Trong bối cảnh thị trường lao động liên tục thay đổi, công nghệ phát triển nhanh và áp lực tài chính ngày càng lớn, không ít người trẻ đặt câu hỏi làm thế nào để xây dựng một cuộc sống ổn định và bền vững hơn.
Điều đáng chú ý là khi được hỏi về thành công hay cách ứng phó với bất ổn, tỷ phú đầu tư Warren Buffett thường không bắt đầu bằng những công thức kiếm tiền. Thay vào đó, ông nhắc đến các nguyên tắc sống mà theo ông có giá trị lâu dài hơn bất kỳ khoản đầu tư nào.
Theo tổng hợp từ những lá thư gửi cổ đông và các cuộc trò chuyện công khai của Buffett trong nhiều thập kỷ, dưới đây là 10 bài học được ông xem là nền tảng cho cả sự nghiệp lẫn cuộc sống.
Danh tiếng là tài sản đắt giá nhất
Warren Buffett nhiều lần khẳng định rằng tiền bạc có thể kiếm lại, nhưng uy tín một khi đánh mất sẽ rất khó phục hồi.
Ông từng nói rằng phải mất 20 năm để xây dựng danh tiếng nhưng chỉ cần 5 phút để phá hủy nó. Chính vì vậy, trong công việc hay kinh doanh, việc giữ chữ tín luôn được ông đặt lên hàng đầu. Với Buffett, đây là loại tài sản không thể mua bằng tiền.
Chỉ làm những gì mình thực sự hiểu
Một sai lầm phổ biến của nhiều người trẻ hiện nay là cố gắng “lấn sân” vào những lĩnh vực quá xa lạ vì thấy người khác thành công.
Buffett ngược lại, ông luôn tránh những ngành mình không hiểu rõ. Việc nhận thức được giới hạn của bản thân, theo ông, còn quan trọng hơn cả chỉ số IQ cao. Khi hiểu rõ năng lực cốt lõi, bạn sẽ giảm thiểu được rủi ro và tăng cơ hội thắng lớn.
Đừng nhầm lẫn giữa giá cả và giá trị
Buffett luôn phân biệt rất rõ hai khái niệm này. Ông cho rằng giá cả chỉ là số tiền phải bỏ ra tại một thời điểm, trong khi giá trị mới là thứ thực sự nhận được. Nguyên tắc này không chỉ áp dụng với đầu tư mà còn với nhiều quyết định trong cuộc sống, từ học tập, mua sắm cho đến lựa chọn nghề nghiệp.
Nói cách khác, những thứ có vẻ đắt chưa chắc đã không đáng tiền, còn những thứ rẻ chưa chắc đã là món hời.
Khoản đầu tư sinh lời nhất là đầu tư vào bản thân
Khi được hỏi về cách chuẩn bị cho tương lai đầy biến động, Buffett thường không đề cập đến vàng, bất động sản hay cổ phiếu. Ông nhấn mạnh việc nâng cao kỹ năng, kiến thức và năng lực cá nhân.
Theo Buffett, những gì nằm trong chính con người bạn là tài sản không ai có thể lấy đi, đánh cắp hay áp thuế. Đây cũng là khoản đầu tư có thể tạo ra lợi nhuận suốt đời.
Kiểm soát cảm xúc quan trọng hơn thông minh
Theo Buffett, thị trường chứng khoán, cũng như cuộc sống, là “cơ chế chuyển tiền từ những người thiếu kiên nhẫn sang người biết chờ đợi”. Khả năng giữ bình tĩnh, không bị cuốn vào tâm lý đám đông chính là ranh giới giữa thành công và thất bại. Nếu không rèn luyện được sự điềm tĩnh trước áp lực, bạn khó có thể đưa ra những quyết định sáng suốt.
Tập trung vào số ít điều thực sự quan trọng
Nhiều người có xu hướng theo đuổi quá nhiều mục tiêu cùng lúc. Buffett lại lựa chọn hướng ngược lại. Ông tin rằng những người hiểu rõ mình đang làm gì nên dồn nguồn lực cho một vài cơ hội tốt nhất thay vì phân tán sự chú ý.
Nguyên tắc này có thể áp dụng trong công việc, học tập, đầu tư hay các mối quan hệ cá nhân. Sự tập trung thường tạo ra kết quả lớn hơn việc cố gắng làm tất cả mọi thứ.
Luôn chuẩn bị một vùng đệm an toàn
Buffett không bao giờ chơi trò “được ăn cả, ngã về không”. Trong đầu tư, ông tìm kiếm biên an toàn để giảm thiểu rủi ro. Trong đời sống, đó là cách quản lý chi tiêu và sức khỏe để bạn vẫn đứng vững trước những biến cố bất ngờ. Luôn có một phương án dự phòng chính là cách bạn làm chủ cuộc chơi tài chính của mình.
Buffett cho rằng môi trường có tác động rất lớn đến sự phát triển của mỗi cá nhân. Ông khuyến khích mọi người lựa chọn bạn bè, đồng nghiệp và người cố vấn một cách cẩn thận.
Khi thường xuyên tiếp xúc với những người có tiêu chuẩn cao hơn, tư duy và hành vi của chúng ta cũng có xu hướng thay đổi theo hướng tích cực. Đây là một trong những bài học đơn giản nhưng có ảnh hưởng lâu dài.
Giao tiếp đơn giản là một kỹ năng quan trọng
Dù thường xuyên đề cập đến các vấn đề tài chính phức tạp, những lá thư gửi cổ đông của Buffett vẫn nổi tiếng nhờ cách diễn đạt dễ hiểu. Ông từng tiết lộ rằng khi viết, ông luôn hình dung mình đang giải thích cho người thân trong gia đình.
Theo Buffett, nếu không thể trình bày một ý tưởng bằng ngôn ngữ đơn giản, rất có thể bản thân người nói cũng chưa thực sự hiểu rõ vấn đề. Trong thời đại thông tin bùng nổ, khả năng truyền đạt rõ ràng ngày càng trở thành lợi thế.
Thành công không nên được đo bằng ánh nhìn của người khác
Bài học cuối cùng cũng là điều Buffett thường nhắc đến nhiều nhất, đó là ông phân biệt giữa “bảng điểm bên ngoài” và “bảng điểm bên trong”. Bảng điểm bên ngoài phản ánh cách người khác đánh giá bạn, còn bảng điểm bên trong phản ánh cách bạn tự đánh giá chính mình.
Theo Buffett, nhiều người dành cả đời để tìm kiếm sự công nhận từ người khác nhưng lại bỏ quên những tiêu chuẩn của chính mình. Hạnh phúc và thành công thực sự chỉ xuất hiện khi con người sống đúng với những giá trị mà bản thân tin tưởng.
Khối ngoại dứt chuỗi bán ròng kéo dài 15 phiên trong hôm qua, nhưng phần lớn nhờ giao dịch thỏa thuận tại VPL. Một số công ty chứng khoán cho rằng đây là dấu hiệu của việc áp lực xả hàng vẫn còn hiện hữu.
Điều này được thể hiện trong phiên giao dịch hôm nay. Buổi sáng, nhà đầu tư nước ngoài đã trở lại bán ròng, ghi nhận hơn 792 tỷ đồng trước giờ nghỉ trưa. Buổi chiều, lực cung từ khối ngoại càng dâng lên. Tổng giá trị bán ròng kết phiên ghi nhận khoảng 1.571 tỷ đồng trên sàn HoSE, mức cao nhất trong vòng nửa tháng qua.
Thị trường có tới 7 cổ phiếu bị bán ròng trên trăm tỷ đồng, lần lượt gồm VHM, HPG, MWG, VPB, HDB, FPT và VCB. Ở chiều ngược lại, không có mã nào được mua ròng trên trăm tỷ.
Diễn biến dòng tiền của khối ngoại gây áp lực lên tâm lý thị trường. Buổi sáng, chứng khoán vẫn giữ sắc xanh, phần lớn thời gian giữ trên mốc 1.700 điểm. Chỉ số chung có lúc cao hơn tham chiếu tới 19 điểm. Sang buổi chiều, áp lực bán dâng cao, đẩy thị trường chìm vào sắc đỏ.
VN-Index đóng cửa ở trên 1.684 điểm, giảm gần 11 điểm so với hôm qua. Toàn sàn HoSE có 233 cổ phiếu sụt giá, nhiều gấp 3 lần số lượng cổ phiếu tăng.
Trừ bảo hiểm, dầu khí và bất động sản, các nhóm còn lại đều ghi nhận chỉ số ngành đi lùi. Hàng loạt mã trụ trở thành nhân tố làm giảm điểm VN-Index, nổi bật nhất là HPG và nhóm ngân hàng như BID, TCB, VCB, CTG, VPB, MBB.
Khi chứng khoán giảm điểm, thanh khoản cũng sụt theo. Tổng giá trị giao dịch sàn HoSE ghi nhận hơn 21.100 tỷ đồng, thấp hơn hôm qua khoảng 6.200 tỷ đồng.
Trong báo cáo cuối phiên trước, Chứng khoán Shinhan (SSV) cho rằng thị trường đang dao động trong biên độ hẹp, đi kèm thanh khoản suy giảm, phản ánh tâm lý thận trọng từ cả bên mua lẫn bên bán. Diễn biến này tương đối phù hợp trong bối cảnh rủi ro địa chính trị vẫn còn hiện hữu và giá dầu duy trì ở vùng cao.
Theo SSV, nhà đầu tư có thể cân nhắc giải ngân từng phần trong các nhịp điều chỉnh của thị trường. Tuy nhiên, trong bối cảnh rủi ro địa chính trị vẫn còn hiện hữu, nhóm phân tích này khuyến nghị duy trì tỷ trọng cổ phiếu ở mức vừa phải nhằm kiểm soát rủi ro danh mục.
Còn với Chứng khoán Sài Gòn - Hà Nội (SHS), hiện tại rất khó để tìm kiếm các cơ hội tăng trưởng mạnh trong bối cảnh nhiều yếu tố rủi ro, bất định vẫn chi phối thị trường tài chính. Họ duy trì quan điểm trung lập, thận trọng xem xét các cơ hội đầu tư giá trị với tỷ lệ cổ tức cao ở các doanh nghiệp chất lượng.
SHS khuyên nhà đầu tư nên duy trì tỷ trọng hợp lý. Mục tiêu giải ngân cần hướng tới các mã có nền tảng cơ bản tốt, dẫn đầu trong các ngành chiến lược, tăng trưởng vượt trội của nền kinh tế.
Theo báo cáo tài chính quý 1-2026, Vietjet ghi nhận kết quả kinh doanh tăng trưởng mạnh thông qua tối ưu hóa khai thác vận hành, mở rộng mạng bay quốc tế, tạo cơ sở vững chắc cho phát triển hệ sinh thái hàng không trong tương lai, với các kết quả kinh doanh ấn tượng:
- Doanh thu hợp nhất: 21.021 tỉ đồng (tăng trưởng 17,1% so với cùng kỳ).
- Lợi nhuận trước thuế hợp nhất: 1.142 tỉ đồng (tăng trưởng 36,5% so với cùng kỳ).
- Lợi nhuận sau thuế hợp nhất: 1.023 tỉ đồng (tăng trưởng mạnh mẽ 59,6% so với cùng kỳ).
Ở cấp độ công ty mẹ, Vietjet đạt:
- Doanh thu: 19.473 tỉ đồng (tăng trưởng 8,7% so với cùng kỳ).
- Lợi nhuận trước thuế: 1.020 tỉ đồng (tăng trưởng 24,5% so với cùng kỳ).
- Lợi nhuận sau thuế: 922 tỉ đồng (tăng trưởng 47% so với cùng kỳ).
Doanh thu và lợi nhuận tiếp tục tăng trưởng tốt nhờ Vietjet tăng cường kiểm soát chi phí vận hành bằng việc tối ưu hóa hiệu suất khai thác, thúc đẩy chuyển đổi số trong vận hành, cùng với việc duy trì đội bay mới và hiện đại, giúp tiết kiệm nhiên liệu góp phần vào hiệu quả hoạt động kinh doanh.
Nền tảng tài chính vững mạnh
Tại thời điểm 31-3-2026:
- Tổng tài sản của Vietjet: 143.534 tỉ đồng.
- Nợ vay ròng/vốn chủ sở hữu: 2,1 lần.
- Hệ số thanh khoản: 1,5 lần.
Các chỉ số tài chính duy trì trong ngưỡng an toàn của ngành do Vietjet liên tục tăng cường đầu tư tàu bay mới. Trong quý 1, hãng cũng đã đóng góp 1.941 tỷ đồng vào ngân sách Nhà nước.
Trong quý 1, Vietjet tiếp tục khai thác hiệu quả với 7,2 triệu lượt khách (tăng 5,1% so với cùng kỳ); 39.903 chuyến bay (tăng 3,3% so với cùng kỳ) và vận chuyển được 23.344 tấn hàng hóa.
Hãng tiếp tục mở rộng mạng bay với 5 đường bay kết nối Việt Nam và Trung Quốc trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư Tô Lâm tới Trung Quốc, Vietjet hiện khai thác 186 đường bay (45 nội địa, 141 quốc tế).
Hiệp hội Vận tải Hàng không Quốc tế (IATA) đã chính thức gia hạn chứng nhận ISAGO cho hoạt động phục vụ mặt đất của Vietjet tại Cảng Hàng không Quốc tế Nội Bài.
Chứng nhận được áp dụng cho 07 lĩnh vực, gồm: quản lý tổ chức, đào tạo, phục vụ hàng hóa và bưu gửi, phục vụ sân đỗ, phục vụ hành khách, phục vụ hành lý và kiểm soát tải trọng, với thời hạn hiệu lực đến ngày 22-3-2028, khẳng định năng lực quản trị, tổ chức khai thác và kiểm soát an toàn của Vietjet trong hoạt động phục vụ mặt đất theo các tiêu chuẩn quốc tế.
Chiến lược mở rộng quốc tế tiếp tục là động lực tăng trưởng dài hạn, góp phần đa dạng hóa nguồn doanh thu và giảm phụ thuộc vào thị trường nội địa.
Trong quý 1-2026, Vietjet đẩy mạnh đầu tư đội bay tương lai:
- Đặt hàng Pratt & Whitney trang bị động cơ GTF cho 44 tàu bay Airbus A320neo, với tổng giá trị khoảng 5,4 tỉ USD.
- Ký thỏa thuận tài chính tàu bay cho 6 tàu bay Boeing 737-8, trị giá khoảng 965 triệu USD.
- Ký thỏa thuận tài trợ thuê mua 10 tàu bay Comac C909.
Song song đó, hãng tiếp tục mở rộng phát triển với tầm nhìn dài hạn:
- Là thành viên sáng lập Trung tâm Tài chính Hàng không châu Á - Thái Bình Dương.
- Ký kết với AVIC Cabin Systems hợp tác phát triển các giải pháp nội thất tàu bay hiện đại, hướng tới xây dựng tại Việt Nam một hệ sinh thái công nghiệp phụ trợ hàng không bền vững.
- Tiên phong ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và các giải pháp tối ưu nhiên liệu thông qua hợp tác chiến lược với các đối tác quốc tế như Open Airlines và Safran.
- Đầu tư nguồn nhân lực thông qua Học viện Hàng không Vietjet (VJAA): tổ chức 3.193 khóa học, đào tạo 34.727 học viên trong ba tháng đầu năm; tiếp tục ký kết hợp tác đào tạo với Australia Aviation và Học viện đào tạo bay F Air.
Với sự hỗ trợ của Chính phủ về chính sách giảm thuế VAT, thuế xuất nhập khẩu, thuế bảo vệ môi trường, thuế tiêu thụ đặc biệt đối với nhiên liệu bay trước tác động của chiến sự tại Trung Đông, Vietjet mong đợi nhận được chính sách linh hoạt về giá vé trên các đường bay nội địa.
Vietjet tự tin bước vào giai đoạn tăng trưởng mới với việc mở rộng quy mô quốc tế, từ đó thúc đẩy động lực tăng trưởng dài hạn.
Chốt phiên giao dịch ngày 20/5, mỗi ounce vàng thế giới giao ngay tăng gần 62 USD, lên 4.543 USD. Tại phiên châu Á hôm nay, giá kim loại quý này tiếp tục cải thiện hơn 25 USD, đến 9h đạt 4.568 USD mỗi ounce.
Thị trường vàng thế giới tích cực khi nhà đầu tư hy vọng về một giải pháp cho cuộc xung đột tại Iran, có thể làm giảm áp lực lên dầu mỏ, khiến lo ngại về lạm phát hạ nhiệt. Ngoài ra, lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm giảm nhẹ, sau khi chạm mức cao nhất 4 tháng cũng là một động lực cho kim loại quý này.
Trong nước, sáng 21/5, Công ty Vàng bạc đá quý Sài Gòn (SJC) đã tăng giá vàng miếng thêm 1,5 triệu đồng, lên 160,5 - 163,5 triệu đồng một lượng. Như vậy, giá kim loại quý này hôm nay chênh với thế giới khoảng 18 triệu đồng.
try{try{for(const iframe of document.querySelectorAll("iframe[data-src]")){iframe.removeAttribute("sandbox");iframe.setAttribute("src",iframe.getAttribute("data-src"));}}catch(e){}}catch(e){console.log("error_replace_script",e);}
Với nhẫn trơn, tính đến 9h, SJC đã điều chỉnh giá 3 lần. Hiện công ty niêm yết mặt hàng này quanh 160 - 163 triệu đồng một lượng, cao hơn 2 triệu đồng so với cuối ngày hôm qua.
DOJI, Bảo Tín Minh Châu, Bảo Tín Mạnh Hải cùng giao dịch nhẫn tròn trơn cao hơn SJC 500.000 đồng, quanh 160,5 - 163,5 triệu đồng. Trong khi đó, PNJ có cùng giá bán ra với các thương hiệu trên nhưng mua vào cao hơn 500.000 đồng.
Goldman Sachs, một trong những ngân hàng đầu tư lớn nhất thế giới, hôm 19/5 đưa ra dự báo vàng có thể quay lại mốc 5.400 USD vào cuối năm nay. Tuy nhiên, nhà băng này cũng cảnh báo kim loại quý vẫn có thể chịu áp lực trong ngắn hạn nếu nhà đầu tư buộc phải bán các tài sản có tính thanh khoản cao để huy động tiền mặt trong giai đoạn thị trường biến động.
Nhóm phân tích của Goldman Sachs nhận định nhà đầu tư cá nhân mua vàng để phòng ngừa rủi ro vĩ mô sẽ tiếp tục nắm giữ vị thế này đến hết năm. Ngoài ra, các ngân hàng trung ương tại các thị trường mới nổi nhiều khả năng sẽ tiếp tục đa dạng dự trữ sang vàng như một xu hướng tái cấu trúc.
Giá bạc thỏi, bạc miếng cũng tăng 1% hôm nay. Phú Quý niêm yết kim loại này tại 2,88 - 2,97 triệu đồng một lượng, tương đương 77 - 79 triệu một kg. Ancarat mua bán bạc miếng ngang giá với Phú Quý, trong khi tại Sacombank - SBJ là 2,91 - 2,99 triệu đồng.