Trao đổi bên lề Hội thảo quốc tế về vi mạch và công nghệ cảm biến 2026 (Wefab 2026) tổ chức hôm 19/6, GS Konrad Young, nguyên giám đốc Trung tâm R&D của TSMC, đưa ra nhiều gợi ý thúc đẩy lĩnh vực bán dẫn của Việt Nam.
Ông cho rằng các chip đơn giản với giá thành cạnh tranh, phục vụ thị trường xe điện, nông nghiệp và thành phố thông minh, chuyển đổi số… là bước đầu tiên Việt Nam có thể hướng tới. Nên tập trung vào những lĩnh vực mà sản phẩm bán dẫn của Việt Nam có thể tạo ra doanh thu và lợi nhuận ngay, sau đó tiếp tục tái đầu tư vào R&D. “Nhu cầu của thị trường là chìa khóa”, GS Young nói.
Ông cho biết, đặc thù của ngành bán dẫn là mức độ tập trung hóa cao. Để đạt đến quy mô và trình độ sản xuất như hiện nay, TSMC hay Intel đã trải qua hơn 50 năm đầu tư và tích lũy năng lực. Việc đầu tư lớn ngay lập tức để tham gia vào phân khúc chip bán dẫn hiện đại sẽ tốn kém và không hiệu quả.
Chiến lược tìm kiếm nhu cầu trước, có “chu kỳ tốt về kinh doanh” và tái đầu tư cũng là bài học kinh nghiệm của TSMC. Là một trong những người đã đặt nền móng cho quy trình 0,13 micron đem lại vị thế dẫn đầu cho TSMC từ những năm 2000, GS Young khẳng định: “TSMC lớn lên cùng với nhu cầu khách hàng”. Đầu tiên là khởi đầu của kỷ nguyên PC, sau đó đến ‘dot com’, thiết bị di động và ngày nay là AI và dữ liệu lớn.
Ông đánh giá, các lĩnh vực hạ tầng, công nghiệp, nông nghiệp thông minh, chuyển đổi số của Việt Nam đều đang phát triển nhanh, tạo ra cơ hội cho bán dẫn nội địa. Đây là nhu cầu thực và có thể được kiểm soát. “Khi có các sản phẩm bán dẫn nội địa – được thiết kế hoặc sản xuất bởi doanh nghiệp Việt Nam, chính phủ có thể đưa ra các chính sách yêu cầu doanh nghiệp sản xuất công nghiệp hoặc thiết bị điện tử ưu tiên sử dụng”, ông khuyến nghị.
Chiến lược bán dẫn của Việt Nam đến nay cũng xác định tập trung vào nhu cầu trong nước, theo ông Nguyễn Anh Tuấn, Giám đốc Trung tâm Quốc gia hỗ trợ sản xuất thử chip bán dẫn. “Việt Nam xác định tập trung vào chip chuyên dụng, phục vụ an ninh quốc phòng, viễn thông và chuyển đổi số, không phải phân khúc công nghệ cao nhiều cạnh tranh từ các hãng lớn toàn cầu”, ông cho biết.
Vào tháng 1, Tập đoàn Viettel khởi công nhà máy chip tiến trình 32 nm tại Hòa Lạc, mục tiêu đáp ứng nhu cầu chip cho các ngành công nghiệp quốc gia. Việc tận dụng ngành sản xuất điện tử cũng được đề cập trong chiến lược “C=SET+1” của Việt Nam.
Tuy nhiên, GS Young cho rằng chính phủ có thể hỗ trợ cụ thể đến mức đặt ra yêu cầu bắt buộc sử dụng sản phẩm bán dẫn nội địa trong một tỷ lệ sản phẩm hoặc trong những cấu phần nhất định của sản phẩm.
“Sự hỗ trợ của chính phủ chủ yếu sẽ nằm ở các chính sách để các doanh nghiệp công nghiệp, điện tử sẵn sàng sử dụng và từ đó đem lại cơ hội cho các sản phẩm nội địa”, ông nói.
Ông Woo Yong Jin, Giám đốc công nghệ bán dẫn tại Chungpa EMT, cho rằng sản xuất bán dẫn đặc biệt ở giai đoạn đầu đòi hỏi đầu tư dài hạn và rủi ro cao. Chia sẻ kinh nghiệm từ Hàn Quốc, chuyên gia cho rằng chính phủ có thể hỗ trợ tài chính, ưu đãi thuế để các tập đoàn theo đuổi mục tiêu mở rộng sản xuất và cải thiện công nghệ.
Chẳng hạn, sản phẩm bước ngoặt để Samsung bước vào thị trường chip nhớ toàn cầu là DRAM 64 Kilobytes đã gây lỗ hơn 300 triệu USD từ năm 1984 đến năm 1987 do thị trường đi xuống. Trong 3 năm, khi nhiều hãng rút khỏi thị trường thì Samsung tiếp tục đầu tư vào năng lực sản xuất và trở thành nhà cung cấp lớn trên toàn cầu khi nhu cầu DRAM tăng trở lại.
Đồng quan điểm, TS Lê Quang Đạm, Tổng giám đốc Marvell Việt Nam cho rằng, ngành công nghiệp điện tử của Việt Nam phải sẵn sàng để dùng những con chip nội địa. “Ở đây vai trò của nhà nước là quan trọng, với các chính sách khuyến khích, bảo hộ”.
Với thế hệ trẻ tuổi hiện nay, khái niệm "đĩa mềm" có thể hoàn toàn xa lạ, nhưng Gen Z và những người lớn tuổi hơn, họ có thể từng sử dụng hoặc thậm chí sưu tầm chúng. Các trò chơi điện tử và phần mềm từ những năm 1990 và đầu 2000 được lưu trữ trên những chiếc đĩa mềm hình chữ nhật kích thước 3,5 inch, tương đối cứng cáp và bền bỉ. Vậy tại sao chúng lại được gọi là "đĩa mềm"?
Trước khi trở nên cứng cáp và bền bỉ, đĩa mềm đã có một lịch sử khá phong phú. Được IBM phát minh vào năm 1971, đĩa mềm có kích thước lớn và rất mềm giúp việc ghi và chia sẻ dữ liệu trở nên dễ dàng hơn.
Những chiếc đĩa mềm đầu tiên có kích thước 8 inch, chỉ có khả năng lưu trữ 80.000 byte. Tuy nhiên, chúng đã đóng vai trò quan trọng trong việc phổ biến máy tính cá nhân. Năm 1986, đĩa mềm 3,5 inch được giới thiệu với khả năng lưu trữ 1,44 MB. Đây là một bước tiến lớn giúp các công ty và cá nhân dễ dàng chia sẻ dữ liệu. Qua thời gian, đĩa mềm trở thành công cụ văn phòng tiêu chuẩn và phổ biến trong các hộ gia đình.
Đến cuối những năm 1980, ổ cứng ra đời cho phép người dùng lưu trữ dữ liệu trực tiếp trên máy tính, từ đó giảm sự phụ thuộc vào đĩa mềm. Không dừng lại, vào những năm 1990, sự xuất hiện của đĩa CD-ROM và internet đã khiến đĩa mềm trở nên kém hấp dẫn hơn.
Sự phát triển của công nghệ phát trực tuyến và tải xuống, nhu cầu về thiết bị lưu trữ này đã giảm sút. Ngày nay, đĩa mềm gần như đã biến mất khỏi đời sống hằng ngày, ngoại trừ một số máy tính cũ, thiết bị y tế và cả những nhà sưu tầm. Các trò chơi cổ điển trên đĩa mềm hiện có thể được tìm thấy trên các trang thương mại điện tử với giá lên đến 100 USD, chứng tỏ sức hấp dẫn của chúng vẫn còn tồn tại trong lòng những người yêu công nghệ.
Một số cơ quan chính phủ và máy bay vẫn sử dụng chúng, nhưng dung lượng lưu trữ của đĩa mềm hiện đại chỉ đạt tối đa 2,8 MB, không đủ cho các tệp tin và trò chơi hiện nay. Thậm chí, một bức ảnh chụp bằng iPhone hiện đại cũng khó có thể lưu trữ trên một đĩa mềm 3,5 inch.
Theo Digital Trends, từ trước đến nay, khi truy cập một trang web nặng, trình duyệt thường phải 'gồng mình' tải tất cả nội dung cùng lúc ngay khi vừa mở trang. Điều này dẫn đến tình trạng giật lag, tốn tài nguyên máy và lãng phí dữ liệu không cần thiết. Tuy nhiên, với đề xuất mới nhất từ cộng đồng phát triển Chromium, Google Chrome cùng các trình duyệt như Edge hay Vivaldi sắp được trang bị khả năng Lazy Loading (tải chậm) gốc cho cả video và audio.
Thay vì 'ngốn' sạch băng thông ngay lập tức, Chrome sẽ hoạt động thông minh hơn, khi trình duyệt này chỉ tải video hoặc đoạn âm thanh khi bạn cuộn màn hình đến gần vị trí của chúng. Nếu bạn không cuộn tới, dữ liệu đó sẽ không bao giờ được tải. Điều này không chỉ giúp trang web hiển thị gần như ngay lập tức mà còn giúp người dùng tiết kiệm một lượng lớn dung lượng 4G/5G nếu không có nhu cầu xem hết nội dung trang.
Trước đây, các lập trình viên phải viết những đoạn mã JavaScript phức tạp để ép video tải chậm. Tuy nhiên, cách làm này thường gây tốn tài nguyên và dễ phát sinh lỗi. Với thay đổi mới này, trình duyệt sẽ tự động đảm nhận việc tải chậm một cách trơn tru, tận dụng tối đa các tối ưu hóa có sẵn của hệ thống để mang lại trải nghiệm mượt mà nhất mà không cần đến các đoạn mã trung gian gây chậm máy.
Tính năng này đã đi qua các bước thử nghiệm cuối cùng từ tháng 1 và dự kiến sẽ được bật mặc định cho tất cả người dùng kể từ phiên bản Chrome 148. Đây được xem là một trong những nâng cấp đáng giá nhất về hiệu năng của Chrome trong năm 2026, giúp trình duyệt này tiếp tục giữ vững ngôi vương về tốc độ và sự tiện dụng.
Theo PhoneArena, mẫu điện thoại mới của Motorola dự kiến sẽ có giá khởi điểm 800 USD, tăng 100 USD so với phiên bản năm 2025. Tuy nhiên, sự tăng giá này không phải là vấn đề lớn khi xem xét những cải tiến đáng kể.
Razr 2026 sẽ được nâng cấp camera từ 13 MP lên 50 MP, trong khi dung lượng pin cũng tăng từ 4.500 mAh lên 4.800 mAh giúp nó nổi bật hơn so với các đối thủ như Galaxy Z Flip7.
Galaxy Z Flip7 hiện có giá 900 USD, vì vậy Razr 2026 vẫn giữ được lợi thế về giá cả, đặc biệt khi xét đến các ưu đãi tiềm năng từ Motorola. Hơn nữa, với dung lượng pin lớn hơn và thiết kế gập kiểu vỏ sò, Motorola Razr 2026 có thể là lựa chọn hấp dẫn cho người dùng.
Ngay cả khi thách thức lớn nhất đối với Motorola có thể đến từ Galaxy Z Flip8, mẫu điện thoại này dự kiến có giá cao hơn 100 USD so với tiền nhiệm, tức 1.000 USD. Kết quả là, Razr 2026 trở thành một lựa chọn hấp dẫn hơn, đặc biệt khi xét đến các thông số kỹ thuật và giá trị mà sản phẩm này mang lại.
Trong khi đó, Apple cũng đang chuẩn bị cho sự ra mắt của iPhone Ultra - mẫu smartphone gập đầu tiên của hãng có giá khởi điểm dự kiến khoảng 2.000 USD. Sự xuất hiện của iPhone Ultra gây khó khăn cho người dùng trong việc lựa chọn giữa một sản phẩm màn hình gập giá rẻ như Razr 2026 hay một chiếc iPhone cao cấp.
Bên cạnh Razr 2026, Motorola dự kiến cũng tung thêm bộ đôi Razr Ultra và Razr Plus cùng thời điểm. Tuy nhiên, mức giá cao của Razr Ultra có thể khiến nhiều người phải suy nghĩ lại về quyết định mua sắm của mình.
