Mỗi sáng, những chuyến xe từ Bình Quới vào trung tâm TP.HCM lại chen chúc nhau trên con đường đông nghịt người.
Thành phố thức dậy bằng tiếng còi xe, những tòa nhà kính phản chiếu ánh nắng đầu ngày và nhịp sống lúc nào cũng vội vàng như thể ai chậm lại sẽ bị bỏ quên phía sau.
Tôi cũng từng sống như thế.
Nhiều năm làm việc trong lĩnh vực sáng tạo và công nghệ khiến tôi quen với những đêm thức trắng trước màn hình, những deadline (thời hạn phải hoàn thành công việc – PV) nối tiếp nhau và cảm giác lúc nào đầu óc cũng đầy tiếng ồn. Có những ngày tôi ngồi giữa quán cà phê đông người nhưng vẫn thấy mình trống rỗng đến lạ.
Rồi một buổi chiều, tôi tình cờ đọc được thông tin về một workshop (hội thảo – PV) diễn ra ở Bình Quới.
Nơi đó có cái tên rất đặc biệt: “Vườn Xà Bần”. Tôi quyết định đăng ký tham gia mà không nghĩ nhiều. Có lẽ vì lúc ấy, tôi thật sự cần một nơi để thở chậm lại.
Con đường dẫn vào khu vườn nhỏ hơn tôi tưởng. Chỉ cách trung tâm Sài Gòn không quá xa, nhưng không khí ở Bình Quới lại khác hẳn. Gió từ bờ sông thổi qua những hàng cây khiến mọi thứ dịu xuống. Tiếng xe cộ cũng không còn dồn dập như trong thành phố.
Khi bước vào “Vườn Xà Bần”, điều đầu tiên tôi ngửi thấy là mùi đất ẩm. Không phải mùi nước hoa hay máy lạnh quen thuộc của những quán cà phê thành phố. Mà là mùi của cây cỏ, của đất sau cơn mưa và những luống rau vừa được tưới nước.
Workshop hôm đó không quá đông.
Mọi người ngồi thành một vòng tròn dưới mái che bằng gỗ cũ. Có người là nhân viên văn phòng, có người làm nghệ thuật, có cả những bạn trẻ chỉ đơn giản muốn tìm một nơi yên tĩnh sau những ngày mệt mỏi.
Người hướng dẫn workshop là Trân, cô gái đã xây dựng “Vườn Xà Bần”.
Khó ai nghĩ rằng nơi đầy cây xanh này trước kia từng là bãi đất chứa: gạch vụn; bê tông nứt vỡ; sắt gỉ và rác xây dựng bị bỏ quên sau những công trình dang dở.
Trân kể rằng cô không muốn nơi ấy mãi là một khoảng đất chết giữa thành phố. Cô bắt đầu bằng việc dọn từng bao rác nhỏ, mang đất tới và trồng những cây đầu tiên. Dần dần, vài người bạn tới phụ. Rồi nhiều người khác tìm đến.
Cuối cùng, “Vườn Xà Bần” trở thành một khu vườn cộng đồng đúng nghĩa.
Trong workshop hôm ấy, mỗi người được chọn một chậu cây nhỏ để tự tay chăm sóc.
Trân gọi trải nghiệm đó là: “Chăm vườn như chăm mình”.
Lúc đầu tôi chỉ nghĩ đó là một câu nói đẹp. Nhưng khi thật sự ngồi xuống, chạm tay vào đất và cẩn thận tưới từng ít nước cho cây, tôi mới hiểu điều cô muốn nói.
Có những chiếc lá úa cần được cắt bỏ để cây tiếp tục lớn lên. Có những ngày cây cần nhiều nước hơn bình thường. Và cũng có lúc, điều tốt nhất mình có thể làm là kiên nhẫn chờ nó hồi phục.
Con người cũng vậy.
Giữa cuộc sống hiện đại, chúng ta thường quen với việc ép bản thân phải mạnh mẽ liên tục, phải chạy nhanh liên tục, đến mức quên mất rằng tâm hồn mình cũng có lúc cần được nghỉ ngơi.
Khi cúi xuống nhổ cỏ cho luống rau nhỏ hôm ấy, tôi nhận ra đầu óc mình bỗng yên hơn rất nhiều. Không còn tiếng thông báo điện thoại. Không còn áp lực phải trả lời email ngay lập tức. Chỉ còn tiếng gió, tiếng lá cây và mùi đất dưới tay. Lần đầu tiên sau rất lâu, tôi cảm thấy mình thật sự hiện diện ở một nơi nào đó.
Trong nhiều năm, người ta thường nghĩ nông nghiệp là ngành của: ruộng đồng; sản lượng; xuất khẩu và những vùng quê xa thành phố.
Nhưng sau buổi workshop ở “Vườn Xà Bần”, tôi bắt đầu nghĩ khác.
Có lẽ trong tương lai, nông nghiệp sẽ còn mang một ý nghĩa lớn hơn. Giữa những đô thị ngày càng áp lực và cô đơn, những khu vườn cộng đồng có thể trở thành nơi chữa lành cho con người.
Một đứa trẻ học cách gieo hạt sẽ hiểu thiên nhiên quý giá thế nào.Một người trẻ kiệt sức có thể tìm lại sự bình yên khi chăm sóc cây cối.Một người già cô đơn sẽ có thêm nơi để trò chuyện mỗi buổi sáng.
Nông nghiệp trong tương lai có thể không chỉ nuôi sống con người bằng thực phẩm. Nó còn có thể nuôi dưỡng tinh thần của họ.
Điều khiến tôi bất ngờ là “Vườn Xà Bần” không quay lưng với công nghệ. Những người trẻ ở đây dùng mạng xã hội để chia sẻ kiến thức trồng cây. Workshop được kết nối qua nền tảng online để mọi người đăng ký tham gia. Những mã QR nhỏ được đặt cạnh từng luống rau để khách có thể đọc câu chuyện về từng loại cây và cách chăm sóc chúng.
Ở đó, công nghệ không khiến con người xa thiên nhiên hơn. Nó trở thành cây cầu đưa họ quay lại gần thiên nhiên hơn. Chiều hôm ấy, trước khi ra về, tôi nhận một chậu cây nhỏ được trồng trong chiếc lon sữa cũ.
Trân mỉm cười nói: “Mang nó về chăm thử đi. Biết đâu mình cũng sẽ dịu lại giống cái cây này”. Tôi bật cười. Nhưng trên đường trở về thành phố, tôi cứ nghĩ mãi về câu nói ấy.
Ngoài kia, Sài Gòn vẫn tiếp tục xây thêm những tòa nhà mới.
Nhưng ở một góc nhỏ của Bình Quới, trên nền đất từng đầy xà bần và đổ nát, một khu vườn vẫn đang lặng lẽ lớn lên.
Và có lẽ, giữa cuộc sống hiện đại đầy vội vã này, con người cũng đang cần những khu vườn như thế để học lại cách chăm sóc chính mình.
Trao đổi với Tuổi Trẻ Online, ông Nghiêm Sỹ Tiến, chuyên viên phân tích cao cấp khối phân tích, Chứng khoán KBSV, cho biết dưới tác động của xung đột Iran - Mỹ và giá dầu brent duy trì quanh mức 100 USD/thùng, bức tranh tăng trưởng lợi nhuận của các doanh nghiệp niêm yết năm 2026 cần được điều chỉnh lại sát thực tế hơn.
Theo ông Tiến, mức tăng trưởng trung bình toàn thị trường có thể bị kéo lùi xuống khoảng 10-12%, thay vì mức 15-20% như dự báo lạc quan đầu năm 2026.
Sự sụt giảm này chủ yếu do nhóm ngành thâm dụng năng lượng và nguyên liệu đầu vào như sản xuất, nhựa và hàng không bị bào mòn biên lợi nhuận. Tuy nhiên, nhóm dầu khí, vận tải biển và phân bón sẽ đóng vai trò là động lực kéo lại chỉ số tăng trưởng chung nhờ hưởng lợi từ giá hàng hóa và giá cước.
Ông Tiến lưu ý rủi ro lạm phát chi phí đẩy có thể buộc Ngân hàng Nhà nước duy trì mức lãi suất cao lâu hơn. Điều này làm tăng chi phí lãi vay và trực tiếp làm giảm lợi nhuận sau thuế của khối doanh nghiệp sử dụng đòn bẩy tài chính cao.
Theo ông Vũ Thành Huy - CFA, Quản lý danh mục đầu tư tại FinSuccess, các ngành lớn như ngân hàng, thép, bán lẻ ít chịu tác động trực tiếp từ biến động thế giới do thị trường chủ yếu ở nội địa.
Tuy nhiên, rủi ro gián tiếp là rất lớn khi giá hàng hóa leo thang thúc đẩy lạm phát, làm suy yếu sức mua và mặt bằng lãi suất lên cao.
Bên cạnh đó, các nhóm ngành có tính chu kỳ như bất động sản, chứng khoán có thể đối mặt với mức suy giảm nặng nề hơn.
Dựa trên dữ liệu lịch sử, ông Huy ước tính nếu chỉ xét riêng biến động giá dầu, mức sụt giảm lợi nhuận (EPS) toàn thị trường năm 2026 có thể tham chiếu từ các chu kỳ trước, năm 2011 giảm 1,3%, năm 2020 giảm 3,3% và năm 2023 giảm 4%.
Dù vậy, chuyên gia này lưu ý nhà đầu tư không nên chủ quan vì thị trường cổ phiếu thường biến động mạnh hơn mức giảm của lợi nhuận. Khi lãi suất tăng cao, yếu tố tái định giá sẽ làm giảm sức hấp dẫn của chứng khoán. Dòng tiền có xu hướng rời bỏ cổ phiếu để tìm đến các tài sản an toàn.
Về phiên 15-4, Chứng khoán Phú Hưng (PHS) đánh giá nhóm Vingroup là động lực chính giữ lại sắc xanh cho thị trường, trong khi áp lực điều chỉnh chi phối ở mặt bằng chung cổ phiếu.
Dù vậy, cung bán chưa quá đột biến, diễn biến hiện tại nghiêng về phản ứng kỹ thuật trong bối cảnh thiếu sự đồng thuận tại vùng cản. Nếu trạng thái này kéo dài, độ bền của xu hướng đi lên sẽ suy giảm và gia tăng rủi ro đảo chiều.
PHS khuyến nghị chỉ số đang tiếp cận vùng cản và dòng tiền trở lại phân hóa. Chiều mua ngắn hạn nên tận dụng tín hiệu điều chỉnh, hạn chế mua đuổi. Trường hợp đã đạt đủ tỉ trọng mục tiêu, nhà đầu tư nên nghiêng về nắm giữ, tránh mua thêm bình quân khi giá giảm.
Chứng khoán BIDV (BSC) nhận định VN-Index bật tăng 25 điểm phiên 15-4 nhờ lực kéo của nhóm cổ phiếu Vingroup, trong thị trường nhìn chung giao dịch trầm lắng. Độ rộng thị trường nghiêng về phía tiêu cực với 14/18 ngành giảm điểm.
BSC dự báo xu hướng tăng thiên lệch này sẽ không kéo dài, nhà đầu tư nên giao dịch cẩn trọng trong những phiên tới.
Chứng khoán Vietcap nhận định nếu VN-Index điều chỉnh, lực mua nhiều khả năng sẽ quay lại rõ hơn tại nhóm ngân hàng, bán lẻ và tiêu dùng quanh vùng hỗ trợ 1.765 - 1.775 điểm. Ngoài ra, các nhóm này cũng có thể đóng vai trò cân bằng ảnh hưởng từ nhóm Vingroup trong các phiên tới.
Sau 10 lượt trả giá từ 5 người tham gia tại New York (Mỹ), chiếc áo của Pele được bán cho một người mua giấu tên, trở thành chiếc áo đấu đắt đỏ thứ hai từng được bán đấu giá trên thế giới. 1958 là năm đầu tiên Brazil vô địch thế giới.
Ở thời điểm đó, Pele mới 17 tuổi và đã ghi hai bàn trong chiến thắng 5-2 của Brazil trước chủ nhà Thụy Điển ở trận chung kết. Trước đó, Brazil cũng đánh bại đội tuyển Pháp với cùng tỷ số 5-2 ở bán kết.
Chiếc áo màu xanh Pele mặc trong trận chung kết năm 1958 sau đó được ông tặng cho đồng đội và người bạn Dida. Gia đình Dida đã lưu giữ chiếc áo trong nhiều thập kỷ trước khi nó được chuyển đến một bảo tàng, rồi lần đầu được đưa ra đấu giá năm 2004. Mức giá khi đó không được công bố.
Pele sinh ra tại Brazil, lớn lên trong cảnh nghèo khó và từng bán hàng trên đường phố để giúp gia đình trang trải cuộc sống. Ông tỏa sáng từ năm 15 tuổi, khi bắt đầu thi đấu chuyên nghiệp với Santos.
Pele lập kỷ lục với 1.281 bàn sau 1.363 trận cho Santos (1956-1974), tuyển Brazil và New York Cosmos (1975-1977). Ngoài những kỷ lục, ông còn được nhớ đến vì đã cách mạng hóa môn thể thao này. Là ngôi sao bóng đá toàn cầu đầu tiên, Pele đóng vai trò chính trong quá trình chuyển đổi bóng đá thành môn thể thao vua, tận dụng khả năng phi thường dù chỉ cao 1,7 m. Ông qua đời năm 2022 sau thời gian điều trị ung thư ruột kết, suy thận và tim.
Hiện tại, kỷ lục về giá áo đấu thuộc về chiếc mà Diego Maradona mặc trong trận tứ kết World Cup 1986 gặp đội tuyển Anh tại Mexico, được bán với giá 9,3 triệu USD. Trong trận đấu này, Argentina thắng Anh 2-1, với bàn thắng nổi tiếng được Maradona gọi là "Bàn tay của Chúa".
Thị trường trong nước vừa chứng kiến sự trái chiều của giá vàng. Chốt phiên 26/6, trong khi thương hiệu SJC niêm yết vàng miếng tại 144-147 triệu đồng/lượng (mua vào - bán ra), tăng 800.000 đồng/lượng mỗi chiều thì tại các thương hiệu lớn khác, vàng đang được điều chỉnh giảm 400.000-800.000 đồng/lượng mỗi chiều. Giá mua vào theo đó có nhiều mức từ 142,3 triệu đồng/lượng đến 143 triệu đồng/lượng, giá bán ra thấp nhất là 146 triệu đồng/lượng.
Trên thế giới, giá vàng đang ở mức 4.071 USD/ounce, tương đương 130 triệu đồng/lượng quy đổi theo tỷ giá hiện hành (chưa gồm thuế, phí). Hiện, chênh lệch giữa vàng thế giới và trong nước vào khoảng 17 triệu đồng mỗi lượng. Giá trong nước đắt hơn.
Tâm lý thị trường vàng vẫn chịu ảnh hưởng từ cuộc họp của Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) ngày 17/6. Dù Fed giữ nguyên lãi suất trong vùng 3,5-3,75%, các dự báo mới cho thấy nhiều quan chức đang nghiêng về khả năng có thêm ít nhất một đợt tăng lãi suất trước cuối năm.
Mặc khác, giá dầu Brent giảm xuống còn khoảng 72,24 USD/thùng, gần trở lại mức trước khi xảy ra xung đột, sau khi lưu lượng tàu chở dầu qua eo biển Hormuz tăng gấp đôi trong vòng 24 giờ và đạt mức cao nhất kể từ cuối tháng 2.
Diễn biến này giúp giảm bớt nhu cầu trú ẩn an toàn đối với vàng, đồng thời hạ nhiệt áp lực lạm phát từ giá năng lượng. Giới phân tích lưu ý rằng thỏa thuận ngừng bắn giữa Mỹ và Iran vẫn còn mong manh, rủi ro địa chính trị chưa hoàn toàn biến mất khỏi thị trường.
Ông Jerry Prior, Giám đốc điều hành kiêm nhà quản lý danh mục cấp cao tại KMLM, cho rằng đợt điều chỉnh gần đây đang mở ra cơ hội mua vào hấp dẫn đối với vàng, bất chấp những áp lực ngắn hạn. Các yếu tố hỗ trợ xu hướng tăng dài hạn của vàng vẫn chưa thay đổi, nổi bật là xu hướng đa dạng hóa dự trữ ngoại hối và giảm phụ thuộc vào đồng USD của nhiều quốc gia. Đây được xem là động lực mang tính cấu trúc có thể tiếp tục thúc đẩy nhu cầu vàng trong những năm tới.
Áp lực bán gần đây chủ yếu xuất phát từ lập trường chính sách tiền tệ cứng rắn hơn của Fed và việc căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông hạ nhiệt. Tuy nhiên, phần lớn tác động tiêu cực đã được phản ánh vào giá vàng sau đợt điều chỉnh mạnh vừa qua.
Ông Prior nhận định giá vàng vẫn có khả năng giảm xuống dưới ngưỡng 4.000 USD/ounce trong ngắn hạn. Lực mua từ các ngân hàng trung ương có thể sớm quay trở lại khi nhiều quốc gia tiếp tục tăng dự trữ vàng thay vì nắm giữ tài sản định giá bằng USD.
Chuyên gia này dự báo giá vàng có thể tăng lên khoảng 4.500 USD/ounce vào cuối năm nay nhờ lực mua từ các ngân hàng trung ương và xu hướng phi USD hóa tiếp tục lan rộng trên toàn cầu.
Đồng USD giảm giá
Đồng USD giảm phiên thứ hai liên tiếp trong ngày thứ sáu khi các số liệu kinh tế gần đây và đà giảm của giá dầu đã phần nào làm dịu kỳ vọng về việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ tiếp tục tăng lãi suất. Tuy nhiên, đồng yên Nhật vẫn ở vùng tỷ giá khiến thị trường tiếp tục cảnh giác với khả năng giới chức Nhật Bản sẽ can thiệp.
Trên thị trường Mỹ, chỉ số US Dollar Index (DXY) đo lường biến động đồng bạc xanh với 6 đồng tiền chủ chốt (EUR, JPY, GBP, CAD, SEK, CHF) giảm 0,06%, hiện ở mức 101,37.
Ngân hàng Nhà nước công bố tỷ giá trung tâm của đồng Việt Nam với USD hiện ở mức 25.195 đồng.
