Khi được đưa vào Bệnh viện Bãi Cháy, bệnh nhân mất ngôn ngữ, chụp mạch não cho thấy động mạch thân nền bị tắc hoàn toàn. Đây là mạch máu lớn nằm ở nền sọ, có nhiệm vụ cấp máu cho thân não, tiểu não cùng nhiều trung tâm sống còn của cơ thể, kiểm soát hô hấp, tuần hoàn, nhịp tim, ý thức, vận động, nuốt, nói và thăng bằng. Khi động mạch thân nền bị tắc hoàn toàn, não bộ sẽ rơi vào tình trạng thiếu máu nghiêm trọng, gây “cơn bão thần kinh” có thể cướp đi tính mạng trong thời gian rất ngắn.
Ngày 23/6, bác sĩ Giáp Hùng Mạnh, Trưởng khoa Thần kinh, Bệnh viện Bãi Cháy, cho biết êkíp can thiệp nội mạch cấp cứu hút huyết khối qua đường động mạch và tái thông hoàn toàn mạch máu bệnh nhân. Sau 5 ngày điều trị, bệnh nhân hồi phục tốt, giao tiếp bình thường và không để lại di chứng vận động.
“Bệnh nhân mới 27 tuổi, đang trong độ tuổi lao động, là trường hợp đột quỵ trẻ ít gặp”, bác sĩ Mạnh nói.
Tắc động mạch là tình trạng dòng máu trong động mạch bị chặn bởi cục máu đông hoặc mảng xơ vữa. Các mảng bám hình thành từ chất béo, cholesterol, canxi và nhiều chất khác, tích tụ lâu ngày trên thành mạch, khiến lòng mạch hẹp dần hoặc bị bít tắc hoàn toàn.
Người bị tắc động mạch thân nền có thể đột ngột xuất hiện các triệu chứng như chóng mặt dữ dội, mất thăng bằng, nói khó, nuốt khó, yếu hoặc liệt tứ chi, rối loạn ý thức, hôn mê, thậm chí ngừng tim, ngừng thở. Nếu không được tái thông mạch não kịp thời, tỷ lệ tử vong có thể vượt 90%.
Giai đoạn sớm của bệnh dễ bị nhầm với rối loạn tiền đình do biểu hiện tương tự, như đau đầu, nôn ói, chóng mặt, loạng choạng khi đi lại. Sự nhầm lẫn này có thể khiến người bệnh bỏ lỡ “thời gian vàng” điều trị. Khi triệu chứng nặng hơn, bệnh nhân nói khó, nói đớ, nuốt khó, tê yếu tứ chi, hôn mê dần khiến điều trị khó khăn.
Bác sĩ cảnh báo đột quỵ ngày càng trẻ hóa. Khi xuất hiện các dấu hiệu như méo miệng đột ngột, yếu hoặc liệt tay chân, nói khó, nói ngọng, chóng mặt dữ dội, mất thăng bằng, đau đầu dữ dội không rõ nguyên nhân, nhìn mờ hoặc rối loạn ý thức, cần gọi cấp cứu hoặc đưa bệnh nhân đến cơ sở y tế ngay.
Tuy nhiên, nếu so sánh về giá trị dinh dưỡng, tỏi nhỉnh hơn gừng ở một số thành phần như protein, carbohydrate, vitamin C và selen, theo trang sức khỏe Verywell Health.
Theo Bộ Nông nghiệp Mỹ, trong 100 g thực phẩm tươi, tỏi cung cấp 143 kcal, cao hơn gừng với 80 kcal. Tỏi cũng chứa 6,62 g protein, trong khi gừng chỉ có 1,82 g. Hàm lượng carbohydrate của tỏi đạt 28,2 g, còn gừng là 17,8 g.
Về vi chất, tỏi cung cấp 10 mg vitamin C và 9,8 mcg selen trong mỗi 100 g. Hai chỉ số này ở gừng lần lượt là 5 mg và 0,7 mcg. Hàm lượng chất xơ của 2 loại thực phẩm không chênh lệch nhiều, với tỏi là 2,7 g và gừng là 2 g.
Nghiên cứu trên tạp chí Immunology Research vào năm 2015 về hợp chất alliin trong tỏi cho thấy loại thực phẩm này có tiềm năng hỗ trợ hệ miễn dịch.
Khi tỏi được nhai, cắt hoặc giã, alliin sẽ chuyển thành allicin. Đây là hợp chất chứa lưu huỳnh tạo nên mùi đặc trưng của tỏi. Các hợp chất chứa lưu huỳnh trong tỏi được cho là có thể giúp cơ thể tăng khả năng chống lại virus gây cúm và cảm lạnh thông thường.
Nghiên cứu trên Frontiers in Nutrition vào năm 2024 cho thấy gừng chứa nhiều chất chống oxy hóa giúp bảo vệ tế bào trước tác động của stress oxy hóa. Nhờ đó, gừng có thể góp phần giảm nguy cơ mắc bệnh tim mạch và một số loại ung thư.
Hoạt chất gingerol có trong củ gừng cũng có thể giúp làm dịu các triệu chứng như cảm lạnh và đau họng.
Ngoài tác dụng hỗ trợ miễn dịch, tỏi còn có đặc tính kháng khuẩn, chống oxy hóa, chống viêm và kháng nấm. Tỏi cũng có thể giúp giảm cholesterol, hỗ trợ kiểm soát huyết áp, hạn chế tiểu cầu kết dính và góp phần bảo vệ sức khỏe tim mạch.
Trong khi đó, gừng có thể giúp giảm buồn nôn, hỗ trợ tiêu hóa, giảm đầy hơi, táo bón và các khó chịu ở đường tiêu hóa. Gừng cũng có thể hỗ trợ kiểm soát đường huyết, giảm đau do viêm khớp, giảm đau bụng kinh khi sử dụng lâu dài và góp phần bảo vệ sức khỏe tim mạch.
Tỏi sống có thể gây đau bụng, đầy hơi, trào ngược axit và buồn nôn. Khi bôi trực tiếp lên da, tỏi tươi có thể gây kích ứng nghiêm trọng.
Tỏi cũng có thể làm tăng nguy cơ chảy máu khi dùng cùng thuốc chống đông máu, gây hôi miệng và có nguy cơ gây dị ứng.
Gừng có thể gây đau bụng, tiêu chảy, ợ nóng hoặc kích ứng miệng và họng. Thực phẩm này cũng có thể làm tăng nguy cơ chảy máu khi dùng liều cao cùng thuốc chống đông máu.
Gừng có thể làm giảm đường huyết nên người mắc bệnh tiểu đường không nên tự ý dùng thực phẩm bổ sung từ gừng, trong khi lượng gừng dùng trong bữa ăn hằng ngày nhìn chung vẫn an toàn.
Bên cạnh việc bổ sung tỏi và gừng vào chế độ ăn, việc duy trì dinh dưỡng cân đối, tập thể dục đều đặn, ngủ đủ giấc, hạn chế rượu bia, không hút thuốc... cũng giúp tăng cường sức khỏe của hệ miễn dịch.
Cà phê là một trong những đồ uống phổ biến nhất thế giới và được nhiều người sử dụng để tăng sự tỉnh táo, cải thiện hiệu suất làm việc cũng như tập luyện. Đồ uống này cũng có thể tác động đến sinh lý nam theo nhiều cách khác nhau.
Có thể hỗ trợ lưu thông máu
Theo Verywell Health, caffeine có khả năng làm giãn cơ trơn trong cơ thể. Khi các cơ trơn ở mạch máu dương vật được thư giãn, lưu lượng máu có thể tăng lên, từ đó hỗ trợ quá trình cương.
Theo Healthline, rối loạn cương thường liên quan chặt chẽ đến sức khỏe tim mạch và tuần hoàn. Vì vậy, bất kỳ yếu tố nào giúp cải thiện lưu lượng máu hoặc bảo vệ mạch máu đều có thể hỗ trợ chức năng cương.
Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng chưa thể khẳng định caffeine giúp điều trị rối loạn cương dương. Uống quá nhiều caffeine cũng có thể gây tăng huyết áp, tim đập nhanh và nhiều vấn đề sức khỏe khác, gián tiếp ảnh hưởng đến chức năng tình dục.
Testosterone là hormone quan trọng liên quan đến ham muốn và chức năng sinh lý nam. Một số nghiên cứu cho thấy dùng caffeine trước khi tập luyện có thể giúp tăng testosterone tạm thời sau vận động. Tuy nhiên, tác dụng này thường nhẹ và ngắn hạn.
Theo Times of India, lợi ích của cà phê đối với đời sống tình dục nếu có nhiều khả năng đến từ việc giúp cơ thể tỉnh táo, giảm mệt mỏi và cải thiện hiệu suất vận động hơn là tác động trực tiếp lên hormone sinh dục.
Các chuyên gia cho rằng caffeine nhiều khả năng phát huy hiệu quả khi kết hợp với tập thể dục - yếu tố vốn đã được chứng minh có lợi cho sức khỏe thể chất, tinh thần và chức năng tình dục nam.
Tăng năng lượng và sức bền
Một lợi ích dễ nhận thấy của cà phê là giúp tỉnh táo và giảm mệt mỏi. Caffeine có thể cải thiện sự tập trung, mức năng lượng và sức bền thể chất ở liều thấp đến trung bình.
Nồng độ caffeine trong máu thường đạt đỉnh khoảng 45 phút sau khi uống. Một số chuyên gia cho rằng uống cà phê khoảng 30-45 phút trước khi quan hệ có thể giúp một số nam giới cảm thấy tỉnh táo và duy trì sức bền tốt hơn. Tuy nhiên, đây chủ yếu là tác động lên mức năng lượng và sự tỉnh táo, không phải bằng chứng cho thấy cà phê trực tiếp cải thiện chức năng sinh lý.
Cải thiện tâm trạng
Cà phê không thể giải quyết các nguyên nhân gốc rễ như áp lực tâm lý, vấn đề mối quan hệ hay tự ti về cơ thể, nhưng ở một số người, caffeine có thể giúp tăng cảm giác tỉnh táo và dễ chịu. Một số nam giới có xu hướng cảm thấy nhiều năng lượng và tích cực hơn sau khi dùng caffeine, điều này có thể gián tiếp hỗ trợ đời sống tình dục.
Trang Healthline chỉ ra sức khỏe tình dục không chỉ phụ thuộc vào hormone mà còn chịu ảnh hưởng từ chế độ ăn uống, giấc ngủ, mức độ căng thẳng và các bệnh lý mạn tính như tăng huyết áp, đái tháo đường hay béo phì. Do đó, việc duy trì lối sống lành mạnh vẫn quan trọng hơn bất kỳ loại thực phẩm hay đồ uống riêng lẻ nào.
Uống bao nhiêu là hợp lý?
Hầu hết người trưởng thành khỏe mạnh có thể tiêu thụ khoảng 400 mg caffeine mỗi ngày, tương đương khoảng 3-4 tách cà phê thông thường. Vượt quá mức này có thể gây bồn chồn, lo âu, mất ngủ, tim đập nhanh hoặc rối loạn tiêu hóa - những yếu tố có thể ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe và đời sống tình dục.
Nam giới không nên xem cà phê là biện pháp điều trị hoặc cải thiện các vấn đề về chức năng sinh lý. Thay vào đó, chế độ ăn cân bằng, tập thể dục thường xuyên, duy trì cân nặng hợp lý, ngủ đủ giấc và kiểm soát các bệnh nền mới là những yếu tố có tác động rõ rệt hơn đến chức năng tình dục.
Khi nhiệt độ vượt 35 độ C, thực phẩm rất dễ trở thành môi trường cho vi khuẩn phát triển nhanh. Vì vậy, chú ý an toàn ăn uống và phòng ngộ độc thực phẩm là điều không thể xem nhẹ trong mùa nóng.
Theo thạc sĩ - bác sĩ Bùi Thị Duyên, phụ trách khoa Dinh Dưỡng, Bệnh viện Quân y 175, việc để thức ăn chín ở nhiệt độ phòng nhiều giờ là nguy cơ ngộ độc thực phẩm phổ biến. Nhiều nơi chế biến thực phẩm sẵn nhưng không bảo quản đúng cách, khiến vi khuẩn phát triển nhanh. Bên cạnh đó, nhiễm khuẩn chéo do dùng chung dao, thớt cho đồ sống - chín, hoặc để lẫn thực phẩm sống với đồ ăn liền trong tủ lạnh cũng làm tăng rủi ro mất an toàn thực phẩm.
“Nếu khâu kiểm soát nguyên liệu đầu vào không chặt chẽ, dẫn đến việc sử dụng thực phẩm đã ôi thiu, biến chất vì mục tiêu lợi nhuận hoặc chủ quan cũng sẽ vô tình tạo ra các ‘ổ’ vi khuẩn phát triển mạnh mẽ, trở thành nguồn gây ngộ độc”, bác sĩ Duyên cảnh báo.
Thạc sĩ - bác sĩ Võ Thị Tố Hi, Trưởng khoa Dinh dưỡng, Bệnh viện Gia An 115, cho biết khoảng nhiệt độ 30 - 40°C thường được gọi là “vùng nguy hiểm” trong an toàn thực phẩm. Nhiều loại vi khuẩn có thể nhân đôi chỉ sau 20 - 30 phút, tức chỉ sau vài giờ, số lượng vi khuẩn có thể tăng lên hàng trăm đến hàng nghìn lần.
Do đó, mọi người cần lưu ý một nguyên tắc quan trọng: Thực phẩm chín không nên để ở nhiệt độ phòng quá 2 giờ; nếu nhiệt độ môi trường trên 32 - 35°C, thời gian này nên rút ngắn còn khoảng 1 giờ. Sau mốc này, nguy cơ vi khuẩn phát triển và sinh độc tố tăng lên rõ rệt. Đáng lưu ý, một số độc tố vi khuẩn không bị phá hủy hoàn toàn khi hâm nóng lại, nên việc “nấu lại cho kỹ” không đồng nghĩa với an toàn.
Các thực phẩm như hải sản, món nhiều nước, sữa hoặc thức ăn chế biến sẵn là nhóm dễ hư hỏng nhanh nhất trong thời tiết nắng nóng. Từ đó, bác sĩ Tố Hi lưu ý khi thực phẩm có dấu hiệu mùi lạ, nhớt, đổi màu hoặc vị bất thường, người dân không nên cố sử dụng lại.
Để chủ động phòng tránh ngộ độc thực phẩm trong mùa nắng nóng, bác sĩ Duyên khuyên người dân cần tuân thủ nghiêm ngặt các nguyên tắc vệ sinh an toàn thực phẩm sau:
Thực hiện “ăn chín, uống sôi”: Tuyệt đối không sử dụng thức ăn ôi thiu, hỏng mốc hoặc quá hạn sử dụng. Hạn chế tối đa các món gỏi sống, đồ tái trong mùa hè. Thực phẩm thừa cần được đun lại ở nhiệt độ trên 70 độ C trước khi ăn.
Vệ sinh tay: Rửa tay bằng xà phòng ít nhất 20 giây trước và sau khi chế biến thực phẩm, trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh. Giữ khu vực chế biến và vật dụng nấu nướng luôn sạch sẽ, khô ráo.
Bảo quản thực phẩm đúng cách: Thức ăn chín cần được đậy kín để tránh bụi và côn trùng. Nếu dùng tủ lạnh, phải sắp xếp ngăn nắp, tránh việc tích trữ quá tải dung tích tủ. Nhiệt độ ngăn mát nên giữ ở mức 5 độ C hoặc thấp hơn.
Lựa chọn thực phẩm an toàn: Ưu tiên thực phẩm có nguồn gốc rõ ràng, còn hạn sử dụng, không có mùi lạ hay màu sắc bất thường.
Bù nước và điện giải đúng cách: Uống đủ 1,5 - 2,5 lít nước/ngày tùy độ tuổi và mức độ hoạt động. Nên uống chậm, chia thành nhiều lần ngay cả khi không khát. Có thể dùng nước lọc, nước khoáng, nước dừa hoặc Oresol để bổ sung khoáng chất bị thất thoát qua mồ hôi.
