Trong nhịp sống hiện đại, thận là cơ quan lọc máu quan trọng của cơ thể, thường phải làm việc quá sức do chế độ ăn uống, thói quen sinh hoạt và ô nhiễm môi trường.
Bổ sung những loại rau củ quả giàu dưỡng chất, ít kali và chất chống oxy hóa là cách đơn giản nhưng hiệu quả để hỗ trợ thận thải độc, duy trì sức khỏe lâu dài.
Súp lơ trắng bảo vệ thận trước gốc tự do
Súp lơ trắng ít kali, giàu chất xơ, vitamin C và các hợp chất chống oxy hóa như sulforaphane, được nghiên cứu cho thấy giúp giảm stress oxy hóa, một trong những nguyên nhân dẫn đến tổn thương thận.
Nghiên cứu trên tạp chí Food & Function chỉ ra rằng, sulforaphane có khả năng bảo vệ tế bào thận trước tác động của các gốc tự do, đồng thời hỗ trợ hoạt động của gan, từ đó giảm gánh nặng lọc độc tố cho thận. Người tiêu dùng có thể chế biến súp lơ trắng hấp, xào nhẹ hoặc thêm vào salad để duy trì hương vị và dưỡng chất.
Dưa chuột: lợi tiểu tự nhiên, giảm nguy cơ sỏi thận
Dưa chuột chứa tới hơn 95% là nước, cùng hợp chất cucurbitin và lượng kali vừa phải, hỗ trợ chức năng bài tiết của cơ thể và giảm tình trạng sưng phù quanh thận.
Theo nghiên cứu của Journal of Medicinal Food, cucurbitin có tác dụng lợi tiểu nhẹ, hỗ trợ cơ thể loại bỏ cặn canxi, giảm nguy cơ hình thành sỏi thận. Ngoài ra, dưa chuột còn là món ăn nhẹ lý tưởng khi kết hợp với sữa chua, vừa giải khát vừa hỗ trợ tiêu hóa.
Táo
Táo là loại trái cây ít kali nhưng giàu chất xơ hòa tan và chất chống oxy hóa như quercetin.
Một nghiên cứu trên Journal of Renal Nutrition (2017) cho thấy, quercetin giúp hỗ trợ giảm viêm trong các mô thận, đồng thời hỗ trợ kiểm soát đường huyết, từ đó giảm nguy cơ tổn thương thận do tiểu đường.
Táo còn giúp cải thiện tiêu hóa và bảo vệ sức khỏe tim mạch, yếu tố liên quan mật thiết đến chức năng thận. Ăn táo mỗi ngày, đặc biệt có thể ăn cả vỏ để tận dụng tối đa chất chống oxy hóa, sẽ là lựa chọn an toàn cho người muốn bảo vệ thận.
Ớt chuông đỏ
Ớt chuông đỏ ít kali nhưng giàu vitamin A, vitamin C và lycopene. Đây là những chất chống oxy hóa mạnh. Theo nghiên cứu đăng trên Nutrients (2021), lycopene giúp hạn chế viêm và tổn thương tế bào thận do stress oxy hóa, đồng thời hỗ trợ tim mạch và tăng cường miễn dịch.
Loại quả này có thể dùng sống trong salad, xào nhẹ hoặc nấu canh để giữ trọn dưỡng chất.
Hành tây: tăng lưu thông máu, kháng viêm
Hành tây chứa flavonoid và quercetin, có khả năng trung hòa gốc tự do, giảm viêm, đồng thời hỗ trợ lưu thông máu và quá trình thải độc tự nhiên của cơ thể. Nghiên cứu từ Phytotherapy Research cho thấy, hành tây hỗ trợ cải thiện chức năng thận và giảm nguy cơ viêm đường tiết niệu.
Ngoài ra, đặc tính kháng khuẩn của hành tây cũng giúp bảo vệ cơ thể trước nguy cơ nhiễm trùng. Đây là một trong những yếu tố có thể ảnh hưởng đến thận. Hành tây có thể được dùng trong các món xào, canh, hoặc làm gia vị sống trong salad.
Lời khuyên khi bổ sung rau củ quả cho thận
Các chuyên gia khuyến cáo, người có vấn đề về thận nên ưu tiên các loại rau củ ít kali, giàu chất xơ và chống oxy hóa. Hãy kết hợp đa dạng các loại thực phẩm, ăn vừa phải và duy trì thói quen uống đủ nước mỗi ngày.”
Các loại rau củ quả kể trên không chỉ cung cấp vitamin và khoáng chất cần thiết, mà còn tạo ra cơ chế bảo vệ thận và hỗ trợ cơ thể loại bỏ độc tố hiệu quả. Khi kết hợp hợp lý trong bữa ăn hàng ngày, chúng giúp giảm nguy cơ sỏi thận, viêm thận, đồng thời góp phần cải thiện sức khỏe tổng thể.
Thêm vào đó, các chuyên gia dinh dưỡng khuyến nghị người dùng nên chọn rau củ quả tươi, hạn chế chiên xào nhiều dầu mỡ và giữ nguyên phần vỏ, nơi chứa nhiều chất chống oxy hóa tự nhiên. Đồng thời, duy trì thói quen kiểm tra sức khỏe định kỳ để nắm rõ tình trạng thận, từ đó có chế độ ăn uống phù hợp.
Nghị định số 90/2026/NĐ-CP của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực y tế có hiệu lực từ ngày 15/5, thay thế, bổ sung và cập nhật nhiều nội dung so với Nghị định 117/2020/NĐ-CP.
Trong nhóm các hành vi vi phạm hành chính về khám bệnh, chữa bệnh, một số hành vi có thể bị phạt tới 30-40 triệu đồng.
Cụ thể gồm các hành vi như khám bệnh, chữa bệnh khi chưa được cấp giấy phép, chứng chỉ hành nghề hoặc đang trong thời gian bị thu hồi giấy phép, chứng chỉ hoặc bị đình chỉ hành nghề; thuê, mượn giấy phép, chứng chỉ hành nghề; từ chối hoặc cố ý chậm cấp cứu cho người bệnh trừ trường hợp được quyền từ chối theo quy định của pháp luật…
Mức phạt này cũng áp dụng cho hành vi xâm phạm tính mạng, sức khỏe, xúc phạm danh dự, nhân phẩm của người hành nghề và người khác làm việc tại cơ sở khám bệnh, chữa bệnh hoặc phá hoại, hủy hoại tài sản của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh.
Đáng chú ý việc đăng tải các thông tin mang tính quy kết về trách nhiệm của người hành nghề, cơ sở khám bệnh, chữa bệnh khi xảy ra sự cố y khoa mà chưa có kết luận của cơ quan có thẩm quyền cũng bị phạt 30-40 triệu đồng.
Nghị định này cũng bổ sung một số hành vi vi phạm mới như không đăng ký hành nghề hoặc hành nghề ngoài thời gian, địa điểm đã đăng ký, với mức phạt 3-5 triệu đồng.
Tại Nghị định 90 bổ sung, làm rõ và cụ thể hóa nhiều hành vi vi phạm. Chẳng hạn, phạt 5-10 triệu đồng với một các hành vi như:
- Kê đơn thuốc, chỉ định sử dụng các dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh hoặc gợi ý chuyển người bệnh tới cơ sở khám bệnh, chữa bệnh khác nhằm trục lợi.
- Tẩy xóa, sửa chữa hồ sơ bệnh án nhằm sai lệch thông tin về khám bệnh, chữa bệnh.
- Người hành nghề chịu trách nhiệm chuyên môn kỹ thuật từ hai cơ sở khám bệnh, chữa bệnh trở lên, trừ người hành nghề là người chịu trách nhiệm chuyên môn của trạm y tế cấp xã.
- Làm người phụ trách từ hai viện hoặc trung tâm hoặc khoa hoặc đơn nguyên trở lên trong cùng một cơ sở y tế hoặc trong cùng một thời gian hành nghề đồng thời làm người phụ trách của cơ sở khác.
- Từ chối tham gia hoạt động khám bệnh, chữa bệnh khi có thiên tai, thảm họa, dịch bệnh truyền nhiễm thuộc nhóm A hoặc tình trạng khẩn cấp theo quyết định huy động, điều động của cơ quan, người có thẩm quyền, trừ trường hợp người hành nghề thuộc nhóm nguy cơ cao đối với các bệnh dịch và trường hợp khác theo quy định của pháp luật…
Về hình thức xử phạt bổ sung, Nghị định 90 tiếp tục duy trì các biện pháp: Tước quyền sử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghề, buộc nộp lại khoản lợi bất hợp pháp song phạm vi áp dụng rõ hơn, cụ thể hơn so với Nghị định 117.
Ngày 7-5, Bệnh viện Đại học Y Hà Nội chính thức đưa vào hoạt động Phòng khám Đa khoa cơ sở Vĩnh Hưng tại Trung tâm Y tế phường Vĩnh Hưng, Hà Nội. Hướng tới mục tiêu tăng cường năng lực y tế cơ sở, đưa dịch vụ y tế chất lượng cao đến gần người dân theo tinh thần Nghị quyết 72 của Bộ Chính trị.
Đây cũng là mô hình phối hợp thường xuyên đầu tiên giữa bệnh viện đại học tuyến trung ương với trạm y tế phường tại Hà Nội, hướng tới xây dựng mạng lưới chăm sóc sức khỏe ban đầu thực chất, hiệu quả và bền vững.
Mô hình phối hợp này giúp phân tầng hợp lý trong khám chữa bệnh, tăng cường khả năng sàng lọc, phát hiện sớm bệnh tật, điều trị kịp thời và chuyển tuyến hiệu quả. Người dân có thể tiếp cận nhiều dịch vụ y tế chất lượng cao ngay tại địa phương mà không phải lên tuyến trên.
Phòng khám được đầu tư đầy đủ các chuyên khoa lâm sàng và cận lâm sàng, có khả năng tiếp nhận khoảng 500 lượt bệnh nhân mỗi ngày.
Cơ sở đã được Bộ Y tế phê duyệt danh mục 1.103 kỹ thuật khám chữa bệnh, cho phép triển khai từ các kỹ thuật cơ bản đến nhiều kỹ thuật chuyên sâu ngay tại tuyến cơ sở.
PGS.TS Nguyễn Lân Hiếu, giám đốc Bệnh viện Đại học Y Hà Nội, cho hay đây là mô hình đầu tiên kết hợp giữa trạm y tế phường và bệnh viện Đại học Y Hà Nội. Mô hình này giúp phân luồng người bệnh rõ ràng giữa tuyến cơ sở và tuyến chuyên sâu.
Các trường hợp bệnh mạn tính thông thường sẽ được quản lý, theo dõi ngay tại phòng khám và trạm y tế phường.
Những bệnh nhân cần điều trị nội trú khi chuyển lên Bệnh viện Đại học Y Hà Nội vẫn được hưởng chính sách bảo hiểm y tế theo quy định hiện hành.
"Một trong những lợi thế lớn nhất của mô hình là việc hội chẩn giữa tuyến cơ sở và tuyến trên trở nên nhanh chóng, thuận tiện hơn. Nếu trước đây gặp ca khó phải chuyển bệnh nhân lên tuyến trên thì nay các bác sĩ chỉ cách nhau vài mét, có thể trực tiếp hội chẩn ngay", ông Hiếu cho hay.
Đặc biệt, đây cũng sẽ là cơ sở cấp cứu ban đầu của bệnh viện tại khu vực, duy trì trực cấp cứu 24/24 giờ với đầy đủ phương tiện cần thiết phục vụ người dân.
Ngoài ra, phòng khám được trang bị nhiều phương tiện cận lâm sàng hiện đại như X-quang, CT Scanner (máy chụp cắt lớp vi tính), siêu âm, xét nghiệm… vốn rất khó triển khai đầy đủ tại một trạm y tế phường thông thường.
Theo ông Hiếu, một trong những khó khăn lớn hiện nay là thiếu bác sĩ về làm việc tại trạm y tế phường do môi trường làm việc hạn chế, ít cơ hội phát triển chuyên môn. Vì vậy, bệnh viện sẽ hỗ trợ bằng cách ký hợp đồng chuyên gia với các bác sĩ làm việc tại cơ sở, tạo điều kiện để họ vừa tham gia khám chữa bệnh, vừa được đào tạo chuyên môn cùng bệnh viện.
"Chỉ khi có đội ngũ chuyên môn tốt thì y tế cơ sở mới thực hiện được đúng vai trò chăm sóc sức khỏe ban đầu, không chỉ dừng ở công tác phòng bệnh", ông Hiếu nhấn mạnh.
Lãnh đạo Bệnh viện Đại học Y Hà Nội cho rằng mô hình hợp tác thường xuyên giữa bệnh viện và trạm y tế phường nếu vận hành hiệu quả trong 6 tháng đến 1 năm tới có thể được nhân rộng tại nhiều địa phương khác.
Trong ngày khai trương, bệnh viện phối hợp với Trạm Y tế phường Vĩnh Hưng tổ chức khám bệnh thiện nguyện cho 150 người dân.
Điều trị càng sớm càng giúp giảm tổn thương não và hạn chế di chứng, đặc biệt trong đột quỵ thiếu máu não do tắc mạch. Nguyên nhân là do một số phương pháp điều trị chỉ hiệu quả trong một khoảng thời gian nhất định, theo chuyên trang sức khỏe Medical News Today (Anh).
Tuy nhiên, khi thấy người thân có biểu hiện như méo miệng, nói khó, yếu tay chân hoặc mất thăng bằng đột ngột, nhiều người lại xử lý theo thói quen hoặc truyền miệng dân gian. Một số hành động tưởng như vô hại như để người bệnh nằm nghỉ, cho uống thuốc có thể khiến điều trị bị chậm trễ.
Dưới đây là những điều không nên làm nếu nghi ngờ ai đó đang bị đột quỵ:
Một số người nghĩ rằng aspirin có thể làm loãng máu nên sẽ giúp ích khi nghi ngờ đột quỵ. Đây là quan niệm nguy hiểm vì không phải tất cả các trường hợp đột quỵ đều do cục máu đông gây ra.
Hiệp hội Đột quỵ Mỹ cho biết đột quỵ có thể xảy ra do tắc mạch máu não hoặc do xuất huyết não. Nếu người bệnh đang bị xuất huyết não, dùng aspirin có thể khiến tình trạng chảy máu nghiêm trọng hơn. Ngoài aspirin, cũng không nên cho người bệnh uống thuốc huyết áp, thuốc cảm hoặc bất kỳ bài thuốc dân gian nào khi chưa có chỉ định của bác sĩ.
Người bị đột quỵ có thể bị ảnh hưởng khả năng nuốt do tổn thương vùng não kiểm soát cơ họng và đường thở. Vì vậy, cho uống nước, sữa hoặc ăn cháo trong lúc chờ cấp cứu có thể làm tăng nguy cơ sặc. Nếu người bệnh nôn ói thì nên để họ nằm nghiêng sang một bên để hạn chế nguy cơ hít dịch nôn vào phổi.
Một số người thấy bệnh nhân mệt hoặc than nhức đầu nên nghĩ rằng để họ ngủ một lát sẽ giúp cơ thể hồi phục. Trên thực tế, đây có thể là thời điểm tình trạng tổn thương não đang tiến triển nặng hơn.
Nếu người bệnh ngủ hoặc ở một mình, người thân có thể không nhận ra khi triệu chứng trở nặng như mất ý thức, khó thở hoặc liệt nặng hơn. Điều này cũng làm tăng nguy cơ bỏ lỡ thời gian điều trị quan trọng.
Trong một số trường hợp, khi người bệnh đột ngột méo miệng hoặc yếu tay chân, người thân có thể nghĩ đến cạo gió, bấm huyệt, chích máu đầu ngón tay hoặc các mẹo dân gian khác.
Không có bằng chứng khoa học nào cho thấy những biện pháp trên có thể đảo ngược đột quỵ và quan trọng hơn là chúng làm mất thời gian cấp cứu. Với đột quỵ, từng phút đều quan trọng vì hàng triệu tế bào não có thể bị tổn thương mỗi phút nếu dòng máu không được phục hồi, theo Medical News Today.
