Trong bối cảnh thị trường lao động cạnh tranh, vậy doanh nghiệp có nên chi trả cho trải nghiệm phỏng vấn của ứng viên, và nếu có thì đâu là giới hạn hợp lý?
Câu chuyện bắt đầu từ chia sẻ của một ứng viên nhận 100.000 đồng hỗ trợ sau buổi phỏng vấn trực tiếp. Dù số tiền không quá lớn nhưng đủ để tạo ấn tượng, bởi nó chạm đến thực tế quen thuộc, ứng viên cũng phải bỏ ra chi phí và công sức từ bước đầu tìm việc.
Đáng chú ý, một tài khoản được cho là nhân sự công ty sau đó xác nhận đây là chính sách có thật và vẫn đang được áp dụng.
Nhiều ý kiến trái chiều nhanh chóng xuất hiện. Một số người cho rằng đây là cách thể hiện sự tôn trọng cần thiết, giúp ứng viên cảm thấy được ghi nhận. Ngược lại, không ít ý kiến đặt câu hỏi liệu doanh nghiệp có đang làm quá bước vốn dĩ thuộc về trách nhiệm cá nhân khi tìm việc.
Nhiều người chia sẻ trải nghiệm tương tự, cho thấy đây không phải là trường hợp cá biệt.
Một số doanh nghiệp đã triển khai các hỗ trợ cho ứng viên đến phỏng vấn, như chi phí đi lại, tặng voucher hoặc quà nhỏ mang dấu ấn thương hiệu. Với các vị trí yêu cầu cao, mức hỗ trợ được mở rộng, bao gồm chi phí di chuyển liên tỉnh, lưu trú, thậm chí tổ chức các buổi phỏng vấn kết hợp tham quan môi trường làm việc.
Ở quy mô quốc tế, việc hỗ trợ chi phí phỏng vấn thường gắn với các tiêu chí cụ thể, được quy định rõ ràng trong quy trình tuyển dụng.
Có nơi, ứng viên ở cách địa điểm phỏng vấn trên 50 km sẽ được hoàn trả chi phí đi lại và hỗ trợ lưu trú theo quy định. Cũng có trường hợp không chỉ dừng ở hỗ trợ chi phí, mà còn đầu tư vào toàn bộ trải nghiệm tuyển dụng, từ khâu chuẩn bị, sắp xếp lịch đến phản hồi sau phỏng vấn, nhằm tạo cảm nhận tích cực ngay cả với những ứng viên không trúng tuyển.
Vì vậy, những khoản hỗ trợ này không phải là chi tiết phát sinh, mà đang dần trở thành một phần trong chiến lược cạnh tranh nhân lực của doanh nghiệp.
Nếu chỉ nhìn bề ngoài, khoản hỗ trợ trong quá trình phỏng vấn có thể được xem là chi tiết nhỏ. Nhưng ở chiều sâu hơn, việc doanh nghiệp lựa chọn có hay không, triển khai đến đâu, lại phản ánh rõ cách họ nhìn nhận tuyển dụng, là khoản chi phí cần tối ưu, hay cơ hội để xây dựng hình ảnh và thu hút nhân tài.
Mức độ đầu tư này thường không đồng đều giữa các vị trí. Theo ông Trần Đăng Quân (trưởng phòng nhân sự một công ty dệt may tại TP.HCM), với nhóm lao động phổ thông, tốc độ và chi phí vẫn là ưu tiên.
Ngược lại, ở nhóm nhân sự có kinh nghiệm hoặc cấp quản lý, những hỗ trợ trong quá trình phỏng vấn có thể tác động đến quyết định tham gia và mức độ thiện cảm với doanh nghiệp.
Tuy vậy, chi phí không phải là yếu tố quyết định duy nhất. Điều ứng viên quan tâm hơn là cách doanh nghiệp tổ chức quy trình tuyển dụng. “Một quy trình rõ ràng, giao tiếp minh bạch giúp tạo cảm giác chuyên nghiệp và đáng tin cậy, nếu có điểm thiếu nhất quán dễ khiến ứng viên rút lui, ngay cả khi có hỗ trợ chi phí”, ông Quân nói.
Ở góc độ vận hành, bà Nguyễn Thảo Vy (phụ trách tuyển dụng tại một công ty vận tải), cho rằng điểm mấu chốt nằm ở cách doanh nghiệp thiết kế hành trình cho ứng viên. Với các vị trí có mức cạnh tranh cao, từng khâu như liên hệ, sắp xếp lịch, tổ chức phỏng vấn đều cần được chuẩn bị có chủ đích.
“Chi phí đi lại có thể chỉ là phần nhỏ. Quan trọng hơn là thông điệp doanh nghiệp tôn trọng thời gian và công sức của ứng viên. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến việc họ có tiếp tục theo đuổi cơ hội hay không”, bà nhận định.
Nhưng không ít ý kiến cho rằng việc đầu tư vào trải nghiệm tuyển dụng không phải lúc nào cũng mang lại hiệu quả tương xứng. Trong những ngành có nguồn cung lao động dồi dào, hoặc với các vị trí không đòi hỏi chuyên môn cao, lợi ích từ việc nâng cấp trải nghiệm có thể không rõ rệt, thậm chí trở thành gánh nặng chi phí nếu triển khai dàn trải.
Trong bối cảnh đó, nhiều chuyên gia cho rằng thay vì chạy theo một chuẩn mực trải nghiệm chung, doanh nghiệp cần xác định mức độ đầu tư phù hợp với đặc thù ngành nghề, quy mô và chiến lược nhân sự. Khi được định vị đúng, trải nghiệm tuyển dụng sẽ không còn là yếu tố mang tính phong trào, mà trở thành lợi thế thực chất trong cạnh tranh nhân lực.
Ông Shen ở xã Changfeng, huyện Đức Giang, thành phố Đồng Nhân, tỉnh Quý Châu cho biết từ nhỏ đã chăn trâu, bắt cá và chơi đùa quanh khu vực này nên luôn xem hang động là "chốn đào nguyên" trong tâm tưởng.
Khi địa phương có chủ trương phát triển du lịch sinh thái, ông đã ký hợp đồng thuê lại quyền sử dụng và thầu phát triển sinh thái khu vực này với thời hạn dài, làm điểm du lịch kết hợp nơi ở.
Shen gọi đây là "Dương động" vì hang tự nhiên thông hai đầu, đón được cả gió, ánh sáng mặt trời và có suối chảy, khác với "Âm động" chỉ để tham quan. Cửa hang cao xấp xỉ 100 m, phần đáy có bãi đất phẳng rộng tương đương một sân bóng rổ.
Để cải tạo khu vực này, ông chi khoảng 6 triệu tệ (khoảng 850.000 USD) trích từ số tiền tích cóp được sau hàng chục năm kinh doanh trong ngành khoáng sản và xây dựng. Giai đoạn đầu, do không có đường sá, toàn bộ gạch, cát, xi măng phải dùng sức người cõng lên núi.
Trong hang trước kia đá tảng ngổn ngang, nước chảy tràn lan. Ông Shen phải san phẳng nền, dẫn nước quy về một mối và xây đê chống ngập. Ông cũng cho xây cầu, mở đường kết nối hang với bên ngoài. Riêng quá trình định hình không gian kéo dài 7 năm.
Dưới các vách đá, ông dựng các dãy nhà gỗ lợp mái tranh gồm phòng ngủ, nhà bếp rộng khoảng 50 m2, kho chứa và khu sinh hoạt chung. Cơ ngơi này được kéo điện lưới, phủ sóng wifi và lắp tivi, máy giặt. Dòng suối tự nhiên chảy xuyên qua hang cung cấp nguồn nước sinh hoạt quanh năm, đồng thời được cải tạo thành bể bơi nhỏ.
Khi ông quyết định chi số tiền lớn để dọn vào hang đá, vợ con ông phản đối kịch liệt vì cho rằng ý tưởng này lập dị và lãng phí. Sau 7 năm, thấy ông khỏe mạnh và hang động trở thành điểm văn hóa, gia đình đã chuyển sang ủng hộ, cuối tuần vẫn lên hang thăm ông.
Không gian sống cũng được ông biến thành nơi lưu giữ văn hóa truyền thống. Dọc các lối đi là nhiều tượng và mặt nạ Nuo - di sản văn hóa phi vật thể của người Thổ Gia - nhằm giới thiệu nét văn hóa địa phương với du khách.
Nhịp sinh hoạt hàng ngày của ông Shen diễn ra đều đặn. Mỗi buổi sáng ông leo núi, dọn dẹp vệ sinh; trưa đọc tin tức; chiều luyện thư pháp; tối xem tivi. "Nếu có khách thì tôi sẽ tiếp", ông nói. Ông Shen từng đạt giải thưởng trong top 100 tại các cuộc thi thơ văn và thư pháp toàn quốc.
Nguồn thực phẩm chủ yếu đến từ khu vườn nhỏ quanh hang và người dân trong vùng.
Từ nhiều năm nay, Động Đào Nguyên là điểm sinh hoạt cộng đồng. Nơi đây thu phí tham quan 10 tệ hoặc 120 tệ cho dịch vụ nướng đồ ăn, riêng người dân bản địa được miễn phí. Cuối tuần, người dân và du khách thường xuyên ghé thăm để trải nghiệm không gian.
Tử Cấm Thành - quần thể cung điện lớn ở Trung Quốc luôn khiến người đời kinh ngạc bởi sự xa hoa và đồ sộ. Thế nhưng, ẩn sau vẻ tráng lệ ấy lại tồn tại một chi tiết gây bất ngờ: chiếc giường ngủ của bậc "thiên tử" chỉ rộng khoảng 1 mét. Vì sao người nắm trong tay cả thiên hạ lại nghỉ ngơi trên một không gian chật hẹp như vậy? Đằng sau đó là sự kết hợp thú vị giữa phong thủy, điều kiện kiến trúc, khí hậu khắc nghiệt và cả những quy tắc nghiêm ngặt trong hoàng cung xưa.
Trong xã hội phong kiến Trung Quốc, hoàng đế được xem là "thiên tử", người nắm quyền cai trị cả thiên hạ. Chính vì địa vị tối cao này, ông thường sống trong những cung điện nguy nga, tráng lệ bậc nhất. Thế nhưng điều khiến nhiều người bất ngờ là chiếc giường ngủ của nhà vua lại khá nhỏ, với chiều rộng chỉ khoảng 1 mét.
Đáng chú ý theo ghi chép và các nghiên cứu về Tử Cấm Thành, quần thể cung điện hoàng gia rộng khoảng 720.000m² với hàng nghìn căn phòng, nhưng phòng ngủ của hoàng đế lại chỉ rộng chừng 10m². Không gian này thường nằm ở những nơi như điện Dưỡng Tâm, cung Càn Thanh hoặc cung Khôn Ninh.
Thêm một điều thú vị ở nơi đây là giường ngủ của vua cũng rất nhỏ, chiều dài khoảng hơn 2m và chiều rộng chỉ khoảng 1m, không khác biệt quá nhiều so với giường của người dân thường.
Các nhà nghiên cứu kiến trúc cung đình cho biết quan niệm xưa cho rằng phòng quá rộng nhưng ít người ở sẽ khiến "dương khí" dễ thất thoát, từ đó ảnh hưởng không tốt đến sức khỏe và vận mệnh. Vì vậy, không gian trong cung thường được thiết kế thấp, hẹp để giữ sự ấm cúng và tích tụ sinh khí, và phòng ngủ của hoàng đế cũng tuân theo nguyên tắc này.
Bên cạnh yếu tố phong thủy, một số học giả còn giải thích rằng việc dùng giường hẹp còn liên quan đến quan niệm âm dương và cách chơi chữ trong tiếng Hán, khi âm đọc gần nhau giữa các từ gợi ý ý nghĩa "trường thọ", mang hàm ý may mắn và sống lâu.
Ngoài yếu tố phong thủy, việc giường ngủ của hoàng đế xưa chỉ rộng khoảng 1 mét còn có lý do kỹ thuật. Phần lớn cung điện Trung Hoa được xây bằng gỗ, hệ thống kết cấu chịu lực có giới hạn nên không thể thiết kế không gian quá rộng hoặc trần quá cao. Đặc biệt ở Bắc Kinh, mùa đông khắc nghiệt khiến các gian phòng phải xây thấp, hẹp và kín gió để giữ ấm. Giường vì thế cũng được làm nhỏ gọn, vừa vặn với không gian, giúp sưởi ấm hiệu quả hơn và giảm rủi ro cháy nổ khi dùng than sưởi.
Không chỉ vậy khi nhìn rộng hơn, chiếc giường nhỏ không chỉ là giải pháp kỹ thuật mà còn phản ánh tư duy "tiện dụng trong sang trọng" của hoàng cung, nơi mọi chi tiết đều được tính toán cẩn trọng để bảo vệ sức khỏe và an toàn của thiên tử.
Bên cạnh đó, còn có nguyên nhân mang tính thể chế và chính trị. Hoàng đế thời phong kiến có hậu cung rất lớn, nhưng việc "thị tẩm" của phi tần được quy định nghiêm ngặt, chỉ diễn ra trong thời gian ngắn rồi phải rời đi theo quy chế. Chiếc giường nhỏ vì vậy mang ý nghĩa hạn chế sự buông thả, nhắc nhở nhà vua giữ kỷ luật và đặt công việc triều chính lên trên hưởng lạc.
Ở một góc nhìn khác, giường ngủ nhỏ còn thể hiện quan niệm về quyền lực: dù là "thiên tử", hoàng đế vẫn phải sống trong khuôn khổ lễ nghi và kỷ cương. Sự giản lược trong không gian không phải là thiếu thốn mà là một phần của hệ thống kiểm soát và trật tự cung đình.
Từ những yếu tố trên có thể thấy, chiếc giường nhỏ của hoàng đế không đơn thuần là vật dụng sinh hoạt, mà là sự kết hợp giữa điều kiện kỹ thuật, khí hậu, phong thủy và tư tưởng chính trị. Nó phản ánh cách người xưa cân bằng giữa quyền lực, sự an toàn và nguyên tắc trị quốc.
Bên cạnh đó, điều kiện khí hậu khắc nghiệt ở Bắc Kinh với mùa hè nóng ẩm, mùa đông lạnh giá và gió cát mùa xuân cũng ảnh hưởng đến thiết kế không gian sống. Giường và phòng ngủ nhỏ, tường dày và vật liệu gỗ giúp giữ ấm vào mùa đông, giảm nóng vào mùa hè và hạn chế tác động từ thời tiết.
Nhìn chung, dù là nơi ở của bậc đế vương, không gian nghỉ ngơi của hoàng đế vẫn được thiết kế theo hướng thực dụng, hài hòa giữa yếu tố phong thủy, khí hậu và quan niệm truyền thống.
Khoảng một năm trước khi nhập viện, ông Eat Syden bắt đầu xuất hiện những dấu hiệu chóng mặt, đi lại không vững. Ban đầu, gia đình chỉ nghĩ đây là biểu hiện mệt mỏi thông thường nên không quá lo lắng.
Tuy nhiên, tình trạng của ông không những không cải thiện mà còn âm thầm diễn tiến nặng hơn như thị lực suy giảm dần, khó kiểm soát cử động khi ăn uống, mất khả năng phân biệt phải - trái và không thể viết như trước. Cuộc sống hằng ngày của ông bị xáo trộn nghiêm trọng, khiến gia đình ngày càng lo lắng.
Đỉnh điểm vào tháng 3/2026, ông bất ngờ lên cơn co giật và té ngã, gây chấn thương đầu gối. Đây cũng là thời điểm gia đình quyết định đưa ông đi chụp cộng hưởng từ (MRI) sọ não tại bệnh viện ở Campuchia.
Kết quả khiến cả gia đình bàng hoàng khi phát hiện khối u kích thước lên đến 7-8cm đang chèn ép nhiều vùng chức năng quan trọng của não, đe dọa trực tiếp đến khả năng vận động, nhận thức và cả tính mạng nếu người bệnh không được điều trị kịp thời.
Với mong muốn tìm đến một địa chỉ y tế uy tín, có chuyên môn sâu về phẫu thuật thần kinh, gia đình quyết định đưa ông sang Việt Nam, lựa chọn Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Central Park để gửi gắm hy vọng giành lại cuộc sống bình thường cho người bệnh.
Bài toán kép của ca phẫu thuật não
Tiếp nhận ca bệnh với khối u kích thước lớn, nằm sát các vùng não liên quan đến thị giác, vận động và nhận thức, ThS.BS Trương Văn Trí, Trưởng khoa Ngoại Thần kinh - Cột sống, Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Central Park cùng ê-kíp đã lên kế hoạch phẫu thuật bóc khối u, đồng thời chuẩn bị kế hoạch phối hợp các chuyên khoa khác nhằm hướng đến khả năng hồi phục tốt nhất cho người bệnh.
Theo các bác sĩ, thách thức lớn nhất của ca mổ không chỉ là loại bỏ khối u, mà còn là làm sao bảo tồn tối đa chức năng thần kinh, tránh để lại di chứng ảnh hưởng đến sinh hoạt lâu dài của bệnh nhân, đặc biệt khi khối u đã chèn ép sát nhiều vùng não quan trọng.
Ê-kíp đã thực hiện ca mổ dưới kính vi phẫu với độ phóng đại cao, giúp quan sát rõ ranh giới giữa mô u và các cấu trúc thần kinh xung quanh.
Nhờ đó, từng bước bóc tách được thực hiện với độ chính xác cao, vừa lấy tối đa khối u, vừa hạn chế thấp nhất tổn thương đến mô não lành.
Song song với phẫu thuật, người bệnh được áp dụng mô hình phục hồi sớm sau mổ (ERAS) - chiến lược gây mê hồi sức và kiểm soát đau hiện đại, được triển khai đồng bộ tại Vinmec nhằm rút ngắn thời gian hồi phục và giảm thiểu biến chứng sau can thiệp.
Trong đó, kỹ thuật phong bế thần kinh giúp kiểm soát đau hiệu quả mà không cần phụ thuộc nhiều vào thuốc giảm đau toàn thân, tạo điều kiện để bệnh nhân sớm vận động trở lại sau mổ.
Để mô hình ERAS phát huy hiệu quả tối đa, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa nhiều chuyên khoa: từ ê-kíp phẫu thuật thần kinh, gây mê hồi sức đến điều dưỡng chăm sóc hậu phẫu, cùng đồng hành xuyên suốt quá trình điều trị của người bệnh.
Nhờ sự phối hợp đa chuyên khoa đồng bộ này, dù trải qua ca mổ kéo dài với khối u kích thước lớn, người bệnh vẫn hồi phục đáng kinh ngạc. Chỉ từ ngày thứ hai sau phẫu thuật, ông đã có thể tự đi lại và sinh hoạt gần như bình thường. Thị lực cải thiện rõ rệt, khả năng phối hợp vận động phục hồi tốt và đặc biệt đã có thể viết trở lại.
Gia đình bệnh nhân chia sẻ, ở thời điểm mới phát hiện bệnh, gia đình đã rất hoang mang, không biết nên lựa chọn điều trị ở đâu và lo lắng liệu người bệnh có thể quay lại cuộc sống như trước. Tuy nhiên, khi được các bác sĩ tại Vinmec giải thích kỹ lưỡng, đồng hành xuyên suốt trong từng giai đoạn điều trị, gia đình đã dần vững tâm và đặt trọn niềm tin vào ê-kíp.
