Nghiên cứu do các nhà khoa học từ Trường Y Harvard, Bệnh viện Brigham and Women’s và Trung tâm Y tế Đại học Rush (Mỹ), thực hiện, bao gồm 1.338 người tham gia, từ 56 tuổi trở lên, nhằm tìm hiểu liệu thời lượng, tần suất và thời điểm ngủ trưa ban ngày có liên quan đến tỉ lệ tử vong sớm ở người lớn tuổi hay không.
Những người tham gia được đeo thiết bị ghi nhận thời lượng ngủ ngày, số lần ngủ ngày và sự thay đổi thời lượng ngủ giữa các ngày.
Thời điểm ngủ ngày được chia thành 3 khoảng phổ biến nhất gồm buổi sáng, đầu giờ chiều và cuối giờ chiều. Sau đó, nhóm nghiên cứu theo dõi tình trạng tử vong của người tham gia.
Kết quả, trong thời gian theo dõi trung bình 8,3 năm, có 926 người tử vong.
Nghiên cứu đã phát hiện thời lượng ngủ dài hơn, ngủ nhiều lần hơn và đặc biệt là ngủ vào buổi sáng có liên quan đến nguy cơ tử vong do mọi nguyên nhân cao hơn ở người lớn tuổi.
Cụ thể, mỗi giờ ngủ ngày tăng thêm làm tăng 13% nguy cơ tử vong sớm. Tương tự, mỗi lần ngủ trưa tăng thêm trong ngày làm tăng 7% nguy cơ tử vong sớm.
Đáng chú ý, các nhà nghiên cứu cũng phát hiện ngủ vào buổi sáng có nguy cơ tử vong cao hơn 30% so với những người ngủ vào đầu giờ chiều, theo trang tin y khoa News Medical.
Điều này cho thấy thời điểm ngủ trưa lý tưởng nhất là vào đầu giờ chiều, khung từ 13 – 15 giờ.
Đây còn được gọi là “giấc ngủ ngắn phục hồi” vì phù hợp với nhịp sinh học tự nhiên của cơ thể, giúp tăng sự tỉnh táo và phục hồi năng lượng hiệu quả.
Theo nhóm nghiên cứu, ngủ vào buổi sáng có thể phản ánh sự gián đoạn nhịp sinh học hằng ngày do các vấn đề sức khỏe tiềm ẩn. Các nhà nghiên cứu kết luận rằng thời lượng ngủ trưa dài hơn, ngủ trưa thường xuyên hơn và đặc biệt là ngủ vào buổi sáng có thể là những dấu hiệu cho thấy tình trạng dễ tổn thương về sức khỏe ở người lớn tuổi.
Đối với người lớn tuổi, các chuyên gia giấc ngủ khuyến cáo nên ngủ trưa khoảng 20 – 30 phút, tốt nhất trong khung giờ 13 – 15 giờ. Đây là khoảng thời gian cơ thể có xu hướng giảm tỉnh táo theo nhịp sinh học tự nhiên, nên một giấc ngủ ngắn có thể giúp cải thiện sự tập trung, tinh thần và mức năng lượng mà không ảnh hưởng đến giấc ngủ ban đêm. Ngược lại, ngủ trưa quá lâu hoặc quá muộn trong ngày có thể khiến cơ thể rơi vào giấc ngủ sâu, gây cảm giác uể oải sau khi thức dậy và làm tăng nguy cơ khó ngủ vào ban đêm.
Tin Gốc: Người Đưa Tin

Điểm chung của nhiều bệnh nhân là tuổi cao hoặc đang mang bệnh mạn tính, trong khi triệu chứng ban đầu khá mờ nhạt nên dễ bị bỏ qua. Theo các bác sĩ, không ít người nhập viện chỉ sau vài ngày xuất hiện những biểu hiện tưởng như cảm cúm thông thường như mệt mỏi, đau đầu, sốt nhẹ hoặc ho. Tuy nhiên, bệnh nhanh chóng tiến triển thành viêm phổi, suy hô hấp, thậm chí phải hỗ trợ thở máy.
Một trong những bệnh nhân đang điều trị là bà T.T.N. (77 tuổi). Trước khi nhập viện 4 ngày, bà chỉ thấy mệt, đau đầu và buồn nôn nên gia đình nghĩ là cảm thông thường. Khi đến viện, bệnh nhân đã suy hô hấp, phải thở ôxy, xét nghiệm cho kết quả dương tính với cúm B. Bệnh nhân đồng thời có tiền sử tăng huyết áp và đã xuất hiện tổn thương phổi.
Một trường hợp khác là ông N.H.H. (60 tuổi, Hải Dương), có tiền sử đái tháo đường và viêm gan B. Sau một tuần điều trị tại cơ sở tư nhân, bệnh nhân tưởng đã ổn định nhưng sau đó lại sốt trở lại, khó thở tăng dần. Khi chuyển đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, các bác sĩ xác định người bệnh bị viêm phổi tiến triển trên nền nhiễm cúm B.
Nặng hơn là bệnh nhân H.N.T. (65 tuổi, Hà Nội), mắc bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD) nhiều năm. Người bệnh nhập viện trong tình trạng suy hô hấp nghiêm trọng, phải thở ôxy lưu lượng cao rồi chuyển sang thở máy. Bác sĩ nhận định cúm B trên nền bệnh phổi mạn có thể kéo theo bội nhiễm nấm xâm lấn - biến chứng nguy hiểm ở những người sức đề kháng suy giảm.
ThS. bác sĩ nội trú Phạm Thanh Bằng, Khoa Cấp cứu, cho biết cúm B là bệnh nhiễm virus đường hô hấp với các triệu chứng thường gặp như sốt, đau nhức, ho, chảy mũi. Phần lớn người khỏe mạnh có thể tự hồi phục, nhưng ở người cao tuổi hoặc có bệnh nền, virus có thể kích hoạt hàng loạt biến chứng nguy hiểm như viêm phổi, suy hô hấp, bội nhiễm vi khuẩn hoặc nấm.
Điều đáng lo ngại là nhiều người vẫn xem cúm B là bệnh nhẹ nên chủ quan điều trị tại nhà. Khi xuất hiện khó thở hoặc toàn trạng xấu đi mới đến viện thì bệnh thường đã nặng, khiến quá trình điều trị khó khăn hơn.
Các chuyên gia khuyến cáo, người cao tuổi và người mắc các bệnh mạn tính như tiểu đường, COPD, bệnh gan, suy thận... nếu có dấu hiệu sốt, ho, đau mỏi người hoặc khó thở kéo dài trên 1-2 ngày cần đi khám sớm. Việc tự dùng thuốc kéo dài tại nhà, kể cả thuốc kháng virus, có thể khiến bệnh diễn biến âm thầm và trở nên nguy hiểm. Khi trong gia đình có người có biểu hiện ho, sốt, sổ mũi, cần chủ động xét nghiệm, đồng thời áp dụng các biện pháp phòng lây nhiễm.
Bên cạnh đó, tiêm vắc-xin cúm định kì vẫn là biện pháp hiệu quả giúp giảm nguy cơ mắc bệnh và hạn chế biến chứng nặng. Từ những ca bệnh thực tế, bác sĩ nhấn mạnh cúm B không đơn thuần là một bệnh cảm cúm thông thường, đặc biệt với những người có sức khỏe yếu hoặc mang bệnh lí nền, đây có thể là điểm khởi đầu của các biến chứng nghiêm trọng nếu không được phát hiện và xử trí kịp thời.
Cúm B là một bệnh nhiễm trùng đường hô hấp phổ biến, với thời gian ủ bệnh từ 1 đến 4 ngày. Khi khởi phát, bệnh thường gây ra các triệu chứng toàn thân rõ rệt như sốt cao, có thể lên tới 39-41°C, kèm theo ớn lạnh, mệt mỏi và đau nhức cơ bắp khắp người.
Bên cạnh đó, người bệnh cũng gặp các vấn đề về hô hấp như ho, sổ mũi, viêm họng. Ở một số trường hợp, virus cúm B còn có thể ảnh hưởng đến thần kinh, gây phù não hoặc cường thần kinh phó giao cảm với biểu hiện mặt đỏ, mắt đỏ.
Đa số người mắc, đặc biệt là trẻ em, có thể tự hồi phục sau 5-7 ngày nếu được chăm sóc tốt tại nhà. Tuy nhiên, chúng ta cần hết sức cảnh giác với các dấu hiệu cảnh báo biến chứng nặng.
Khi sốt cao liên tục trên 39°C không hạ, khó thở, ho có đờm, run tay chân hoặc da xanh tái, cần đưa bệnh nhân đến cơ sở y tế ngay. Cúm B có thể dẫn đến các biến chứng nguy hiểm như viêm phổi, viêm cơ tim, suy hô hấp hoặc nhiễm trùng huyết.
Từ các ca bệnh thực tế cho thấy, cúm B không đơn thuần là bệnh lý nhẹ. Ở những người có nền sức khỏe yếu hoặc mắc bệnh mạn tính, đây có thể là điểm khởi đầu của các biến chứng nghiêm trọng nếu không được phát hiện và xử trí kịp thời.
Tin Gốc: Người Đưa Tin
Gia Đình
Mega livestream Tiếp sức hoa mặt trời: Biến mua sắm thành hành động thiện nguyện

Ngày 14-6, một phiên livestream bán hàng đặc biệt mang tên "Tiếp sức hoa mặt trời" với thông điệp "Mỗi đơn hàng - Thắp một hy vọng" đã kéo dài hơn 15 tiếng đồng và mỗi đơn hàng đã góp 10% doanh thu cho chương trình Ước mơ của Thúy để hỗ trợ bệnh nhi ung thư trên toàn quốc.
Chương trình do báo Tuổi Trẻ phối hợp Hội Liên hiệp thanh niên Việt Nam TP.HCM, Trung tâm Hỗ trợ thanh niên khởi nghiệp (Hội Liên hiệp thanh niên Việt Nam), Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số (Bộ Công Thương) cùng các doanh nghiệp, nền tảng công nghệ, nghệ sĩ, KOL/KOC tổ chức.
Chia sẻ với Tuổi Trẻ, ông Nguyễn Phan Huy Khôi - Giám đốc Trung tâm Hỗ trợ thanh niên khởi nghiệp (Hội Liên hiệp thanh niên Việt Nam) - nói từ Đề án nâng cao năng lực kinh doanh số cho 20 triệu thanh niên Việt Nam, những phiên Mega Live Thanh niên đầu tiên trong chuỗi thúc đẩy thương mại điện tử, kinh tế thanh niên được tổ chức từ tháng 8-2025.
Phiên livestream Tiếp sức hoa mặt trời dài hơn 15 tiếng ngày 14-6 phối hợp cùng báo Tuổi Trẻ cũng như các đơn vị liên quan là một bước tiến mới trong chuỗi chương trình, nơi các bên gặp nhau ở mong muốn kết hợp giữa phát triển kinh tế số và đóng góp cho cộng đồng, cụ thể là chương trình Ước mơ của Thúy do báo Tuổi Trẻ khởi xướng gần 20 năm qua.
Theo ông Khôi, sự kết hợp với báo Tuổi Trẻ trong chương trình, cùng lực lượng xung kích của thanh niên và các nền tảng công nghệ, đã tạo nên một mô hình kinh tế số nhân văn.
"Không chỉ dừng lại ở việc thúc đẩy thương mại điện tử, phiên live còn là nơi trái tim kết nối trái tim, lan tỏa tinh thần chia sẻ đối với các bệnh nhi và những hoàn cảnh khó khăn trong xã hội" - ông Khôi nói và hy vọng phiên mega livestream này sẽ góp phần chuẩn hóa năng lực nghề nghiệp cho các nhà sáng tạo nội dung (creators).
Thay vì làm việc một cách tự phát, ông muốn các bạn trẻ tham gia vào kinh tế số một cách bài bản, có trách nhiệm với cộng đồng, tuân thủ pháp luật (về quảng cáo, bản quyền, thuế...) và tạo ra một thị trường "sạch". Hy vọng sau phiên livestream đặc biệt này, các bên có thể cùng nhau nghĩ đến và phát huy thêm nhiều mô hình tương tự với mục tiêu xây dựng các "hình mẫu" để thanh niên học hỏi và tự tin tham gia vào thị trường kinh tế số.
Ông Nguyễn Lâm Thanh - Tổng giám đốc Tiktok Việt Nam - cho hay, so với các phiên livestream hỗ trợ nghề nghiệp thông thường, mức độ hỗ trợ về hạ tầng, tư vấn và nguồn lực từ TikTok cho chương trình lần này lớn hơn rất nhiều để đảm bảo sự thành công cho một chương trình xã hội có bề dày lịch sử gần 20 năm của báo Tuổi Trẻ.
Ông Thanh cho biết thêm phiên mega live đã hiện thực hóa truyền thống "lá lành đùm lá rách" của người Việt. Đây không chỉ là một sự kiện bán hàng mà là nơi kết nối một cộng đồng rộng lớn gồm nền tảng công nghệ, các cơ quan tổ chức, nghệ sĩ, nhà sáng tạo nội dung và người tiêu dùng để cùng chung tay đóng góp cho quỹ thiện nguyện.
Từng đồng hành cùng nhiều chương trình hỗ trợ bệnh nhân ung thư những năm qua, ngay khi biết về giá phiên mega livestream "Tiếp sức hoa mặt trời", Hoa hậu Việt Nam 2010 Đặng Thị Ngọc Hân đã sắp xếp tham dự.
"Chương trình vừa có ý nghĩa thiết thực cho người tiêu dùng (sản phẩm tốt, giá hời), vừa mang tính nhân văn khi doanh thu được trích ra hỗ trợ các bệnh nhi ung thư trong chương trình Ước mơ của Thúy. Vì vậy, có cơ hội tham gia góp một phần sức mình gây quỹ cho chương trình là một niềm vinh dự và hạnh phúc của tôi", Ngọc Hân chia sẻ.
Ngọc Hân kể thêm bản thân cô có người nhà bị ung thư; từng sát cánh cùng người nhà trong quá trình khám bệnh và điều trị, cũng từng thấy những bệnh nhân đang phải chống chọi bệnh tật một mình, nên hơn ai hết, cô hiểu nỗi lòng của những người bệnh.
"Sự chung tay từ cộng đồng - dù là mua hàng, like, share (chia sẻ) hay bình luận - đều vô cùng quý giá, để những chiến binh hoa mặt trời của chúng ta biết rằng họ không hề đơn độc" - Ngọc Hân chia sẻ.
Ca sĩ Kyo York chia sẻ cảm xúc khi tham gia livestream ‘Tiếp sức hoa mặt trời’ - Video: NGUYỄN HIỀN - TRƯƠNG KIÊN - DIỄM HƯỜNG
Trước giờ ra sân bay khởi hành cho chuyến công tác dài ngày, ca sĩ Kyo York đã kịp đến phiên live, mang tiếng hát của mình cùng thông điệp "Mỗi đơn hàng - Thắp một hy vọng". Trên live, nghệ sĩ hát "Sống trong đời sống, cần có một tấm lòng...", kêu gọi người xem like, chia sẻ, mua hàng ủng hộ chương trình.
Kyo nói anh từng tham gia biểu diễn văn nghệ gây quỹ cho chương trình Ước mơ của Thúy mà báo Tuổi Trẻ khởi xướng nhiều năm về trước.
"Giờ trở lại, chứng kiến Ước mơ của Thúy vẫn bền bỉ hành trình đồng hành, hỗ trợ bệnh nhi ung thư khiến tôi cảm thấy tự hào, cảm động. Bất cứ khi nào Tuổi Trẻ gọi, chắc chắn tham gia được, tôi không bao giờ từ chối", anh bộc bạch.
Trong khi đó, vận động viên điền kinh Tiến Trọng - huy chương vàng SEA Games 2022 - dù đã quá quen thuộc với các phiên live lớn, nhưng đến phiên live lần này, anh cảm thấy áp lực và hồi hộp hơn nhiều vì mục tiêu không phải là lợi nhuận cá nhân mà là trách nhiệm mang về thật nhiều kinh phí cho chương trình Ước mơ của Thúy để hỗ trợ bệnh nhi ung thư.
Theo anh, những nhãn hàng chấp nhận bán hàng với mức giá lỗ hoặc cực kỳ ưu đãi để thu hút nhiều người mua nhất có thể, từ đó tối đa hóa số tiền đóng góp. Còn những KOL như Trọng và các streamer khác đều làm việc với tinh thần tự nguyện, không nhận thù lao để dành toàn bộ giá trị cho cộng đồng. "
Thay vì một cá nhân đóng góp âm thầm, phiên live được tổ chức để lan tỏa thông điệp đến nhiều mạnh thường quân khác, tạo ra một cơ hội để cộng đồng cùng chung tay, hết sức ý nghĩa", Tiến Trọng nói.
Trong khi đó, từng đồng hành trao quà cho bệnh nhi cùng Ước mơ của Thúy tại các bệnh viện ở Hà Nội, Hoa hậu nhân ái Việt Nam năm 2023 Trần Mỹ Huyền mang ấn tượng khó quên với chương trình. Cũng bởi vậy, ngay khi biết về chương trình mega live gây quỹ, Huyền đã tham dự ngay.
"Chương trình biến hành động mua sắm thông thường thành hành động thiện nguyện có sức lan tỏa lớn. Chiến dịch không chỉ dừng lại ở hỗ trợ vật chất mà còn tiếp thêm sức mạnh tinh thần, giúp những chiến binh nhí có thêm động lực để vươn lên và chiến đấu với bệnh tật", Mỹ Huyền chia sẻ.
Những điều ước nhỏ bé từ giường bệnh nhi ung thư
Tin Gốc: Tuổi Trẻ

Những vườn chè cổ trăm tuổi
Trong khu vườn 2ha với đủ loại cây, ông Trần Thanh Tiềm (71 tuổi, trú tại thôn Mai Đàn, xã Cam Lộ) vẫn giữ một khoảng để chăm sóc hơn 40 gốc chè. Những thân chè cao 4-5m, phủ đầy rêu phong, có cây rỗng ruột nhưng vẫn xanh tốt. Ông Tiềm cho biết vườn chè này do ông bà để lại, có tuổi đời khoảng 100 năm, được gia đình xem là tài sản quý, gắn với nhiều kỷ niệm.
Theo ông Tiềm, nơi ông sinh sống gọi là vùng Cùa, gồm 2 xã Cam Chính và Cam Nghĩa, huyện Cam Lộ, tỉnh Quảng Trị cũ (nay là xã Cam Lộ). Vùng đất này sở hữu nhiều vườn chè cổ thụ hiếm có, bát ngát những đồi cao su, vườn hồ tiêu, cùng nhiều loại cây trồng chủ lực khác.
“Từ khi còn nhỏ tôi đã thấy những cây chè trồng trong vườn, cũng không rõ nguồn gốc từ đâu, chỉ biết do ông cha trồng để uống và bán. Sau này vì đầu ra không ổn định, nhiều gia đình đã chuyển đổi cây trồng khác. Tuy nhiên nhiều cây chè có tuổi đời hàng chục đến cả trăm năm vẫn được bà con gìn giữ”, ông Tiềm chia sẻ.
Gia đình ông Hồ Ngọc Tùy (67 tuổi, trú tại thôn Mai Trung, xã Cam Lộ) hiện có hơn 50 cây chè có tuổi đời 80-100 năm. Trước đây, ông từng sở hữu hơn 80 gốc chè nhưng phải phá bỏ một phần để phát triển sản xuất.
"Khi chặt đi cũng tiếc lắm nhưng hoàn cảnh kinh tế buộc phải làm vậy. Những cây còn lại tôi sẽ tiếp tục chăm sóc để con cháu sau này biết được cha ông đã từng gắn bó với cây chè như thế nào", ông Tùy nói.
Ông Tùy cho hay chè vùng Cùa có đặc điểm lá dày, xanh đậm và giòn. Nước nấu từ lá chè có màu xanh, vị đậm và hương thơm riêng biệt. Trong nhiều gia đình, ấm trà vẫn là thức uống quen thuộc trong các buổi gặp mặt hay khi đón khách. Không chỉ dùng để pha nước uống, lá chè còn được nhiều gia đình ở xã Cam Lộ sử dụng làm nước tắm cho trẻ nhỏ để tránh các bệnh về da theo kinh nghiệm dân gian.
Với người dân vùng Cùa, những gốc chè cổ không chỉ là ký ức của cha ông mà còn là niềm tự hào của quê hương. Dù nhiều cây cổ thụ, thế đẹp được trả giá 4-5 triệu đồng, họ vẫn không bán. Được gìn giữ, trao truyền qua nhiều thế hệ, những vườn chè ngày càng trở thành điểm đến hấp dẫn đối với du khách.
Nơi vua Hàm Nghi ban Chiếu Cần Vương
Ông Nguyễn Văn Hiếu, Trưởng thôn Mai Lộc 2, xã Cam Lộ, người am hiểu về lịch sử vùng Cùa, cho biết đây từng là nơi triều Nguyễn đặt kinh đô dự phòng với tên gọi thành Tân Sở. Ông Hiếu đang trông coi Đền thờ vua Hàm Nghi và các tướng sĩ Cần Vương, ở xã Cam Lộ.
Theo ông Hiếu, thành Tân Sở được xây dựng năm 1883. Năm 1885, sau khi kinh thành Huế thất thủ, vua Hàm Nghi cùng đại thần Tôn Thất Thuyết rút lên thành Tân Sở. Tại đây, nhà vua đã ban Chiếu Cần Vương, kêu gọi sĩ phu, văn thân và toàn dân đứng lên phò vua cứu nước, tạo ra phong trào đấu tranh chống thực dân Pháp ở nhiều nơi.
Năm 1995, thành Tân Sở được công nhận là di tích lịch sử cấp quốc gia. Đến năm 2018, Đền thờ vua Hàm Nghi và các tướng sĩ Cần Vương được xây dựng trên vùng đất thuộc thành Tân Sở xưa.
“Thời gian ở Tân Sở, vua Hàm Nghi và các quan, đoàn tùy tùng thường uống nước nấu từ những lá chè chan chát, đậm vị của vùng Cùa”, ông Hiếu cho hay.
Theo ông Hiếu, ở xã Cam Lộ còn có một cây sui tuổi đời hơn 200 năm. Cây nằm trên một quả đồi, cao hơn 30m, tán lá sum suê vươn ra tứ phía. Thân cây lớn đến 3-4 vòng tay người trưởng thành mới ôm xuể. Trải qua chiến tranh và nhiều biến động lịch sử, hứng chịu không ít trận bão lớn, cây sui vẫn đứng vững.
Ông Nguyễn Thành Công, Trưởng Phòng Kinh tế xã Cam Lộ, thông tin vùng Cùa vẫn còn hơn 30 hộ trồng chè với diện tích 20ha. Trong đó có khoảng 15 hộ dân vẫn giữ được vườn chè cổ thụ với số lượng từ hàng chục đến hàng trăm cây.
Theo ông Công, chính quyền xã Cam Lộ đang rà soát những vườn chè đẹp, lâu năm để đưa vào khai thác du lịch, kết hợp với các điểm di tích như Đền thờ vua Hàm Nghi và các tướng sĩ Cần Vương, suối cổ, giếng cổ Cùa...
“Trước nguy cơ nhiều vườn chè cổ thụ bị mai một, địa phương đang nghiên cứu xây dựng kế hoạch bảo tồn gắn với phát triển du lịch cộng đồng kết nối thành Tân Sở. Xã cũng tích cực tuyên truyền, vận động người dân giữ gìn các vườn chè cổ để đảm bảo giá trị văn hóa, tạo điểm nhấn phục vụ phát triển du lịch", ông Công chia sẻ.
Tin Gốc: Dân Trí

