Bác sĩ chuyên khoa 1 Văn Thị Xuân Quỳnh, Khoa Nội tổng quát, Bệnh viện đa khoa Xuyên Á TP.HCM, cho biết bệnh giun đũa chó mèo do Toxocara canis ở chó và Toxocara cati ở mèo gây ra. Người mắc bệnh thường không phải do “ôm chó mèo” trực tiếp, mà chủ yếu do nuốt phải trứng giun đã tồn tại trong môi trường như đất, cát, rau sống, tay bẩn, đồ chơi, sân vườn, công viên hoặc khu vực có phân chó mèo nhiễm giun.
Vì vậy, ngay cả những người không nuôi thú cưng vẫn có thể mắc bệnh nếu sống trong khu vực có nhiều chó mèo thả rông, tiếp xúc đất cát, làm vườn, ăn rau sống rửa chưa kỹ hoặc chưa có thói quen rửa tay đúng cách. Nguy cơ nhiễm bệnh không chỉ nằm trong từng gia đình có nuôi chó mèo, mà còn nằm ở môi trường sống chung của cộng đồng. Điều này khiến việc phòng ngừa và phát hiện bệnh gặp nhiều khó khăn.
Thứ nhất, người dân dễ chủ quan. Nhiều người nghĩ rằng “nhà tôi không nuôi chó mèo thì không thể mắc bệnh”, nên ít chú ý đến việc rửa tay sau khi tiếp xúc đất, rửa rau sống kỹ, che chắn khu vui chơi cát cho trẻ em, hoặc giữ vệ sinh môi trường xung quanh nhà.
Thứ hai, nguồn lây rất khó truy tìm rõ ràng. Người bệnh có thể đã tiếp xúc với đất, cát, rau sống hoặc môi trường nhiễm trứng giun từ trước đó nhưng không nhớ chính xác thời điểm hay địa điểm phơi nhiễm. Do đó, khi mắc bệnh, nhiều trường hợp không tìm được yếu tố nguy cơ rõ ràng, đặc biệt là ở những người không nuôi chó mèo.
Thứ ba, triệu chứng bệnh thường không đặc hiệu. Bệnh có thể biểu hiện bằng ngứa, nổi mề đay kéo dài, mệt mỏi, đau bụng, ho kéo dài, khò khè, tăng bạch cầu ái toan, hoặc có tổn thương gan, phổi, mắt, thần kinh… Những biểu hiện này dễ bị nhầm với dị ứng, bệnh da liễu, bệnh hô hấp, bệnh gan mật hoặc các bệnh nội khoa khác. Đặc biệt, người bệnh thường không xét nghiệm phân ra trứng giun như nhiều người vẫn nghĩ, vì người chỉ là ký chủ ngẫu nhiên; chẩn đoán cần dựa vào thăm khám lâm sàng, xét nghiệm máu, bạch cầu ái toan, huyết thanh chẩn đoán và loại trừ các nguyên nhân khác.
“Với những trường hợp ngứa, nổi mề đay kéo dài; tăng bạch cầu ái toan; tổn thương gan, phổi, mắt không rõ nguyên nhân; đau bụng kéo dài; ho kéo dài không giải thích được; hoặc có yếu tố tiếp xúc đất cát, rau sống, chó mèo thả rông, người dân nên đến cơ sở y tế có chuyên môn về bệnh ký sinh trùng để được kiểm tra, chẩn đoán đúng và điều trị kịp thời”, bác sĩ khuyến cáo.
Bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng, Thành viên Hội Y học dưới nước và Oxy cao áp Việt Nam, cho biết nếu mẩn ngứa kéo dài trên 6 tuần, dùng thuốc chống dị ứng thông thường không hiệu quả thì nên nghĩ đến việc mình bị nhiễm ký sinh trùng, trong đó, nhiễm ấu trùng giun đũa chó mèo là bệnh khá thường gặp.
Từ đường lây truyền của bệnh nhiễm ấu trùng giun đũa chó mèo, bác sĩ khuyến cáo cần có các biện pháp phòng tránh như sau:
Theo thông tin từ Tổ chức Y tế thế giới (WHO), Uganda cũng ghi nhận 2 ca mắc có nguồn gốc lây nhiễm từ Congo khi trở về Uganda. Đây là đợt dịch Ebola thứ 16 tại Congo kể từ năm 1976. WHO đã công bố tình trạng khẩn cấp toàn cầu, tuy nhiên, điều đó không có nghĩa là dịch đã lan rộng ra toàn cầu.
“Đây là bệnh rất nguy hiểm và chúng ta cần nâng cao cảnh giác, tăng cường giám sát, kiểm soát nguy cơ xâm nhập vào Việt Nam”, ông Võ Hải Sơn, Phó Cục trưởng Cục Phòng bệnh, Bộ Y tế nói.
Theo ông, khả năng Ebola xâm nhập vào Việt Nam là rất thấp. Tuy nhiên, chúng ta không loại trừ khả năng này bởi Việt Nam là quốc gia có hoạt động du lịch, giao thương quốc tế khá lớn. Có thể có người đi từ Congo sang quốc gia khác rồi mới nhập cảnh vào Việt Nam. Do đó, vẫn có nguy cơ xuất hiện ca bệnh xâm nhập, dù khả năng này rất thấp.
Bệnh Ebola có dễ lây như Covid-19?
Việt Nam hiện tăng cường hai biện pháp giám sát chính. Thứ nhất là giám sát tại các khu vực cửa khẩu xuất nhập cảnh. Thứ hai là giám sát trong bệnh viện dựa trên các triệu chứng nghi ngờ.
Cục Phòng bệnh phối hợp với Bộ Ngoại giao, Bộ Công an và lực lượng quản lý xuất nhập cảnh để nắm bắt tình hình người nhập cảnh từ các quốc gia châu Phi, từ đó theo dõi sức khỏe và đưa ra các khuyến cáo phù hợp.
Bộ Y tế đặc biệt khuyến nghị những người đi và đến vùng có dịch cần thực hiện nghiêm các biện pháp phòng ngừa.
Theo ông Sơn, đây là bệnh lây truyền qua tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết từ người mắc bệnh, cần có tiếp xúc gần mới có nguy cơ lây nhiễm. Vì vậy, nếu thực hiện tốt các biện pháp bảo hộ thì nguy cơ lây truyền là không cao.
Bộ Y tế cũng đã chỉ đạo Viện Pasteur TPHCM và Viện Vệ sinh Dịch tễ Trung ương sẵn sàng đáp ứng nhu cầu xét nghiệm để trong trường hợp xuất hiện ca bệnh có thể nhanh chóng xét nghiệm, chẩn đoán và phát hiện kịp thời.
“Người dân không hoang mang nhưng cũng tuyệt đối không chủ quan trước đợt dịch này.
Điều quan trọng là người dân cần hiểu rằng Ebola rất nguy hiểm nhưng không lây lan dễ dàng như Covid-19. Đây là hai cơ chế lây truyền hoàn toàn khác nhau. Vì vậy, nếu thực hiện tốt các biện pháp phòng chống thì hoàn toàn có thể kiểm soát nguy cơ dịch bệnh”, ông Sơn nhấn mạnh.
Tại Congo có những tập quán văn hóa đặc thù, như việc chạm tay vào người đã tử vong để tiễn biệt. Trong khi đó, virus Ebola có thể lây qua tiếp xúc với dịch tiết của người mắc bệnh hoặc người đã tử vong. Vì vậy, nguy cơ lây truyền trong các trường hợp tiếp xúc trực tiếp là rất cao.
Bộ Y tế đã yêu cầu tăng cường các biện pháp kiểm soát nhiễm khuẩn trong bệnh viện để sẵn sàng ứng phó nếu có ca bệnh xâm nhập. Về cơ bản, người dân cần thực hiện các biện pháp phòng bệnh thông thường như đeo khẩu trang, giữ vệ sinh cá nhân, ăn uống sạch sẽ và rửa tay thường xuyên, đặc biệt trước khi ăn và sau khi trở về từ nơi công cộng.
Những người có tiếp xúc gần hoặc trực tiếp với người nghi mắc bệnh cần sử dụng đầy đủ phương tiện bảo hộ cá nhân theo hướng dẫn y tế.
Ngoài ra, nếu sau khi trở về từ vùng dịch mà có các triệu chứng như sốt, mệt mỏi hoặc dấu hiệu bất thường về sức khỏe thì cần đến ngay cơ sở y tế và khai báo rõ tiền sử đi lại để được theo dõi, xử lý kịp thời.
Ngày 17/5, Tổng Giám đốc WHO đã tuyên bố tình trạng y tế công cộng khẩn cấp gây quan ngại quốc tế đối với đợt bùng phát bệnh do virus Bundibugyo (BVD) tại Cộng hòa Dân chủ Congo và Uganda. Điều này phản ánh mức độ nguy cơ nghiêm trọng và cần có sự phối hợp ứng phó quốc tế.
Đây là một chủng virus Ebola hiếm gặp, hiện chưa có vaccine hoặc thuốc, phương pháp điều trị được cấp phép, khiến việc kiểm soát khó khăn hơn so với các đợt bùng phát do chủng Zaire trước đây.
Tiến sĩ Angela Pratt, Trưởng Đại diện WHO tại Việt Nam, cho rằng, quy mô thực sự của đợt bùng phát dịch tại Congo và Uganda nhiều khả năng lớn hơn do việc phát hiện chậm trễ và các hoạt động điều tra dịch vẫn đang được tiến hành.
Hiện tại, WHO đánh giá nguy cơ lây lan của dịch ở mức độ rất cao ở cấp quốc gia (tại Congo và Uganda), ở mức cao ở khu vực châu Phi (do đã có các ca bệnh tại đô thị, mức độ di biến động dân cư, tình hình bất ổn và những hạn chế của hệ thống y tế) và ở mức thấp đối với toàn cầu, bao gồm cả Việt Nam và dịch bệnh không phải là một tình trạng khẩn cấp đại dịch.
Nếu bữa tối có quá nhiều tinh bột trắng hoặc đường, mức đường huyết có thể tăng cao và khó kiểm soát hơn. Các chuyên gia dinh dưỡng thường khuyến khích người tiểu đường ưu tiên ăn các loại rau củ chứa ít đường bột, theo chuyên trang Eating Well (Mỹ).
Dưới đây là những loại thực vật mà người tiểu đường nên ưu tiên ăn vào bữa tối:
Bông cải xanh là một trong những loại rau được khuyến nghị nhiều nhất cho người mắc tiểu đường. Loại thực vật này chứa ít tinh bột nhưng lại giàu chất xơ, vitamin C, vitamin K và nhiều hợp chất thực vật có lợi cho sức khỏe.
Nhờ hàm lượng chất xơ cao, bông cải xanh giúp làm chậm quá trình tiêu hóa và hấp thu đường từ thức ăn. Điều này góp phần hạn chế tình trạng đường huyết tăng nhanh sau bữa ăn, bà Grace Phelan, chuyên gia dinh dưỡng tại bệnh viện Tufts Medical Center (Mỹ), cho biết.
Bông cải xanh cũng rất dễ chế biến. Người bệnh có thể hấp, luộc hoặc xào nhanh với một lượng nhỏ dầu thực vật. Những cách chế biến đơn giản này giúp giữ được phần lớn dưỡng chất mà không làm tăng quá nhiều calo cho bữa ăn.
Rau chân vịt, còn gọi là cải bó xôi, là loại rau lá xanh chứa rất ít tinh bột nhưng lại giàu chất xơ cùng nhiều vi chất dinh dưỡng quan trọng.
Trong rau chân vịt có hàm lượng đáng kể khoáng chất magiê. Đây là khoáng chất tham gia vào nhiều quá trình chuyển hóa của cơ thể, bao gồm cả hoạt động của hoóc môn insulin. Rau chân vịt có thể dùng để nấu canh, luộc, xào hoặc kết hợp với các nguồn protein như cá, thịt gà, đậu phụ để tạo thành bữa tối cân đối và giàu dinh dưỡng.
Đậu que là loại thực vật quen thuộc trong bữa ăn gia đình nhưng thường bị đánh giá thấp về giá trị dinh dưỡng. Chất xơ trong đậu que giúp làm chậm quá trình hấp thu đường glucose từ thức ăn, đồng thời có lợi cho hoạt động tiêu hóa. Ngoài ra, đậu que còn cung cấp vitamin A, vitamin C và nhiều hợp chất chống ô xy hóa có lợi cho sức khỏe tổng thể.
Một điểm thuận tiện khác là đậu que dễ kết hợp với nhiều món khác. Người bệnh có thể luộc, hấp hoặc xào nhanh cùng thịt nạc, hải sản hoặc đậu phụ.
Cải xoăn cùng các loại rau lá xanh đậm như cải thìa, cải xanh, cải bẹ hay cải ngọt đều là những lựa chọn rất tốt cho người mắc tiểu đường.
Nhóm rau này có đặc điểm chung là giàu chất xơ, vitamin A, vitamin C, vitamin K và nhiều hợp chất chống ô xy hóa. Hàm lượng tinh bột trong các loại rau lá xanh thường thấp nên ít ảnh hưởng đến đường huyết sau ăn.
Mặc dù rau là nhóm thực phẩm có lợi cho người tiểu đường, việc kiểm soát đường huyết không chỉ phụ thuộc vào lượng rau ăn vào. Cách chế biến cũng là yếu tố quan trọng. Cần hạn chế các món rau xào nhiều dầu hay chế biến với các loại nước sốt có nhiều đường. Những thành phần này có thể làm tăng đáng kể lượng calo và ảnh hưởng không tốt đến việc kiểm soát đường huyết, theo Eating Well.
Hôm 4/3, khi đang ở sân bay Thiên Hà (Vũ Hán), anh Vương đột ngột chóng mặt, sa sẩm mặt mày và liệt nửa người bên trái, theo ST Headline. Lực lượng y tế nhanh chóng đưa anh đến cơ sở Hậu Hồ thuộc Bệnh viện Trung ương Vũ Hán cấp cứu. Nhờ các bác sĩ can thiệp khơi thông mạch máu kịp thời, người bệnh hiện đã tỉnh táo, giao tiếp lưu loát và phục hồi cơ bản sức cơ ở các chi.
Trước đó, do đặc thù công việc kinh doanh nhôm kính phải ngồi lâu, anh Vương thường xuyên chịu đựng những cơn đau mỏi vai gáy. Không thể chịu nổi cảm giác nhức mỏi, anh tìm đến một cơ sở trị liệu và yêu cầu nhân viên dùng lực thật mạnh lên vùng cổ vì tin rằng lực ấn càng lớn sẽ mang lại hiệu quả càng cao. Những ngày tiếp theo, vùng cổ xuất hiện cơn đau âm ỉ nhưng anh vẫn chủ quan, tiếp tục tự dùng tay xoa bóp mạnh nhằm giảm bớt sự khó chịu.
Tại bệnh viện, các bác sĩ thần kinh chẩn đoán bệnh nhân tắc nghẽn mạch máu lớn cấp tính và chỉ định truyền thuốc tiêu sợi huyết qua tĩnh mạch. Tuy nhiên, chỉ nửa giờ sau, tình trạng anh Vương chuyển biến xấu. Anh rơi vào hôn mê sâu, đồng tử trái giãn, mất phản xạ ánh sáng, liệt hoàn toàn nửa người trái kèm liệt mặt, lưỡi và mất khả năng ngôn ngữ. Bác sĩ tiến hành chụp mạch máu và phát hiện vết rách ở lớp nội mạc động mạch đốt sống gây rối loạn huyết động nghiêm trọng, hình thành cục máu đông làm tắc mạch. Bác sĩ Hùng Vĩ, Trưởng khoa Thần kinh, giải thích rằng phần mô lộ ra từ lớp nội mạc tổn thương đã kích thích tạo huyết khối nhanh chóng, dẫn đến bế tắc hoàn toàn lưu lượng máu.
Êkíp cấp cứu lập tức chuyển người bệnh đến phòng can thiệp mạch. Nhận thấy động mạch đốt sống chưa tắc nghẽn hoàn toàn, các chuyên gia quyết định thực hiện thêm phương pháp tiêu sợi huyết đường động mạch. Sự kết hợp đồng bộ này đã tái thông dòng máu chính xác, cứu sống bệnh nhân.
Qua khai thác bệnh sử và chẩn đoán hình ảnh, bác sĩ Cảnh Bình, Trưởng khoa Thần kinh, khẳng định nguyên nhân nhồi máu não xuất phát từ vết bóc tách động mạch vùng cổ. Bà phân tích vùng cổ tập trung nhiều cấu trúc thần kinh và mạch máu quan trọng. Do nằm trong các lỗ mỏm ngang của đốt sống cổ, động mạch đốt sống có vị trí tương đối cố định. Những tác động ngoại lực sai cách như xoay, kéo giãn hoặc xoa bóp quá mạnh rất dễ xé rách lớp nội mạc mạch máu, tạo thành túi bóc tách và sinh ra huyết khối.
Giới chuyên môn cảnh báo những tổn thương mạch máu thần kinh do massage tác động lực mạnh không hiếm gặp ở người trẻ. Tuy nhiên, do cơ thể nhóm tuổi này có khả năng tự điều tiết mạnh mẽ, các triệu chứng ban đầu thường mờ nhạt khiến họ dễ bỏ qua. Bác sĩ khuyến cáo người dân thận trọng khi tác động lực lên vùng cổ, tránh vặn vẹo quá mức. Bất cứ ai gặp dấu hiệu đau cổ kéo dài, chóng mặt, nhìn mờ, nói ngọng hoặc yếu tay chân sau khi xoa bóp cần lập tức đến cơ sở y tế để tầm soát tổn thương mạch máu.
