Thứ hai đầu tuần vừa rồi, tôi ghé vào một quán phở quen trong khu phố. Quán nhỏ, sạch sẽ, khách ra vào đều đặn. Mọi chuyện vẫn bình thường cho đến khi một vị khách yêu cầu chủ quán cho thêm túi nilon để đựng bát phở mang về cho đỡ đổ. Chủ quán nhẹ nhàng giải thích rằng quán đang hạn chế sử dụng túi nilon, thay vào đó dùng hộp giấy và khuyến khích khách mang theo túi cá nhân.
Tưởng như chỉ là một lời từ chối đơn giản, nhưng câu chuyện lại kéo dài thành một cuộc cãi vã suốt gần 30 phút. Vị khách lớn tiếng cho rằng mình là người trả tiền, có quyền yêu cầu thêm túi đựng. Còn chủ quán cố gắng giải thích về việc giảm rác thải nhựa, mong muốn góp phần bảo vệ môi trường. Không ai chịu nhường ai.
Những thực khách xung quanh, trong đó có tôi, chỉ biết im lặng quan sát. Khi bước ra khỏi quán, trong tôi là một nỗi trăn trở: từ bao giờ túi nilon lại trở thành “vật bất ly thân” đến mức người ta sẵn sàng tranh cãi gay gắt chỉ vì không được phát thêm một chiếc túi?
Câu chuyện ấy không phải là cá biệt. Trong đời sống hằng ngày, túi nilon hiện diện ở khắp nơi: chợ truyền thống, siêu thị, cửa hàng tiện lợi, quán ăn vỉa hè. Mua mớ rau có túi nilon, mua cốc nước cũng có túi nilon, mua vài chiếc bánh cũng được bọc trong hai, ba lớp túi. Thậm chí, nhiều người có thói quen xin thêm túi “cho chắc”, “cho khỏi đổ”, “cho sạch sẽ”. Dần dần, túi nilon trở thành một phần quen thuộc đến mức ít ai đặt câu hỏi: chúng ta thực sự cần bao nhiêu túi cho một ngày?
Sự tiện lợi của túi nilon là điều không thể phủ nhận. Nhẹ, rẻ, chống nước, dễ sử dụng – đó là những ưu điểm khiến nó được ưa chuộng. Với người bán hàng, túi nilon giúp đóng gói nhanh chóng, tiết kiệm chi phí. Với người mua, nó tạo cảm giác gọn gàng, sạch sẽ. Nhưng chính vì quá tiện lợi và quá rẻ, túi nilon bị lạm dụng một cách vô tội vạ.
>> Tôi phát bực vì mua một phần đồ ăn nhưng nhận về 10 túi nilon
Chúng ta dùng trong vài phút, vài giờ, rồi thản nhiên vứt bỏ. Trong khi đó, thời gian phân hủy của một chiếc túi nilon có thể kéo dài hàng chục, thậm chí hàng trăm năm. Điều đáng nói là nhiều người vẫn chưa nhận thức đầy đủ về tác hại của rác thải nhựa. Những chiếc túi mỏng manh tưởng chừng vô hại ấy khi bị thải ra môi trường sẽ gây tắc nghẽn cống rãnh, ô nhiễm nguồn nước, làm đất mất khả năng thấm nước và không khí. Những mảnh nhựa vỡ ra thành vi nhựa, len lỏi vào chuỗi thực phẩm, cuối cùng quay trở lại bàn ăn của con người.
Thế nhưng, nghịch lý là dù biết tác hại, chúng ta vẫn khó từ bỏ. Bởi túi nilon đã trở thành một thói quen. Và thói quen, khi kéo dài đủ lâu, sẽ biến thành nhu cầu tưởng như thiết yếu. Vị khách cãi nhau trong quán phở có lẽ không nghĩ mình đang góp phần gây ô nhiễm môi trường. Ông chỉ nghĩ đơn giản: “Tôi cần một cái túi để xách cho tiện”.
Tôi từng chứng kiến ở nhiều siêu thị, dù đã có biển khuyến khích mang túi cá nhân, nhưng không ít người vẫn vui vẻ nhận thêm túi nhựa miễn phí. Có người thậm chí còn lấy dư vài chiếc “để dùng dần”. Trong khi đó, những chiếc túi vải, túi giấy, hộp đựng cá nhân – những giải pháp thay thế bền vững hơn – lại bị xem là phiền phức, tốn công mang theo.
Chúng ta thường nói về phát triển bền vững, về bảo vệ môi trường, về biến đổi khí hậu. Nhưng nếu ngay cả việc từ chối một chiếc túi nilon dư thừa cũng khó thực hiện, thì những mục tiêu lớn lao kia liệu có trở nên xa vời? Bảo vệ môi trường không chỉ là câu chuyện của chính phủ hay các tổ chức quốc tế. Nó bắt đầu từ những hành động rất nhỏ trong đời sống hằng ngày.
Ở một số quốc gia, túi nilon bị đánh thuế cao hoặc cấm sử dụng hoàn toàn tại các cửa hàng. Người dân buộc phải thay đổi thói quen, mang theo túi cá nhân khi đi mua sắm. Ban đầu có thể bất tiện, nhưng dần dần trở thành nếp sống mới. Còn ở Việt Nam, dù đã có nhiều chiến dịch kêu gọi hạn chế rác thải nhựa, việc thực thi vẫn còn nhiều hạn chế. Túi nilon vẫn được phát miễn phí tràn lan. Khi một món đồ không phải trả tiền, người ta dễ dàng sử dụng mà không cân nhắc.
Sự thay đổi nào cũng đi kèm xung đột. Nhưng nếu vì sợ xung đột mà chúng ta tiếp tục chiều theo thói quen cũ, môi trường sẽ là bên chịu thiệt thòi nhất. Trong khi đó, bảo vệ môi trường là trách nhiệm chung, không ai có thể đứng ngoài. Có lẽ đã đến lúc chúng ta cần nhìn lại cách mình tiêu dùng. Một chiếc túi nilon không làm thay đổi thế giới, nhưng hàng triệu chiếc mỗi ngày thì có.
Nhật AnhBa lớp túi nilon đựng một chùm hoa quả
‘Từ chối mua đồ siêu thị vì combo khay nhựa – màng bọc nilon’
Tôi đi siêu thị ở Đức không được cho túi nilon
Tôi sốc vì cả trăm túi nilon, đồ nhựa gia đình mình thải ra một tháng
Tôi từ chối mua khi cửa hàng tiện lợi quay nóng đồ ăn còn nguyên túi nilon
Tôi bị cười nhạo vì cái túi nilon đứt quai dùng một năm trời
Tôi năm nay 62 tuổi, vừa nghỉ hưu được hơn một năm. Vợ chồng tôi có hai con, một trai một gái, đều đã đi làm và lập gia đình riêng. Sau hơn 30 năm làm việc, tích cóp, chúng tôi hiện có một căn nhà 5 tầng ở Hà Nội và khoảng 10 tỷ đồng tiền tiết kiệm.
Nhiều người nhìn vào bảo rằng vợ chồng tôi "sướng", giờ chỉ việc an nhàn hưởng tuổi già. Nhưng cũng từ đó, tôi liên tục nghe những lời khuyên kiểu như: "Giữ nhiều tiền làm gì", "bán nhà to đi, mua căn chung cư vừa phải thôi", "chia cho các con ít vốn để chúng đỡ vất vả", "sau này chết rồi cũng để lại cho con chứ mang theo được đâu".
Nhưng tôi và vợ đều thống nhất một điều: chúng tôi sẽ không chia tài sản cho con lúc này. Căn nhà vẫn để chúng tôi ở, tiền tiết kiệm vẫn để dưỡng già, chữa bệnh và đi du lịch khi còn khỏe mạnh. Con cái nếu cần hỗ trợ lúc khó khăn thật sự, chúng tôi vẫn giúp trong khả năng. Nhưng cho hẳn vài tỷ để con "làm vốn" thì tôi không muốn.
Tôi sinh ra trong một gia đình nghèo. Từ năm 18 tuổi đã tự đi làm thêm để đóng học phí. Ngày lấy vợ, hai vợ chồng gần như trắng tay, ở trong căn phòng chưa đầy 20 m2. Có giai đoạn lương tháng chỉ đủ trả tiền thuê nhà và gửi con. Muốn mua cái quạt mới chúng tôi cũng phải đắn đo rất nhiều.
>> 15 năm nghỉ hưu giúp tôi nhận ra tuổi già đáng giá nhường nào
Căn nhà hiện tại không phải tự nhiên mà có. Nó được xây bằng hơn hàng chục năm dè sẻn, làm lụng và đánh đổi. Vợ tôi nhiều năm không dám mua bộ quần áo tử tế. Tôi từng chạy xe máy hàng chục cây số mỗi ngày chỉ để tiết kiệm tiền. Chúng tôi cũng không dám đi du lịch vì còn lo tiền học cho con.
Giờ vợ chồng tôi xem như đã hoàn thành trách nhiệm với con cái: nuôi nấng, cho ăn học đàng hoàng, cho tiền học đại học, hỗ trợ lúc lập gia đình. Đến đây, phần đời còn lại, tôi nghĩ mình có quyền sống cho bản thân một chút.
Tôi không đồng tình với suy nghĩ cha mẹ phải hy sinh đến tận cuối đời để tích tài sản cho con. Nhiều người già sống rất khổ. Có người bán nhà chia tiền cho con rồi về ở chung, vài năm sau cảm thấy lạc lõng ngay trong chính gia đình mình. Có người đưa hết tiền tiết kiệm cho con làm ăn, cuối cùng bệnh một trận lại phải ngửa tay xin ngược con cái.
Tôi không muốn sống như vậy. Tiền trong tay lúc tuổi già là sự chủ động, cảm giác an toàn và cả lòng tự trọng. Ở tuổi này, tôi sợ nhất cảnh muốn đi đâu cũng phải nhìn sắc mặt con cái, muốn mua thứ gì cũng phải cân nhắc xem có phiền ai không? Tôi muốn khi mình đau bệnh có tiền chữa trị tử tế, khi còn khỏe có thể cùng vợ đi đây đó, ăn những món mình thích, sống những ngày nhẹ nhõm sau cả đời làm việc.
Đúng là nếu còn dư tiền của, sau này con tôi vẫn hưởng. Nhưng đó là phần còn lại sau khi chúng tôi đã sống trọn vẹn tuổi già của mình, chứ không phải nhịn để dành hết cho con. Hai con tôi đều biết suy nghĩ của bố mẹ. May mắn là chúng không phản đối. Tôi luôn nói với các con rằng: "Bố mẹ không nợ các con một gia tài, cuộc đời sau này các con phải tự xây".
Tôi tin người trẻ cần tự lập. Có thể khởi đầu khó khăn hơn một chút, nhưng họ sẽ hiểu giá trị của đồng tiền và biết chịu trách nhiệm với cuộc sống của mình. Nếu cha mẹ cứ dọn sẵn mọi thứ, nhiều khi lại vô tình làm con mất động lực cố gắng. Người xưa có câu: "Đời cua cua máy, đời cáy cáy đào". Mỗi thế hệ có cuộc đời riêng, không ai sống thay ai được. Cha mẹ không thể đi theo con cả đời, và con cái cũng không có nghĩa vụ phải gánh tuổi già của cha mẹ nếu cha mẹ còn đủ khả năng tự lo.
Tôi nghĩ tuổi già tốt nhất là còn sức khỏe, còn tiền trong tài khoản và còn quyền quyết định cuộc sống của chính mình. Với tôi, đó mới là sự an tâm lớn nhất. Liệu tôi có sai?
"Hà Nội cũng không nên xây mới những khu chung cư cao tầng ở trung tâm thành phố nữa. Bởi vì hiện nay những tòa chung cư cao tầng tại địa bàn vùng lõi của Thủ đô đã dẫn đến tình trạng giao thông của thành phố thường xuyên bị ùn ứ nghiêm trọng. Nguyên nhân là do mật độ dân số tại những khu chung cư cao tầng này đã vượt quá giới hạn trong hệ thống giao thông của thành phố, kèm theo đó là tình trạng ô nhiễm môi trường do lượng khí thải của các loại phương tiện giao thông của cá nhân cũng như công cộng gây ra, cùng với đó là rất nhiều hệ lụy khác đi kèm, khi mà có quá nhiều tòa chung cư cao tầng tập trung".
Đó là chia sẻ của độc giả Thaiduongduy sau thông tin TP HCM sẽ không xây mới chung cư cao tầng ở trung tâm, ưu tiên quỹ đất lớn cho công viên, không gian công cộng để giảm áp lực hạ tầng, theo Bí thư Thành ủy Trần Lưu Quang. Các dự án nhà ở mới sẽ ưu tiên phát triển tại khu vực ngoại thành, gắn với đầu tư hạ tầng giao thông đồng bộ để kết nối thuận lợi với trung tâm. Ngoài việc hạn chế cao ốc ở khu vực lõi đô thị, TP HCM cũng nghiên cứu mô hình nhà ở thương mại giá hợp lý tại các khu vực xa trung tâm.
Ủng hộ Hà Nội cấu trúc đô thị theo hướng giãn dân ra vùng ven theo bài học của TP HCM, bạn đọc Thang Do bình luận: "Những thành phố lớn như Hà Nội, TP HCM nên giữ nguyên cảnh quan đô thị cũ thì hay hơn, chỉ sửa chữa, tu bổ cho đẹp và an toàn hơn. Việc xây chung cư cao tầng mới nên ở vùng ven thì hay hơn, tôi đã sống ngót nghét 40 năm ở nước ngoài nhưng chưa từng nhìn thấy ở một thành phố nào xây dựng một tòa nhà mới cao quá 10 tầng. Trong khi đó, nhìn lại những thành phố lớn của ta cứ liên tục xây dựng những tòa nhà cao ngất ngưởng trong trung tâm, liệu có nên không?".
>> Đi làm 30 km bằng xe máy vì không dám lái ôtô vào nội thành Hà Nội
Cùng chung quan điểm, độc giả Nguyentienhaan bày tỏ suy nghĩ: "Tôi cũng mong Hà Nội phát triển theo hướng bền vững như nhiều đô thị lớn trên thế giới: ưu tiên không gian xanh, hạ tầng giao thông và chất lượng sống thay vì tiếp tục gia tăng mật độ dân cư trong nội đô.
Thành phố cần cân nhắc hạn chế cấp phép xây thêm chung cư cao tầng tại khu vực trung tâm vốn đã quá tải. Đồng thời, dành quỹ đất cho công viên, hồ điều hòa, cây xanh, bãi đỗ xe và các công trình công cộng phục vụ cộng đồng. Nếu mật độ dân số tiếp tục tăng nhanh trong khi hạ tầng giao thông không theo kịp, tình trạng ùn tắc sẽ ngày càng nghiêm trọng và rất khó giải quyết triệt để.
Một thành phố đáng sống không chỉ có nhiều tòa nhà cao tầng mà cần có không gian xanh, môi trường trong lành và hệ thống giao thông hợp lý để người dân được sinh sống thuận tiện, an toàn và bền vững hơn trong tương lai".
"Cứ nhìn các thành phố lớn ở châu Âu xem họ thiết kế cách đây cả trăm năm mà đến giờ vẫn chuẩn, khu nhà nào cũng có công viên cho trẻ em, hồ điều hòa, trung tâm thể thao, bể bơi công cộng... Giữa trung tâm thành phố luôn có một quảng trường rất lớn, có mặt sân đủ cho cả triệu người nếu có sự kiện văn hóa. Còn ngoại ô mới là nơi tập trung những tòa nhà cao tầng, xen lẫn những hàng cây xanh, khu rừng tự nhiên cho những người thích thiên nhiên cuối tuần đạp xe, chạy bộ thư giãn", bạn đọc Tranvandao nói thêm.
Nhiều người xung quanh nghĩ công việc này ổn định, có tương lai, nhưng chỉ bản thân tôi mới hiểu cảm giác ngày càng mất tự tin với chính công việc mình đang làm.
Khả năng phân tích của tôi không tốt như người khác. Rất nhiều lúc tôi phải đứng xem nhân viên may mẫu thao tác xong mới có thể hiểu để viết lại quy trình.
Có những kiểu dáng từng làm qua, từng xuống chuyền xem rồi nhưng sau một thời gian lại quên cách làm. Điều đó khiến tôi luôn cảm thấy mình bị động và không đủ năng lực.
Công ty hiện tại đang muốn cho tôi đi công tác, học tập ở Trung Quốc hai tháng. Với nhiều người, đó chắc là một cơ hội rất tốt. Nhưng với tôi, nó giống một áp lực lớn hơn là niềm vui.
Tôi biết vấn đề cũng nằm ở bản thân mình. Tôi không phải người tâm lý vững vàng. Mỗi khi gặp áp lực hoặc thấy việc gì quá khó, tôi thường chùn bước trước. Tôi cũng không đủ chủ động trong công việc như người khác.
Điều khiến tôi dằn vặt nhất là cảm giác bản thân đang phụ lòng những cơ hội mà cuộc đời mang đến. Tôi biết nhiều người muốn mà không có được cơ hội như tôi hiện tại. Nhưng càng gần ngày quyết định chuyện đi công tác, tôi càng mất ngủ, càng hoang mang.
Tôi muốn xin hoãn hoặc từ chối chuyến đi này vì cảm thấy kiến thức chuyên môn của mình chưa đủ vững, sợ không theo kịp, sợ học không hiệu quả. Nhưng tôi cũng sợ nếu nói ra thì sếp sẽ đánh giá không tốt về mình, thậm chí ảnh hưởng đến công việc sau này.
Có những đêm tôi trằn trọc không ngủ được chỉ vì nghĩ về chuyện đó. Tôi không biết mình đang hèn nhát, yếu đuối hay chỉ là thật sự không phù hợp với công việc hiện tại nữa.
Không biết có ai từng ở tuổi 30 mà cảm thấy bản thân vừa áp lực, vừa hoang mang, vừa không biết nên tiếp tục cố gắng giống tôi không?
