Bữa ăn vốn là khoảng thời gian để nghỉ ngơi và tận hưởng, nhưng với nhiều người trẻ, chiếc điện thoại lại trở thành “gia vị” không thể thiếu.
Từ quán ăn đến bàn cơm gia đình, hình ảnh vừa ăn vừa lướt mạng xã hội ngày càng phổ biến, đến mức nếu thiếu màn hình, nhiều người cảm thấy bữa ăn trở nên nhạt nhẽo.
Khi vừa ăn vừa sử dụng điện thoại, não bộ cùng lúc tiếp nhận hai nguồn kích thích là vị giác từ thức ăn và thị giác, cảm xúc từ nội dung giải trí. Điều này khiến dopamine được giải phóng mạnh hơn, tạo cảm giác hứng thú và dễ chịu.
Tuy nhiên, cảm giác ngon miệng lúc này không hoàn toàn đến từ món ăn mà chủ yếu đến từ sự kích thích của nội dung trên màn hình. Não bộ bị phân tán, không tập trung cảm nhận mùi vị thực sự, dẫn đến việc trải nghiệm ăn uống bị sai lệch.
Các nền tảng số được thiết kế để giữ chân người dùng bằng chuỗi nội dung ngắn, liên tục và không có điểm dừng. Điều này hình thành thói quen luôn cần kích thích liên tục từ điện thoại.
Lâu dần, não bộ ghi nhớ trạng thái ăn kèm giải trí là dễ chịu. Khi không có điện thoại, cảm giác thiếu hụt xuất hiện, khiến nhiều người thấy ăn không còn ngon như trước. Đây là một dạng phụ thuộc nhẹ vào thiết bị số mà nhiều người không nhận ra.
Trong nhịp sống hiện đại, ăn uống dần trở thành hoạt động phụ, đi kèm với giải trí. Thay vì tập trung vào bữa ăn, nhiều người xem điện thoại là trung tâm, còn việc ăn chỉ diễn ra song song.
Hệ quả là tốc độ ăn nhanh hơn, ít nhai kỹ và không nhận biết rõ cảm giác no. Điều này dễ dẫn đến việc tiêu thụ nhiều thức ăn hơn mức cần thiết, đặc biệt là các loại thực phẩm nhanh và ít lành mạnh.
Không ít người sử dụng điện thoại trong bữa ăn để giảm cảm giác cô đơn, đặc biệt khi ăn một mình. Nội dung trên mạng xã hội trở thành “bạn đồng hành”, giúp bữa ăn bớt tẻ nhạt.
Khi hành vi này lặp lại nhiều lần, não bộ hình thành phản xạ có điều kiện. Việc ăn gắn liền với điện thoại trở thành thói quen khó bỏ. Đồng thời, hiện tượng ăn vô thức cũng xuất hiện, khiến người dùng không kiểm soát được lượng thức ăn và giảm khả năng ghi nhớ trải nghiệm bữa ăn.
Thói quen tưởng chừng nhỏ này không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe mà còn làm suy giảm sự kết nối trong các bữa ăn gia đình. Cảm giác ngon miệng khi đó thực chất không đến từ món ăn, mà là kết quả của việc não bộ đang bị cuốn theo những kích thích nhanh từ thế giới số.
Smartphone là một khoản đầu tư đáng kể và việc bảo vệ thiết bị này là điều cần thiết. Có nhiều cách để bảo vệ smartphone, từ việc sử dụng ốp lưng bền chắc đến việc mua bảo hiểm như AppleCare+. Tuy nhiên, bên cạnh những biện pháp rõ ràng, người dùng cũng cần chú ý đến những thói quen sử dụng.
Một trong những yếu tố quan trọng nhất trong việc bảo vệ smartphone là lựa chọn không gian và địa điểm cất giữ phù hợp. Việc cất giữ và sạc smartphone không chỉ ảnh hưởng đến chức năng và tuổi thọ của thiết bị mà còn có thể tác động đến sức khỏe của người dùng.
Nhiệt độ cao là một trong những lý do khiến smartphone nhanh xuống cấp. Các nguồn nhiệt như lò nướng, lò vi sóng hay thậm chí là tivi đều có thể gây hại nếu người dùng đặt smartphone trên bề mặt gần với chúng.
Bên cạnh đó, khi sạc smartphone qua đêm, không nên để thiết bị bị che phủ bởi chăn hoặc gối, vì điều này không chỉ gây hư hại mà còn tiềm ẩn nguy cơ cháy nổ. Tốt nhất là sạc smartphone trên bề mặt cứng, thoáng khí.
Nội thất ô tô có thể nóng lên nhanh chóng, đặc biệt vào những ngày hè nắng nóng. Ngay cả khi xe đỗ trong bóng râm, nhiệt độ bên trong vẫn có thể đủ cao để gây hại cho điện thoại. Nghiên cứu cho thấy ô tô hoạt động như nhà kính trong thời tiết ấm, giữ nhiệt và làm tăng nhiệt độ bên trong. Do đó, việc để điện thoại trong xe không chỉ làm tăng nguy cơ hư hại mà còn có thể dẫn đến nguy cơ bị trộm cắp.
Các chuyên gia du lịch cảnh báo việc để smartphone khuất tầm nhìn trong khay có thể làm tăng nguy cơ bị đánh cắp. Thay vào đó, hãy cất giữ smartphone và các vật dụng giá trị khác trong ngăn có khóa kéo của túi xách hoặc quần áo nếu có thể khi đưa qua máy quét. Và quan trọng, đừng quên kiểm tra lại để đảm bảo rằng mình không để quên smartphone khi thu dọn đồ đạc.
Cất giữ smartphone trong túi quần có thể làm máy nóng và gây hư hỏng cho thiết bị. Hơn nữa, việc tiếp xúc với sóng tần số vô tuyến có thể ảnh hưởng đến sức khỏe của bản thân. Mặc dù nghiên cứu về tác động của bức xạ điện từ vẫn còn hạn chế, nhưng có lý do để tin rằng nó có thể góp phần gây ra các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng.
Việc thay đổi thói quen cất giữ và sử dụng smartphone có thể là một thách thức, nhưng rất đáng giá. Bằng cách thực hiện những biện pháp đơn giản này, người dùng không chỉ bảo vệ smartphone mà còn bảo vệ sức khỏe của chính mình.
Báo cáo sơ bộ được Viện Nghiên cứu Quản lý Phát triển Bền vững (MSD) thực hiện trên 2.500 thanh thiếu niên (độ tuổi 12 - 15) và công bố tại tọa đàm "Thiếu niên nói 2026" diễn ra ngày 16.5 tại Hà Nội. Số liệu thống kê này phản ánh một khoảng cách lớn giữa nhận thức lý thuyết và năng lực ứng phó thực tiễn của giới trẻ trước các cạm bẫy trực tuyến. Dù được giáo dục từ sớm, trẻ em vẫn dễ dàng trở thành nạn nhân của môi trường số nếu thiếu đi các công cụ bảo vệ và sự đồng hành sát sao.
Nhận định về thực trạng trên, đại tá Hà Văn Bắc, Phó cục trưởng Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05 - Bộ Công an), cho rằng công tác bảo vệ trẻ em trên không gian số không thể là nỗ lực đơn lẻ. Bài toán này đòi hỏi một chiến lược tổng thể, trong đó gia đình lắng nghe, nhà trường giáo dục kỹ năng, còn nền tảng công nghệ phải nâng cao trách nhiệm bảo vệ người dùng. Đặc biệt, đại diện A05 nhấn mạnh sự cần thiết của việc "trao quyền" để chính các em được chia sẻ trải nghiệm thực tế và tham gia vào quá trình xây dựng giải pháp.
Để hiện thực hóa góc nhìn trên, chương trình năm nay đã đưa vào vận hành mô hình "Solution Labs" - một không gian tương tác đa chiều. Theo bà Nguyễn Phương Linh, Viện trưởng Viện MSD, việc thay đổi tư duy là rất quan trọng, không nên chỉ nhìn nhận thanh thiếu niên như những đối tượng thụ động cần được bảo vệ. Khi có không gian phù hợp, các em hoàn toàn đủ góc nhìn và năng lực để đóng vai trò "kiến trúc sư" cùng thiết kế nên một môi trường mạng văn minh.
Cũng trong khuôn khổ sự kiện, nhằm thiết lập một hành lang bảo vệ vững chắc hơn, Hiệp hội An ninh mạng Quốc gia và TikTok đã chính thức ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác chiến lược (MOU). Thỏa thuận tập trung vào việc đẩy mạnh truyền thông pháp luật, đào tạo kiến thức bảo vệ dữ liệu cá nhân và nâng cao năng lực nhận diện rủi ro cho cộng đồng.
Về phía nền tảng công nghệ, thay vì các biện pháp cấm đoán cực đoan từ phụ huynh, các bên liên quan khuyến nghị sử dụng công cụ quản lý kỹ thuật số (như tính năng quản lý gia đình được tích hợp sẵn trên mạng xã hội), cho phép cha mẹ giám sát thời lượng sử dụng, giới hạn chủ đề hiển thị và kiểm soát tin nhắn của con cái. Việc kết hợp giữa giáo dục nhận thức, màng lọc công nghệ và sự giám sát chủ động từ gia đình được xem là giải pháp cốt lõi để bảo vệ thanh thiếu niên trước những rủi ro đang không ngừng biến tướng trên internet.
Theo báo New York Times, khi chiếc F-15 bị bắn rơi, viên sĩ quan hệ thống vũ khí ngồi ở ghế sau đã tiếp đất bằng dù. Sĩ quan này bị thương nhưng vẫn có thể đi lại được. Sau đó người này leo lên một sườn núi cao khoảng 2.100m trước khi ẩn náu trong một khe đá.
Trong tình huống sinh tử như vậy, bộ đồ tác chiến được trang bị trên người sĩ quan đóng vai trò then chốt, khi tích hợp sẵn thiết bị liên lạc CSEL cùng thực phẩm, nước uống, vật dụng sơ cứu và một khẩu súng ngắn.
CSEL (Combat Survivor Evader Locator - tạm dịch: Thiết bị định vị cho người sống sót và lẩn tránh trong chiến đấu) là hệ thống do Hãng Boeing phát triển.
Thiết bị nặng khoảng 800 gam, có độ bền cao, có thể hoạt động ngay cả sau khi bị ngâm nước ở độ sâu 10 mét và duy trì chế độ chờ lên đến 21 ngày.
Điểm khác biệt của CSEL so với các thiết bị liên lạc thông thường là thiết bị sử dụng tín hiệu mã hóa kết hợp công nghệ nhảy tần, giúp giảm đáng kể khả năng bị phát hiện hoặc gây nhiễu.
Ngoài ra thiết bị còn có nút khẩn cấp để phát tín hiệu không mã hóa trong tình huống nguy hiểm.
CSEL cũng được tích hợp bản đồ, dữ liệu nhiệm vụ và có thể kết nối với hệ thống vệ tinh quân sự, đảm bảo duy trì liên lạc liên tục.
Nhờ cơ chế phát tín hiệu cực ngắn và thay đổi tần số liên tục, thông tin về vị trí và tình trạng của phi công vẫn được truyền đi một cách kín đáo về trung tâm chỉ huy. Đồng thời thiết bị còn cho phép nhận lại hướng dẫn từ lực lượng giải cứu, chẳng hạn như di chuyển đến khu vực an toàn hơn trong lúc chờ giải cứu.
Trong gần 48 giờ đầy căng thẳng, phi công duy trì trạng thái ẩn mình, chỉ bật CSEL theo từng khoảng thời gian để tiết kiệm pin và hạn chế nguy cơ bị dò tìm.
Ngày 3-4, khi "hàng chục máy bay" (theo lời kể của Tổng thống Donald Trump) và hàng trăm lính đặc nhiệm, bao gồm biệt kích SEAL Team 6 (Đội 6 SEAL) của Hải quân Mỹ tiến gần, thiết bị được chuyển sang chế độ dẫn đường chính xác, giúp xác định vị trí theo thời gian thực để chiến dịch cứu hộ diễn ra thành công.
