Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 23/6 tuyên bố Iran đã đồng ý cho phép thanh sát hạt nhân “vô thời hạn”, tuy nhiên Tehran phủ nhận điều này.
Washington đã đồng ý miễn trừ các lệnh trừng phạt đối với Iran trong 60 ngày kể từ ngày 22/6 sau vòng đàm phán đầu tiên trong khuôn khổ thỏa thuận hòa bình sơ bộ đạt được tuần trước nhằm chấm dứt hơn 3 tháng xung đột.
Phó Tổng thống Mỹ JD Vance cho biết các cuộc đàm phán với quan chức Iran tại khu nghỉ dưỡng Buergenstock ở Thụy Sĩ đã tạo nền tảng tốt cho một thỏa thuận cuối cùng, đồng thời khẳng định Tehran đã đồng ý cho phép các thanh sát viên hạt nhân quay trở lại nước này.
Tuy nhiên, Iran phủ nhận việc đã bắt đầu thảo luận về chương trình hạt nhân tại các cuộc đàm phán do Qatar và Pakistan làm trung gian, đồng thời bác bỏ thông tin rằng nước này đã đồng ý mời các thanh sát viên của Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) trở lại.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmail Baghaei ngày 23/6 cho biết các quan chức Iran không có cuộc gặp nào với Tổng Giám đốc IAEA Rafael Grossi tại Thụy Sĩ và cũng không có kế hoạch cho phép cơ quan giám sát hạt nhân của Liên hợp quốc thanh tra các cơ sở hạt nhân bị hư hại của Iran.
Trong khi đó, ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social rằng: “Iran đã hoàn toàn đồng ý với các cuộc thanh sát hạt nhân ở mức cao nhất trong tương lai lâu dài (Vô thời hạn!!!)”.
Ông cũng cho biết bất kỳ tài sản nào của Iran được giải phóng theo thỏa thuận sẽ được đưa vào một tài khoản ký quỹ và sử dụng để mua thực phẩm cùng vật tư y tế từ Mỹ, “bao gồm ngô, lúa mì và đậu tương từ những người nông dân tuyệt vời của nước Mỹ”.
Trước đó, vào cùng ngày, Đại sứ Iran tại Văn phòng Liên hợp quốc ở Geneva Ali Bahreini đã bác bỏ thông tin này. “Iran là quốc gia duy nhất có quyền quyết định cách sử dụng các tài sản được giải phóng của mình. Vì vậy tôi bác bỏ mọi tuyên bố cho rằng bất kỳ quốc gia nào khác có thể đóng vai trò hoặc gây ảnh hưởng đối với các quyết định hay quy trình đó”, ông nói.
Những tuyên bố trái ngược giữa 2 bên cho thấy mức độ bất định vẫn bao trùm các cuộc thương lượng nhằm chấm dứt cuộc chiến đã tác động mạnh tới cục diện Trung Đông.
Các bên đã nhất trí về một cơ chế chấm dứt giao tranh giữa Israel, đồng minh của Mỹ, và Hezbollah, lực lượng được Iran hậu thuẫn tại Li Băng. Đồng thời, họ cũng thiết lập một đường dây liên lạc nhằm bảo đảm hoạt động đi lại an toàn của tàu thương mại qua eo biển Hormuz, tuyến hàng hải quan trọng đối với nguồn cung dầu mỏ toàn cầu từng bị Iran phong tỏa trong thời gian xung đột.
Trong bước đầu tiên nhằm giảm bớt áp lực kinh tế đối với Tehran, Bộ Tài chính Mỹ thông báo miễn trừ trừng phạt đến ngày 21/8, cho phép Iran xuất khẩu dầu mỏ và các sản phẩm liên quan, đồng thời nhận thanh toán cho các giao dịch này.
Ông Bahreini cho biết các cuộc đàm phán đã đạt được “tiến triển tốt” và 2 nhóm công tác sẽ được thành lập trong những ngày tới để tập trung vào vấn đề dỡ bỏ trừng phạt và hoạt động hạt nhân của Iran.
Ông nói với các phóng viên rằng 5 nội dung trong thỏa thuận ban đầu cần được thực hiện đầy đủ trước khi các cuộc đàm phán về hồ sơ hạt nhân và vai trò của IAEA có thể bắt đầu.
Đại sứ Iran cho biết Li Băng là một phần “không thể tranh cãi” của thỏa thuận tạm thời giữa Mỹ và Iran, trong đó bao gồm việc Israel rút quân khỏi lãnh thổ Li Băng Israel tuyên bố sẽ duy trì một vùng an ninh ở miền Nam Li Băng và tiếp tục hành động để “vô hiệu hóa” các mối đe dọa đối với binh sĩ và công dân Israel.
Lưu lượng tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz bắt đầu tăng trở lại từ ngày 22/6. Tuy nhiên, Iran và Oman cho biết trong một tuyên bố chung rằng việc sử dụng tuyến đường thủy này trong tương lai có thể phát sinh các khoản phí.
Trẻ sơ sinh khóc không rõ lý do có thể là nguồn cơn gây lo lắng lớn cho các bậc phụ huynh. Khi các gia đình tìm kiếm những phương thức mới để vượt qua giai đoạn bấp bênh của việc chăm sóc trẻ nhỏ, các nhà phát triển Nhật Bản đang tung ra các công cụ được hỗ trợ bởi AI, được thiết kế để xác định các nguyên nhân khiến trẻ quấy khóc.
Một trong số đó là Babylingual, một ứng dụng miễn phí được Moto Numazawa, 25 tuổi ở thành phố Chigasaki thuộc tỉnh Kanagawa, phát triển.
Vào cuối tháng 4, Numazawa đã hướng chiếc điện thoại thông minh của mình về phía cậu con trai 3 tháng tuổi, Saku. Vài giây sau, ứng dụng hiển thị thông báo: “Con đang đói”.
Bên cạnh kết quả, màn hình hiển thị một thanh đo cho thấy mức độ khả thi của cách giải thích đó so với các nhu cầu tiềm ẩn khác và đưa ra lời khuyên: “Có thể đã đến giờ cho ăn”.
Vào thời điểm đó, 3 tiếng đồng hồ đã trôi qua kể từ cữ bú buổi sáng của Saku. Sau khi được cho ăn, cậu bé nhanh chóng chìm vào giấc ngủ trong vòng tay của mẹ.
Babylingual áp dụng các nghiên cứu trước đây vốn cho rằng trẻ sơ sinh tạo ra các âm thanh riêng biệt để phản hồi lại các nhu cầu như đói và ngủ, từ đó phân loại tiếng khóc thành 5 kiểu mẫu. Ứng dụng này cũng cho phép cha mẹ lưu lại các bản ghi âm tiếng khóc để chia sẻ với những người chăm sóc khác và bao gồm các chức năng hướng dẫn bằng giọng nói được thiết kế để giúp dỗ trẻ ngủ.
Moto Numazawa, người vốn đã có kinh nghiệm với máy tính, bắt đầu suy nghĩ về những thách thức liên quan đến việc chăm sóc con cái sau khi vợ anh mang bầu bé Saku. Anh tin rằng có một nhu cầu thực tế đối với một công cụ như vậy khi các gia đình hạt nhân đang ngày càng trở nên phổ biến ở Nhật Bản, và cha mẹ có ít cơ hội hơn để tìm kiếm sự hỗ trợ từ người thân cũng như những người xung quanh.
Trong khi các bậc cha mẹ dần học được cách tự nhận biết các tín hiệu của con mình, Moto cảm thấy công nghệ này có thể hỗ trợ cho quá trình đó.
Cross Medicine, một công ty liên doanh có trụ sở tại Đại học Tokushima ở miền Tây Nhật Bản, cũng đã phát triển một ứng dụng có tên là Awababy. Ứng dụng này sử dụng AI được huấn luyện dựa trên hơn 160.000 bản ghi âm tiếng khóc của trẻ nhỏ và các phương pháp dùng để dỗ dành trẻ sơ sinh.
Ứng dụng nhận diện 11 cung bậc cảm xúc khác nhau và gợi ý các cách thức để cha mẹ có thể phản hồi lại.
Theo chủ tịch của Cross Medicine, ông Koga Nakai, dịch vụ này đặc biệt phổ biến vào giữa đêm, khi các bậc cha mẹ có thể gặp khó khăn trong việc tìm kiếm lời khuyên từ người khác.
Công ty cũng nhìn thấy tiềm năng của công nghệ này trong việc giúp giảm thiểu nguy cơ trầm cảm sau sinh. Việc áp dụng dịch vụ này đang được tiến hành thông qua các chương trình hỗ trợ chăm sóc trẻ em của chính quyền địa phương và các chương trình phúc lợi cho nhân viên của doanh nghiệp.
Vào tháng 3, thành phố Mishima ở tỉnh Shizuoka đã tổ chức một buổi thử nghiệm cho các cư dân sử dụng Awababy và bắt đầu xem xét việc cung cấp dịch vụ này miễn phí.
"Ông ấy đang có sức khỏe tốt. Kẻ thù lan truyền đủ loại tin đồn và thông tin sai lệch. Họ muốn tìm ra nơi ở của ông ấy, nhưng người dân cần kiên nhẫn và không nên vội vàng. Lãnh tụ sẽ lên tiếng khi thời điểm thích hợp", Mazaher Hosseini, lãnh đạo bộ phận lễ tân thuộc Văn phòng Lãnh tụ Tối cao Iran, cho biết hôm 8/5.
Ông Hosseini thêm rằng Lãnh tụ Tối cao Mojtaba Khamenei bị thương nhẹ ở chân và vùng thắt lưng, đồng thời bị trúng mảnh bom ở sau tai. "Các vết thương đang lành, ông ấy đã hoàn toàn khỏe mạnh", quan chức Iran nói.
CNN cùng ngày dẫn lời các quan chức Mỹ giấu tên cho biết cộng đồng tình báo nước này đến nay vẫn chưa thể xác định vị trí của ông. Một trong những nguyên nhân là Lãnh tụ Khamenei không sử dụng thiết bị điện tử để liên lạc, chỉ tiếp xúc với những người được phép gặp trực tiếp và gửi thông điệp thông qua trợ lý.
Dù bị thương, ông Khamenei vẫn đóng vai trò quan trọng trong định hình chiến lược xung đột cùng các quan chức cấp cao Iran.
Tuy nhiên, một nguồn tin nói rằng có dấu hiệu cho thấy Lãnh tụ Tối cao Iran không tham gia nhiều vào quá trình ra quyết định. Các quan chức cấp cao của Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cùng Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Ghalibaf hiện điều hành phần lớn hoạt động thường nhật.
Ông Mojtaba Khamenei bị thương ngày 28/2, trong đòn không kích mở đầu chiến dịch của Mỹ - Israel. Lãnh tụ Iran chưa xuất hiện trước công chúng từ khi đảm nhận chức vụ, các tuyên bố văn bản của ông đều được đọc trên kênh truyền hình nhà nước.
Sự vắng bóng của Lãnh tụ Tối cao đã làm dấy lên nhiều suy đoán về sức khỏe và vai trò thực tế của ông trong cơ cấu quyền lực mới tại Iran.
Điều này cũng gây khó khăn cho chính quyền Tổng thống Donald Trump, khi giới chức Mỹ chưa rõ ai thực sự có thẩm quyền đàm phán chấm dứt xung đột. Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio ngày 7/5 nhận định hệ thống quyền lực Iran "vẫn bị chia rẽ nghiêm trọng và hoạt động thiếu hiệu quả", từ đó cản trở tiến độ đàm phán.
Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian hôm 7/5 thông báo đã họp với Lãnh tụ Khamenei trong hai tiếng rưỡi. Đây là lần đầu Tổng thống Pezeshkian gặp Lãnh tụ Tối cao Iran kể từ khi ông Khamenei đảm nhiệm chức vụ ngày 8/3, cũng là lần đầu quan chức cấp cao của chính phủ Iran trực tiếp thảo luận với Lãnh tụ Tối cao.
Theo Hãng tin Reuters, ngày 14-5, Thủ tướng Latvia Evika Silina đã tuyên bố từ chức, kéo theo nguy cơ sụp đổ chính phủ liên minh chỉ vài tháng trước cuộc bầu cử quốc gia vào tháng 10 tới.
"Tôi từ chức, nhưng tôi không từ bỏ", bà Silina phát biểu trên truyền hình.
Quyết định từ chức của bà Silina là kết quả của một "chuỗi phản ứng domino" xuất phát từ vụ máy bay không người lái (drone) của Ukraine "bay lạc" từ Nga sang Latvia và đánh trúng một cơ sở chứa dầu tại quốc gia Baltic này hôm 7-5.
Sau sự kiện này, bà Silina đã công khai yêu cầu Bộ trưởng Quốc phòng Andris Spruds - thành viên Đảng Cấp tiến - rời ghế. Khi ấy, bà Silina cho rằng các hệ thống phòng chống drone của Latvia đã không được triển khai kịp thời. Ngày 10-5, ông Spruds chính thức đệ đơn từ chức.
Không lâu sau đó, Đảng Cấp tiến đã rời khỏi liên minh cầm quyền, dẫn đến việc bà Silina mất đa số ủng hộ tại Quốc hội từ ngày 13-5.
Ông Andris Suvajevs, lãnh đạo nhóm nghị sĩ của Đảng Cấp tiến tại Quốc hội Latvia, phát biểu sau cuộc gặp với bà Silina hôm 13-5: "Thủ tướng hiện nay sẽ không có 9 phiếu của Đảng Cấp tiến".
Ông Suvajevs cảnh báo bà Silina có thể chọn từ chức hoặc chờ Quốc hội bỏ phiếu bãi nhiệm. Ông cũng kêu gọi Tổng thống Edgars Rinkevics, người theo Hiến pháp Latvia có quyền chọn lãnh đạo chính phủ mới, khởi động ngay quá trình tham vấn chính trị để tiến hành việc này.
Theo Đài truyền hình quốc gia Latvia LSM, Tổng thống Rinkevics sẽ gặp tất cả các đảng trong Quốc hội vào ngày 15-5.
Sau sự cố ngày 7-5, Latvia cùng nước láng giềng Lithuania đã kêu gọi Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) tăng cường năng lực phòng không cho khu vực Baltic.
Ngoại trưởng Ukraine Andrii Sybiha đã xác nhận số drone trong sự cố ngày 7-5 là của Ukraine và cho rằng chúng đã bị "tác chiến điện tử của Nga cố tình làm chệch hướng khỏi mục tiêu trên đất Nga". Phía Ukraine cũng đang cân nhắc cử chuyên gia sang hỗ trợ tăng cường an ninh không phận cho các nước vùng Baltic.
Trong khi đó, nhiều chuyên gia Nga cáo buộc các cuộc tấn công bằng drone kiểu này là hệ quả của việc các nước NATO âm thầm cho Ukraine "mượn" không phận nước mình để thực hiện những cuộc tấn công nhắm vào đất Nga.
