanh lục ở hai cực hành tinh được chỉ huy Reid Wiseman chụp gửi về ngày 3/4. Tuy nhiên, nhiều người nhanh chóng nhận ra ảnh mới ít rực rỡ hơn so với ảnh chụp cách đây 54 năm của tàu Apollo 17, dù trang bị các công nghệ ghi hình tối tân hơn.
"Tôi không biết là do chất lượng hình ảnh hay do không khí, nhưng giờ Trái Đất trông nó thật ảm đạm", một tài khoản viết trên X.
"Hình ảnh Trái Đất cũ trông sắc nét hơn, trong khi ảnh mới này trông mờ nhạt. Chất lượng máy ảnh hay do biến đổi khí hậu?", một người khác đặt câu hỏi.
"Con người đang làm sai điều gì vậy? Trái Đất trông thật nhợt nhạt. Chúng ta đang đánh mất nó", một tài khoản lo ngại.
Tuy nhiên, nhiều người nhanh chóng đưa ra câu trả lời cho sự khác biệt của hai bức hình. "Đây là ảnh chụp mặt tối của Trái Đất được ánh trăng chiếu sáng và đã được làm sáng lên. Đó là lý do tại sao cực quang cũng xuất hiện trong đó", một người giải thích, chỉ ra cực quang ở phía Bắc bán cầu và Nam bán cầu.
"Trái Đất không thay đổi, cách chúng ta chụp ảnh nó mới thay đổi. Sự khác biệt về màu sắc giữa bức ảnh 'Quả cầu xanh' năm 1972 và hình ảnh Trái Đất hiện đại là do công nghệ", một người tự nhận là chuyên gia về thiên văn học giải thích. "Tàu Apollo 17 sử dụng máy ảnh phim, điều này giúp tăng cường màu sắc và độ tương phản một cách tự nhiên. Ngày nay, các thiết bị sử dụng cảm biến kỹ thuật số, hiệu chỉnh chi tiết về khí quyển và hiệu chuẩn màu sắc nên sẽ khác".
"Hầu hết hình ảnh hiện đại đều là nhiều lớp ảnh ghép lại, không phải ảnh chụp đơn. Đó là lý do tại sao Trái Đất ngày nay trông có vẻ kém 'sống động' hơn", một người khác nói thêm.
Trước đó, chia sẻ với National Geographic, David Melendrez, người phụ trách tích hợp hình ảnh từ tàu vũ trụ Orion về Trái Đất của NASA, cho biết phi hành đoàn Artemis II đang sử dụng máy ảnh DSLR Nikon D5, iPhone 17 Pro Max cùng bốn chiếc GoPro Hero 11 để quay phim.
Artemis II đánh dấu sứ mệnh có người lái đầu tiên của NASA vượt ra ngoài quỹ đạo Trái Đất tầm thấp sau 54 năm. Phi hành đoàn gồm chỉ huy nhiệm vụ Reid Wiseman (NASA), phi công Victor Glover (NASA), chuyên gia nhiệm vụ Christina Koch (NASA) và chuyên gia nhiệm vụ Jeremy Hansen (Cơ quan Vũ trụ Canada CSA). Họ có 10 ngày bay quanh Mặt Trăng, thực hiện các thí nghiệm nghiên cứu khoa học, thử nghiệm khả năng điều khiển tàu vũ trụ, kiểm tra y tế, huấn luyện sinh tồn và nhiều công việc khác.
Bảo Lâm (theo Ladbible, Space)
Nhà vệ sinh 23 triệu USD trên Artemis II
Toàn cảnh Trái Đất nhìn từ Artemis II
Phi hành đoàn Artemis II vượt mốc 'nửa đường tới Mặt Trăng'
Thủ tướng Pháp Sébastien Lecornu vừa công bố gói ngân sách 200 triệu euro (216 triệu USD) nhằm tăng cường an ninh mạng và khắc phục những yếu kém trong hệ thống số của Nhà nước, trong bối cảnh các cuộc tấn công mạng gia tăng mạnh từ đầu năm.
Phát biểu trong chuyến thăm ANTS, cơ quan quản lý dữ liệu nhận dạng vừa bị rò rỉ dữ liệu quy mô lớn hôm 15-4, Thủ tướng Lecornu cảnh báo tình hình "khá nghiêm trọng" với trung bình khoảng 3 vụ đánh cắp dữ liệu mỗi ngày, dù không liên quan đến các dữ liệu thuộc diện mật của Nhà nước.
Ông cho biết khoản ngân sách mới sẽ được giải ngân ngay trong tuần tới, nhằm xử lý "khoản nợ số" lớn và tình trạng lạc hậu về công nghệ trong nhiều cơ quan công quyền - những yếu tố làm gia tăng nguy cơ bị tấn công mạng. Đồng thời Chính phủ cũng đang xem xét thành lập một cơ quan chuyên trách về quản lý hệ thống số của Nhà nước.
Bên cạnh đó số tiền phạt do Ủy ban quốc gia về tin học và tự do (CNIL) thu được - lên tới khoảng 500 triệu euro (540 triệu USD) trong năm 2025 - sẽ được sử dụng để thành lập quỹ hiện đại hóa hạ tầng số công.
Thủ tướng Lecornu nhấn mạnh nhu cầu thúc đẩy ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong lĩnh vực an ninh, đồng thời công bố kế hoạch xây dựng chương trình tích hợp AI vào các chính sách an ninh quốc gia. Theo ông, hồ sơ của các đối tượng tấn công mạng ngày càng phức tạp và đáng lo ngại, đặc biệt khi có dấu hiệu bị các mạng lưới tội phạm lợi dụng.
Trước đó ngày 9-4, người đứng đầu Chính phủ Pháp đã ban hành lộ trình yêu cầu các bộ, ngành triển khai các biện pháp khẩn cấp về an ninh mạng. Nhân chuyến thăm ANTS, ông chính thức triển khai kế hoạch này, tập trung vào việc rà soát và bảo vệ các hệ thống quan trọng, nâng cấp hoặc thay thế các hệ thống đã lỗi thời, đồng thời tăng cường các biện pháp bảo mật như áp dụng xác thực đa yếu tố.
Sáng 17/4, đại diện doanh nghiệp cho biết vừa thử nghiệm thành công hai công nghệ truy nhập Internet quang thế hệ mới là 25G PON và 50G PON. Trong đó, với công nghệ 25G PON, tốc độ thực tế đạt 21 Gb/giây, trong khi với công nghệ 50G PON, họ đạt 41 Gb/giây.
Với tốc độ này, một bộ phim 4K dung lượng khoảng 25 GB, đường truyền 41 Gbps có thể tải xong chỉ trong khoảng 5-6 giây trong điều kiện lý tưởng, hay một game, video 8K dung lượng 100 GB hoặc bộ dữ liệu AI vài chục GB, thời gian tải có thể được rút xuống chỉ còn vài giây đến vài chục giây.
25G PON và 50G PON là các công nghệ mạng quang thụ động (PON) thế hệ tiếp theo, cung cấp tốc độ truy cập Internet cực cao, trên lý thuyết có thể đạt lần lượt 25 Gbps và 50 Gbps. Tốc độ này vượt xa giới hạn của các công nghệ hiện tại như GPON (2,5 Gbps) hay XGS-PON (10 Gbps).
Việc nâng băng thông lên ngưỡng hàng chục Gbps thường gặp các thách thức về năng lực làm chủ bài toán đo kiểm và tối ưu hệ thống. "Với kết quả này, Viettel trở thành nhà mạng đầu tiên tại Việt Nam thử nghiệm thành công các công nghệ siêu băng rộng, bám sát lộ trình triển khai của những tập đoàn viễn thông hàng đầu thế giới", đại diện Viettel nói, cho rằng việc thử nghiệm thành công ban đầu cho thấy khả năng đảm bảo mạng lưới của kỹ sư Việt đã có thể song hành với các quốc gia tiên phong.
Về mặt ứng dụng, việc làm chủ công nghệ như 25G, 50G PON được cho là có thể mang lại giá trị trực tiếp cho cả người dùng cá nhân hay doanh nghiệp. Hạ tầng này có thể mở ra các ứng dụng mới như video chất lượng 8K, các ứng dụng thực tế ảo mở rộng (XR), duy trì sự ổn định tuyệt đối cho dịch vụ ngay cả trong những khung giờ cao điểm tại các khu vực mật độ dân cư lớn.
Đối với các tổ chức, đây được kỳ vọng là hạ tầng then chốt để vận hành các mô hình nhà máy thông minh, bản sao số, hay điều khiển thiết bị từ xa theo thời gian thực với độ trễ gần như bằng không. Các doanh nghiệp có thể vượt qua các rào cản về băng thông trước đây để thực hiện các ứng dụng liên quan đến khả năng đồng bộ dữ liệu đám mây, ứng dụng AI cần băng thông lớn.
Viettel chưa tiết lộ thời gian sẽ đưa công nghệ này vào thực tế, nhưng cho biết sau khi hoàn thiện các đánh giá về khả năng vận hành, họ sẽ đưa vào cung cấp các gói dịch vụ siêu băng thông từ 20 Gbps đến 40 Gbps cho các nhóm khách hàng có nhu cầu đặc thù, đồng thời tiếp tục nghiên cứu các cột mốc công nghệ cao hơn như 100G PON.
Nhà mạng này cũng nhấn mạnh việc thành công trong phòng thí nghiệm thời điểm này sẽ là tiền đề cho việc tích hợp vào mạng lưới, sẵn sàng thích ứng với mọi kịch bản phát triển công nghệ số từ nay đến năm 2030.
"Đây là sự chuẩn bị cần thiết để hạ tầng viễn thông không trở thành điểm nghẽn trong bối cảnh mọi hoạt động của đời sống và kinh tế đang dịch chuyển mạnh mẽ lên môi trường số", đại diện nhà mạng cho biết.
