Trong danh sách “20 loại trái cây tốt nhất thế giới” do một tạp chí uy tín tại Anh công bố, bưởi xếp ở vị trí thứ 9, vượt qua nhiều loại trái cây nhiệt đới phổ biến khác. Danh sách này cũng ghi nhận sự góp mặt của nhiều loại quả quen thuộc tại Việt Nam như dưa hấu, lựu, mận, đu đủ và nho.
Bưởi không chỉ được trồng rộng khắp từ Bắc vào Nam với nhiều giống đặc sản như bưởi Diễn, bưởi Đoan Hùng hay bưởi da xanh, loại quả này còn được đánh giá cao trong các bảng xếp hạng quốc tế về thực phẩm lành mạnh, thậm chí từng được xếp vào nhóm trái cây tốt nhất thế giới.
Điểm làm nên giá trị của bưởi nằm ở thành phần dinh dưỡng dồi dào nhưng lại rất “nhẹ” cho cơ thể: giàu vitamin C, chất xơ và các chất chống oxy hóa, trong khi gần như không chứa chất béo hay cholesterol. Nhờ đó, bưởi không chỉ giúp tăng cường sức đề kháng, hỗ trợ tiêu hóa, làm đẹp da mà còn góp phần kiểm soát cân nặng hiệu quả. Chính sự kết hợp giữa hương vị thanh mát, dễ ăn và lợi ích sức khỏe toàn diện đã giúp bưởi trở thành một trong những loại trái cây được ưa chuộng và đánh giá cao trên toàn cầu.
Theo dữ liệu dinh dưỡng quốc tế, trong khoảng 120g bưởi có thể cung cấp khoảng 42 calo, 10g carbohydrate, 1g chất xơ, 9g đường và 1g protein. Điểm nổi bật nhất là hàm lượng vitamin C cao, lên tới khoảng 38,4mg mỗi khẩu phần.
Ngoài ra, bưởi còn chứa vitamin A, beta-carotene cùng các khoáng chất như kali, canxi và magie. Đặc biệt, loại quả này hầu như không chứa chất béo, natri hay cholesterol, phù hợp với nhiều chế độ ăn lành mạnh.
Chỉ một khẩu phần bưởi có thể đáp ứng khoảng 60-65% nhu cầu vitamin C hằng ngày của cơ thể.
Ở Việt Nam loại quả này có giá khá bình dân nhưng vẫn giàu dưỡng chất, với mức giá thường dễ tiếp cận, nhiều thời điểm chỉ dao động khoảng 10.000-30.000 đồng/quả.
Vitamin C trong bưởi đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ hệ miễn dịch, giúp cơ thể chống lại các tác nhân gây bệnh. Một số nghiên cứu cho thấy việc bổ sung đủ vitamin C có thể giúp giảm mức độ nghiêm trọng và rút ngắn thời gian mắc các bệnh cảm cúm thông thường.
Bên cạnh đó, các chất chống oxy hóa còn giúp trung hòa gốc tự do, góp phần bảo vệ tế bào và tăng hiệu quả hoạt động của hệ miễn dịch.
Nhờ giàu vitamin C và chất chống oxy hóa, bưởi giúp giảm tác động của stress oxy hóa lên da. Điều này góp phần duy trì độ đàn hồi, hạn chế hình thành nếp nhăn và làm chậm quá trình lão hóa.
Vitamin C cũng tham gia vào quá trình tổng hợp collagen yếu tố quan trọng giúp da săn chắc và khỏe mạnh hơn theo thời gian.
Hàm lượng chất xơ trong bưởi giúp cải thiện hoạt động đường ruột, hỗ trợ nhu động ruột và giảm nguy cơ táo bón. Việc ăn bưởi thường xuyên, với lượng hợp lý, có thể góp phần duy trì hệ tiêu hóa ổn định hơn.
Trong y học cổ truyền, một số bộ phận của bưởi như hạt còn được sử dụng với mục đích hỗ trợ tiêu hóa và cải thiện một số vấn đề về dạ dày khi dùng đúng cách.
Chất xơ trong bưởi giúp tạo cảm giác no lâu, từ đó hạn chế thèm ăn và hỗ trợ kiểm soát cân nặng. Nhiều nghiên cứu dinh dưỡng cũng cho thấy chế độ ăn giàu chất xơ có liên quan đến việc giảm nguy cơ béo phì và các bệnh chuyển hóa.
Một số giống bưởi, đặc biệt là bưởi ruột hồng, chứa lycopene chất chống oxy hóa mạnh. Các nghiên cứu dịch tễ học cho thấy lycopene có liên quan đến việc giảm nguy cơ một số loại ung thư, trong đó có ung thư tuyến tiền liệt.
Tuy vậy, đây chỉ là tác dụng hỗ trợ, không thể thay thế các phương pháp phòng ngừa và điều trị y khoa.
Dù có nhiều lợi ích, bưởi có thể ảnh hưởng đến quá trình chuyển hóa của một số loại thuốc, đặc biệt là thuốc điều trị tim mạch, huyết áp hoặc rối loạn nhịp tim. Vì vậy, người đang dùng thuốc điều trị bệnh mạn tính cần tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi ăn bưởi thường xuyên.
Các chuyên gia dinh dưỡng cũng khuyến nghị nên ăn đa dạng trái cây, thay vì tập trung vào một loại duy nhất, để đảm bảo cân bằng dinh dưỡng cho cơ thể.
Giữ lại lớp màng trắng dưới múi bưởi: Khi tách múi, nhiều người thường bóc bỏ hoàn toàn lớp màng trắng vì cho rằng khô và khó ăn. Tuy nhiên, đây lại là phần chứa nhiều chất xơ và dưỡng chất tốt cho hệ tiêu hóa, vì vậy nên giữ lại một phần thay vì loại bỏ hoàn toàn.
Ưu tiên ăn trực tiếp thay vì uống nước ép: Ăn bưởi nguyên tép giúp cơ thể hấp thụ trọn vẹn lượng chất xơ tự nhiên, hỗ trợ tiêu hóa và tạo cảm giác no lâu. Nước ép chỉ nên dùng trong trường hợp trẻ nhỏ, người già hoặc người gặp khó khăn khi nhai.
Nên ăn ngay sau khi tách múi: Bưởi để lâu dễ bị mất nước, giảm độ tươi và hao hụt vitamin. Ăn ngay sau khi bóc giúp giữ trọn hương vị thanh mát và giá trị dinh dưỡng tự nhiên.
Tận dụng cả vỏ, cùi và hạt bưởi: Không chỉ phần múi, các bộ phận khác của bưởi cũng được xem là có giá trị trong chăm sóc sức khỏe theo kinh nghiệm dân gian và một số nghiên cứu. Có thể tận dụng đúng cách thay vì bỏ đi hoàn toàn.
Giữa những đô thị đang vươn mình mạnh mẽ, vẫn còn đó những "gờ cao" vô cảm tại các công trình công cộng đang tước đi quyền được hòa nhập cơ bản nhất của hàng triệu người khuyết tật.
Dù Luật Người khuyết tật, quy chuẩn xây dựng về tiếp cận đã có hiệu lực từ lâu, việc thực thi các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về xây dựng công trình đảm bảo người khuyết tật tiếp cận vẫn chưa thực sự hiệu quả.
Dạo quanh các tuyến phố chính của nơi tôi đang ở hay thậm chí là các trụ sở cơ quan hành chính, không khó để bắt gặp những hình ảnh trớ trêu. Một vỉa hè được lát đá hoa cương sang trọng nhưng lại thiếu đường dốc cho xe lăn, hay có đường lên nhưng không có đường xuống, gờ cao, khoảng cách xa không đúng quy chuẩn.
Một nhà vệ sinh công cộng gắn mác "hiện đại" nhưng lối vào lại hẹp hơn bề ngang một chiếc xe lăn tiêu chuẩn, không có đường lên cho người khuyết tật.
Một người khuyết tật vận động có thể phải luôn nhìn trước ngó sau nhờ người khiêng xe lăn khi đến trụ sở UBND phường xã, hay đi bệnh viện. Lúc đó, họ cảm giác mình như một gánh nặng. Chỉ một cái gờ xi măng nhỏ thôi cũng đủ để ngăn bước chân người khuyết tật vận động với thế giới bên ngoài.
Ngay đường lên cho người khuyết tật lại có một rãnh sâu thoát nước
Ở các công trình công cộng hiện còn tồn tại nhiều vấn đề về thiết kế, ngăn cản người khuyết tật vận động hòa nhập. Đó là đường dốc siêu dốc: có những công trình xây đường dốc cho xe lăn với độ dốc lên đến 300 hoặc 450. Đây không phải là lối đi, đây là một "cái bẫy" nguy hiểm. Theo quy chuẩn, độ dốc lý tưởng phải là 1/12.
Vỉa hè bị chiếm: Ngay cả khi vỉa hè có lối lên xuống thì việc hàng quán, xe máy bủa vây đã biến những nỗ lực tiếp cận này trở nên vô nghĩa.
Còn với hệ thống giao thông công cộng, xe buýt sàn thấp vẫn là một khái niệm xa xỉ tại nhiều tỉnh thành.
Việc thiếu vắng các hạng mục tiếp cận vật lý không đơn thuần là thiếu một lối đi. Khi thiết kế một công trình công cộng mà quên đi người khuyết tật, chúng ta đã vô tình gạt họ ra khỏi đời sống xã hội, tước đi quyền tự lập của họ.
Cần phải khẳng định mạnh mẽ rằng: Tiếp cận vật lý là quyền, không phải là sự ban ơn. Người khuyết tật có quyền được đi học, đi làm, đi khám bệnh và hưởng thụ văn hóa mà không cần phải phụ thuộc hoàn toàn vào sự giúp đỡ của người khác.
Một xã hội văn minh là một xã hội mà ở đó người yếu thế nhất vẫn có thể di chuyển tự do. Các địa phương cần có chế tài nghiêm khắc hơn đối với các công trình công cộng không tuân thủ quy chuẩn tiếp cận. Đã đến lúc các kiến trúc sư, các nhà thầu xây dựng và cơ quan quản lý phải đặt mình vào vị trí của người ngồi xe lăn trước khi đặt viên gạch đầu tiên.
Đừng để những "gờ nhỏ" tiếp tục ngăn cản những khát vọng lớn. Một lối đi bằng phẳng, một tay vịn đúng tầm, một thang máy có chữ nổi... không chỉ là những khối bê tông, sắt thép. Đó là sự thấu cảm, là sự công bằng và là thước đo lòng nhân ái của một cộng đồng.
Mong rằng, đã đến lúc chúng ta đo lường sự phát triển bằng nụ cười tự tin của người khuyết tật khi họ có thể tự mình lăn bánh vào những không gian công cộng.
Cuối tháng 3, anh Wang ở Thượng Hải về thăm nhà sau thời gian đi công tác. Anh phát hiện gia đình không đủ 15 tệ (khoảng 50.000 đồng) để đóng tiền điện. Các hóa đơn đều quá hạn thanh toán.
Kiểm tra sao kê ngân hàng của mẹ, anh Wang nhận thấy từ tháng 5/2025 đến nay, bà Jiang đã chi hơn 3,36 triệu tệ (khoảng 11,5 tỷ đồng) để tặng quà cho các streamer (người phát trực tiếp trên mạng xã hội). Trung bình mỗi tháng, bà chi khoảng 300.000 tệ, bao gồm 5.000 tệ lương hưu và số tiền lương, thưởng anh gửi bà giữ hộ nhiều năm qua.
Hồ sơ giao dịch cho thấy bà Jiang tặng tiền cho hai nam streamer khoảng 30 tuổi. Một người chuyên nhảy múa trên nền tảng WeChat Video nhận được hơn 2,8 triệu tệ; người còn lại chuyên hát trên Douyin (phiên bản TikTok Trung Quốc) nhận khoảng 500.000 tệ.
Sự việc của bà Jiang diễn ra trong bối cảnh nhóm người cao tuổi sử dụng Internet tại Trung Quốc bùng nổ. Theo Báo cáo Phát triển Internet Trung Quốc (CNNIC) đầu năm 2025, nước này có hơn 1,1 tỷ người dùng mạng, trong đó nhóm trên 50 tuổi chiếm 36% lượng người dùng mới. Khoảng 70% người từ 60 tuổi trở lên có thói quen xem video ngắn và livestream.
Bà Jiang nói đã bị cuốn vào tính năng "PK" (thách đấu) trên các nền tảng livestream. Trong 5 phút thách đấu, bên nào được người hâm mộ tặng nhiều quà ảo hơn sẽ thắng. Vì muốn bảo vệ thần tượng, bà liên tục nạp tiền. "Thấy cậu ấy thua, tôi rất khó chịu. Nghe quản trị viên hô hào, tôi liên tục tặng các món quà ảo trị giá hàng nghìn tệ", bà Jiang nói và cho biết riêng tháng 2 đã tiêu hơn 940.000 nhân dân tệ.
Chuyên gia tâm lý Chen Lu, Viện Nghiên cứu Tâm lý Ứng dụng Hoa Đại, cho biết nguyên nhân sâu xa của sự việc này là sự thiếu hụt tình cảm của người già. Khi con cái đi làm xa, những lời hỏi han của streamer đã lấp đầy khoảng trống cô đơn. Việc được xướng tên cảm ơn khi tặng quà đắt tiền mang lại cho họ cảm giác được tôn trọng, tạo ra "cạm bẫy dopamine" gây nghiện.
Hiện tại, bà Jiang đã liên hệ với streamer để xin lại một phần tiền nhưng đối phương đã cắt đứt liên lạc. Các luật sư cho biết, việc đòi lại tiền trong trường hợp này là "vô cùng gian nan". Theo quy định pháp luật, hành vi nạp tiền mua quà tặng cho streamer được coi là một dạng hợp đồng tặng cho tài sản tự nguyện. Tiền chỉ có thể được hoàn trả nếu gia đình chứng minh được tại thời điểm giao dịch, người già bị mất hoặc hạn chế năng lực hành vi dân sự (như mắc chứng sa sút trí tuệ, Alzheimer...).
Gia đình anh Wang đã trình báo cảnh sát và gửi khiếu nại lên các nền tảng phát sóng. Bà Jiang cũng được chẩn đoán mắc chứng trầm cảm và lo âu.
Chuyên gia Chen Lu nói thêm, thay vì chỉ trích người cao tuổi, con cái cần ở bên cạnh để bù đắp tình cảm, giúp cha mẹ thoát khỏi sự lệ thuộc vào thế giới ảo và cảnh giác trước các bẫy lừa đảo đòi lại tiền trên mạng.
Những món đồ như vậy ngày càng xuất hiện nhiều hơn trong các giao dịch thuê tiêu dùng tại Trung Quốc, đặc biệt là với giới trẻ gen Z - thế hệ ưu tiên tính linh hoạt và hiệu quả chi phí hơn việc sở hữu.
Việc sở hữu tài sản từ nhà, xe, đến các thiết bị công nghệ tại Trung Quốc trước đây không chỉ nhằm bảo đảm cuộc sống mà còn thể hiện vị trí xã hội của bản thân. Nhưng quan niệm này đang thay đổi rõ rệt ở nhiều người trẻ ngày nay.
Theo một khảo sát từ báo Thanh Niên Trung Quốc công bố vào tháng 2-2026, trong số 1.334 người trẻ được hỏi, có đến 77,3% cho biết từng lựa chọn thuê thay vì mua ít nhất một lần, 54,1% người trẻ cho biết họ chọn thuê vì những món đồ này ít được sử dụng.
Với một sản phẩm giá trị cao, không ít người tiêu dùng trẻ vẫn giữ tâm lý quan sát. Việc thuê để trải nghiệm với chi phí thấp giúp họ giải quyết câu hỏi: Sản phẩm có đáng để chi tiền hay không?
Trong đó nhóm sinh sau năm 2000 có tỉ lệ thuê cao nhất, chiếm tới 82,2%. Các sản phẩm kỹ thuật số như máy ảnh, máy tính, thiết bị bay không người lái (flycam) được ưa chuộng nhất.
Chị Diêu, một khách quen của các nền tảng cho thuê, chia sẻ rằng trước mỗi chuyến du lịch, chị đều chọn thuê một chiếc máy ảnh để ghi lại hành trình.
"Thay vì bỏ 3.000 - 4.000 tệ mua một chiếc máy ảnh, dùng vài lần rồi đăng lên nền tảng đồ cũ và bán lỗ, tôi thà thuê một chiếc", chị nói với tờ Dương Thành Vãn Báo.
Theo tính toán của chị, một thiết bị giá 4.000 nhân dân tệ (khoảng 590 USD), nếu một năm dùng ba lần thì chi phí mỗi lần đã hơn 1.300 tệ, còn giá thuê theo ngày chỉ ở mức 35 tệ, ba lần dùng tương tự chỉ tốn hơn 100 tệ.
Một người trẻ khác là anh Trương Lâm ở Bắc Kinh cũng chọn thuê thiết bị bay không người lái khi đi du lịch.
Theo anh Trương, anh sẽ phải tốn khoảng 20.000 tệ (khoảng 2.951 USD) nếu mua một thiết bị cùng loại, còn thuê chỉ 300 tệ (khoảng 44 USD)/ngày, vừa có thể tiết kiệm, vừa tránh được cảnh bỏ trống thiết bị sau chuyến du lịch.
Nghiên cứu viên thuộc Viện Xã hội học Trung Quốc Chu Địch nhận định với báo Thanh Niên Trung Quốc rằng cách tiêu dùng của người trẻ nước này đã "chín chắn và thiết thực hơn", đồng thời cũng khiến thị trường phải thay đổi theo.
Mô hình này cũng giúp giảm bớt áp lực tài chính cho một số nhóm khởi nghiệp, doanh nghiệp nhỏ và vừa, giúp họ theo kịp công nghệ mới và tránh chi phí mua sắm lớn ban đầu.
Đầu năm 2026, Bộ Thương mại Trung Quốc cùng 8 bộ ngành khác đã đưa mô hình cho thuê hàng hóa đã qua sử dụng vào danh mục các mô hình tiêu dùng mới cần khuyến khích, trở thành một mục tiêu trong kế hoạch kích cầu tiêu dùng của chính phủ nước này.
Xu hướng thuê tiêu dùng giúp phá vỡ vòng lặp mua - để không - lãng phí quen thuộc, qua đó tận dụng tốt hơn lượng tài sản nhàn rỗi trong xã hội. Mô hình này cũng phù hợp với mục tiêu giảm phát thải carbon, thúc đẩy tiêu dùng xanh và phát triển kinh tế tuần hoàn tại Trung Quốc.
Dù thị trường cho thuê tiêu dùng được khuyến khích phát triển, nhưng vào tháng 3-2026, Tổng cục Quản lý giám sát thị trường quốc gia Trung Quốc (SAMR) cảnh báo ngành này vẫn đang rơi vào tình trạng thiếu trật tự và bộc lộ nhiều bất cập nghiêm trọng.
Nhiều vấn đề như quản lý nhiều loại hàng hóa còn lộn xộn, thông tin hợp đồng thiếu minh bạch, tranh chấp về định giá hao mòn, hư hỏng và bồi thường xảy ra thường xuyên.
Về nguyên tắc, cho thuê là việc chuyển giao tạm thời quyền sử dụng, với tổng tiền thuê thấp hơn giá trị hợp lý của sản phẩm. Dù vậy một số nền tảng hoặc bên cho thuê đã cố tình làm mờ ranh giới giữa thuê thông thường và thuê mua trả góp.
Khi cộng thêm các khoản phí ngầm, tổng số tiền người dùng phải trả có thể vượt xa giá mua ban đầu, khiến hoạt động thuê bị biến tướng thành cho vay lãi cao trá hình. Chẳng hạn, tháng 5-2026, Tòa án quận Long Tuyền Dịch (TP Thành Đô) đã thụ lý một vụ kiện làm lộ rõ bản chất lừa đảo của mô hình "thuê máy đổi tiền".
Trong vụ việc này, một khách hàng họ Trương do cần tiền gấp đã ký hợp đồng thuê chiếc điện thoại trị giá 9.999 tệ trong một năm, với tổng số tiền thuê là 12.351 tệ. Theo sự dẫn dắt của các đối tượng môi giới, ông Trương đem chiếc điện thoại này giao cho một công ty thứ ba để đổi lấy 8.000 nhân dân tệ tiền mặt. Suốt 7 tháng sau đó, ông vẫn cật lực trả tiền thuê máy mà không hề biết công ty thứ ba kia chính là "sân sau" của bên cho thuê.
Khi ông Trương rơi vào cảnh kiệt quệ và không thể thanh toán tiếp tục, công ty cho thuê đã chủ động kiện ông ra tòa nhằm siết nợ.
Các mô hình như vậy thường nhắm đến những người đang cần tiền gấp hoặc thiếu kinh nghiệm tài chính. Trong nhiều trường hợp, tổng chi phí mà người tiêu dùng phải chi trả có thể tương đương 1,3 lần, thậm chí gấp đôi giá trị thực của món hàng.
Để ngăn chặn tình trạng này, giới quan sát cho rằng cơ quan quản lý Trung Quốc cần tăng cường kiểm tra các mô hình cho vay lãi cao núp bóng dịch vụ cho thuê, đồng thời xử lý nghiêm các tổ chức cho vay trái phép. Bên cạnh đó, các sàn thương mại điện tử cũng cần chủ động rà soát và sớm loại bỏ những hình thức kinh doanh có dấu hiệu bất thường.
