Trong những ngày gần cuối tháng 5 vừa qua, trong chuyến công tác vào TP.HCM, anh Vũ Văn Tập (36 tuổi, tên thường gọi là Mạnh Tập, ở xã Di Linh, tỉnh Lâm Đồng) đã chia sẻ với PV Thanh Niên về hành trình biến những linh kiện bỏ đi thành các tác phẩm đồng hồ cơ khí độc đáo.
Trước khi bén duyên với công việc này, anh Tập từng là một hộ kinh doanh tại TP.HCM. Năm 2021, do ảnh hưởng của dịch Covid-19, anh quyết định về quê tránh dịch rồi chuyển sang làm môi giới bất động sản. Nhận thấy nhiều khu đất nông nghiệp bị bỏ hoang, anh mượn đất để trồng bắp. Vì diện tích đất lớn, anh lên mạng tìm tòi và tự chế ra dụng cụ gieo hạt tiện ích. Khi đăng tải video sản phẩm lên YouTube, clip bất ngờ “lên xu hướng” với lượng tương tác rất cao, giúp anh có đơn hàng liên tục và lập nên một xưởng cơ khí chuyên sản xuất nông cụ.
Cơ duyên làm đồng hồ cơ khí tái chế đến với anh khi một người bạn thử thách anh thực hiện làm một cái đồng hồ. Và ý tưởng tận dụng linh kiện cũ đến rất tình cờ, nhưng bắt tay vào làm mới thấy đầy rẫy khó khăn. Những ngày đầu, anh lầm lũi đi khắp các tiệm sửa xe, bãi phế liệu để nhặt nhạnh, mua lại các phụ tùng xe máy, máy cắt cỏ bỏ đi. Người ngoài nhìn vào xì xào, còn người thân thì không khỏi lo lắng, hoài nghi. Ba chiếc đồng hồ đầu tiên ra đời, dù rất tâm huyết và nhận được lượng tương tác “khủng” trên mạng xã hội nhưng tuyệt nhiên không có người mua.
“Lúc đó ba tôi bảo, mày làm mấy thứ này rồi bán cho ai. Người nhà đều nghĩ tôi làm chuyện viển vông vì chẳng ai tin có người bỏ tiền triệu ra mua một đống sắt vụn về trưng trong nhà”, anh Tập nhớ lại.
Dù sản phẩm làm ra bị “ế”, anh Tập vẫn kiên trì với niềm tin mãnh liệt vào vẻ đẹp của những chuyển động cơ khí. Anh miệt mài cải tiến kỹ thuật, chấp nhận làm đi làm lại nhiều lần chỉ để một mắt xích quay trơn tru. Và rồi, khoảnh khắc xoay chuyển cuộc đời đã đến vào một buổi trưa không thể nào quên.
Khi chiếc đồng hồ thứ 4 vừa hoàn thiện, một vị khách bất ngờ chốt đơn. Ngay sau đó, liên tiếp 3 vị khách khác cũng vào đặt hàng. Tổng cộng 4 sản phẩm “bay sạch” chỉ trong một buổi trưa. Anh Tập xúc động: “Tôi chạy ra khoe với ba ngay lập tức. Ông đã chứng kiến tận mắt và hoàn toàn ngỡ ngàng. Sự phấn khích lúc đó lan tỏa khắp xưởng, vì chúng tôi biết mình đã thực sự chạm được vào nhu cầu của thị trường”. Cột mốc đó như chất xúc tác giúp anh có thêm động lực và chuyên tâm hơn vào công việc chế tác cũng là để bản thân sống trọn với đam mê cháy bỏng của mình. Đơn hàng từ đó cũng nhiều hơn.
Để có được một chiếc đồng hồ hoàn chỉnh, quy trình chế tác là một hành trình cực kỳ gian nan và tỉ mỉ. Dù vùng đất Lâm Đồng nơi anh sinh sống sẵn nguồn linh kiện từ xe máy và máy cắt cỏ cũ, nhưng việc kết nối chúng thành một cỗ máy thời gian nhịp nhàng là bài toán kỹ thuật hóc búa. Anh Tập cho biết, anh phải đào tạo thợ thủ công theo kiểu “1 kèm 1” trong ít nhất 3 tháng. Một thợ sắt dân dụng 10 năm kinh nghiệm khi vào xưởng của anh cũng như “tờ giấy trắng” bởi tư duy làm đồng hồ cần sự căn chỉnh chính xác đến từng milimet bằng mắt thường.
Công đoạn tốn thời gian nhất không phải là lắp ráp mà là vệ sinh và thiết kế. Linh kiện cũ đầy dầu mỡ phải trải qua quá trình bắn cát áp lực cao để đánh bóng. Khó nhất là khâu căn chỉnh nòng pít tông của máy cắt cỏ sao cho chuyển động thụt lên thụt xuống nhịp nhàng mà không bị cấn hay lệch trục. Sau khi lắp ráp hoàn thiện, sản phẩm được chuyển qua công đoạn sơn phủ bóng hai lớp bởi những thợ chuyên sơn xe hơi, giúp bề mặt bóng bẩy và bền bỉ theo thời gian.
Một chiếc đồng hồ tầm trung nặng khoảng 12 kg mất 5 ngày thực hiện, trong khi mẫu lớn nhất nặng 30 kg có khi mất cả tháng ròng rã để căn chỉnh.
Hiện tại, xưởng của anh Tập tại xã Di Linh, tỉnh Lâm Đồng đã phát triển được nhiều mẫu đồng hồ khác nhau với những cái tên mang ý nghĩa tốt lành như: Bình An, Thịnh Vượng, Như Ý… Mỗi chiếc nặng từ 12 – 30 kg, có giá dao động từ 7 – 16 triệu đồng.
Không dừng lại ở thị trường trong nước, chàng thợ 9X đang tìm cách đưa sản phẩm lên các sàn quốc tế như Etsy, Amazon. Dù chi phí vận chuyển hàng cồng kềnh là bài toán khó, nhưng anh Tập vẫn quyết tâm mang sản phẩm sáng tạo của người Việt đi xa hơn.
Nói về bí quyết vượt qua những ngày đầu gian khó, anh Tập chia sẻ: “Đam mê cần được nuôi dưỡng bởi một nguồn sống ổn định. Khi đôi tay không còn áp lực cơm áo, sự sáng tạo mới thực sự thăng hoa và bền bỉ”.
TP.HCM đón hai bố con tôi bằng cái nắng vàng ruộm, không khí náo nhiệt với cơ man nào là những tòa nhà cao tầng, những con đường tấp nập xe cộ cùng nụ cười thân thiện của người dân bản xứ. Bố tôi liên tục chép miệng: "Thành phố to đẹp quá. Điện lúc nào cũng thắp sáng con ơi".
Tôi khi ấy chẳng có cái nhìn sâu xa như bố. Tôi chỉ biết rằng thành phố này thật đẹp, thật năng động và hiện đại khiến tôi muốn được chu du và khám phá. Những tòa nhà cao chọc trời quê tôi tìm mãi chẳng có khiến tôi cứ ngước mắt lên nhìn mà thán phục. Những con đường như những ô bàn cờ luôn đông đúc với nhịp sống hối hả của một trung tâm kinh tế bậc nhất cả nước.
Sông Sài Gòn về đêm lộng gió hắt thứ ánh sáng huyền ảo được tạo ra từ cơ man nào những ánh đèn rực rỡ sắc màu… Tất cả, tạo nên một bức tranh về một thành phố hiện đại khiến tôi chẳng muốn rời xa. Để rồi, cũng chính tại thành phố năng động này trái tim tôi và bố lại khắc sâu một tình cảm khác đó chính là sự biết ơn, là ân tình mong muốn được đền đáp bởi một biến cố không báo trước…
Đêm trước ngày lên xe trở ra Bắc, bố tôi đột ngột trở bệnh. Căn bệnh thần kinh năm xưa của bố tái phát. Cơn đau đầu dữ dội, mồ hôi bố vã ra như tắm. Ánh mắt từ sự chịu đựng nhẫn nại trước cơn đau trở nên dại đi và dần mờ đục. Bố không nhận biết được mọi người xung quanh. Bố không nhớ tôi, không nhớ chú và bắt đầu đập phá đồ đạc. Mọi việc diễn ra quá nhanh khiến tôi trở nên lóng ngóng. Ngay lập tức, chú gọi xe đưa bố tới bệnh viện cấp cứu ngay trong đêm. Còn tôi, đứa con trai 21 tuổi của bố chỉ biết cầm đôi bàn tay thô ráp áp vào má mình, tôi sợ và lặng lẽ khóc…
Những ngày đầu nhập viện, bố luôn trong trạng thái nửa tỉnh nửa mê. Những cơn đau đầu khiến bố vật vã. Tiếng máy móc, trang thiết bị y tế nơi các phòng bệnh luôn ở trạng thái vận hành hết công suất. Lần đầu tiên trong suốt quãng thời gian bố nằm viện tôi mới có dịp để ý tới mọi thứ xung quanh mình nơi bệnh viện rộng lớn nhất thành phố này. Các bác sĩ luôn ở tình trạng tập trung cao độ, bệnh viện luôn quá tải bệnh nhân với sự đông đúc tới nghẹt thở. Những máy móc trang thiết bị hiện đại nhất luôn trong chế độ vận hành, làm việc không ngừng nghỉ và đằng sau sự không ngừng nghỉ ấy chính là ánh sáng của "niềm tin, hy vọng" từ những mạch ngầm lưới điện của thành phố mang tên Bác...
Rời phòng chăm sóc đặc biệt sau gần hai mươi ngày với những máy móc, thiết bị điện hỗ trợ bố tôi được cho ra phòng bệnh có người thân túc trực. Vừa nhìn thấy tôi với chú, nơi khóe mắt với nhiều vết chân chim, đồi mồi của bố giọt nước mắt chảy tràn khóe mắt. Cầm tay bố mà tôi và chú chẳng ai cầm được nước mắt.
Bố tôi đã qua cơn nguy kịch chính nhờ sự tận tâm, nhiệt thành của các y bác sĩ nơi đây. Và rồi, trong suốt quãng thời gian hơn một tháng tiếp tục điều trị với sự hỗ trợ của máy móc, của thiết bị, bố tôi nói: "Thành phố này đã cứu bố một mạng, các bác sĩ đã đưa bố từ cõi chết trở về và chính nhờ những trang thiết bị hiện đại này, nhờ dòng điện 'nghĩa tình' này, nhờ những con người âm thầm vận hành, gìn giữ mạch ngầm ánh sáng bố mới có ngày hôm nay". Lời bố có phần nghèn nghẹn, đôi mắt như chứa nước. Khi ấy, tôi biết bố đang xúc động và bố tôi đã khóc…
Rời thành phố mang tên Bác khi căn bệnh của bố gần như đã được đẩy lùi hoàn toàn sau hơn hai tháng điều trị. Ngồi trên ô tô để ra Bắc bố tôi không nói gì. Ánh mắt ông như đang cố "nuốt trọn" cả thành phố này vào lòng để khắc ghi mãi hình bóng ấy trong tim. Từ ô cửa kính của xe khách tôi thấy thành phố như đang vẫy tay chào bố con tôi bằng muôn vàn ánh sao sáng lấp lánh từ những tòa nhà, những công trình ánh sáng. Lòng tôi vừa xốn xang lại có gì đó hụt hẫng như đang chia xa một "người bạn lớn".
"Người bạn lớn" - thành phố mang tên Bác nghĩa tình đã thắp niềm hy vọng cho những lữ khách như hai bố con tôi năm xưa. "Người bạn lớn" với thứ ánh sáng không bao giờ tắt đã trao cho bố tôi niềm tin, sự hy vọng về "ánh sáng ở cuối đường hầm".
Và cứ thế, trong hành trình 50 năm đã qua ngành điện thành phố mang tên Bác vẫn như ngọn hải đăng dẫn đường mang về những giá trị to lớn để phát triển kinh tế, xã hội. Mang ánh sáng ân tình soi tỏ muôn nơi. Soi tỏ từng niềm vui, niềm hạnh phúc cho những con người, những phận đời, những lữ khách phương xa như bố con tôi của hơn hai mươi năm về trước.
Báo Thanh Niên cập nhật nhanh nhất kết quả xổ số miền Nam ngày 7 tháng 6; kết quả xổ số miền Bắc (XSMB), kết quả xổ số miền Trung (XSMT), kết quả xổ số điện toán trực tiếp nhanh nhất hôm nay chủ nhật ngày 21.6.2026.
Đài Tiền Giang, Kiên Giang, Đà Lạt, Khánh Hòa...
Mời bạn đọc xem kết quả xổ số (KQXS) miền Bắc (XSMB), kết quả xổ số miền Nam (XSMN), kết quả xổ số miền Trung (XSMT) được cập nhật trên Báo Thanh Niên mỗi ngày.
Báo Thanh Niên cập nhật nhanh nhất kết quả xổ số miền Nam ngày 16 tháng 4; kết quả xổ số miền Bắc (XSMB), kết quả xổ số miền Trung (XSMT), kết quả xổ số điện toán trực tiếp nhanh nhất hôm nay thứ năm ngày 16.4.2026.
Xổ số Tây Ninh, An Giang, Bình Thuận, Bình Định, Quảng Trị, Quảng Bình...
Mời bạn đọc xem kết quả xổ số (KQXS) miền Bắc (XSMB), kết quả xổ số miền Nam (XSMN), kết quả xổ số miền Trung (XSMT) được cập nhật trên Báo Thanh Niên mỗi ngày.
