Sứ mệnh Artemis II hiện bước sang ngày thứ ba trên vũ trụ. Bốn phi hành gia gồm chỉ huy nhiệm vụ Reid Wiseman (NASA), phi công Victor Glover (NASA), chuyên gia nhiệm vụ Christina Koch (NASA) và chuyên gia nhiệm vụ Jeremy Hansen (Cơ quan Vũ trụ Canada CSA) đang tích cực thực hiện một loạt nhiệm vụ được giao. Trong thời gian 10 ngày trên quỹ đạo, họ cũng ăn uống theo cách riêng.
Theo NASA, thực phẩm trên tàu Artemis II dựa trên tiêu chí hỗ trợ sức khỏe và hiệu suất làm việc tối đa của phi hành đoàn trong suốt sứ mệnh bay quanh Mặt Trăng. Do không có khả năng tiếp tế, làm lạnh hoặc nạp đồ muộn, tất cả bữa ăn phải được lựa chọn cẩn thận để đảm bảo an toàn, bảo quản được lâu và dễ chế biến.
“Việc lựa chọn đồ ăn được phát triển, phối hợp với các chuyên gia về thực phẩm vũ trụ và phi hành đoàn để cân bằng nhu cầu calo, lượng nước và chất dinh dưỡng, đồng thời đáp ứng sở thích cá nhân của từng thành viên phi hành đoàn, cũng như khả năng tương thích với khối lượng, thể tích và yêu cầu năng lượng của tàu Orion”, NASA giải thích trên website.
Cũng theo NASA, thực phẩm trên tàu Orion và các tàu vũ trụ có người lái nói chung phải dễ chế biến và tiêu thụ trong môi trường không trọng lực, hạn chế tối đa vụn thức ăn, đồng thời phải đảm bảo an toàn và ổn định trong suốt sứ mệnh. Phi hành đoàn đã đóng góp ý kiến từ rất sớm trước khi các bữa ăn được đóng gói cho chuyến bay thử nghiệm.
Với một ngày làm nhiệm vụ điển hình, ngoại trừ lúc phóng và quay trở lại Trái Đất, các phi hành gia có lịch trình ăn sáng, ăn trưa và ăn tối cùng nhau. Mỗi phi hành gia được phân bổ hai loại đồ uống có hương vị mỗi ngày, có thể gồm cà phê. Thực phẩm tươi sống sẽ không được vận chuyển trên tàu Artemis II vì tàu Orion không có hệ thống làm lạnh hay rã đông.
Các sứ mệnh Apollo trước đây dựa trên công nghệ thực phẩm sơ khai với ít sự đa dạng, trong khi các sứ mệnh tàu con thoi mở rộng hơn. Tuy nhiên, thực đơn của Artemis II đa dạng nhất từ trước đến nay, phản ánh sự tiến bộ qua nhiều thập kỷ trong hệ thống thực phẩm vũ trụ.
Phi hành đoàn Artemis II có quyền trực tiếp tham gia vào việc lựa chọn thực đơn. Trước khi phóng, các thành viên sẽ dùng thử, đánh giá và xếp hạng tất cả các món ăn. Lượng thức ăn sẽ đóng gói đủ dùng cho một người trong 2-3 ngày, sau đó đổi món, tạo sự linh hoạt trong việc lựa chọn bữa ăn trong suốt nhiệm vụ. Do là đồ chế biến sẵn, phi hành đoàn sử dụng thiết bị nhỏ gọn dạng vali để làm nóng bữa ăn.
Artemis II đánh dấu sứ mệnh có người lái đầu tiên của NASA vượt ra ngoài quỹ đạo Trái Đất tầm thấp sau 54 năm. Phi hành đoàn có 10 ngày bay quanh Mặt Trăng, thực hiện các thí nghiệm nghiên cứu khoa học, thử nghiệm khả năng điều khiển tàu vũ trụ, kiểm tra y tế, huấn luyện sinh tồn và nhiều công việc khác.
Dữ liệu từ CoinMarketCap và TradingView cho thấy giá Bitcoin hôm nay liên tục biến động. Lúc 15 giờ ngày 7.5 (giờ Việt Nam), mỗi Bitcoin (BTC) được giao dịch quanh mốc 81.466 USD, tăng 0,15% so với hôm qua.
Trước đó, có lúc Bitcoin tăng vọt lên 82.833 USD nhưng nhanh chóng giảm sâu về vùng giá 80.000 USD trước khi phục hồi nhẹ lên 81.000 USD.
Thị trường tiền mã hóa liên tục biến động trong bối cảnh một số nguồn tin cho thấy Mỹ và Iran đã đạt được những tiến triển mới trong thỏa thuận ngừng bắn, nối lại hoạt động vận chuyển dầu qua eo biển Hormuz.
Tuy nhiên, sau đó Tổng thống Mỹ Donald Trump nói rằng việc Iran đồng ý với các điều khoản của thỏa thuận ngừng bắn "có lẽ là một giả định lớn". "Nếu họ không đạt được thỏa thuận, việc đánh bom sẽ bắt đầu. Thật đáng buồn là nó sẽ ở mức độ và cường độ cao hơn nhiều so với trước đây", ông nói trong một bài đăng trên Truth Social.
Trước diễn biến bất thường của thị trường, nhiều nhà phân tích dự báo Bitcoin có thể quay về mốc 78.000 USD.
Nhà giao dịch Daan Crypto Trades nói trên X: "Vẫn còn một chút động lực đưa Bitcoin lên vùng giá 82.400 USD nhưng giá hiện tại đã hấp thụ phần lớn thanh khoản cục bộ. BTC đang ở mức giá cao nhất trong 3 tháng qua. Thị trường có thể chứng kiến đợt điều chỉnh về mức 80.000 USD và 78.200 USD nếu giá tiếp tục giảm".
Dữ liệu từ CoinGlass cho thấy tổng lượng tiền mã hóa bị thanh lý trong 24 giờ qua đạt hơn 550 triệu USD, trong đó các lệnh bán khống chiếm 400 triệu USD.
Trong khi đó, những người lạc quan cho rằng Bitcoin có thể tiếp tục tăng giá, hướng đến 85.000 USD. "Ngưỡng kháng cự quan trọng tiếp theo sẽ là 85.200 USD. Mức này phản ánh giá vốn của toàn bộ nguồn cung không ở trạng thái giao dịch và đại diện cho ngưỡng cấu trúc mới thị trường phải đối mặt", các nhà phân tích của Glassnode nói với CoinDesk.
Theo Tom'sHardware, một nghiên cứu từ các nhà khoa học tại Viện Công nghệ Karlsruhe (KIT, Đức) cho thấy các router Wi-Fi thương mại thông thường có thể được tận dụng để nhận diện từng cá nhân dựa trên cách cơ thể họ làm thay đổi tín hiệu không dây trong không gian. Theo kết quả được công bố, hệ thống đạt độ chính xác lên tới 99,5% trong môi trường thử nghiệm.
Khác với các phương thức giám sát quen thuộc như camera hay cảm biến chuyển động chuyên dụng, cách tiếp cận này không đòi hỏi thiết bị phần cứng đặc biệt. Nhóm nghiên cứu sử dụng tín hiệu Wi-Fi phát ra từ router phổ thông, sau đó áp dụng mô hình học máy để phân tích sự biến đổi của sóng khi con người di chuyển trong khu vực phủ sóng.
Nói cách khác, mỗi người để lại một “dấu vết” khác nhau trong cách cơ thể phản xạ và làm nhiễu tín hiệu Wi-Fi. Hệ thống được huấn luyện để nhận ra các mẫu này, từ đó phân biệt từng cá nhân.
Điểm khiến công nghệ này thu hút chú ý là khả năng hoạt động thụ động. Người được nhận diện không cần mang điện thoại, đồng hồ thông minh hay bất kỳ thiết bị kết nối nào. Việc theo dõi diễn ra thông qua tín hiệu vốn đã tồn tại trong môi trường.
Theo nhóm nghiên cứu, công nghệ dạng này có thể được ứng dụng trong nhiều lĩnh vực như nhà thông minh, chăm sóc người cao tuổi hoặc hệ thống an ninh trong nhà. Ví dụ, hệ thống có thể nhận diện ai đang di chuyển trong nhà để tự động điều chỉnh thiết bị hoặc phát hiện chuyển động bất thường. Tuy nhiên, chính đặc tính này cũng làm dấy lên lo ngại về quyền riêng tư. Nếu camera là thiết bị dễ nhận biết, việc theo dõi thông qua tín hiệu Wi-Fi có thể khó bị phát hiện hơn đối với người dùng thông thường.
Giới chuyên môn từ lâu nghiên cứu khả năng dùng tín hiệu vô tuyến để cảm nhận chuyển động, nhưng việc đạt độ chính xác cao với phần cứng phổ thông khiến ranh giới ứng dụng thực tế trở nên gần hơn. Dù vậy, nghiên cứu hiện vẫn mang tính thử nghiệm trong môi trường được kiểm soát. Điều này đồng nghĩa không phải mọi router Wi-Fi gia đình đều mặc định có khả năng nhận diện hay theo dõi người dùng.
Để triển khai thực tế, hệ thống còn cần phần mềm xử lý phù hợp, mô hình AI được huấn luyện và điều kiện môi trường đủ ổn định. Tuy nhiên, nghiên cứu tiếp tục cho thấy các thiết bị kết nối quen thuộc trong gia đình có thể mang nhiều khả năng vượt ngoài chức năng ban đầu, kéo theo những câu hỏi mới về quyền riêng tư trong kỷ nguyên nhà thông minh.
Trong những năm gần đây, đồng hồ thông minh đã trở thành công cụ phổ biến giúp hàng triệu người theo dõi sức khỏe và tập luyện mỗi ngày. Tuy nhiên, phân tích mới cho thấy các thiết bị này có thể đang đưa ra những số liệu chưa chính xác về nhiều chỉ số quan trọng.
Trang ScienceAlert ngày 21-4 dẫn lời các chuyên gia cho biết phần lớn dữ liệu mà đồng hồ thông minh cung cấp không phải là kết quả đo trực tiếp mà chỉ là các ước tính dựa trên thuật toán và cảm biến gián tiếp.
Điều này khiến độ chính xác của chúng bị hạn chế và dễ bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố như chuyển động, mồ hôi hay cách đeo thiết bị.
Một trong những chỉ số phổ biến nhất là lượng calo tiêu hao.
Các nghiên cứu cho thấy đồng hồ thông minh có thể sai lệch hơn 20% khi tính toán lượng calo bị đốt cháy này, đặc biệt trong các hoạt động như tập tạ hoặc luyện tập cường độ cao.
Sai số này có thể khiến người dùng ăn uống không phù hợp, dẫn đến tăng cân hoặc giảm hiệu suất tập luyện.
Tương tự, số bước chân cũng không hoàn toàn chính xác.
Các thiết bị thường dựa vào chuyển động tay để đếm bước, nên có thể bỏ sót khi người dùng đẩy xe, mang vác hoặc đi bộ với ít cử động tay.
Đối với nhịp tim, độ chính xác cũng giảm khi cường độ vận động tăng. Cảm biến ở cổ tay có thể bị ảnh hưởng bởi mồ hôi, màu da hoặc độ chặt của dây đeo.
Điều này đặc biệt quan trọng với những người tập luyện theo vùng nhịp tim, vì sai lệch nhỏ cũng có thể dẫn đến tập sai cường độ.
Giấc ngủ là một lĩnh vực khác mà đồng hồ thông minh thường "đoán" hơn là "đo".
Trong khi phương pháp chính xác nhất là ghi nhận hoạt động não trong phòng thí nghiệm, các thiết bị đeo chỉ dựa vào chuyển động và nhịp tim.
Kết quả là chúng có thể nhận biết bạn đang ngủ hay thức nhưng khó xác định chính xác các giai đoạn như ngủ sâu hay ngủ chuyển động mắt nhanh (REM).
Các chỉ số phục hồi và VO₂ max, thước đo thể lực tối đa, cũng gặp vấn đề tương tự. Vì được xây dựng từ nhiều dữ liệu ước tính, chúng có thể không phản ánh đúng tình trạng thực tế của cơ thể.
Điều này có thể khiến người dùng bỏ lỡ buổi tập dù cơ thể vẫn sẵn sàng hoặc ngược lại.
Dù vậy, các chuyên gia nhấn mạnh rằng đồng hồ thông minh không hoàn toàn vô dụng. Chúng vẫn là công cụ hữu ích để theo dõi xu hướng dài hạn và duy trì động lực tập luyện.
Tuy nhiên, người dùng không nên quá phụ thuộc vào từng con số cụ thể mà cần kết hợp với cảm nhận cơ thể và hiệu suất thực tế.
