Tham dự sự kiện có Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương Trịnh Văn Quyết, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan cùng nhiều lãnh đạo các bộ, ban, ngành, địa phương, cơ sở y tế và đông đảo người dân.
Phát biểu tại buổi lễ, Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương Trịnh Văn Quyết nhấn mạnh trong những năm qua công tác chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân đã đạt nhiều thành tựu quan trọng.
Tuy nhiên Việt Nam đang đối mặt với không ít thách thức mới khi cơ cấu bệnh tật thay đổi nhanh chóng, các bệnh không lây nhiễm gia tăng, dân số già hóa và nguy cơ dịch bệnh mới luôn hiện hữu.
“Nếu không chủ động phòng bệnh, chúng ta sẽ phải trả giá rất lớn, không chỉ về chi phí y tế mà còn về chất lượng cuộc sống và năng lực cạnh tranh quốc gia”, ông Quyết nói.
Theo ông, phòng bệnh không còn là câu chuyện riêng của ngành y tế mà phải trở thành trách nhiệm của toàn xã hội, từ mỗi cá nhân, gia đình đến cả hệ thống chính trị.
Để hiện thực hóa mục tiêu này, lãnh đạo Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương đề nghị tập trung vào một số nhiệm vụ trọng tâm như nâng cao nhận thức cộng đồng, xây dựng văn hóa sức khỏe, phát triển y tế dự phòng và y tế cơ sở, đồng thời đẩy mạnh chuyển đổi số trong lĩnh vực y tế.
Việc ứng dụng dữ liệu lớn, trí tuệ nhân tạo và triển khai hồ sơ sức khỏe điện tử được kỳ vọng sẽ giúp quản lý sức khỏe người dân hiệu quả hơn, từ sớm và từ xa.
Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan cũng cho rằng ngành y tế đang đứng trước áp lực lớn khi gánh nặng bệnh không lây nhiễm như tim mạch, ung thư, tăng huyết áp, đái tháo đường ngày càng tăng. Bên cạnh đó là những thách thức từ già hóa dân số, biến đổi khí hậu, vấn đề sức khỏe tâm thần và dinh dưỡng không hợp lý.
Trong bối cảnh đó người dân cần thay đổi cách tiếp cận với sức khỏe của chính mình. “Đừng đợi đến khi có bệnh mới đi tìm bác sĩ. Hãy chủ động khám sức khỏe định kỳ, tầm soát bệnh tật. Phát hiện sớm không chỉ giúp cứu sống bản thân mà còn giảm gánh nặng cho gia đình và xã hội”, bà Lan nhấn mạnh.
Bà cũng khuyến nghị mỗi người hình thành lối sống khoa học, duy trì vận động thể lực, ăn uống hợp lý, đảm bảo an toàn thực phẩm, hạn chế thuốc lá, rượu bia. Một cơ thể khỏe mạnh chính là “lá chắn” hiệu quả nhất trước bệnh tật.
Tại sự kiện, hàng nghìn người dân tham gia các hoạt động khám, tư vấn sức khỏe miễn phí, đồng diễn dưỡng sinh, đi bộ hưởng ứng… Khu vực khám chuyên khoa có sự tham gia của nhiều bác sĩ bệnh viện tuyến trung ương, Hà Nội với nhiều kỹ thuật hiện đại như siêu âm Doppler tim, điện tâm đồ, xét nghiệm sinh hóa nhanh đã được triển khai nhằm tầm soát sớm các bệnh lý phổ biến.
PGS.TS Nguyễn Tiến Quang, Giám đốc Bệnh viện 19-8 (Bộ Công an) cho biết bệnh viện đã mang các kỹ thuật cao của Viện Tim mạch vào phục vụ trực tiếp tại sự kiện, giúp người dân tiếp cận dịch vụ chất lượng ngay tại chỗ.
“Siêu âm tim lưu động giúp phát hiện sớm các nguy cơ tim mạch tiềm ẩn, từ đó đưa ra khuyến cáo kịp thời để người dân chủ động bảo vệ sức khỏe”, ông Quang chia sẻ.
Đông đảo người dân được thăm khám, tư vấn sức khỏe miễn phí tại ngày hội – Ảnh: T.MINH
Ghi nhận tại khu khám tim mạch cho thấy nhiều trường hợp có nguy cơ cao nhưng chưa từng kiểm tra sức khỏe. Một số người trẻ được phát hiện huyết áp ở mức đáng lo ngại, trong khi không ít người dù không có triệu chứng nhưng siêu âm lại phát hiện dấu hiệu suy tim hoặc bất thường van tim.
Theo bác sĩ Nguyễn Kim Bảng, Phó Viện trưởng Viện Tim mạch, Bệnh viện 19-8, hiện tỉ lệ tăng huyết áp ở người trưởng thành chiếm khoảng 25%, nếu tính cả các bệnh lý xơ vữa có thể lên tới 30% dân số. Đáng lo ngại, các bệnh này thường diễn tiến âm thầm nhưng có thể gây hậu quả nghiêm trọng như nhồi máu cơ tim hoặc đột quỵ.
“Việc tầm soát sớm chính là thời điểm vàng để can thiệp. Khi được phát hiện kịp thời, người dân có thể điều chỉnh lối sống, chế độ ăn uống, từ đó ngăn chặn biến chứng nguy hiểm”, bác sĩ Bảng nhấn mạnh.
Lễ mit tinh hưởng ứng Ngày Sức khỏe toàn dân lần đầu tiên tổ chức được kỳ vọng trở thành động lực để mỗi người thay đổi nhận thức, chủ động hơn trong việc chăm sóc sức khỏe, bảo vệ mình từ sớm – từ xa, tiến tới góp phần giúp hệ thống y tế sẽ giảm áp lực và một xã hội khỏe mạnh, phát triển bền vững.
Nhiều người không nhận ra dấu hiệu sớm của ung thư da vì cho rằng bệnh chỉ xuất hiện dưới dạng các vết loét nghiêm trọng, dễ nhìn thấy. Thực tế, ở giai đoạn đầu, các dấu hiệu ung thư da thường rất nhỏ, không gây đau nên dễ bị bỏ qua hoặc xem nhẹ, theo Hindustan Times (Ấn Độ).
Theo bác sĩ Aravind Badiger, làm việc tại Công ty dược phẩm BDR Pharmaceuticals (Ấn Độ), ung thư da vẫn là một trong những loại ung thư phổ biến nhưng thường bị bỏ sót nhất trên thế giới. Những dấu hiệu mọi người cần chú ý trên da gồm:
Bác sĩ Aravind nhấn mạnh rằng tia cực tím (UV) từ ánh nắng mặt trời là một trong những yếu tố nguy cơ lớn gây ung thư da. Tuy nhiên, lối sống, hệ miễn dịch suy yếu, tiền sử gia đình và môi trường sống cũng có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh.
Ngay cả những người có làn da nhiều melanin cũng không hoàn toàn “miễn nhiễm” với ung thư da. Ở nhóm này, bệnh đôi khi được phát hiện muộn hơn do mức độ nghi ngờ lâm sàng thấp.
Để giảm nguy cơ ung thư da về lâu dài, chuyên gia khuyến cáo mọi người nên:
Theo bác sĩ Aravind, chỉ cần chú ý hơn đến một đốm nhỏ trên da hôm nay cũng có thể tạo ra khác biệt lớn cho sức khỏe trong tương lai. Phát hiện sớm vẫn là một trong những cách hiệu quả nhất để chống lại ung thư da.
Trứng gà là thực phẩm giàu dinh dưỡng và biến tấu được thành nhiều món ăn đa dạng. Đây là nguyên liệu không thể thiếu trong căn bếp của nhiều gia đình.
Bà Kelly Fernandes, giảng viên tại Học viện Đổi mới và Công nghệ Thực phẩm thuộc Đại học Johnson & Wales (Mỹ), cho biết chìa khóa để giữ trứng tươi ngon là đảm bảo chúng ở trong môi trường nhiệt độ thấp. Ông nhấn mạnh, trứng mua từ siêu thị về cần được duy trì ở mức nhiệt khoảng 4 độ C hoặc thấp hơn.
Nên đặt trứng ở nơi lạnh nhất trong tủ lạnh - thường là ở ngăn giữa hoặc phía sâu bên trong, thay vì ở cánh cửa tủ. Nguyên nhân là do khu vực cánh cửa không đủ độ lạnh và có sự biến động nhiệt độ lớn, không tốt cho việc bảo quản trứng.
Bà Bridget Vickers, giảng viên tại một học viện nấu ăn, cho biết thêm rằng nếu trứng được bán trong hộp giấy, người mua nên giữ nguyên chúng trong chiếc hộp đó, thay vì chuyển sang các hộp nhựa có thể tái sử dụng. "Cách bảo quản trứng tốt nhất là đặt nguyên hộp bao bì gốc của chúng vào tủ lạnh. Hộp giấy giúp trứng không bị hấp thụ mùi mạnh từ các loại thực phẩm khác, đồng thời ngăn ngừa tình trạng mất độ ẩm", bà nói.
Trứng có thể bảo quản trong tủ lạnh bao lâu?
Chuyên gia Kelly Fernandes cho biết, nếu được bảo quản đúng cách, trứng thường có thể để được lâu hơn so với "hạn sử dụng" ghi trên bao bì. Ông giải thích rằng hạn sử dụng không phải lúc nào cũng là một mốc giới hạn cứng nhắc: Nếu trứng được giữ ở nhiệt độ từ 4 độ C trở xuống và vỏ không bị nứt, chúng có thể được bảo quản thêm tối đa 4 tuần sau ngày in trên hộp.
Bà Elisa Maloberti, Quản lý Hợp tác Đổi mới và An toàn Thực phẩm thuộc Ủy ban Trứng Mỹ, chỉ ra rằng "hạn sử dụng tốt nhất" (Best before) là thời điểm thực phẩm đạt chất lượng tối ưu. Khi trứng để lâu, lòng trắng sẽ mỏng dần và lòng đỏ sẽ phẳng hơn, nhưng điều này không có nghĩa là trứng đã bị biến chất hay hư hỏng.
4 cách nhận biết trứng còn tươi hay không
Bên cạnh việc dựa vào hạn sử dụng trên hộp, chuyên gia Kelly Fernandes cho biết bạn có thể áp dụng các phương pháp sau để đánh giá:
Thử nghiệm thả nổi
Thả nhẹ nhàng một quả trứng còn nguyên vẹn vào bát nước ở nhiệt độ phòng. Trứng tươi sẽ chìm xuống đáy, trong khi trứng cũ (không còn tươi) sẽ đứng thẳng hoặc nổi lên do túi khí bên trong đã giãn nở.
Thử nghiệm lắc
Đưa quả trứng lên gần tai và lắc nhẹ. Nếu không nghe thấy bất kỳ âm thanh nào, chứng tỏ quả trứng đó còn khá tươi. Ngược lại, nếu nghe thấy tiếng chuyển động rõ ràng bên trong, quả trứng đó đã để lâu.
Quan sát bằng mắt thường
Đập trứng ra bát để quan sát. Trứng tươi sẽ có phần lòng trắng đậm đặc và hơi đục. Trong khi đó, trứng không còn tươi sẽ có phần lòng trắng mỏng và lỏng hơn.
Ngửi mùi
Sau khi đập trứng, hãy chú ý xem có mùi lạ hay không. Trứng biến chất sẽ tỏa ra mùi thối rất rõ ràng (mùi lưu huỳnh). Ngoài ra, bạn cũng nên kiểm tra xem vỏ trứng có các vết nứt nhỏ hoặc dấu hiệu nấm mốc hay không.
GS. Gerald Tulzer, Trưởng khoa Tim mạch nhi Bệnh viện Kepler (Áo), tại hội thảo tối ưu hóa tim mạch bào thai do Bệnh viện Từ Dũ tổ chức ngày 12/5, bày tỏ ấn tượng trước thành tựu can thiệp tim bào thai. Lần đầu đến Việt Nam, chuyên gia có hơn 20 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực này đánh giá cao quy mô tiếp nhận bệnh nhân cùng năng lực triển khai các kỹ thuật khó hàng đầu thế giới của êkíp hai bệnh viện chỉ sau thời gian ngắn.
Theo BS.CK2 Trần Ngọc Hải, Giám đốc Bệnh viện Từ Dũ, bệnh viện mất 10 năm chuẩn bị và sau hai năm triển khai chính thức đã đạt kết quả vượt mong đợi. Đến nay, bệnh viện can thiệp thành công 13 trên 14 ca dị tật tim bẩm sinh phức tạp như hẹp van động mạch chủ, hẹp van động mạch phổi, thiểu sản thất phải và thất trái. Giáo sư Tulzer nhận định tỷ lệ thành công của Việt Nam không thua kém, thậm chí vượt một số trung tâm ở châu Âu.
Thành tựu này còn mang lại hy vọng cho bệnh nhân quốc tế. Mới đây, một sản phụ 37 tuổi quốc tịch New Zealand đã vượt hàng nghìn km đến Bệnh viện Từ Dũ để tìm cơ hội sống cho con đầu lòng mắc hẹp van động mạch phổi nặng từ tuần thai 19, nguy cơ tiến triển thành tim một thất.
Sau quá trình theo dõi sát từ tuần 21, bác sĩ nhận thấy tim thai chưa diễn tiến nặng thêm nên quyết định chưa can thiệp. Em bé được giữ ổn định đến tuần 38 và chào đời an toàn ngày 7/5, sau đó chuyển sang Bệnh viện Nhi đồng 1 điều trị tiếp. Theo bác sĩ Hải, ca bệnh cho thấy năng lực của y khoa Việt Nam không chỉ ở kỹ thuật khó mà còn ở khả năng đánh giá toàn diện, lựa chọn thời điểm can thiệp phù hợp và ít tốn kém nhất.
Tuy nhiên, không phải trường hợp nào cũng có thể cứu chữa. Bệnh viện từng tiếp nhận một thai nhi 26 tuần tuổi chuyển lên khi bệnh đã diễn tiến thành tim một thất. Do gần như không còn cơ hội cứu sống, bác sĩ buộc phải chỉ định chấm dứt thai kỳ, thể hiện sự thận trọng và minh bạch trong điều trị.
Theo bác sĩ Hải, một ca can thiệp tim bào thai tại các trung tâm quốc tế có thể tốn 140.000 USD, trong khi tại Bệnh viện Từ Dũ, người bệnh chi trả chưa tới 20 triệu đồng. Với phương châm không để thai phụ nào bị bỏ lại phía sau, mọi bệnh nhân đều có cơ hội tiếp cận kỹ thuật tiên tiến.
GS. Gerald Tulzer đề xuất triển khai chương trình đào tạo chuyên sâu và trao đổi bác sĩ giữa Bệnh viện Từ Dũ và Trung tâm Tim mạch Trẻ em Linz (Áo), giúp các bác sĩ Việt Nam rút ngắn "đường cong học tập" từ 20 năm xuống còn khoảng vài năm.
Can thiệp tim bào thai là một thành tựu y khoa của Việt Nam, triển khai từ đầu năm 2024 và đến nay đã giúp nhiều em bé mắc tim bẩm sinh chào đời an toàn. Đây là kỹ thuật chuyên sâu, đòi hỏi trình độ cao và sự phối hợp đa chuyên khoa, hiện chỉ vài nơi trên thế giới thực hiện được. Năm ngoái, người phụ nữ Singapore mang thai lần đầu sau hơn 10 năm hiếm muộn nhờ thụ tinh ống nghiệm, được giới thiệu sang Việt Nam để thông tim cho con, sau đó về nước sinh con khỏe mạnh.
