Trong bối cảnh thị trường lao động cạnh tranh, vậy doanh nghiệp có nên chi trả cho trải nghiệm phỏng vấn của ứng viên, và nếu có thì đâu là giới hạn hợp lý?
Câu chuyện bắt đầu từ chia sẻ của một ứng viên nhận 100.000 đồng hỗ trợ sau buổi phỏng vấn trực tiếp. Dù số tiền không quá lớn nhưng đủ để tạo ấn tượng, bởi nó chạm đến thực tế quen thuộc, ứng viên cũng phải bỏ ra chi phí và công sức từ bước đầu tìm việc.
Đáng chú ý, một tài khoản được cho là nhân sự công ty sau đó xác nhận đây là chính sách có thật và vẫn đang được áp dụng.
Nhiều ý kiến trái chiều nhanh chóng xuất hiện. Một số người cho rằng đây là cách thể hiện sự tôn trọng cần thiết, giúp ứng viên cảm thấy được ghi nhận. Ngược lại, không ít ý kiến đặt câu hỏi liệu doanh nghiệp có đang làm quá bước vốn dĩ thuộc về trách nhiệm cá nhân khi tìm việc.
Nhiều người chia sẻ trải nghiệm tương tự, cho thấy đây không phải là trường hợp cá biệt.
Một số doanh nghiệp đã triển khai các hỗ trợ cho ứng viên đến phỏng vấn, như chi phí đi lại, tặng voucher hoặc quà nhỏ mang dấu ấn thương hiệu. Với các vị trí yêu cầu cao, mức hỗ trợ được mở rộng, bao gồm chi phí di chuyển liên tỉnh, lưu trú, thậm chí tổ chức các buổi phỏng vấn kết hợp tham quan môi trường làm việc.
Ở quy mô quốc tế, việc hỗ trợ chi phí phỏng vấn thường gắn với các tiêu chí cụ thể, được quy định rõ ràng trong quy trình tuyển dụng.
Có nơi, ứng viên ở cách địa điểm phỏng vấn trên 50 km sẽ được hoàn trả chi phí đi lại và hỗ trợ lưu trú theo quy định. Cũng có trường hợp không chỉ dừng ở hỗ trợ chi phí, mà còn đầu tư vào toàn bộ trải nghiệm tuyển dụng, từ khâu chuẩn bị, sắp xếp lịch đến phản hồi sau phỏng vấn, nhằm tạo cảm nhận tích cực ngay cả với những ứng viên không trúng tuyển.
Vì vậy, những khoản hỗ trợ này không phải là chi tiết phát sinh, mà đang dần trở thành một phần trong chiến lược cạnh tranh nhân lực của doanh nghiệp.
Nếu chỉ nhìn bề ngoài, khoản hỗ trợ trong quá trình phỏng vấn có thể được xem là chi tiết nhỏ. Nhưng ở chiều sâu hơn, việc doanh nghiệp lựa chọn có hay không, triển khai đến đâu, lại phản ánh rõ cách họ nhìn nhận tuyển dụng, là khoản chi phí cần tối ưu, hay cơ hội để xây dựng hình ảnh và thu hút nhân tài.
Mức độ đầu tư này thường không đồng đều giữa các vị trí. Theo ông Trần Đăng Quân (trưởng phòng nhân sự một công ty dệt may tại TP.HCM), với nhóm lao động phổ thông, tốc độ và chi phí vẫn là ưu tiên.
Ngược lại, ở nhóm nhân sự có kinh nghiệm hoặc cấp quản lý, những hỗ trợ trong quá trình phỏng vấn có thể tác động đến quyết định tham gia và mức độ thiện cảm với doanh nghiệp.
Tuy vậy, chi phí không phải là yếu tố quyết định duy nhất. Điều ứng viên quan tâm hơn là cách doanh nghiệp tổ chức quy trình tuyển dụng. “Một quy trình rõ ràng, giao tiếp minh bạch giúp tạo cảm giác chuyên nghiệp và đáng tin cậy, nếu có điểm thiếu nhất quán dễ khiến ứng viên rút lui, ngay cả khi có hỗ trợ chi phí”, ông Quân nói.
Ở góc độ vận hành, bà Nguyễn Thảo Vy (phụ trách tuyển dụng tại một công ty vận tải), cho rằng điểm mấu chốt nằm ở cách doanh nghiệp thiết kế hành trình cho ứng viên. Với các vị trí có mức cạnh tranh cao, từng khâu như liên hệ, sắp xếp lịch, tổ chức phỏng vấn đều cần được chuẩn bị có chủ đích.
“Chi phí đi lại có thể chỉ là phần nhỏ. Quan trọng hơn là thông điệp doanh nghiệp tôn trọng thời gian và công sức của ứng viên. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến việc họ có tiếp tục theo đuổi cơ hội hay không”, bà nhận định.
Nhưng không ít ý kiến cho rằng việc đầu tư vào trải nghiệm tuyển dụng không phải lúc nào cũng mang lại hiệu quả tương xứng. Trong những ngành có nguồn cung lao động dồi dào, hoặc với các vị trí không đòi hỏi chuyên môn cao, lợi ích từ việc nâng cấp trải nghiệm có thể không rõ rệt, thậm chí trở thành gánh nặng chi phí nếu triển khai dàn trải.
Trong bối cảnh đó, nhiều chuyên gia cho rằng thay vì chạy theo một chuẩn mực trải nghiệm chung, doanh nghiệp cần xác định mức độ đầu tư phù hợp với đặc thù ngành nghề, quy mô và chiến lược nhân sự. Khi được định vị đúng, trải nghiệm tuyển dụng sẽ không còn là yếu tố mang tính phong trào, mà trở thành lợi thế thực chất trong cạnh tranh nhân lực.
Theo đó, người phụ nữ 55 tuổi đến khám vì da mặt và lòng bàn tay ngả vàng.
Theo bác sĩ Trung y La Bội Lâm, nhiều người thường nghĩ da vàng là dấu hiệu của bệnh gan. Tuy nhiên, trong trường hợp này, nguyên nhân lại hoàn toàn khác. Bác sĩ La nhận thấy lòng trắng mắt của bà vẫn trắng bình thường, chỉ phần da đổi màu rõ rệt. Sau khi bác sĩ hỏi kỹ thói quen ăn uống của người bệnh, nguyên nhân được làm sáng tỏ.
Nữ bệnh nhân cho biết, trước đây hay bị táo bón. Nghe nói khoai lang giúp nhuận tràng nên đều đặn ăn mỗi sáng. Sau một thời gian, tình trạng táo bón cải thiện, thậm chí mắt cũng đỡ mờ hơn.
Tuy nhiên, theo TVBS, việc ăn khoai lang hằng ngày suốt nhiều năm lại là thủ phạm khiến làn da bà chuyển màu.
Việc ăn khoai lang thường xuyên đã khiến nữ bệnh nhân vàng da do tăng caroten máu. Theo bác sĩ La, đây là tình trạng cơ thể hấp thu quá mức β-carotene - một sắc tố tự nhiên có trong thực phẩm màu vàng, cam, đỏ như khoai lang, cà rốt, bí đỏ, xoài hoặc đu đủ. Lượng carotene quá cao sẽ lắng đọng trong lớp sừng của da, đặc biệt ở những vùng da dày như lòng bàn tay, bàn chân và trong trường hợp nghiêm trọng, toàn thân có thể ngả vàng.
Tình trạng trên không gây hại đến gan hay sức khỏe tổng thể nhưng ảnh hưởng khá rõ đến thẩm mỹ. Điểm khác biệt quan trọng giữa vàng da do carotenemia và vàng da do bệnh gan là lòng trắng mắt: Nếu lòng trắng mắt cũng vàng, nhiều khả năng do bệnh lý gan mật. Nếu mắt vẫn trắng, nguyên nhân thường do ăn quá nhiều thực phẩm chứa carotene.
Khi ngừng hoặc giảm ăn các thực phẩm giàu β-carotene, da sẽ dần trở lại màu sắc tự nhiên. Tuy nhiên, quá trình này có thể kéo dài vài tuần đến vài tháng, tùy khả năng trao đổi chất của mỗi người.
"β-carotene là dưỡng chất quý, chống oxy hóa và bảo vệ tế bào. Nhưng nếu thấy da hoặc lòng bàn tay vàng hơn bình thường, bạn nên tạm giảm tần suất ăn hoặc thay đổi thực đơn. Thực phẩm dù tốt đến đâu cũng cần sự điều độ. Nếu biết cân bằng, bạn vừa tận dụng được lợi ích của khoai lang vừa giữ cho làn da luôn tươi sáng và khỏe mạnh", bác sĩ La nói.
Ngoài việc ăn quá nhiều, bạn cũng cần tránh một số sai lầm khi sử dụng khoai lang như sau:
Ăn khoai lang khi bụng đói
Ăn khoai lang khi bụng đói thực sự không phải thói quen tốt, đặc biệt là đối với những người có lượng đường trong máu dao động lớn. Mặc dù khoai lang rất giàu chất xơ nhưng việc ăn quá nhiều cùng một lúc khi bụng đói vẫn có thể khiến lượng đường trong máu tăng nhanh và gây khó chịu đường tiêu hóa.
Người hệ tiêu hóa không tốt, thường xuyên bị đầy hơi, chướng bụng không nên ăn nhiều khoai lang vì lúc ăn sẽ làm tăng tiết dịch vị, gây nóng ruột, ợ chua, càng sinh hơi chướng bụng. Nếu muốn ăn nên ăn vừa phải, ăn ít một và chỉ nên ăn 2-3 lần trong tuần, không nên ăn kéo dài gây tổn thương hệ thống tiêu hóa.
Chế biến sai cách
Phương pháp chế biến khoai lang cũng ảnh hưởng đến sức khỏe. Nhiều người thích chiên hoặc nướng khoai lang. Khoai lang khi chiên sẽ giòn bên ngoài, mềm bên trong, trông rất ngon, nhưng hàm lượng chất béo cao lại không tốt cho sức khỏe tim mạch.
Đặc biệt, những người ăn khoai lang chiên trong thời gian dài dễ gặp các vấn đề như tăng lipid máu và tăng cân. Ngược lại, hấp, luộc và nướng (không dùng quá nhiều dầu) lại tốt cho sức khỏe hơn vì giữ được chất dinh dưỡng của khoai lang mà không làm tăng thêm calo.
Ăn khoai lang thay cơm để giảm cân
Theo các bác sĩ, khoai lang rất tốt cho sức khỏe nhưng không thể dùng thay cơm. Trong khoai lang vẫn chứa lượng đường khá cao, nhất là các loại khoai mật. Ăn khoai lang dài ngày thay cơm có thể dẫn đến việc tích đường trong cơ thể, là nguyên nhân dẫn đến nhiều chứng bệnh cũng như làm bệnh tình thêm trầm trọng hơn.
Người bệnh thận ăn nhiều khoai lang dễ mắc thêm bệnh tim mạch. Nguyên nhân, khoai lang chứa nhiều chất xơ, vitamin A, đặc biệt là kali. Khi thận yếu, chức năng loại bỏ kali dư thừa cùng bị hạn chế, gây ra những tác hại nguy hiểm như rối loạn nhịp tim, gây yếu tim...
Do đó, người bị bệnh thận thậm chí còn được khuyến cáo không nên ăn khoai lang.
Ăn khoai lang có đốm đen
Khoai lang bảo quản không tốt sẽ rất dễ bị hà, xuất hiện những đốm đen, nhiều người không vứt bỏ mà cắt bỏ phần hà, đốm đen đi để luộc lên rồi ăn tiếp. Tuy nhiên việc xuất hiện những vết này có nghĩa khoai đã bị nhiễm khuẩn vằn đen ô nhiễm gây độc cho gan.
Loại độc tố này sẽ không hề bị tiêu diệt dù bạn có luộc khoai trong nước sôi sùng sục hay là nướng khoai với than hồng rực. Vì vậy, khi có những biểu hiện này, bạn hãy vứt bỏ đi, đừng tiếc mà gọt vỏ rồi ăn tiếp.
Ngày 15-4, Cục Giáo dục nghề nghiệp và Giáo dục thường xuyên, Bộ Giáo dục và Đào tạo tổ chức hội nghị triển khai công tác tuyển sinh giáo dục nghề nghiệp năm 2026, hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến.
Phát biểu tại hội nghị, GS Lê Quân - Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo - nhấn mạnh các cơ sở giáo dục nghề nghiệp muốn tuyển sinh được phải có những ngành nghề đào tạo đáp ứng được nhu cầu thị trường, xã hội.
Theo ông, từ năm 2017 bắt đầu phổ biến khẩu hiệu "tuyển sinh gắn với tuyển dụng". Bởi dạy nghề là dạy cho học sinh, sinh viên biết được quy trình công nghệ, kỹ thuật, biết được thách thức tổ chức, triển khai.
"Khi tuyển sinh gắn với tuyển dụng, gốc vẫn là phải cấu trúc lại chương trình đào tạo, quy trình đào tạo có sự tham gia sâu của doanh nghiệp, quy trình đào tạo gắn với thực hành", ông Quân nói.
Ông Quân chia sẻ hiện tỉ lệ bỏ học bình quân còn cao, khoảng 20-25%. Ông mong các cơ sở giáo dục nghề nghiệp không chỉ quan tâm lôi cuốn người học để đạt chỉ tiêu tuyển sinh, mà phải giúp người học giải bài toán cơ hội nghề nghiệp, thu nhập khi ra trường.
Ông Quân cũng nêu một thực tế hiện Việt Nam có gần 2 triệu thanh niên ở lứa tuổi 18-24, không học hành, không công việc, nghề nghiệp. Theo ông, đây là nhóm thanh niên không được định hướng rõ, không biết mình phải học gì, làm gì.
"Nếu không cẩn thận, chúng ta sẽ có một lớp thanh niên lơ ngơ, mất phương hướng", ông Quân nói và cho rằng có một phần trách nhiệm của các cơ sở giáo dục nghề nghiệp, phải trả lời cho người học câu hỏi trong tuyển sinh là ra trường làm gì, việc làm ở đâu, thu nhập ra sao...
Ông mong các trường quan tâm đến các đối tượng tuyển sinh. Bởi giáo dục nghề nghiệp có sứ mệnh ngoài việc đào tạo cung cấp nhân lực chất lượng cao và nhân lực cho phát triển kinh tế xã hội, đây cũng là hoạt động để đảm bảo an sinh.
Tại hội nghị, Cục Giáo dục nghề nghiệp và Giáo dục thường xuyên cho biết năm 2024, hệ thống giáo dục nghề nghiệp gồm có 1.545 cơ sở (921 cơ sở giáo dục nghề nghiệp công lập, 624 cơ sở tư thục và có vốn đầu tư nước ngoài) gồm: 390 trường cao đẳng, 427 trường trung cấp, 728 trung tâm giáo dục nghề nghiệp.
Tính đến ngày 31-12-2025, chỉ còn 1.147 cơ sở (502 cơ sở giáo dục nghề nghiệp công lập, 645 cơ sở giáo dục nghề nghiệp tư thục và có vốn đầu tư nước ngoài) gồm: 392 trường cao đẳng, 358 trường trung cấp, 397 trung tâm giáo dục nghề nghiệp.
Như vậy chỉ sau 1 năm, cả nước giảm 382 cơ sở giáo dục nghề nghiệp công lập (giảm 22 trường cao đẳng công lập, giảm 73 trường trung cấp công lập, giảm 248 trung tâm công lập), tăng 21 cơ sở giáo dục nghề nghiệp tư thục.
Theo Cục Giáo dục nghề nghiệp và Giáo dục thường xuyên, việc tái cơ cấu mạnh mẽ mạng lưới cơ sở giáo dục nghề nghiệp đang buộc công tác tuyển sinh phải chuyển từ phân tán sang tập trung, từ phát triển theo quy mô sang nâng cao chất lượng, lấy hiệu quả đào tạo và khả năng đáp ứng nhu cầu thị trường lao động làm thước đo chủ yếu.
Năm 2025, cả nước tuyển được khoảng 2,2 triệu người học, đạt 107% so với kế hoạch. Trong đó trình độ cao đẳng, trung cấp nghề tuyển được 430.000 học sinh, sinh viên. Trình độ sơ cấp và dạy nghề dưới 3 tháng tuyển được khoảng 1,77 triệu người học.
Tuyển sinh các ngành, nghề đào tạo trong lĩnh vực kỹ thuật - công nghệ chiếm tỉ lệ tổng tuyển sinh cao nhất, lên đến 42%, đặc biệt tập trung vào công nghệ cơ khí chế tạo, công nghệ ô tô, công nghệ điện - điện tử - truyền thông, công nghệ thông tin.
Một số ngành, nghề trong các lĩnh vực công nghệ mới nổi như: chip bán dẫn, năng lượng tái tạo, công nghệ số, công nghệ xanh đã có hoạt động tuyển sinh, đào tạo, tuy nhiên kết quả chưa cao do hạn chế về số lượng cơ sở đào tạo, công tác thông tin, truyền thông chưa được tốt nên người học còn chưa thực sự quan tâm, đăng ký.
Ngày 2-4, chị Lê Thị Hồng Trang, trú phường Lâm Viên - Đà Lạt, cho biết gia đình đã đến Công an phường Lâm Viên - Đà Lạt và Công an phường Xuân Hương - Đà Lạt trình báo về việc mất kết nối với con gái là Trương Minh Bảo Yến (14 tuổi).
Theo gia đình, Bảo Yến là học sinh lớp 8A4 Trường THCS Phan Chu Trinh, phường Xuân Hương - Đà Lạt.
Khoảng 17h ngày 1-4, người thân đưa em đến học thêm tại một trung tâm trên đường Hùng Vương. Đến khoảng 18h45 cùng ngày, khi người nhà đến đón thì không thấy em còn ở lớp, đồng thời cũng không thể liên lạc.
"Trước đây bé từng bị một số bạn đã nghỉ học rủ đi chơi, nhưng gia đình phát hiện và đón về. Lần này bé rời nhà đi, không mang theo điện thoại nên gia đình không thể liên lạc được. Trước thời điểm mất liên lạc, tâm lý của bé bình thường", chị Trang cho biết.
Theo thông tin từ gia đình, Bảo Yến cao khoảng 1,62m, nặng 44kg, tóc dài. Khi rời đi, em mặc áo khoác màu đen có 2 tai thỏ trắng, quần xám, dép đen, mang ba lô màu nâu và đi xe đạp điện màu xanh dương.
Liên quan vụ việc, cô Lê Vũ Tú Anh - giáo viên chủ nhiệm lớp 8A4 - cho biết sau khi nắm thông tin, giáo viên cùng lãnh đạo nhà trường đã phối hợp với gia đình và lực lượng chức năng để tìm kiếm.
Theo cô Tú Anh, trong học tập, Bảo Yến có tiến bộ, kỳ thi vừa qua đạt điểm cao, không có biểu hiện bất thường về tâm lý hay áp lực học hành.
Hiện Công an phường Lâm Viên - Đà Lạt và Công an phường Xuân Hương - Đà Lạt đang rà soát, trích xuất camera an ninh trên các tuyến đường để tìm tung tích bé gái.
Gia đình cho biết ai nhìn thấy hoặc có thông tin liên quan đến em Trương Minh Bảo Yến có thể báo cho người thân qua số điện thoại 0869168549.
