Tiến sĩ Võ Văn Tuấn, Phó hiệu trưởng Trường ĐH Văn Lang, đánh giá: “Nếu nhìn lại khoảng 30 năm qua, có thể thấy khu vực ĐH tư thục VN đã có bước phát triển rất đáng ghi nhận. Từ chỗ chỉ được xem là lực lượng bổ sung cho hệ thống công lập, nhiều trường hiện nay đã có quy mô đào tạo hàng chục nghìn sinh viên (SV), sở hữu cơ sở vật chất hiện đại, có năng lực quốc tế hóa tốt, thương hiệu ngày càng được xã hội ghi nhận và đóng góp ngày càng lớn cho giáo dục ĐH”.
Tuy nhiên, nếu đặt mục tiêu lớn mạnh về uy tín, tiến sĩ Tuấn cho rằng các trường ĐH tư thục VN vẫn đang thiếu một số yếu tố mang tính chiến lược.
Điều đầu tiên và quan trọng nhất là chiều sâu học thuật. Trong nhiều năm qua, không ít trường đã đầu tư rất mạnh cho cơ sở vật chất, công nghệ, trải nghiệm SV và hoạt động tuyển sinh. Tuy nhiên, uy tín của một trường ĐH trong dài hạn không được quyết định bởi quy mô khuôn viên hay số lượng người học mà bằng những đóng góp tri thức trường tạo ra cho xã hội.
Thứ hai là nguồn lực tài chính học thuật dài hạn. Hiện nay, đa số trường ĐH tư thục VN vẫn đang vận hành chủ yếu dựa trên nguồn thu học phí. Điều này khiến các trường luôn chịu áp lực lớn về tuyển sinh, duy trì quy mô và bảo đảm nguồn thu để vận hành.
Tiếp đến là thiếu các hệ sinh thái cựu SV đủ mạnh. Những ĐH lớn trên thế giới thường có hàng trăm nghìn cựu SV thành đạt đang giữ vai trò lãnh đạo trong các lĩnh vực chính trị, kinh tế, khoa học và xã hội. Chính cộng đồng này không chỉ tạo nên uy tín cho trường mà còn quay trở lại đóng góp nguồn lực tài chính, cơ hội nghề nghiệp, nghiên cứu và ảnh hưởng xã hội. Trong khi đó, phần lớn ĐH tư thục VN mới phát triển mạnh khoảng 2 – 3 thập niên trở lại đây. Nhiều trường chưa có đủ thời gian để hình thành mạng lưới cựu SV có sức ảnh hưởng lớn.
Chưa kể nhiều trường hiện nay vẫn đang trong quá trình mở rộng đa ngành và phát triển quy mô nên chưa thực sự hình thành được bản sắc học thuật nổi bật để tạo khác biệt trên bản đồ giáo dục ĐH. Và cuối cùng, một ĐH mạnh không chỉ cần chất lượng đào tạo tốt mà còn phải tạo được niềm tin lâu dài với xã hội, người học, phụ huynh, doanh nghiệp và các nhà khoa học.
Tiến sĩ Nguyễn Quốc Anh, Phó hiệu trưởng Trường ĐH Công nghệ TP.HCM, cho rằng ĐH tư thục VN đang ở giai đoạn phát triển rất tích cực và ngày càng khẳng định được vai trò quan trọng, không thể thiếu trong hệ thống giáo dục ĐH quốc gia.
“Về lợi thế, điểm nổi bật nhất là khả năng thích ứng nhanh. Các trường tư thục có thể mạnh dạn mở ngành đào tạo mới phù hợp nhu cầu xã hội, đầu tư mạnh vào công nghệ, đẩy mạnh quốc tế hóa chương trình và chủ động hợp tác với doanh nghiệp để nâng cao cơ hội việc làm thực tế cho SV ngay sau khi tốt nghiệp. Cơ chế quản trị linh hoạt cũng giúp các trường triển khai nhanh các mô hình đào tạo sáng tạo, cải thiện liên tục trải nghiệm người học và đầu tư bài bản cho cơ sở vật chất, môi trường học tập hiện đại”, tiến sĩ Quốc Anh đánh giá.
Thách thức lớn nhất hiện nay của hệ thống trường tư thục, theo ông Quốc Anh, vẫn là nhận thức xã hội. Tâm lý ưu tiên trường công lập vẫn tồn tại trong một bộ phận phụ huynh và người học, dù thực tế đã thay đổi rất nhiều. Bên cạnh đó, phần lớn các trường ĐH tư thục còn tương đối trẻ so với các trường công lập có lịch sử lâu đời, nên cần thêm thời gian để tích lũy truyền thống học thuật, thành tựu nghiên cứu, đội ngũ chuyên gia đầu ngành và mạng lưới cựu SV đủ lớn, đủ mạnh để tạo ra sức ảnh hưởng thực sự trong xã hội.
Tiến sĩ Trần Đức Cảnh, nguyên thành viên Hội đồng quốc gia Giáo dục và phát triển nhân lực nhiệm kỳ 2016 – 2021, chuyên gia nghiên cứu về giáo dục ĐH tư thục, nhận định đất nước đang chuyển sang một giai đoạn phát triển mới với yêu cầu tăng trưởng cao, cùng với sự bùng nổ của công nghệ và hội nhập thế giới. Nếu ĐH tư thục VN biết tận dụng tốt sẽ phát triển rất nhanh.
“VN có lợi về quy mô dân số và nguồn nhân lực năng động, cần chính sách vĩ mô và cơ cấu tổ chức vận hành tốt để có thể bứt phá nhanh. Giai đoạn 2021 – 2045, hệ thống tư thục sẽ hoàn thiện, chuẩn hóa, phân tầng các trường, nâng cao chất lượng, đầu tư nghiên cứu, quản trị và quản lý tốt hơn”, tiến sĩ Cảnh nhận định.
PGS-TS Nguyễn Huy Vị, nguyên Phó hiệu trưởng Trường ĐH Phú Yên, nguyên giảng viên cao cấp Khoa Giáo dục Trường ĐH Khoa học xã hội và nhân văn (ĐH Quốc gia TP.HCM), cho rằng mối quan hệ nhà nước với giáo dục ĐH tư ở VN hiện nay chứa đựng nhiều nghịch lý như: Khung pháp lý còn nhiều ràng buộc, nút thắt khiến cho giáo dục ĐH tư khó phát triển. “Nỗ lực lập pháp trong suốt gần 3 thập niên qua theo định hướng khai thông giáo dục ĐH tư rất đáng được ghi nhận nhưng trên thực tế kết quả đạt được chưa tương xứng với tiềm năng của lĩnh vực này”, ông Vị cho hay.
Theo ông Vị, các văn bản pháp lý cũng không rõ ràng, chưa phù hợp với thực tiễn VN và xu thế hội nhập quốc tế, vừa khó hiểu không chỉ đối với các cơ sở giáo dục ĐH tư mà còn cả đối với công chúng, nhất là SV và phụ huynh.
“Bên cạnh đó là những quy định cứng về mở trường, mở ngành… Đồng thời những ưu thế của giáo dục ĐH công mà phần nhiều do chính sách tạo ra đã làm cho các nhà đầu tư cảm thấy bất an khi muốn tham gia lĩnh vực giáo dục ĐH tư”, PGS-TS Nguyễn Huy Vị nhìn nhận.
Từ kinh nghiệm thực tiễn giáo dục ĐH tư của thế giới, ông Vị đề xuất điều chỉnh lại mối quan hệ giữa nhà nước và giáo dục ĐH tư theo hướng chuyển đổi vai trò của nhà nước từ kiểm soát sang giám sát, hỗ trợ. “Nhà nước giữ vai trò thiết kế các công cụ chính sách; tác động, điều tiết giáo dục ĐH bằng các chính sách khung; tạo lập sân chơi công bằng, bình đẳng cho giáo dục ĐH công lẫn tư. Mối quan hệ giữa nhà nước và giáo dục ĐH tư sẽ không bao giờ đạt tới mục tiêu kỳ vọng nếu không được xây dựng trên các căn cứ pháp lý rõ ràng. Có thể rút ra những nguyên tắc chỉ đạo nhằm thể chế hóa mục tiêu giáo dục ĐH tư một cách rõ ràng hơn, như là phân biệt rõ giữa ĐH tư vì lợi nhuận và không vì lợi nhuận”, ông Vị chia sẻ.
Theo PGS-TS Nguyễn Huy Vị, giáo dục ĐH tư cũng phải cam kết với nhà nước về thực thi sứ mệnh phục vụ lợi ích chung của quốc gia, chia sẻ và hợp tác có trách nhiệm với giáo dục ĐH công. Đồng thời, thiết lập và vận hành hiệu quả các cơ chế về công khai, minh bạch; quyền tự chủ, trách nhiệm giải trình; đảm bảo và kiểm định chất lượng; phân tầng, xếp hạng…
Tiến sĩ Trần Đức Cảnh cho biết mô hình phát triển ĐH tư của Malaysia có nhiều điểm tương đồng với VN. Tuy nhiên, để đạt mô hình tăng trưởng như Malaysia thì trường ĐH tư của VN phải cải thiện chất lượng thật sự và tạo sự tin tưởng trong xã hội. Bên cạnh đó, mô hình quản trị, quản lý phải tốt và chuyên nghiệp hơn, giảm thiểu tính bất ổn do sự chen sâu hay kiểm soát quá mức của cá nhân, gia đình, nhóm cổ đông, chính là do yếu tố tài chính, lợi nhuận ngắn hạn.
Cùng với đó, theo tiến sĩ Cảnh, VN cần chính sách đầu tư vào những “con sếu đầu đàn” không phân biệt trường công hay tư. Vai trò của nhà nước là làm chính sách và quản lý vĩ mô, giúp tạo môi trường và động lực sáng tạo, cũng như tính minh bạch cho các trường qua kiểm định chất lượng, giảm các tiêu chí mang tính cơ học, các thủ tục và yêu cầu lắt nhắt.
Đặc biệt, ông Cảnh cho rằng VN phải phát triển mô hình không vì lợi nhuận (non-profit) thật sự, tạo khác biệt rõ ràng giữa “kinh doanh giáo dục” và “đầu tư vào cơ sở trường vì mục đích giáo dục”.
Vũ Lương Ngọc Anh, 22 tuổi, hoàn thành chương trình Chất lượng cao Kinh tế đối ngoại, Đại học Ngoại thương (FTU), với điểm 3,99/4. Cô gái quê Gia Lai nhận bằng tốt nghiệp sáng 5/4, là sinh viên có điểm cao nhất đợt này.
"Mình hơi bất ngờ, vì nghĩ sẽ có bạn nào đó giỏi hơn", Ngọc Anh nói. "Trong những năm cấp ba, mình giống như 'vua về nhì', vì hiếm khi đứng nhất. Kết quả này khiến mình rất vui và tự hào".
Sinh ra và lớn lên ở Gia Lai, trường Ngoại thương cũng có phân hiệu ở TP HCM, nhưng Ngọc Anh vẫn quyết định vượt hơn 1.100 km để "Bắc tiến". Nữ sinh kể bố mẹ là người gốc Hải Phòng nên muốn trải nghiệm cuộc sống, văn hóa miền Bắc, đồng thời tiện về thăm người thân.
Là cựu học sinh lớp chuyên Anh, trường THPT chuyên Hùng Vương, Ngọc Anh nói đã quen với môi trường học tập cạnh tranh. Tuy nhiên, những ngày đầu đại học, cô nhanh chóng nhận ra khoảng cách về kỹ năng so với bạn bè đến từ các thành phố lớn.
Ngọc Anh từng đăng ký vào ban hậu cần, truyền thông của hai câu lạc bộ, nhưng đều trượt. "Cũng buồn" song thay vì nản lòng, nữ sinh xem đây là cơ hội quan sát các câu lạc bộ vận hành, học hỏi kỹ năng làm việc nhóm, cải thiện cách thể hiện bản thân.
Sau đó, cô trúng tuyển ban truyền thông của Cộng đồng sinh viên Chất lượng cao Kinh tế đối ngoại và Câu lạc bộ Nhiếp ảnh, dần bắt nhịp môi trường mới, mở rộng vòng kết nối.
Trong học tập, Ngọc Anh duy trì cách tiếp cận chủ động: đi học đầy đủ, ghi chép ý chính và hỏi ngay khi chưa hiểu, giúp giảm áp lực thi cuối kỳ. Ngoài ra, cô chú trọng sự liên kết giữa các môn học, coi đây là cách để hiểu sâu kiến thức và tiết kiệm thời gian ôn thi.
Kết quả, Ngọc Anh chỉ có một môn điểm B ở kỳ I năm thứ hai, ở môn Chủ nghĩa xã hội khoa học. Nữ sinh cho rằng có thể mình chưa nắm được yêu cầu cốt lõi của môn để trả lời đúng hướng.
"Mình không học lại để cải thiện điểm vì muốn giữ điều chưa hoàn hảo này, như sự nhắc nhở bản thân luôn cố gắng", Ngọc Anh nói.
Ngọc Anh tham gia nghiên cứu khoa học từ năm thứ hai, khởi đầu từ một bài tập lớn môn Kinh tế lượng và thấy hấp dẫn. Vì thế, các năm sau, cô chủ động kết nối bạn bè cùng định hướng, rủ làm chung và nhờ giảng viên hướng dẫn để thực hiện đề tài bài bản hơn.
Đề tài tâm đắc nhất của nữ sinh là nghiên cứu về ứng dụng học máy (machine learning) để giải các bài toán về lý thuyết trò chơi (game theory), được xếp hạng A* tại Hội thảo khoa học quốc tế AAAI-26 ở Singapore.
Nữ sinh kể ban đầu chỉ định làm thuần về kinh tế, nhưng sau đó nhận ra có thể kết hợp với học máy để xử lý vấn đề hiệu quả hơn. Cùng với một người bạn, Ngọc Anh tự tìm hiểu nền tảng lý thuyết trò chơi, các thuật toán học máy, đồng thời chuyển hóa các mô hình kinh tế sang dạng có thể xử lý bằng code.
Cô nhìn nhận quá trình này giúp bản thân định hình rõ hơn hướng đi, là kết hợp kinh tế với công nghệ để giải quyết các bài toán khoa học dữ liệu. Vì thế, Ngọc Anh học thêm ngôn ngữ truy vấn SQL, ngôn ngữ lập trình Python, nền tảng phân tích kinh doanh Power BI. Cô còn cùng bạn bè ở Đại học Bách khoa Hà Nội tham gia một số cuộc thi, từng đạt ngôi quán quân Data Science Talent Competition (Tìm kiếm tài năng khoa học dữ liệu) năm 2024.
Từ tháng 10/2025, Ngọc Anh trở thành nhân viên chính thức ở một ngân hàng, đảm nhận vị trí xây dựng và kiểm định các mô hình học máy, nhằm đánh giá rủi ro thanh khoản của khách hàng.
Song song với công việc toàn thời gian, Ngọc Anh hoàn thiện khóa luận tốt nghiệp. Cô nhìn nhận đây là giai đoạn áp lực nhất trong suốt những năm đại học vì đi làm về muộn, rồi lại tiếp tục viết luận tới 1-2 giờ sáng.
Để cân đối, nữ sinh tận dụng buổi trưa ở công ty để đọc tài liệu, sửa khóa luận, lên kế hoạch chi tiết cho từng đầu việc, chủ động trao đổi với giảng viên và anh chị khóa trước để rút ngắn thời gian xử lý.
Ngọc Anh cho biết cảm giác "luôn về nhì" theo suốt những năm phổ thông. Kể cả khi đã vào đại học, cô cũng thấy mình hiếm khi đứng đầu, mà thường chỉ trong top có kết quả tốt. Vì vậy, việc tốt nghiệp sớm với điểm cao nhất không phải là mục tiêu đặt ra từ đầu, mà là kết quả của quá trình tích lũy.
Điều cô còn tiếc nuối là sự thiếu tự tin trong một số thời điểm, nên bỏ lỡ cơ hội.
"Có những cơ hội như thi khoa học dữ liệu ở nước ngoài, mình từng ngại thử vì lo lắng", cô nói.
Sau khi tốt nghiệp, Ngọc Anh muốn tiếp tục làm việc để tích lũy kinh nghiệm, trước khi theo học thạc sĩ trong lĩnh vực phân tích định lượng hoặc khoa học dữ liệu.
Theo Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn, với hơn 400 thỏa thuận hợp tác đang còn hiệu lực và gần 50 văn bản hợp tác mới được ký kết trong khuôn khổ hội nghị, có thể khẳng định rằng hợp tác giáo dục đại học giữa hai nước đang phát triển hết sức sôi động, thực chất và giàu tiềm năng.
Phát biểu tại hội nghị, Phó thủ tướng thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc cho biết hội nghị lần này có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, là hoạt động trọng tâm của Năm Hợp tác khoa học và giáo dục Việt Nam - Liên bang Nga 2026, trong bối cảnh quan hệ hữu nghị truyền thống và Đối tác chiến lược toàn diện giữa Việt Nam và Liên bang Nga được thúc đẩy và phát triển mạnh mẽ.
Trong các cuộc trao đổi, tiếp xúc giữa lãnh đạo cấp cao hai nước, các nhà lãnh đạo đã nhiều lần khẳng định cần tiếp tục đẩy mạnh hơn nữa hợp tác về giáo dục - đào tạo, nhất là trong những lĩnh vực Nga có thế mạnh và Việt Nam có nhu cầu như quốc phòng - an ninh, văn hóa - nghệ thuật hàn lâm, thể dục - thể thao, các ngành khoa học cơ bản, năng lượng hạt nhân...
Phó thủ tướng thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc mong muốn hội nghị sẽ mở ra các chương trình hợp tác mới, liên kết đào tạo, hợp tác nghiên cứu khoa học và trao đổi học thuật, trao đổi giảng viên, sinh viên, mở phân hiệu tại Việt Nam... Từ đó góp phần nâng cao chất lượng giáo dục đại học, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao và tăng cường tình hữu nghị giữa Nhân dân hai nước Việt - Nga.
Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn cho biết hội nghị có sự tham dự của 62 cơ sở giáo dục đại học Liên bang Nga và gần 70 cơ sở giáo dục đại học Việt Nam.
Hiện Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới, với khát vọng trở thành quốc gia phát triển có thu nhập cao vào năm 2045. Để hiện thực hóa mục tiêu đó, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, đặc biệt trong các lĩnh vực khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, được xác định là đột phá chiến lược.
Đặc biệt, các xu thế lớn như trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi số, công nghệ bán dẫn, kinh tế xanh và phát triển bền vững đang làm thay đổi sâu sắc cấu trúc kinh tế - xã hội toàn cầu. Trong bối cảnh đó, hợp tác giữa các quốc gia, đặc biệt là giữa các nền giáo dục đã trở thành yêu cầu tất yếu.
Trong khi đó Liên bang Nga đã khẳng định vai trò là một trung tâm khoa học, công nghệ và giáo dục hàng đầu thế giới.
"Sự tương đồng về nhu cầu phát triển và tính bổ trợ về thế mạnh giữa hai nền giáo dục mở ra dư địa hợp tác hết sức to lớn để hai bên nâng tầm hợp tác giáo dục đại học sang giai đoạn phát triển mới - giai đoạn hợp tác thực chất, chiều sâu, hiệu quả và cùng kiến tạo giá trị", Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn nhấn mạnh.
Ông Nguyễn Tân, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo thành phố Huế, khẳng định không có chuyện đề thi môn toán tại kỳ thi tuyển sinh lớp 10 THPT năm học 2026-2027 trên địa bàn bị sai. Thông tin lan truyền trên mạng xã hội có yếu tố cắt ghép.
Sở Giáo dục và Đào tạo thành phố Huế đã đề nghị cơ quan công an làm rõ vụ việc, tránh gây hoang mang dư luận.
Cùng ngày, trên mạng xã hội xuất hiện thông tin, hình ảnh cho rằng đề thi môn toán tại kỳ thi tuyển sinh lớp 10 năm 2026-2027 của Sở Giáo dục và Đào tạo thành phố Huế có tổng điểm lên đến 11 điểm.
Đề thi được lan truyền này có tổng cộng 8 câu hỏi, nhưng khi cộng tổng điểm số ghi ở từng câu lại cho ra kết quả là 11 điểm, thay vì thang điểm 10 thường lệ.
Thông tin thất thiệt được đăng tải đã thu hút sự quan tâm lớn của cộng đồng, nhiều người để lại các bình luận trái chiều, gây hoang mang dư luận.
Theo lãnh đạo Sở Giáo dục và Đào tạo thành phố Huế, kỳ thi tuyển sinh các lớp đầu cấp năm học 2026-2027 trên địa bàn diễn ra trong các ngày 27-28/5. Toàn thành phố Huế có 18.002 học sinh đăng ký dự thi vào lớp 10 THPT, tăng hơn 5.000 em so với năm ngoái. Kỳ thi được bố trí tại 48 điểm thi với 765 phòng thi.
Kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 năm nay được tổ chức sớm hơn so với mọi năm nhằm phù hợp với tiến độ Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026. Thay đổi này giúp học sinh sau khi kết thúc chương trình học có thể thi ngay, không bị áp lực ôn tập kéo dài, từ đó có thời gian trọn vẹn để nghỉ hè đúng nghĩa.
