Bên trong, thợ ảnh đang đi lại cùng những tấm hắt sáng đặt sát lối đi. Nhiều người đang thay trang phục hay dặm lại lớp trang điểm. Delima đợi 30 phút mới có chỗ ngồi “Tôi định ra về vì tưởng đây là sự kiện của các KOL quảng bá thương hiệu”, nữ du khách Malaysia nói.
Cô tìm đến quán cà phê này theo gợi ý trên mạng xã hội và phải đợi 30 phút mới có chỗ ngồi. Delima nói bất ngờ khi được nhân viên giải thích đó là khách tới check-in. Ở Malaysia, quán cà phê là không gian để làm việc hoặc trò chuyện. Việc thuê thợ trang điểm, thợ ảnh riêng thường chỉ dành cho đám cưới hoặc sự kiện lớn.
Aleksandra Sorokina, 24 tuổi, giáo viên tiếng Nga, sau một năm ở Hà Nội đã quen với việc người trẻ xếp hàng chụp ảnh từ đường phố đến quán cà phê hay những con ngõ nhỏ. “Tôi từng nghĩ những nơi đó mang ý nghĩa lịch sử đặc biệt, nhưng hóa ra không phải”, cô nói.
Tại quê nhà của Aleksandra, cô không gặp cảnh này vì mọi người đề cao quyền riêng tư. Việc chụp ảnh quá lâu ở nơi công cộng bị coi là thiếu lịch sự. Dù vậy, cô vẫn coi đây là một nét văn hóa bởi người Việt thể hiện sự tự tin, sáng tạo khi biến mỗi góc phố thành bối cảnh nghệ thuật.
Thời gian qua, “văn hóa check-in” của người trẻ Việt là đề tài được thảo luận trên nhiều nền tảng mạng xã hội. Các video thể hiện góc nhìn của người nước ngoài thu hút hàng nghìn lượt tương tác. “Tôi hỏi nhiều người và được giải thích thói quen này xuất phát từ nhu cầu lưu giữ kỷ niệm”, Delima nói. Một số ý kiến khác cho rằng sự bùng nổ của các công việc tự do như sáng tạo nội dung, đánh giá dịch vụ (reviewer) hay tâm lý “sợ bỏ lỡ” (FOMO) trước các địa điểm xu hướng đã thúc đẩy trào lưu này.
“Nhưng chủ yếu là nhu cầu xây dựng hình ảnh trên mạng xã hội. Họ đầu tư để có ảnh đẹp đăng lên mạng”, Aleksandra nói.
Với những người có sở thích check-in, quán cà phê là “studio lý tưởng”. “Thay vì chi 250.000 – 500.000 đồng mỗi giờ thuê studio chuyên nghiệp, tôi chọn các quán có không gian đẹp, ánh sáng tự nhiên”, Lê Thùy, 27 tuổi, mẫu ảnh tại Hà Nội, nói.
Điểm bất tiện của việc chụp ảnh tại quán cà phê là thiếu không gian để đạo cụ. Thùy cho biết thường mang theo nhiều đồ, nhưng sẽ ý thức để gọn gàng và xin phép quán. Với những nơi thu phí, cô sẵn sàng chi trả.
Dù vậy cô thừa nhận người chụp ảnh khiến việc tìm không gian yên tĩnh để gặp gỡ bạn bè trở nên khó khăn. “Giờ muốn yên tĩnh, tôi chỉ có thể vào các quán chuyên để làm việc”, cô nói.
Hoàng Hải Anh, 21 tuổi, TP HCM, kể việc xuất hiện chỉn chu để chụp ảnh ở nơi công cộng là cách tăng sự tự tin. Cô dành nhiều giờ chờ đợi tại những địa điểm đang “hot”. “Chụp ảnh tại nơi đang thu hút cộng đồng giúp tôi cảm thấy bắt kịp xã hội. Việc chờ đợi để có bức ảnh đẹp cũng là một trải nghiệm”, Hải Anh nói.
Xu hướng này buộc nhiều hộ kinh doanh thay đổi quy định. Tại Hà Nội và TP HCM, hàng chục quán treo biển “Cấm máy ảnh chuyên dụng” hoặc thông báo thu phí chụp ảnh từ 300.000 đến 600.000 đồng mỗi giờ.
Chị Nguyễn Thu Hường, 43 tuổi, chủ một quán cà phê tại phường Hoàn Kiếm, cho biết thường xuyên gặp những nhóm khách mang theo vali quần áo, chiếm dụng nhà vệ sinh 30 phút, thậm chí cả tiếng để thay đồ.
“Để bảo vệ khách hàng cần sự yên tĩnh, chúng tôi buộc phải giới hạn thiết bị. Khách ngồi trang điểm tại chỗ quá lâu cũng bị tính phí 150.000 đồng mỗi giờ. Với êkíp chụp ảnh chỉ được ngồi 1-2 tiếng”, chị Hường nói.
Nhưng một số chủ quán coi đây là cơ hội quảng bá miễn phí. Anh Duy Nam, 32 tuổi, chủ một quán cà phê tại TP HCM, nói việc đầu tư trang trí theo mùa giúp quán thu hút lượng lớn khách hàng trẻ. “Khách đến chụp ảnh đông giúp quán được biết đến nhiều hơn”, anh nói.
PGS TS Phạm Ngọc Trung, nguyên Trưởng khoa Văn hóa Phát triển (Học viện Báo chí và Tuyên truyền), cho biết “văn hóa check in” của người trẻ Việt phản ánh nhu cầu khẳng định giá trị cá nhân khi chất lượng cuộc sống tăng cao. Đây là kênh quảng bá hiệu quả cho các điểm đến, giúp phát triển kinh tế dịch vụ.
“Tuy nhiên, người phương Tây đề cao sự riêng tư và khoảng cách cá nhân. Việc chiếm dụng không gian chung quá lâu để chụp ảnh dễ tạo ra ấn tượng về sự thiếu tinh tế”, ông Trung nói. Chuyên gia đề xuất người trẻ nên thiết lập quy tắc ứng xử văn minh: chụp ảnh có ý thức tại không gian chung, tránh gây phiền hà cho người xung quanh.
Monica Niebrit, 26 tuổi, người Mỹ, nói nhờ có xu hướng này mà cô khám phá thêm nhiều điểm đến tại Hà Nội và TP HCM. Nữ du khách từng thuê dịch vụ chụp ảnh để trải nghiệm như một người bản địa và bất ngờ khi việc trang điểm diễn ra ngay tại bàn cà phê. “Ai cũng thích có ảnh đẹp, nhưng ở phương Tây mọi người thường e ngại vì xung quanh không có thói quen đó”, Monica nói.
Cô gái người Nga Aleksandra nói mình đã bị “Việt hóa” khi cũng mặc áo dài đi chụp ảnh cùng đồng nghiệp vào mỗi dịp lễ. “Giờ tôi thấy đây là một hoạt động tích cực, miễn là không làm phiền ai. Chụp ảnh đăng mạng xã hội cũng là cách họ chia sẻ cuộc sống”, cô giáo tiếng Nga nói.
Trường hợp người đàn ông 35 tuổi bị gan nhiễm mỡ nặng do duy trì thói quen uống đồ ngọt mỗi ngày được xem là hồi chuông cảnh báo về những tác động âm thầm nhưng nguy hiểm của lối sống thiếu lành mạnh đối với sức khỏe gan.
Bác sĩ Lương Trình Siêu Phó Giám đốc Bệnh viện Quản lý Sức khỏe Bắc Đầu, Đài Bắc, Đài Loan (Trung Quốc) từng chia sẻ về trường hợp một nam bệnh nhân 35 tuổi có thói quen uống đồ uống có đường sau mỗi bữa trưa. Sau thời gian dài duy trì thói quen này, cân nặng của người đàn ông tăng nhanh và kết quả kiểm tra cho thấy gan bị nhiễm mỡ nghiêm trọng, hình ảnh siêu âm gần như "trắng xoá".
Theo bác sĩ, nếu không thay đổi lối sống, người này có nguy cơ cao mắc thêm các bệnh như tăng huyết áp, tim mạch, đột quỵ và thậm chí là ung thư gan. Hiện nay, gan nhiễm mỡ được xem là một trong những nguyên nhân hàng đầu dẫn đến bệnh gan mạn tính, xơ gan và tổn thương gan kéo dài.
Bác sĩ Lương Trình Siêu cho biết việc tiêu thụ quá nhiều đường, tinh bột tinh chế, rượu bia và đặc biệt là các loại đồ uống chứa nhiều fructose có thể làm tăng gánh nặng cho gan. Khi kéo dài trong thời gian dài, chức năng chuyển hóa của gan sẽ bị ảnh hưởng, dẫn tới tích tụ mỡ trong gan.
Ngoài việc hấp thụ quá nhiều đường, một số thói quen dưới đây cũng làm tăng nguy cơ mắc gan nhiễm mỡ:
Uống rượu bia thường xuyên
Rượu bia được chuyển hóa chủ yếu tại gan. Khi vào cơ thể, các chất chuyển hóa như acetaldehyde có thể gây tổn thương tế bào gan, cản trở quá trình phân giải axit béo và khiến mỡ tích tụ ngày càng nhiều trong gan. Người uống rượu lâu năm thường có nguy cơ gan nhiễm mỡ cao hơn đáng kể so với người không sử dụng đồ uống có cồn.
Ăn quá nhiều thực phẩm nhiều dầu mỡ
Việc thường xuyên tiêu thụ thịt đỏ, thực phẩm chế biến sẵn hoặc đồ chiên rán chứa nhiều chất béo bão hòa sẽ làm tăng áp lực chuyển hóa cho gan. Lượng calo dư thừa dễ chuyển hóa thành mỡ tích tụ trong cơ thể, gây béo phì và gan nhiễm mỡ.
Ngoài ra, thói quen ăn quá cay, ăn đồ sống, uống nước lạnh hoặc ăn khuya kéo dài cũng có thể ảnh hưởng đến chức năng thải độc và chuyển hóa của gan.
Giảm cân cực đoan
Nhiều người áp dụng chế độ ăn kiêng quá mức để giảm cân nhanh, khiến cơ thể thiếu hụt dinh dưỡng, đặc biệt là protein. Điều này làm chất béo trung tính không được đào thải hiệu quả khỏi gan, từ đó tích tụ lại và gây gan nhiễm mỡ. Trong một số trường hợp, bệnh còn có thể tiến triển thành xơ gan.
Thức khuya thường xuyên khiến khả năng trao đổi chất và thải độc của gan suy giảm. Đồng thời, việc ăn đêm hoặc tiêu thụ quá nhiều calo vào buổi tối cũng làm mỡ dễ tích tụ trong gan hơn.
Bên cạnh đó, nhân viên văn phòng hoặc những người ngồi lâu, ít vận động cũng có nguy cơ cao bị béo bụng, rối loạn chuyển hóa và tích tụ mỡ thừa ở gan.
Để cải thiện và phòng ngừa gan nhiễm mỡ, bác sĩ khuyến nghị nên duy trì chế độ ăn theo nguyên tắc "3 ít, 1 nhiều": ít dầu mỡ, ít đường, ít muối và tăng cường chất xơ. Đồng thời cần tập thể dục đều đặn, hạn chế rượu bia, thuốc lá và kiểm tra sức khỏe định kỳ.
- Sau khi ngủ dậy buổi sáng: Sau khi ngủ một đêm dài thì cơ thể đã mất đi một lượng nước nhất định, nên việc cung cấp nước cho cơ thể ngay lúc vừa dậy sẽ bù đắp được lượng nước đã mất. Đồng thời thúc đẩy cơ thể bài tiết hiệu quả hơn, thải độc và tăng cường lưu thông máu tốt hơn.
- Khoảng 1 tiếng sau khi ăn: Khoảng 1 tiếng sau khi ăn mới là thời điểm vàng để uống nước. Bởi sau khi ăn 1 tiếng thì độ nhớt trong máu sẽ tăng lên rất cao, lúc này uống nước sẽ giúp cho đường ruột hoạt động tốt hơn, lại làm giảm độ nhớt của máu kèm theo những lợi ích khác cho sức khỏe.
- Từ 9 đến 11 giờ sáng: Uống nước vào lúc này sẽ giúp chúng ta làm việc và học tập tốt hơn, trí óc minh mẫn hơn và thanh lọc cơ thể sau khi ăn sáng.
Năm 2019, chiếc đồng hồ Patek Philippe Grandmaster Chime gây chấn động khi được bán đấu giá với mức gần 35,5 triệu USD. Năm 2022, một chiếc túi Hermes Himalaya Niloticus Crocodile Diamond Birkin 30 cũng chạm mức hơn 450.000 USD.
Bà Florence Low, người sáng lập nền tảng bán lại hàng xa xỉ LuxLexicon (Singapore) ủng hộ việc đầu tư vào hàng xa xỉ như tài sản thay thế. Bà dành một phần thu nhập để mua túi xách, đồng hồ và trang sức vì tin đây là loại tài sản bền vững nhờ nhu cầu mạnh, nguồn cung hạn chế và danh tiếng thương hiệu. Đặc biệt, chủ sở hữu vẫn được hưởng lợi khi sử dụng những món đồ này trong suốt thời gian nắm giữ.
Tuy nhiên, không phải mọi món đồ xa xỉ đều là "mỏ vàng". Bà Karen Tang, chuyên gia hoạch định tài chính, cảnh báo dù có thể xem là khoản đầu tư thay thế, hàng xa xỉ thực chất chỉ là tài sản đầu cơ có giá trị hạn chế.
Chúng khác hoàn toàn với những khoản đầu tư thực sự như cổ phiếu hay bất động sản sinh lời.
Theo bà Tang, giá trị của hàng xa xỉ chịu chi phối lớn từ xu hướng và nhu cầu thương hiệu nhất thời. "Chi phí giao dịch cao, thị trường bán lại bị kiểm soát bởi các đại lý và tính thanh khoản thấp khiến việc bán nhanh món đồ với giá hợp lý trở nên cực kỳ khó khăn", chuyên gia này nhận định. Bà cho rằng tăng giá mạnh chỉ là ngoại lệ, không phải quy luật.
Ý tưởng biến hàng hiệu thành kênh đầu tư bùng nổ một phần nhờ chiến lược tiếp thị khan hiếm và văn hóa đấu giá. Các nhà đấu giá như Sotheby's và Christie's đã nâng tầm túi xách từ hàng tiêu dùng thành tài sản thay thế thông qua việc xây dựng những câu chuyện về sự quý hiếm. Điển hình là chiếc túi Hermes Birkin nguyên mẫu của Jane Birkin đã được Sotheby's bán với mức giá kỷ lục hơn 9 triệu USD vào năm 2025.
Bà Tang khuyến cáo phụ nữ nên coi hàng xa xỉ là tài sản rủi ro cao. Nhu cầu thị trường có thể thay đổi và giá bán lại phụ thuộc hoàn toàn vào việc bảo quản. Đặc biệt, nếu vay nợ để mua đồ hiệu thông qua hình thức trả góp, đó không phải là đầu tư, mà là một khoản nợ.
Một thực tế khác cần lưu ý là tính hao mòn. Không giống các loại tài sản truyền thống, hàng xa xỉ là tài sản vật lý dễ bị giảm giá trị theo mức độ sử dụng. Ngoại trừ kim cương màu hoặc đá quý hiếm, hầu hết các món đồ khác đều khó giữ nguyên trạng theo thời gian. Các chuyên gia thừa nhận những vật dụng như túi xách hoặc đồng hồ rất dễ hư hỏng nếu dùng thường xuyên.
Do đó, lời khuyên của bà Tang là hãy xem chúng như "tài sản có giá trị còn lại cao" thay vì "một tài sản có giá trị tăng trưởng".
6 nguyên tắc bảo vệ giá trị món đồ
Để giảm thiểu rủi ro và bảo toàn giá trị bán lại, các chuyên gia gợi ý:
Lựa chọn vật liệu bền: Ưu tiên đá quý, vàng, bạch kim hoặc vỏ đồng hồ chống trầy xước thay vì các loại da mềm hay vải dễ hỏng.
Sử dụng chọn lọc: Tránh dùng hàng ngày, chỉ dành cho dịp đặc biệt để hạn chế vết trầy xước và vết bẩn.
Lưu giữ hồ sơ đầy đủ: Hộp đựng, túi chống bụi, giấy chứng nhận, hóa đơn và biên lai bảo dưỡng là "chứng minh thư" giúp tăng giá trị bán lại đáng kể.
Bảo quản đúng cách: Sử dụng tủ chống ẩm để ngăn nấm mốc và kiểm soát ánh sáng để tránh xuống cấp da.
Bảo trì định kỳ: Lau sạch bụi bẩn và mồ hôi sau mỗi lần dùng. Đồng hồ nên được bảo dưỡng tại trung tâm chính hãng mỗi 3-7 năm.
Giữ nguyên bản: Tuyệt đối tránh khắc tên, sơn lại da hoặc sử dụng dịch vụ sửa chữa của bên thứ ba vì những thay đổi này làm giảm giá trị sưu tầm.
Sau cùng, hàng xa xỉ nên được xếp vào mục "mua sắm vì đam mê" thay vì chiến lược quản lý tài sản. Chuyên gia Karen Tang khuyên phụ nữ hãy mua vì yêu thích, bởi ngay cả khi giá trị không tăng, bạn vẫn có được sự hài lòng.
"Hãy coi việc bán lại như một cách thu hồi vốn thay vì kiếm lời. Nếu bạn có thể hòa vốn sau nhiều năm sử dụng, đó đã là một thành công", bà Tang nói.
Đặng Minh Hiếu (sinh năm 2001), sinh viên sư phạm toán năm cuối Trường đại học Sư phạm Hà Nội, vừa gây sốt mạng xã hội khi chính thức gia nhập "đường đua" thi tốt nghiệp THPT 2026.
Đáng nói đây là lần thứ 7 anh chàng dự thi tốt nghiệp THPT. Ở 6 lần thi trước đó, điểm toán Hiếu đạt được lần lượt là 9,2 điểm (2019), 9,6 điểm (2020), 9 điểm (2021), 8,8 điểm (2022), 9,4 điểm (2023) và 9,4 điểm (2024).
Hiếu cho biết mình chưa đạt được điểm 10 môn toán chương trình cũ nên muốn thử sức ở chương trình mới này và chỉ tập trung thi môn toán chứ không đăng ký xét tuyển đại học.
Có người hỏi Hiếu có chấp niệm với môn toán không? Hiếu bảo không hẳn đến mức không làm không chịu được, nhưng có thể gọi đó là sở thích cá nhân.
"Trước đây tôi chấp niệm với cả khối A, môn toán là lớn nhất. Tuy nhiên với chương trình mới, tôi không còn tìm hiểu môn hóa và lý nhiều nữa nên không còn hứng thú. Đang học sư phạm toán nên tôi cũng muốn thử thách bản thân lần nữa xem mình có duyên với số 10 hay không", Hiếu chia sẻ.
Nhiều cư dân mạng bình luận hài hước kiểu "2k8 chưa đủ khổ hay sao mà còn gặp đối thủ nặng ký như này", có người còn sợ Hiếu ẵm mất ngôi vị thủ khoa năm nay.
Hiếu cười nói năm nào cũng có thí sinh tự do thi nên không cần sợ, "với phải có lý do mới đăng ký thi lại chứ ai muốn thi quá nhiều lần làm gì".
Kỳ thi THPT năm nay được ví như mùa thi "All star" khi có đến hơn 57.000 thí sinh tự do đăng ký thi. Theo Hiếu, có thể do năm ngoái đề thi có sự thay đổi mạnh trong cấu trúc, nhiều bạn chưa thực sự sẵn sàng khiến kết quả chưa cao nên quyết định thi lại năm nay.
Hiện tại Hiếu đã đi dạy, cũng tiện lợi cho việc ôn thi.
"Nên có chọn lọc và không tham kiến thức quá. Phải có chiến thuật phân bổ thời gian hợp lý để tối ưu hóa điểm số. Quan trọng hơn là không quá áp lực, đi thi với tinh thần thoải mái", Hiếu gửi gắm đến các sĩ tử chuẩn bị bước vào kỳ thi THPT 2026.
