Phát biểu tại phiên khai mạc kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI sáng 6.4, Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh, kỳ họp có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, mở đầu cho một nhiệm kỳ mới, kiện toàn tổ chức bộ máy nhà nước theo Hiến pháp.
Đây cũng là kỳ họp tập trung thể chế hóa Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, tạo nền tảng pháp lý, thể chế và động lực chính sách để đất nước bước vào thời kỳ phát triển mới: phát triển nhanh, bền vững, giàu bản sắc, dựa trên khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và khát vọng vươn lên mạnh mẽ của toàn dân tộc.
Chúc mừng kết quả bầu cử tốt đẹp và các vị đại biểu Quốc hội, đại biểu HĐND các cấp đã được cử tri cả nước tín nhiệm lựa chọn, Tổng Bí thư cũng ghi nhận và đánh giá cao những đóng góp quan trọng của Quốc hội, các vị đại biểu, ủy viên HĐND các cấp nhiệm kỳ 2020 – 2025, là nền tảng quan trọng để Quốc hội khóa XVI kế thừa, phát huy và phát triển lên tầm cao mới.
Nhấn mạnh thế giới đang biến đổi rất nhanh, rất sâu sắc trên cả chiều rộng và chiều sâu, Tổng Bí thư cũng nêu rõ các thách thức từ cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn, tái cấu trúc chuỗi cung ứng, dòng vốn toàn cầu… Trong bối cảnh ấy, quốc gia nào chủ động chiến lược, cải cách thể chế kịp thời, giải phóng được sức sáng tạo, huy động được nguồn lực toàn dân, nắm bắt được thời cơ mới, quốc gia đó sẽ vượt lên và phát triển.
Theo Tổng Bí thư, đất nước ta, với lịch sử hàng ngàn năm văn hiến, qua 96 năm dưới sự lãnh đạo của Đảng, 40 năm đổi mới, đã đạt được những thành tựu to lớn, có ý nghĩa thời đại.
“Nhưng chúng ta cũng phải nhìn thẳng vào sự thật rằng: yêu cầu của giai đoạn phát triển mới đang đặt ra những đòi hỏi cao hơn, nhanh hơn và quyết liệt hơn về thể chế, về mô hình tăng trưởng, về chất lượng quản trị quốc gia, về năng lực phản ứng chính sách, về kỷ luật thực thi và nâng cao mức sống của nhân dân”, Tổng Bí thư nhấn mạnh.
Đại hội XIV của Đảng đã xác định rất rõ mục tiêu phát triển đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045, đồng thời nhấn mạnh yêu cầu đổi mới tư duy phát triển, khơi thông mọi nguồn lực, phát huy cao nhất sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc. Trong tiến trình đó, Quốc hội phải đổi mới mạnh mẽ hơn, thực chất hơn, hiệu quả hơn để thực hiện đầy đủ, xứng đáng trọng trách hiến định của mình.
“Mỗi đại biểu Quốc hội phải luôn ý thức sâu sắc rằng mình không chỉ đại diện cho đơn vị bầu cử, không chỉ mang theo lá phiếu tín nhiệm của cử tri, mà còn gánh trên vai trách nhiệm đối với vận mệnh quốc gia, đối với niềm tin của nhân dân, đối với tương lai của các thế hệ mai sau”, Tổng Bí thư nhấn mạnh.
Tổng Bí thư Tô Lâm đề nghị Quốc hội khóa XVI tập trung thực hiện tốt 4 nhiệm vụ lớn. Thứ nhất, đổi mới mạnh mẽ công tác lập pháp, xây dựng bằng được một hệ thống pháp luật hiện đại, thống nhất, ổn định, khả thi và kiến tạo phát triển.
Trong thời gian qua, mặc dù hệ thống pháp luật đã được hoàn thiện đáng kể, nhưng vẫn còn tình trạng chồng chéo, mâu thuẫn, thiếu liên thông; có những quy định chưa rõ, chưa ổn định, chưa theo kịp thực tiễn, làm tăng chi phí tuân thủ, làm chậm cơ hội phát triển, làm khó cho người dân, doanh nghiệp và bộ máy thực thi.
Vì vậy, Quốc hội cần chỉ đạo rà soát tổng thể hệ thống pháp luật, hoàn thiện cấu trúc hệ thống pháp luật quốc gia, kiên quyết khắc phục tình trạng “luật bó”, chồng lấn, đẩy trách nhiệm cho văn bản dưới luật; phải làm sao để luật ban hành ra là đi được vào cuộc sống, người dân dễ hiểu, doanh nghiệp dễ thực hiện, cơ quan nhà nước dễ áp dụng.
Đặc biệt, phải đổi mới căn bản tư duy xây dựng pháp luật theo hướng kiến tạo phát triển. Pháp luật không chỉ để quản lý cái đã có, mà còn phải mở đường cho cái mới; không chỉ điều chỉnh thực tiễn hiện hữu, mà còn phải kiến tạo tương lai. Luật không chỉ “mở đường” mà còn phải “sửa đường”.
Mỗi đạo luật phải xuất phát từ lợi ích quốc gia, dân tộc, từ lợi ích chính đáng của nhân dân; kiên quyết phòng, chống lợi ích nhóm, lợi ích cục bộ, mọi tác động tiêu cực làm méo mó chính sách. Phải chuyển mạnh từ tư duy “làm luật cho đủ” sang tư duy “làm luật để phát triển”; từ “pháp luật tốt trên giấy” sang “pháp luật tốt trong cuộc sống”. Hiệu quả thực thi và sự hài lòng của người dân, doanh nghiệp phải là thước đo cao nhất của chất lượng lập pháp.
Thứ hai, nâng tầm giám sát tối cao của Quốc hội theo hướng thực chất, sắc bén, đi đến cùng trách nhiệm và kết quả. Giám sát không chỉ để “kiểm tra việc đã làm”, mà còn phải giúp “định hình việc cần làm”, nhận diện sớm những bất cập có thể phát sinh và phải đi đến cùng câu hỏi cuối cùng: vấn đề đã được giải quyết hay chưa.
Tổng Bí thư đề nghị Quốc hội nhiệm kỳ này tập trung giám sát những vấn đề lớn, những lĩnh vực then chốt, những “điểm nghẽn của điểm nghẽn” trong phát triển; những vấn đề bức xúc mà cử tri và nhân dân quan tâm; đặc biệt là việc thực hiện các chủ trương lớn của Đảng, việc tổ chức thi hành pháp luật, việc sử dụng nguồn lực quốc gia, quản lý tài sản công, thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, trách nhiệm giải trình của các cơ quan nhà nước.
Thứ ba, Quốc hội phải nâng cao bản lĩnh và tầm nhìn khi quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước; quyết định phải đúng, trúng, kịp thời, vì lợi ích lâu dài của quốc gia.
“Giai đoạn phát triển có tính bước ngoặt lịch sử của đất nước đòi hỏi Quốc hội không chỉ quyết định đúng, mà phải quyết định trúng và kịp thời; bởi chậm một quyết sách có thể làm lỡ một thời cơ chiến lược”, Tổng Bí thư nhấn mạnh.
Thứ tư, tiếp tục đổi mới tổ chức và phương thức hoạt động của Quốc hội theo hướng hiện đại, chuyên nghiệp, gần dân, sát thực tiễn và phản ứng chính sách nhanh hơn.
Trong một thế giới biến động không ngừng, Quốc hội không thể vận hành theo nhịp độ cũ, cách thức cũ. Quốc hội phải có năng lực thích ứng nhanh hơn, phản ứng chính sách kịp thời hơn, quyết định vấn đề nhanh hơn nhưng vẫn chặt chẽ, đúng đắn.
Tổng Bí thư lưu ý cần tiếp tục nghiên cứu tăng hợp lý số kỳ họp, đa dạng hóa và linh hoạt hóa các hình thức hoạt động của Quốc hội và các cơ quan của Quốc hội, nhất là ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số, hình thức trực tuyến và hệ sinh thái số để nâng cao tính kịp thời, chủ động và hiệu quả trong xem xét, quyết định chính sách.
Cạnh đó, phải tiếp tục nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động của từng đại biểu Quốc hội, đặc biệt là đại biểu chuyên trách. Mỗi đại biểu vừa có bản lĩnh chính trị, vừa có trình độ chuyên môn, vừa có năng lực phản biện, vừa có khả năng truyền tải trung thực tiếng nói của nhân dân đến nghị trường.
Quốc hội phải gắn bó mật thiết hơn với nhân dân; mở rộng các kênh tiếp nhận, lắng nghe ý kiến của cử tri, nhân dân, cộng đồng doanh nghiệp, đội ngũ trí thức, nhà khoa học; tăng cường công khai, minh bạch trong toàn bộ hoạt động của mình. Xây dựng Quốc hội số, hiện đại, thông minh, nhưng trước hết phải là một Quốc hội gần dân, hiểu dân, vì dân, hành động vì lợi ích của dân.
“Khi lòng dân được lắng nghe, khi ý dân được phản ánh trung thực, khi quyết sách xuất phát từ thực tiễn đời sống, thì Quốc hội sẽ mạnh hơn, Nhà nước sẽ vững hơn, niềm tin xã hội sẽ lớn hơn”, Tổng Bí thư nhấn mạnh.
Cùng dự có Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul, các đại biểu cấp cao hai nước và đại diện ban lãnh đạo gần 700 doanh nghiệp Việt Nam và Thái Lan.
Phát biểu khai mạc tại diễn đàn, Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul nhấn mạnh thế giới đang đối mặt với sự biến động, bất ổn và thay đổi nhanh chóng. Trong bối cảnh những bất ổn này, các nước ASEAN cần hợp tác chặt chẽ hơn nữa và dựa vào nhau nhiều hơn để tăng cường khả năng phục hồi và ứng phó với các tác động từ bên ngoài khu vực. Thái Lan và Việt Nam đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy sự phát triển kinh tế của khu vực.
Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul cho rằng, Thái Lan và Việt Nam có mối liên hệ mật thiết và phụ thuộc lẫn nhau, cả hai nước đều hưởng lợi từ sự phát triển của nhau. Thành công của hợp tác giữa Thái Lan và Việt Nam sẽ không thể đạt được nếu thiếu vai trò mạnh mẽ của khu vực tư nhân, vốn là động lực quan trọng thúc đẩy thương mại, đầu tư và kết nối kinh tế giữa hai nước.
Thủ tướng Thái Lan bày tỏ hy vọng tình hữu nghị giữa Thái Lan và Việt Nam sẽ lớn mạnh, cùng nhau tạo ra sự phát triển bền vững, thịnh vượng của hai đất nước.
Phát biểu tại diễn đàn, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chia sẻ, diễn đàn là một điểm nhấn quan trọng trong chuyến thăm chính thức Thái Lan lần này, thể hiện quyết tâm của hai nước đưa quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Thái Lan đi vào chiều sâu, thực chất, hiệu quả.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh, Việt Nam và Thái Lan là hai nền kinh tế quan trọng của ASEAN. Việt Nam và Thái Lan cần vượt lên tư duy hợp tác song phương truyền thống, cùng kiến tạo một không gian kinh tế bổ trợ, ở đó hai nước không cạnh tranh bằng cách đi riêng lẻ mà cùng nâng vị thế của nhau trong chuỗi giá trị ASEAN, năng lực tự cường của ASEAN và cùng đóng góp cho tăng trưởng bền vững của khu vực.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho rằng, Việt Nam và Thái Lan có thể cùng hình thành các chuỗi cung ứng, trung tâm sản xuất và phân phối, nền tảng thương mại, dịch vụ và động lực tăng trưởng mới cho cả hai nước cũng như cho ASEAN.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh, kết quả hiện nay mới chỉ là nền tảng ban đầu, còn nhiều khoảng trống chưa được khai thác, đồng thời đề nghị cộng đồng doanh nghiệp hai nước tập trung thúc đẩy các định hướng: cùng xây dựng chuỗi giá trị Việt Nam - Thái Lan trong không gian ASEAN. Hai bên có thể kết nối sâu hơn sản xuất, thương mại điện tử, tiêu chuẩn xanh và truy xuất nguồn gốc để cùng tạo ra những sản phẩm, chuỗi cung ứng và giá trị mới mang dấu ấn ASEAN.
Hai nước cần thúc đẩy 3 kết nối để hình thành một không gian kinh tế bổ trợ giữa Việt Nam và Thái Lan. Ba kết nối này sẽ giúp Việt Nam và Thái Lan vượt ra ngoài quan hệ thị trường thông thường, hình thành hai mắt xích bổ trợ trong mạng lưới sản xuất, dịch vụ và tăng trưởng mới của ASEAN.
Hợp tác kinh tế hai nước phải đi sâu vào đời sống người dân thông qua du lịch, dịch vụ và tài chính số. Hai nước cần kết nối tốt hơn đường bay, tuyến du lịch chung, bán lẻ, ẩm thực, văn hóa, giáo dục với thanh toán QR xuyên biên giới, ví điện tử, thương mại số và tài chính số. Khi du khách Việt Nam thanh toán thuận tiện tại Bangkok, du khách Thái Lan mua sắm dễ dàng tại Việt Nam, hợp tác kinh tế không còn là những định hướng mà đi vào từng giao dịch, từng mặt hàng và từng cơ hội kinh doanh cụ thể.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề nghị, sau diễn đàn, hai bên cần sớm xây dựng danh mục dự án ưu tiên giai đoạn 2026 - 2030 về logistics, nông nghiệp, thực phẩm, năng lượng sạch, thương mại số, du lịch và đào tạo nhân lực để biến tầm nhìn hợp tác thành kết quả cụ thể.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm mong doanh nghiệp hai nước bước vào chương hợp tác mới với tầm nhìn dài hạn, tư duy sáng tạo và trách nhiệm phát triển cao hơn. Hợp tác Việt Nam - Thái Lan cần được đo bằng những dự án cụ thể, công nghệ mới, việc làm mới, sản phẩm có giá trị gia tăng cao hơn và đóng góp thiết thực hơn cho người dân; qua đó, cùng tạo thêm sức sống mới cho một ASEAN năng động, tự cường và kết nối.
Cũng tại diễn đàn, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul cùng lãnh đạo cấp cao hai nước đã chứng kiến lễ trao 17 biên bản ghi nhớ chiến lược giữa các doanh nghiệp của hai quốc gia.
Trả lời phỏng vấn báo chí về những điểm nhấn trọng tâm trong chuyến thăm chính thức Thái Lan sắp tới của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và phu nhân, Đại sứ Thái Lan tại Việt Nam Urawadee Sriphiromya khẳng định đây là chuyến thăm hết sức quan trọng.
"Đây là chuyến thăm chính thức đầu tiên của nhà lãnh đạo cấp cao nhất Việt Nam tới Thái Lan sau Đại hội Đảng Cộng sản Việt Nam lần thứ XIV và sau khi bộ máy lãnh đạo mới của Việt Nam được kiện toàn. Thái Lan vinh dự là quốc gia ASEAN đầu tiên mà Tổng Bí thư, Chủ tịch nước tới thăm trước khi tiếp tục chuyến công du đến các nước khác trong khu vực", Đại sứ Urawadee Sriphiromya khẳng định.
Bà Urawadee Sriphiromya cho biết, đã khá lâu hai nước mới có chuyến thăm ở cấp cao nhất, do đó, sự kiện này nhận được nhiều kỳ vọng không chỉ từ phía Chính phủ mà còn từ nhân dân hai nước, đặc biệt là cộng đồng người Thái gốc Việt. Diễn ra đúng vào năm hai nước kỷ niệm 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao (1976 - 2026), chuyến thăm phản ánh sâu sắc sự tin cậy, tôn trọng lẫn nhau và tình cảm thân thiết giữa hai quốc gia.
Về mặt chiến lược, thành tựu cốt lõi của chuyến thăm sẽ là việc thảo luận chi tiết để thông qua Kế hoạch Hành động (POA) giai đoạn 2026 - 2031, nhằm hiện thực hóa khuôn khổ Đối tác Chiến lược toàn diện. Đây là một kế hoạch toàn diện, bao trùm trên mọi phương diện hợp tác để hai nước cùng nhau hỗ trợ, đạt được an ninh, hòa bình và thịnh vượng chung.
Trong bối cảnh môi trường quốc tế đầy thách thức, việc các nhà lãnh đạo trực tiếp trao đổi, tham vấn góp phần tạo sự tin cậy cho cả hai bên, nhằm giải quyết các bài toán như an ninh năng lượng, an ninh lương thực và tội phạm xuyên quốc gia. Đại sứ Thái Lan tin tưởng chuyến thăm sẽ gặt hái những kết quả hết sức tốt đẹp.
"Chuyến thăm của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chắc chắn sẽ làm sâu sắc thêm tình hữu nghị bền chặt lâu đời và đưa mối quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Thái Lan tiến lên những nấc thang mới, đóng góp thiết thực vào một ASEAN tự cường và thịnh vượng", Đại sứ Urawadee Sriphiromya khẳng định.
Điểm lại những thành tựu nổi bật trong quan hệ hai nước thời gian gần đây, Đại sứ Thái Lan khẳng định, quan hệ hợp tác song phương đang ở giai đoạn phát triển tốt đẹp nhất từ trước đến nay và tiếp tục được nâng lên tầm cao mới qua từng năm.
Năm ngoái, hai bên đã nhất trí nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược toàn diện, cấp độ hợp tác cao nhất mà Việt Nam thiết lập với các quốc gia khác.
Về kinh tế, bất chấp các cú sốc toàn cầu, thương mại song phương vẫn tăng trưởng mạnh mẽ, hiện đã vượt mốc 23 tỉ USD và đang tiến sát mục tiêu 25 tỉ USD.
Về đầu tư, Thái Lan đã tăng từ vị trí thứ 9 lên thứ 8 trong số các nhà đầu tư nước ngoài lớn nhất tại Việt Nam. Điều này phản ánh niềm tin vững chắc của khu vực tư nhân Thái Lan vào các chính sách tạo môi trường thuận lợi của Chính phủ Việt Nam.
"Tôi đã nghe nhiều doanh nghiệp đầu tư vào Việt Nam từ 40 năm trước chia sẻ rằng họ rất hài lòng và cho rằng, quan hệ giữa hai nước đang ở giai đoạn gần gũi, gắn bó nhất từ trước tới nay", bà Urawadee Sriphiromya nói.
Bên cạnh kinh tế, giao lưu nhân dân là nền tảng vô cùng vững chắc. Lượng khách du lịch giữa hai nước tăng trưởng đáng kể. Hợp tác an ninh - quốc phòng cũng ghi nhận dấu ấn khi tàu Hải quân Hoàng gia Thái Lan thực hiện chuyến thăm cảng TP.HCM sau 11 năm gián đoạn, nhằm chào mừng 50 năm quan hệ ngoại giao, minh chứng cho sự tin cậy chiến lược ngày càng cao.
Hợp tác kinh tế giữa hai nước mang tính bổ trợ lẫn nhau và hiện được định hình bởi chiến lược "ba kết nối": kết nối chuỗi cung ứng, kết nối kinh tế địa phương và kết nối phát triển bền vững.
Về chuỗi cung ứng, hai nước đang hướng tới sự chuyển dịch từ các sản phẩm cơ khí truyền thống sang công nghệ cao. Quá trình này được hỗ trợ bởi hệ thống hạ tầng đang hoàn thiện rất nhanh của Việt Nam, từ cảng biển nước sâu, đường sắt Bắc - Nam đến các sân bay quốc tế.
Về phát triển bền vững, doanh nghiệp Thái Lan đang đầu tư xây dựng các khu công nghiệp xanh đạt chuẩn quốc tế tại Việt Nam, đồng bộ từ nguồn điện, nước đến xử lý chất thải nhằm thu hút các dòng vốn đầu tư xanh nước ngoài.
Trong lĩnh vực bán lẻ, các tập đoàn Thái Lan đang đóng vai trò bệ phóng đưa nông sản, hàng hóa Việt Nam tiêu thụ nội địa, tiếp cận thị trường Thái Lan và xuất khẩu sang các chuỗi siêu thị tại châu Âu.
Thái Lan cũng mong muốn hợp tác với Việt Nam trong lĩnh vực hàng không, cụ thể là dịch vụ bảo dưỡng, sửa chữa và đại tu máy bay (MRO), dựa trên nền tảng các hãng hàng không như VietJet đã hoạt động tại Thái Lan hơn 10 năm.
Sáng 7.5, Thủ tướng Lê Minh Hưng và đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam rời thủ đô Hà Nội lên đường tham dự Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 48 tại Cebu, Philippines từ ngày 7 - 8.5 theo lời mời của Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos Jr, Chủ tịch ASEAN năm 2026.
Tháp tùng Thủ tướng Chính phủ có: Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Đặng Xuân Phong; Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Nguyễn Văn Gấu; Thứ trưởng Bộ Công an Lê Văn Tuyến; Phó chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Đôn Tuấn Phong; Thứ trưởng Bộ Ngoại giao, Trưởng SOM ASEAN Việt Nam Đặng Hoàng Giang; Thứ trưởng Bộ Công thương Phan Thị Thắng; Trợ lý Thủ tướng Chính phủ Trần Anh Tuấn. Tham gia đoàn còn có Đại sứ Việt Nam tại Philippines Lại Thái Bình; Đại sứ, Trưởng Phái đoàn Việt Nam tại ASEAN Tôn Thị Ngọc Hương.
Đây là chuyến công tác nước ngoài đầu tiên của Thủ tướng Lê Minh Hưng trên cương vị người đứng đầu Chính phủ và cũng là hội nghị đa phương đầu tiên mà Thủ tướng tham dự trực tiếp.
Việc Thủ tướng Lê Minh Hưng dẫn đầu đoàn đại biểu cấp cao nước ta tham dự hội nghị thể hiện mạnh mẽ việc Việt Nam tiếp tục triển khai nhất quán đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, tự cường, hòa bình, hữu nghị, hợp tác và phát triển, đa phương hóa, đa dạng hóa quan hệ đối ngoại theo tinh thần Đại hội XIV của Đảng. Đồng thời, khẳng định ASEAN tiếp tục là ưu tiên chiến lược hàng đầu trong tổng thể chính sách đối ngoại của Việt Nam.
Đây cũng là thông điệp rõ ràng về cam kết của Việt Nam đối với tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN, với tinh thần chủ động, tích cực, trách nhiệm và đóng góp thực chất, hiệu quả vào công việc chung của hiệp hội.
